Chiều 8/8, Thuế TP. Hồ Chí Minh chính thức ra mắt tổng đài ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và thông tin thuế thông qua các nền tảng thanh toán số.

Phát biểu tại lễ công bố, ông Đoàn Minh Dũng - Trưởng Thuế TP. Hồ Chí Minh cho biết, tổng đài AI không đơn thuần là một kênh liên lạc mới, mà được kỳ vọng trở thành công cụ hỗ trợ truyền tải thông tin thuế nhanh chóng, chính xác và kịp thời đến người nộp thuế.

Ông Đoàn Minh Dũng - Trưởng Thuế TP. Hồ Chí Minh phát biểu tại sự kiện. Ảnh: Việt Dũng.

Trong giai đoạn đầu, tổng đài tập trung hỗ trợ đôn đốc tiền thuế nợ và thông báo tạm dừng xuất cảnh thông qua các cuộc gọi tự động bằng AI. Hệ thống có khả năng mô phỏng các tình huống phản hồi, tương tác, cung cấp và giải đáp thông tin cho người nộp thuế.

Việc tự động hóa một số khâu cũng được kỳ vọng giúp cơ quan Thuế giảm tải các công việc lặp lại, qua đó dành thêm nguồn lực cho tư vấn, hỗ trợ chuyên sâu đối với người nộp thuế.

Theo ông Dũng, AI chỉ là công cụ hỗ trợ, trong khi chất lượng dữ liệu, trách nhiệm của cán bộ thuế và sự hài lòng của người nộp thuế mới là những yếu tố quyết định hiệu quả của quá trình chuyển đổi số.

Do đó, Trưởng Thuế TP. Hồ Chí Minh yêu cầu các phòng, đơn vị và Thuế cơ sở chủ động thích ứng với phương thức làm việc mới, tập trung chuẩn hóa, làm sạch dữ liệu và vận hành hệ thống với tinh thần trách nhiệm cao. Đồng thời, cơ quan Thuế đề nghị các đối tác công nghệ và ngân hàng tiếp tục phối hợp hoàn thiện, tối ưu hóa các giải pháp phục vụ người nộp thuế.

Đưa thông tin lên nền tảng thanh toán số

Cùng với tổng đài AI, Thuế TP. Hồ Chí Minh đang phối hợp với các đơn vị thanh toán số, gồm ngân hàng và ví điện tử, để cung cấp thông tin thuế trực tiếp trên các nền tảng này.

Đại diện Thuế TP. Hồ Chí Minh cùng các đại biểu thực hiện nghi thức công bố tổng đài ứng dụng trí tuệ nhân tạo và thông tin thuế qua nền tảng thanh toán số. Ảnh: Việt Dũng.

Bên cạnh các tiện ích được cung cấp trên eTax Mobile của ngành Thuế, việc mở rộng sang các nền tảng thanh toán số được kỳ vọng giúp người dân, hộ kinh doanh tiếp cận thông tin thuế thuận tiện hơn, đặc biệt với các thông tin liên quan đến nghĩa vụ thuế.

Phương thức này có thể hỗ trợ cơ quan Thuế cung cấp kịp thời các thông tin như tình trạng nợ thuế, thông báo tạm dừng xuất cảnh và các nội dung liên quan đến nghĩa vụ thuế của người nộp thuế.

Việc đưa thông tin thuế lên các nền tảng số cũng được kỳ vọng góp phần nâng cao khả năng nhận diện thông tin chính thống. Người dân có thêm cơ sở kiểm tra nguồn thông tin liên quan đến nghĩa vụ thuế, qua đó hạn chế nguy cơ bị các đối tượng giả mạo cơ quan Thuế hoặc công chức Thuế lợi dụng để lừa đảo trên không gian mạng.

Theo ông Đoàn Minh Dũng, việc ứng dụng AI và mở rộng cung cấp thông tin qua các nền tảng số là một bước trong quá trình đổi mới phương thức phục vụ người nộp thuế. Mục tiêu cuối cùng là giúp thông tin thuế đến đúng người, đúng thời điểm, đồng thời tạo thêm công cụ để người dân chủ động kiểm tra và thực hiện nghĩa vụ thuế./.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu phát biểu tại buổi lễ. Ảnh: UFM

50 năm phát triển gắn với ngành Tài chính

Được hình thành từ năm 1976, từ một cơ sở đào tạo cán bộ về giá, tài chính - kế toán và thống kê, UFM từng bước phát triển thành cơ sở giáo dục đại học đa ngành, với các lĩnh vực thế mạnh gồm tài chính, kế toán, kinh doanh, quản trị và marketing.

Qua 50 năm, nhiều thế hệ người học của Nhà trường đã trưởng thành, công tác tại các cơ quan quản lý nhà nước, hệ thống tài chính, doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế - xã hội, đóng góp vào sự phát triển của ngành Tài chính và nền kinh tế.

Phát biểu tại buổi lễ, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu ghi nhận và biểu dương những đóng góp của Trường Đại học Tài chính - Marketing trong suốt 50 năm xây dựng và phát triển.

Phó Thủ tướng đồng tình với mục tiêu đưa UFM vào Top 50 cơ sở giáo dục đại học Việt Nam vào năm 2030, đồng thời nhấn mạnh chất lượng đào tạo, nghiên cứu khoa học, quản trị đại học hiện đại và đóng góp thực chất cho xã hội là nền tảng của sự phát triển bền vững.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, UFM được định hướng tập trung vào 4 nhóm nhiệm vụ: nâng cao chất lượng đào tạo và phát huy bản sắc; thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; phát triển đội ngũ, đổi mới quản trị đại học; mở rộng hợp tác, tăng cường hội nhập quốc tế và phát huy lợi thế của một trường đại học thuộc Bộ Tài chính.

Quang cảnh buổi lễ. Ảnh: UFM

Hội tụ truyền thống, mở ra không gia phát triển mới

Năm 2026 không chỉ đánh dấu chặng đường 50 năm của Trường Đại học Tài chính - Marketing, mà còn là dấu mốc hội tụ truyền thống của Trường Đại học Tài chính - Marketing, Trường Đại học Tài chính - Kế toán và Trường Cao đẳng Thống kê II.

Theo Nhà trường, sự hội tụ này không đơn thuần là mở rộng về quy mô tổ chức, mà còn tạo nên sự cộng hưởng về truyền thống, tri thức, nguồn lực con người và bản sắc, qua đó hình thành nền tảng phát triển mới, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục đại học và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho ngành Tài chính và nền kinh tế.

Đến năm 2026, quy mô đào tạo, đội ngũ và cơ sở vật chất của UFM tiếp tục được củng cố. Riêng quy mô tuyển sinh đại học tăng từ khoảng 4.000 sinh viên năm 2021 lên khoảng 10.000 sinh viên năm 2026.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu trao Cờ thi đua của Chính phủ cho Trường Đại học Tài chính - Marketing. Ảnh: UFM

Hướng tới đại học hiện đại, thông minh và hội nhập

Phát biểu tại buổi lễ, PGS.TS Phạm Tiến Đạt - Hiệu trưởng Trường Đại học Tài chính - Marketing cho biết, giá trị quan trọng được bồi đắp trong suốt nửa thế kỷ qua là truyền thống, con người và tinh thần phụng sự được trao truyền qua nhiều thế hệ.

“Những gì thế hệ hôm nay có được là thành quả được trao lại từ các thế hệ đi trước. Vì vậy, gìn giữ truyền thống không chỉ là sự biết ơn, mà còn là trách nhiệm và danh dự của mỗi thành viên UFM” - PGS.TS Phạm Tiến Đạt chia sẻ.

Trong bối cảnh giáo dục đại học chuyển đổi mạnh mẽ dưới tác động của chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và hội nhập quốc tế, UFM xác định chuyển trọng tâm từ phát triển về quy mô sang phát triển về chất lượng, hiệu quả, giá trị và sức ảnh hưởng.

Đến năm 2030, Nhà trường đặt mục tiêu quy mô tuyển sinh hằng năm đạt khoảng 11.000 - 12.000 người học, tổng quy mô đào tạo khoảng 48.000 người học; đồng thời phát triển đội ngũ và cơ sở vật chất theo hướng đồng bộ, hiện đại, xây dựng mô hình quản trị đại học thông minh và tiếp tục lấy người học làm trung tâm.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu (thứ 4 từ trái sang), Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tấn Cận (thứ 3 từ trái sang) cùng các đại biểu và đại diện Ban Giám hiệu Trường Đại học Tài chính - Marketing tại sự kiện. Ảnh: UFM

Trong giai đoạn phát triển mới, UFM xác định tiếp tục đổi mới theo hướng đại học hiện đại, thông minh; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo trong đào tạo, nghiên cứu và quản trị, xây dựng UFM trở thành cơ sở giáo dục đại học thuộc Top 50 của hệ thống giáo dục đại học quốc gia.

Nhà trường đồng thời định hướng phát triển nghiên cứu khoa học gắn với thực tiễn của ngành Tài chính và nền kinh tế; mở rộng hợp tác với doanh nghiệp, các định chế tài chính, cơ quan quản lý, tổ chức quốc tế và các cơ sở giáo dục trong và ngoài nước nhằm nâng cao chất lượng đào tạo, nghiên cứu khoa học và chuyển giao tri thức.

Dấu mốc 50 năm không chỉ là dịp nhìn lại chặng đường đã qua, mà còn mở đầu cho giai đoạn phát triển mới, trong đó UFM tiếp tục phát huy truyền thống, nâng cao chất lượng đào tạo, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và gia tăng những đóng góp thực chất cho ngành Tài chính, hệ thống giáo dục đại học và sự phát triển của đất nước.

Sau 4 tuần liên tiếp điều chỉnh mạnh từ vùng 1.900 điểm về quanh 1.650 điểm, thị trường chứng khoán đã có tuần hồi phục thứ hai liên tiếp. Kết thúc tuần giao dịch từ ngày 3 - 7/8, VN-Index dừng tại 1.768,06 điểm, tăng 32,28 điểm, tương đương 1,86% so với tuần trước.

Trong đó, 3 phiên đầu tuần, chỉ số duy trì đà tăng và có thời điểm tiến sát 1.790 điểm. Áp lực chốt lời sau đó khiến VN-Index lùi về vùng 1.756 điểm trước khi phục hồi nhẹ trong phiên cuối tuần. Riêng phiên thứ Sáu, dù VIC và VHM tạo sức ép đáng kể, lực cầu bắt đáy xuất hiện về cuối phiên giúp VN-Index tăng 0,19%.

Dòng tiền cũng có sự luân chuyển giữa các nhóm ngành. Đáng chú ý, nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn có tỷ lệ sở hữu nhà nước cao đồng loạt giao dịch tích cực trong phiên cuối tuần. Tuy nhiên, mức độ lan tỏa chưa đủ mạnh để tạo thành một nhịp bứt phá rõ rệt.

Theo ông Nguyễn Tấn Phong - chuyên gia phân tích của Công ty Chứng khoán Pinetree, đà tăng chững lại rõ rệt khi VN-Index tiến sát vùng kháng cự 1.775 - 1.810 điểm. Đây cũng là vùng đáy cũ đã bị xuyên thủng trong nhịp điều chỉnh hồi tháng 6/2026.

Thanh khoản vẫn là một điểm cần lưu ý. Khối lượng giao dịch tuần qua thấp hơn khoảng 9% so với trung bình 20 tuần, phản ánh sự thận trọng của dòng tiền sau nhịp hồi nhanh. Hai tuần tăng vừa qua mới bù đắp được một phần mức giảm trước đó. Xét trong khoảng một tháng trở lại đây, chứng khoán Việt Nam vẫn nằm trong nhóm 3 thị trường chứng khoán giảm điểm mạnh.

Điểm sáng đáng chú ý hơn đến từ nhà đầu tư nước ngoài. Sau thời gian dài liên tục rút vốn, khối ngoại bất ngờ trở lại mua ròng hơn 2.100 tỷ đồng trên toàn thị trường.

Dòng vốn ngoại tập trung vào nhiều cổ phiếu vốn hóa lớn. FPT dẫn đầu với giá trị mua ròng 667 tỷ đồng, tiếp đến là VIC với 617 tỷ đồng, CTG 438 tỷ đồng, MBB 415 tỷ đồng và HPG 335 tỷ đồng. Ở chiều ngược lại, VPB bị bán ròng 572 tỷ đồng và TCB khoảng 394 tỷ đồng.

Việc khối ngoại chuyển sang mua ròng là diễn biến đáng chú ý sau chuỗi bán kéo dài, nhưng vẫn chưa đủ để xác nhận sự đảo chiều bền vững của dòng vốn. Trong khi đó, dòng tiền nội còn “ngập ngừng” trước quyết định giải ngân.

Giới đầu tư quốc tế đang kỳ vọng đàm phán Mỹ - Iran giúp giá dầu hạ nhiệt và chứng khoán Mỹ áp sát đỉnh trong nửa đầu tuần. Tuy nhiên, căng thẳng 2 bên vẫn chưa được giải quyết khiến dầu Brent bật lên vùng 83 USD, S&P 500 giảm hai phiên liền và tâm lý nhà đầu tư trong nước cũng dè dặt theo.

Khối ngoại có tuần mua ròng đầu tiên sau nhiều tháng. Nguồn: Chứng khoán Kirin

Nội lực trước phép thử 1.800 điểm

Bước sang tuần giao dịch mới, VN-Index sẽ đứng trước vùng cản quan trọng 1.775 - 1.800 điểm, trong khi các biến số quốc tế tiếp tục có khả năng chi phối tâm lý ngắn hạn.

Một trong những tâm điểm được giới đầu tư chú ý vào tuần tới là số liệu lạm phát Mỹ tháng 7, bao gồm cả chỉ số giá tiêu dùng (CPI) và chỉ số giá sản xuất (PPI). Đây sẽ là tín hiệu quan trọng để đánh giá khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) điều chỉnh chính sách tại cuộc họp tháng 9/2026.

Cùng đó, diễn biến đàm phán giữa Iran, Mỹ và các quốc gia vùng Vịnh liên quan đến hoạt động qua eo biển Hormuz tiếp tục là biến số đối với giá năng lượng. Giá dầu tăng trở lại có thể làm thay đổi kỳ vọng lạm phát và lãi suất, qua đó tác động tới đồng USD cũng như dòng vốn vào các thị trường mới nổi.

Trước các biến số còn khó lường từ bên ngoài, những yếu tố nội tại của thị trường Việt Nam được kỳ vọng đóng vai trò cân bằng hơn trong nửa cuối năm. Theo SSI Research, tăng trưởng lợi nhuận tiếp tục là một trong những điểm tựa quan trọng đáng chú ý. Lợi nhuận sau thuế thuộc cổ đông công ty mẹ của các doanh nghiệp trên HOSE tăng 45,8% trong quý II và 29,2% trong nửa đầu năm, trong đó ngân hàng và bất động sản đóng góp khoảng 70% mức tăng trưởng lợi nhuận toàn thị trường.

Sau nhịp điều chỉnh vừa qua, mặt bằng định giá cũng trở nên hấp dẫn hơn. Theo tính toán của SSI, P/E dự phóng năm 2026 của thị trường hiện ở khoảng 12,2 lần. Nếu loại nhóm cổ phiếu liên quan đến Vingroup, mức định giá chỉ khoảng 9,5 lần. Cùng với đó, câu chuyện nâng hạng tiếp tục là chất xúc tác trung hạn, với đợt phân bổ vốn thụ động đầu tiên theo FTSE vào tháng 9/2026 đang rất được kỳ vọng .

Trong ngắn hạn, các công ty chứng khoán vẫn giữ quan điểm tương đối thận trọng. Pinetree nghiêng về kịch bản VN-Index tiếp tục tích lũy trong vùng 1.745 - 1.800 điểm, do thị trường đang bước vào khoảng trống thông tin sau mùa báo cáo tài chính quý II. Khối ngoại mua ròng là điểm tựa, nhưng thanh khoản thấp khiến chỉ số dễ rung lắc khi lượng cung gia tăng.

“Mùa báo cáo kết quả kinh doanh quý II đã đi qua, chính sách trong nước chưa có gì mới, nên thị trường thiếu hẳn một câu chuyện đủ lớn để dòng tiền đồng thuận. Khi nội lực yếu, điểm tựa còn lại là lực mua ròng của khối ngoại, đủ để giữ nền giá, nhưng chưa đủ để kéo chỉ số qua kháng cự” - ông Phong lưu ý.

Rủi ro cần theo dõi sát là giá dầu neo ở mức cao kéo dài. Trường hợp lạm phát Mỹ nóng trở lại, thì kỳ vọng hạ lãi suất của Fed sẽ bị đẩy lùi, đồng USD mạnh lên và khối ngoại hoàn toàn có thể đảo chiều bán ròng. Thanh khoản mỏng cũng khiến thị trường dễ rung lắc mạnh chỉ với một lượng cung không lớn, đặc biệt ở nhóm cổ phiếu đã tăng nóng.

Các chuyên gia của Công ty Chứng khoán Kirin (CSI) cũng lưu ý, VN-Index đã tăng 2 tuần liên tiếp, nhưng biên độ tăng đang thu hẹp và vùng kháng cự quanh 1.790 điểm chưa được chinh phục, vì thế, nhà đầu tư chưa vội mở thêm vị thế mua mới và chờ phản ứng của thị trường quanh vùng hỗ trợ 1.720 điểm./.

Phát biểu tại cuộc làm việc, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nêu rõ, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về việc tiếp tục đồng hành với doanh nghiệp, Chính phủ đang triển khai các cuộc làm việc chuyên đề sau Hội nghị Thường trực Chính phủ gặp gỡ các doanh nghiệp ngày 18/7/2026.

Phó Thủ tướng cho rằng, thuế, hải quan là những lĩnh vực hết sức quan trọng, tác động trực tiếp đến chi phí, đến dòng tiền và đến năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp. Theo đó, trong thời gian vừa qua, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ hết sức quyết liệt, tích cực chỉ đạo các bộ, ngành tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc cho doanh nghiệp, đặc biệt là về vấn đề thể chế, cải cách hành chính, chuyển đổi số và quản lý rủi ro nhằm giảm thiểu các chi phí về thời gian, tiền bạc cho doanh nghiệp.

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp. Ảnh: chinhphu.vn

Tuy nhiên, Phó Thủ tướng nhìn nhận, qua thực tiễn, vẫn còn doanh nghiệp, hiệp hội doanh nghiệp tiếp tục có ý kiến, kiến nghị, phản ánh về vấn đề liên quan đến hải quan, chính sách thuế.

Cụ thể, trong lĩnh vực thuế, doanh nghiệp tiếp tục phản ánh về thuế giá trị gia tăng, hoàn thuế, hóa đơn điện tử, thuế thu nhập doanh nghiệp, chính sách đối với doanh nghiệp chế xuất, doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ kinh doanh cũng như chính sách thuế đối với các nhà thầu nước ngoài. Đối với lĩnh vực hải quan, các kiến nghị tập trung vào thủ tục hải quan, kiểm tra chuyên ngành, phân loại hàng hóa, mã số hải quan, xác định giá trị hải quan và thời gian thông quan hàng hóa.

Theo Phó Thủ tướng, bước đầu cho thấy, các kiến nghị của doanh nghiệp rất chính đáng, phần lớn xuất phát từ quá trình tổ chức thực hiện, cách hiểu và áp dụng luật chưa thống nhất giữa các cơ quan liên quan.

Với tinh thần tiếp tục lắng nghe, đồng hành và tháo gỡ thực chất những khó khăn, vướng mắc cho cộng đồng doanh nghiệp, Phó Thủ tướng đề nghị các hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp phản ánh những khó khăn, vướng mắc thực chất, nêu rõ nguyên nhân, tác động và đề xuất giải pháp khả thi để tháo gỡ.

“Tinh thần xuyên suốt của Chính phủ là lắng nghe, đồng hành và tháo gỡ thực chất, không để những khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực thi làm ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp” - Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Báo cáo tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn cho biết, thời gian qua, Bộ Tài chính đã tập trung hoàn thiện chính sách, cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số và hiện đại hóa quản lý thuế, hải quan theo hướng lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm; qua đó giảm chi phí tuân thủ, tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh và tạo thuận lợi thương mại.

Trong lĩnh vực thuế, Bộ Tài chính đã triển khai nhiều chính sách hỗ trợ như tiếp tục giảm 2% thuế giá trị gia tăng; miễn, giảm nhiều loại phí, lệ phí; gia hạn thời hạn nộp thuế và tiền thuê đất; điều chỉnh chính sách thuế đối với xăng dầu nhằm giảm chi phí đầu vào, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh và hoạt động đổi mới sáng tạo.

Trong 7 tháng đầu năm 2026, tổng quy mô miễn, giảm, gia hạn thuế, phí và tiền thuê đất đạt khoảng 173.600 tỷ đồng, góp phần cải thiện dòng tiền và giảm áp lực tài chính cho doanh nghiệp.

Cùng với đó, chi phí tuân thủ thủ tục hành chính trong lĩnh vực thuế đã giảm khoảng 51% so với năm 2024, tương đương khoảng 4.400 tỷ đồng. Dịch vụ thuế điện tử, dịch vụ công trực tuyến toàn trình, VNeID, hóa đơn điện tử và các nền tảng số tiếp tục được mở rộng.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn báo cáo tại cuộc họp. Ảnh: chinhphu.vn

Ngành Thuế đã tổ chức 375 lớp tập huấn với hơn 91.000 lượt người tham gia và 500 hội nghị đối thoại với hơn 60.000 lượt người nộp thuế, hiệp hội, doanh nghiệp; đồng thời triển khai chiến dịch hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh chuyển từ thuế khoán sang kê khai.

Theo tổng hợp của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), cộng đồng doanh nghiệp có 53 kiến nghị thuộc 10 nhóm vấn đề. Qua rà soát, Bộ Tài chính xác định 15 kiến nghị liên quan trực tiếp đến thuế, hải quan và tiếp cận tín dụng thuộc phạm vi quản lý; đến nay, hầu hết đã được hướng dẫn, giải đáp hoặc tiếp thu trong quá trình hoàn thiện chính sách.

“Riêng các kiến nghị được phản ánh tại Hội nghị Thường trực Chính phủ với cộng đồng doanh nghiệp, đến ngày 31/7/2026, Bộ Tài chính đã hoàn thành 100% việc nghiên cứu, xử lý các kiến nghị thuộc phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao. Bộ cũng tổng hợp thêm 43 kiến nghị của doanh nghiệp, hiệp hội và các bộ, ngành liên quan đến thuế, hải quan để tiếp tục nghiên cứu, xử lý” - Thứ trưởng Cao Anh Tuấn cho biết.

Thời gian tới, Bộ Tài chính xác định tiếp tục hoàn thiện chính sách thuế, hải quan theo hướng tạo thuận lợi, giảm chi phí tuân thủ và tăng động lực đầu tư, sản xuất, kinh doanh; trong đó chú trọng hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, hoạt động nghiên cứu và phát triển, hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp.

Doanh nghiệp kiến nghị thống nhất cách hiểu và áp dụng luật

Phát biểu tại buổi làm việc, ông Đậu Anh Tuấn - Phó Tổng Thư ký Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho biết, qua tổng hợp phản ánh của cộng đồng doanh nghiệp, nổi lên 4 vấn đề lớn.

Thứ nhất, doanh nghiệp ngày càng quan tâm đến tính chắc chắn của nghĩa vụ thuế, hải quan, đặc biệt là nguy cơ những nghĩa vụ đã được xác nhận, hoàn thành có thể bị xác định lại sau nhiều năm.

Thứ hai, vướng mắc chủ yếu không còn nằm ở bản thân quy định, mà ở cách hiểu và áp dụng chưa thống nhất giữa các cơ quan, địa phương và giữa các lĩnh vực quản lý.

Thứ ba, quá trình chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm chưa thực sự đồng bộ.

Thứ tư, ranh giới giữa hành vi vi phạm và rủi ro khách quan chưa được phân định rõ.

Đại diện cộng đồng doanh nghiệp phát biểu ý kiến. Ảnh: chinhphu.vn

Từ thực tế trên, VCCI cho rằng, trọng tâm cải cách thời gian tới cần chuyển mạnh từ giảm số lượng thủ tục sang nâng cao tính ổn định, thống nhất và khả năng dự báo của chính sách, đồng thời tăng cường quản lý dựa trên rủi ro, bảo vệ doanh nghiệp tuân thủ tốt và tiếp tục tháo gỡ những điểm chưa đồng bộ giữa các cơ quan quản lý.

Theo Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam Nguyễn Văn Thân, vướng mắc lớn hiện nay nằm ở khâu thực thi và chi phí tuân thủ. Doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh còn hạn chế về công nghệ, phải thuê dịch vụ để thực hiện các thủ tục thuế, làm tăng chi phí. Hiệp hội đề nghị tiếp tục đơn giản hóa phương thức kê khai, nộp thuế, nhất là đối với doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ và hộ kinh doanh; đồng thời sớm hoàn thiện chính sách hỗ trợ khu vực này.

Đại diện Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) kiến nghị không thu thuế giá trị gia tăng đối với hàng hóa tái nhập, tái xuất; đẩy nhanh hoàn thuế giá trị gia tăng cho doanh nghiệp tuân thủ tốt, tăng áp dụng quản lý rủi ro và đơn giản hóa quy trình hoàn thuế điện tử.

Hiệp hội cũng kiến nghị rà soát chính sách thuế thu nhập cá nhân để hỗ trợ doanh nghiệp thu hút lao động; có giải pháp giảm chi phí logistics, minh bạch phụ phí vận tải và phát triển năng lực vận tải container lạnh trong nước.

Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham) Bruno Jaspaert cho rằng, bên cạnh hạ tầng và năng lượng, một khuôn khổ pháp lý minh bạch, đơn giản, dễ thực hiện là yếu tố quan trọng để nâng sức hấp dẫn của môi trường đầu tư Việt Nam.

EuroCham đề nghị có cơ chế chuyển tiếp rõ ràng, thống nhất khi thay đổi chính sách ưu đãi thuế ở cả Trung ương và địa phương; đồng thời xây dựng cơ chế khuyến khích chung đối với các khu công nghiệp sinh thái nhằm thúc đẩy đầu tư xanh.

EuroCham cũng kiến nghị chuyển mạnh sang hoàn giá trị gia tăng dựa trên quản lý rủi ro và hoàn thuế tự động, bảo đảm doanh nghiệp tuân thủ tốt được hoàn thuế đúng thời hạn.

Đại diện Hiệp hội Thương mại Hoa Kỳ tại Việt Nam (AmCham) kiến nghị, tiếp tục các biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp như giảm thuế giá trị gia tăng, đồng thời cân nhắc lộ trình áp dụng thuế tiêu thụ đặc biệt phù hợp để hỗ trợ phục hồi sản xuất, kích thích tiêu dùng.

Tại cuộc họp, lãnh đạo TP. Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, TP. Hồ Chí Minh và đại diện các bộ: Tài chính, Công thương, Tư pháp, Nông nghiệp và Môi trường đã trả lời, làm rõ các vấn đề, giải đáp kiến nghị, tháo gỡ vướng mắc của các doanh nghiệp.

Xử lý dứt điểm vướng mắc, không đẩy doanh nghiệp đi vòng

Kết luận cuộc làm việc, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đánh giá cao các ý kiến thẳng thắn, trách nhiệm của cộng đồng doanh nghiệp, hiệp hội và các bộ, ngành, địa phương. Đây là những thông tin quan trọng để tiếp tục hoàn thiện chính sách, nâng cao hiệu quả thực thi, tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực cho đầu tư, sản xuất, kinh doanh, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Phó Thủ tướng cũng đánh giá cao những kết quả mà Bộ Tài chính, ngành Thuế, ngành Hải quan và các bộ, ngành địa phương đạt được trong thời gian vừa qua, đồng thời chỉ rõ khâu thực thi vẫn còn những vấn đề cần xử lý dứt điểm: cùng một quy định nhưng cách hiểu, áp dụng còn khác nhau; doanh nghiệp có lúc phải cung cấp lại thông tin cơ quan nhà nước đã có...

“Từ các ý kiến hôm nay, tôi cho rằng, vấn đề trọng tâm không còn chỉ là ban hành thêm chính sách, mà là bảo đảm thực thi thống nhất và xử lý đến cùng tất cả những vướng mắc” - Phó Thủ tướng nêu rõ.

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh 4 yêu cầu: Thứ nhất là đúng pháp luật, đúng thẩm quyền, áp dụng thống nhất. Thứ hai là một thông tin chỉ yêu cầu doanh nghiệp cung cấp một lần, cơ quan nhà nước phải chủ động khai thác, chia sẻ dữ liệu.

Thứ ba, quản lý theo rủi ro, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm đối với doanh nghiệp tuân thủ tốt. Thứ tư là mọi kiến nghị phải rõ người, rõ việc, rõ thời hạn, rõ trách nhiệm và rõ kết quả. Cơ quan tiếp nhận có trách nhiệm phối hợp xử lý đến cùng, không đẩy doanh nghiệp “đi vòng”.

Trên tinh thần đó, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Tài chính phối hợp với VCCI và các hiệp hội doanh nghiệp tiếp tục rà soát tổng hợp các kiến nghị kèm theo thông báo kết luận của cuộc họp, khẩn trương xử lý hoặc có văn bản hướng dẫn trước ngày 31/8/2026, không để doanh nghiệp phải hỏi lại nhiều lần.

Phó Thủ tướng đề nghị VCCI và hiệp hội doanh nghiệp tiếp tục tổng hợp gửi Bộ Tài chính các vấn đề còn vướng và tài liệu liên quan để có căn cứ xử lý. Đồng thời, doanh nghiệp cần phản ánh ngay các trường hợp bị yêu cầu hồ sơ ngoài quy định, chậm xử lý không có lý do hoặc là có biểu hiện gây phiền hà, nhũng nhiễu. Cơ quan tiếp nhận phản ánh phải xử lý và phản hồi kết quả.

“Chính phủ nhất quán quan điểm hỗ trợ doanh nghiệp không chỉ ở chính sách, mà phải thể hiện bằng từng hồ sơ được giải quyết đúng hạn, từng thủ tục được rút ngắn và từng chi phí được cắt giảm” - Phó Thủ tướng nhấn mạnh.

Phó Thủ tướng đề nghị Văn phòng Chính phủ phối hợp với Bộ Tài chính hoàn thiện thông báo kết luận trong 2 ngày làm việc, theo dõi tiến độ từng nhiệm vụ, báo cáo kết quả thực hiện tại phiên họp thường kỳ của Chính phủ hàng tháng, đồng thời tiếp tục đôn đốc cho đến khi các kiến nghị được xử lý dứt điểm./.

Kiến tạo hệ sinh thái để công nghiệp văn hóa bứt phá

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã hoàn thiện dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa và tổ chức lấy ý kiến từ ngày 5 đến 24/8/2026. Theo kế hoạch, dự án Luật sẽ được trình Quốc hội xem xét tại Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI vào tháng 10/2026.

Các sự kiện văn hóa, nghệ thuật quy mô lớn góp phần quảng bá bản sắc Việt Nam, mở rộng không gian sáng tạo và thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa. Ảnh: Sở Du lịch Hà Nội.

Dự thảo gồm 9 chương, 60 điều, quy định về phát triển công nghiệp văn hóa cùng quyền, trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân có liên quan. Đáng chú ý, lần đầu tiên công nghiệp văn hóa được tiếp cận như một hệ thống các hoạt động kinh tế khai thác tài nguyên văn hóa, kết hợp khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và tài sản trí tuệ nhằm tạo ra sản phẩm, dịch vụ có giá trị kinh tế và xã hội, góp phần phát triển con người, bảo tồn bản sắc dân tộc, nâng cao năng lực cạnh tranh và sức mạnh mềm quốc gia.

Cùng với việc đưa ra 10 lĩnh vực trọng tâm của công nghiệp văn hóa, dự thảo xác lập đầy đủ chuỗi giá trị từ sáng tạo, phát triển, sản xuất, phân phối, thương mại hóa đến tiêu dùng và tái đầu tư trong một khuôn khổ pháp lý thống nhất.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, từ khi Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam được Bộ Chính trị ban hành (ngày 7/1/2026), công tác xây dựng thể chế đã có chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, quá trình triển khai vẫn còn nhiều hạn chế, đặc biệt là những “khoảng trống” đã được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chỉ ra.

Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Huy Dũng cho hay, sau hơn 12 năm triển khai Chiến lược phát triển các ngành công nghiệp văn hóa, tỷ trọng đóng góp của lĩnh vực này vào GDP giai đoạn 2018 - 2025 mới đạt khoảng 4 - 5%, còn cách khá xa mục tiêu tối thiểu 7% theo Nghị quyết số 80-NQ/TW.

Nguyên nhân chủ yếu, theo Thứ trưởng Nguyễn Huy Dũng, là hệ thống pháp luật hiện hành mới tập trung quản lý theo từng lĩnh vực chuyên ngành, thiếu một đạo luật mang tính kiến tạo để kết nối toàn bộ chuỗi giá trị. Thứ trưởng nhấn mạnh, tinh thần xuyên suốt của dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa là “chuyển bản sắc văn hóa thành tài sản trí tuệ, chuyển tài sản trí tuệ thành dòng tiền tạo ra giá trị kinh tế”.

Tháo gỡ điểm nghẽn về tài sản trí tuệ, hạ tầng và nguồn lực

Một trong những nội dung được xem là đột phá của dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa là xác định tài sản trí tuệ là động lực tăng trưởng quan trọng nhất của công nghiệp văn hóa. Đây cũng là lĩnh vực được thiết kế nhiều cơ chế mới nhằm tháo gỡ những rào cản lâu nay như thiếu công cụ quản lý trên môi trường số, thiếu hồ sơ chuẩn hóa để thương mại hóa, khó tiếp cận tín dụng bằng tài sản trí tuệ và hạn chế trong hoạt động định giá.

Các lễ hội và sự kiện văn hóa hiện đại đang trở thành sản phẩm có sức hút, góp phần phát triển thị trường công nghiệp văn hóa và nâng cao sức mạnh mềm quốc gia. Ảnh: Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội.

Theo đó, dự thảo đề xuất số hóa toàn bộ vòng đời tài sản trí tuệ, áp dụng mã định danh tương thích quốc tế để nhận diện, truy xuất và kết nối dữ liệu. Hồ sơ tài sản trí tuệ sẽ được chuẩn hóa dưới dạng số, phục vụ định giá, giao dịch, bảo hộ và tiếp cận vốn tín dụng, nhưng không làm phát sinh hay thay đổi quyền sở hữu trí tuệ.

Một điểm đáng chú ý khác là dự thảo cho phép sử dụng tài sản trí tuệ để góp vốn và làm tài sản bảo đảm trong quan hệ tín dụng. Ngân hàng Nhà nước sẽ chủ trì xây dựng cơ chế quản lý rủi ro, bảo lãnh tín dụng và hướng dẫn các tổ chức tín dụng cấp vốn dựa trên giá trị tài sản trí tuệ hoặc quyền tài sản phát sinh từ tài sản trí tuệ. Trong trường hợp doanh nghiệp giải thể hoặc phá sản, tài sản trí tuệ được ưu tiên tiếp tục khai thác thông qua chuyển nhượng hoặc cấp quyền nhằm duy trì chuỗi giá trị kinh tế.

Song song với đó, dự thảo đề xuất Nhà nước cung cấp miễn phí các công cụ số hỗ trợ xác thực chủ thể sáng tạo, lưu nhật ký sáng tạo, lập hồ sơ tài sản trí tuệ, kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia và các sàn giao dịch tài sản trí tuệ, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp phát triển các công cụ nâng cao theo cơ chế thị trường.

Ở góc độ hạ tầng, dự thảo lần đầu tiên xác lập đầy đủ hệ thống hạ tầng công nghiệp văn hóa, gồm công trình hạ tầng công nghiệp văn hóa, tổ hợp sáng tạo văn hóa, cụm và khu công nghiệp sáng tạo văn hóa, không gian công cộng dành cho hoạt động văn hóa và hạ tầng văn hóa số. Trong đó, hạ tầng dữ liệu được xác định là cấu phần cốt lõi với Kho dữ liệu văn hóa số quốc gia, cơ sở dữ liệu văn hóa cùng các nền tảng số phục vụ tạo lập, quản trị, kết nối và khai thác dữ liệu.

Dự thảo cũng đẩy mạnh phân cấp khi giao UBND cấp xã chủ động thu thập, cập nhật và số hóa dữ liệu văn hóa tại địa phương. Đồng thời, cơ chế quản lý hoạt động nghệ thuật trong các tổ hợp sáng tạo văn hóa được cải cách theo hướng chuyển từ tiền kiểm từng sự kiện sang tiền kiểm theo chu kỳ hoặc quản lý thông qua quy chế vận hành nội bộ, góp phần giảm thủ tục hành chính và tạo điều kiện cho các hoạt động sáng tạo phát triển.

Một điểm nhấn khác là lần đầu tiên dự thảo chính thức đề xuất cơ chế đồng đầu tư giữa Nhà nước và khu vực tư nhân đối với tài sản trí tuệ gốc, sản phẩm công nghiệp văn hóa trọng điểm và các sản phẩm mang đậm bản sắc Việt Nam. Cơ chế này có thể thực hiện thông qua góp vốn đối ứng, quỹ đầu tư mạo hiểm, mua cổ phần hoặc hợp đồng chia sẻ doanh thu, chia sẻ rủi ro, qua đó tạo thêm động lực để phát triển các sản phẩm văn hóa có khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Bên cạnh các chính sách về tài chính, dự thảo còn mở rộng hệ thống ưu đãi dành cho doanh nghiệp, hợp tác xã, doanh nghiệp khởi nghiệp, hộ kinh doanh và nhóm sáng tạo thông qua chính sách về thuế, tín dụng, đào tạo, chuyển đổi số, không gian sáng tạo và xúc tiến thị trường. Đối với nhà đầu tư nước ngoài, dự thảo đặt ra cơ chế ưu tiên thu hút các dự án gắn với cam kết phát triển tài sản trí tuệ Việt Nam, chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới.

Với cách tiếp cận kiến tạo thay vì chỉ quản lý, dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng pháp lý đồng bộ để kết nối toàn bộ hệ sinh thái sáng tạo, khơi thông nguồn lực đầu tư, thúc đẩy thương mại hóa tài sản trí tuệ và nâng cao năng lực cạnh tranh của các ngành công nghiệp văn hóa. Qua đó, văn hóa sẽ từng bước trở thành một động lực tăng trưởng mới, đóng góp nhiều hơn vào GDP, đồng thời lan tỏa thương hiệu và sức mạnh mềm Việt Nam trong tiến trình hội nhập quốc tế./.

Tờ trình số 510/TTr-CP đã làm rõ phương án tổ chức và vận hành Chương trình sau khi được thống nhất. Điểm đáng chú ý không chỉ là đưa 4 chương trình mục tiêu quốc gia (CTMTQG) về một chương trình tổng thể, mà còn thay đổi cách phân bổ, quản lý và sử dụng nguồn lực.

Theo tờ trình, 4 CTMTQG được đề xuất thống nhất gồm: phát triển văn hóa; hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo; xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển.

Tên gọi được đề xuất là CTMTQG phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035.

Điểm quan trọng là việc thống nhất không được đặt theo hướng cộng cơ học các chương trình hiện hành. Theo phương án Chính phủ trình Quốc hội, các mục tiêu, phạm vi, đối tượng và thời gian thực hiện đã được Quốc hội quyết nghị được giữ nguyên; thay đổi tập trung vào phương thức quản lý, phân bổ, sử dụng, theo dõi và đánh giá nguồn lực.

Riêng CTMTQG phòng, chống ma túy đến năm 2030 tiếp tục được đề xuất thực hiện riêng, do có tính chất đặc thù về bảo đảm an ninh, an toàn xã hội.

Phân bổ vốn theo khả năng thực hiện

Một trong những nội dung đáng chú ý nhất tại Tờ trình số 510/TTr-CP là thay đổi cách phân bổ nguồn lực. Theo đó, cơ chế quản lý được chuyển từ “phân bổ theo nhu cầu đăng ký” sang “phân bổ theo năng lực và điều kiện sẵn sàng thực hiện”.

Đây là cách tiếp cận nhằm khắc phục tình trạng đăng ký nhu cầu vốn nhưng dự án, nhiệm vụ chưa sẵn sàng, dẫn đến vốn chờ dự án, kinh phí chờ nhiệm vụ.

Tờ trình của Chính phủ đánh giá, trong quá trình thực hiện các CTMTQG giai đoạn trước, phương án phân bổ nguồn lực chưa gắn chặt với khả năng thực hiện, hiệu quả đầu tư, tiến độ và sản phẩm đầu ra. Riêng năm 2025, phải hủy dự toán 944,866 tỷ đồng chi đầu tư của 3 chương trình do một số bộ chưa hoàn thiện thủ tục đầu tư, không có khả năng thực hiện trong năm.

Từ thực tế này, phương án mới hướng tới phân bổ vốn trên cơ sở năng lực thực hiện thực tế. Ngân sách trung ương hàng năm sẽ được phân bổ gắn với kết quả giải ngân, kết quả thực hiện mục tiêu, khả năng tổ chức thực hiện và mức bố trí vốn đối ứng của địa phương.

Chính phủ cũng đề xuất cho phép điều chuyển vốn từ nhiệm vụ chậm tiến độ sang nhiệm vụ có khả năng giải ngân và hoàn thành tốt hơn. Việc điều chuyển được kỳ vọng hạn chế tình trạng nguồn lực bị “đóng băng” tại những nhiệm vụ không có khả năng triển khai, đồng thời tạo điều kiện để vốn được đưa đến những nơi có khả năng hấp thụ tốt hơn.

Một thay đổi khác là bỏ quy trình phân bổ ngân sách nhà nước trung gian qua đầu mối Chủ chương trình.

Theo mô hình được đề xuất, Bộ Tài chính là cơ quan đầu mối tổng hợp chung về nguồn lực, phân bổ, điều chỉnh, điều chuyển vốn và tổng hợp kết quả thực hiện để báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và Quốc hội.

Các bộ quản lý ngành tập trung vào chức năng chuyên môn, từ thiết kế chính sách, xác định mục tiêu, chỉ tiêu, sản phẩm đầu ra, tiêu chí đánh giá đến đánh giá kết quả; không thực hiện tầng trung gian trong phân bổ, giao vốn và quyết toán ngân sách của địa phương.

Trong khi đó, địa phương được trao quyền chủ động lớn hơn. Trên cơ sở nội dung khung của chương trình và cơ chế, chính sách hiện hành, địa phương tự lựa chọn, quyết định danh mục nhiệm vụ, dự án cụ thể; xác định thứ tự ưu tiên; phân bổ chi tiết, điều chỉnh và điều chuyển vốn giữa các nhiệm vụ, dự án.

Quyền quyết định đi cùng trách nhiệm toàn diện về đối tượng, định mức, giá, khối lượng, chất lượng, tiến độ, hiệu quả và khả năng vận hành sau đầu tư. Phương châm quản lý được xác định là “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”.

Tập trung nguồn lực, gắn vốn với kết quả

Cùng với thay đổi cách phân bổ, Tờ trình số 510/TTr-CP đề xuất tổ chức lại nguồn lực trong tổng mức đã được Quốc hội quyết nghị. Tổng nguồn lực thực hiện 4 chương trình giai đoạn 2026 - 2030 dự kiến là 808.558 tỷ đồng, gồm 345.000 tỷ đồng ngân sách trung ương, 395.392 tỷ đồng ngân sách địa phương, 23.000 tỷ đồng ngân sách nhà nước cấp thực hiện tín dụng chính sách, 20.429 tỷ đồng vốn đối ứng của cơ sở giáo dục và 24.737 tỷ đồng vốn huy động hợp pháp khác.

Chính phủ kiến nghị Quốc hội giao Chính phủ rà soát, cơ cấu lại từng nguồn vốn, phấn đấu bố trí ngân sách nhà nước, đặc biệt là ngân sách trung ương, theo cơ cấu khoảng 75% vốn đầu tư công và 25% kinh phí thường xuyên.

Theo Tờ trình, định hướng này nhằm tập trung nguồn lực cho đầu tư phát triển, các công trình, dự án có tính lan tỏa và những nhiệm vụ trực tiếp liên quan đến mục tiêu của Chương trình, đồng thời triệt để tiết kiệm chi thường xuyên.

Một nội dung khác được đặt ra là xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung để theo dõi đồng bộ mục tiêu, nguồn lực, danh mục dự án, tiến độ, giải ngân, quyết toán, đối tượng thụ hưởng và sản phẩm đầu ra.

Dữ liệu điện tử sẽ từng bước thay thế báo cáo giấy, đồng thời trở thành căn cứ để phân bổ vốn, điều chuyển nguồn lực và đánh giá trách nhiệm của cơ quan, đơn vị, người đứng đầu.

Theo lộ trình Chính phủ đề xuất, các nhiệm vụ đã được phê duyệt, bố trí vốn và triển khai trong năm 2026 tiếp tục được thực hiện, thanh toán và quyết toán theo quy định đã ban hành, bảo đảm không làm gián đoạn các chương trình đang triển khai.

Sau khi Quốc hội thông qua giải pháp thống nhất, Chính phủ sẽ chỉ đạo Bộ Tài chính hoàn thiện dự thảo Nghị quyết quy định nội dung, cơ chế, chính sách thực hiện CTMTQG tổng thể theo trình tự, thủ tục rút gọn, dự kiến trình Chính phủ ban hành trong tháng 9/2026. Mục tiêu là sớm hoàn thiện cơ sở pháp lý để các địa phương triển khai cơ chế mới ngay từ khâu phân bổ, giao dự toán và kế hoạch năm 2027.

Chuyển mạnh từ hoàn thiện nền tảng sang tổ chức thực thi các chương trình cải cách lớn, hàng loạt giải pháp đã được ngành Hải quan triển khai đồng bộ, từ cắt giảm thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số, đến đổi mới phương thức quản lý..., góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu và củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp.

Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ đánh giá, những kết quả đạt được trong 7 tháng đầu năm cho thấy, các chủ trương cải cách của ngành Hải quan đang đi đúng hướng, từng bước chuyển hóa thành hiệu quả thực tiễn.

Cán bộ hải quan thông quan hàng hoá cho doanh nghiệp tại cảng biển. Ảnh: CTVHQ

Một trong những dấu ấn nổi bật là công tác xây dựng thể chế tiếp tục được đẩy nhanh với nhiều chính sách quan trọng được ban hành và hoàn thiện. Theo Cục Hải quan, chỉ tính trong tháng 7/2026, đơn vị đã tham mưu Bộ Tài chính trình Chính phủ ban hành Nghị định số 273/2026/NĐ-CP về kinh doanh hàng miễn thuế; đồng thời tổ chức tập huấn, phổ biến hàng loạt văn bản quy phạm pháp luật mới nhằm bảo đảm thống nhất trong tổ chức thực hiện trên toàn ngành.

Đặc biệt, dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan năm 2014 tiếp tục được hoàn thiện đúng tiến độ. Sau khi Chính phủ trình Quốc hội, dự án Luật đã được thẩm tra và đưa ra thảo luận tại Kỳ họp không thường lệ lần thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI. Luật Hải quan sửa đổi được kỳ vọng sẽ tạo hành lang pháp lý đồng bộ cho quá trình xây dựng hải quan số, hải quan thông minh và đổi mới phương thức quản lý phù hợp với xu thế thương mại toàn cầu.

Cùng với hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính tiếp tục được xác định là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng. Thực hiện Nghị quyết số 66-NQ/TW và Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị, Cục Hải quan đã trình Bộ Tài chính ban hành mới 4 thủ tục hành chính, sửa đổi 11 thủ tục, bãi bỏ một thủ tục không còn phù hợp, đồng thời hoàn thành việc xây dựng các tiêu chuẩn, biện pháp quản lý đồng bộ với phương án cắt giảm điều kiện kinh doanh và thủ tục hành chính từ ngày 1/7/2026.

Việc cắt giảm thủ tục không chỉ giúp doanh nghiệp giảm thời gian và chi phí tuân thủ, mà còn tạo dư địa để cơ quan Hải quan chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, ứng dụng quản lý rủi ro và công nghệ số trong giám sát, kiểm soát hàng hóa.

Chuyển đổi số tiếp tục là điểm sáng của ngành Hải quan trong 7 tháng đầu năm. Cùng với việc triển khai các bước xây dựng hệ thống công nghệ thông tin thực hiện hải quan số, Cục Hải quan tiếp tục mở rộng Cơ chế một cửa quốc gia, Cơ chế một cửa ASEAN và chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật để triển khai xác thực người khai hải quan thông qua VNeID đối với hàng hóa trị giá nhỏ.

Trong khi đó, hệ thống VNACCS/VCIS cùng các hệ thống vệ tinh tiếp tục được vận hành ổn định, bảo đảm hoạt động thông quan diễn ra liên tục 24 giờ mỗi ngày, 7 ngày trong tuần.

Kết quả chuyển đổi số được thể hiện rõ qua việc hầu hết thủ tục hành chính đã được thực hiện trên môi trường điện tử. Tính từ đầu năm đến ngày 19/7, ngành Hải quan đã tiếp nhận gần 75,9 triệu hồ sơ, trong đó hơn 75,87 triệu hồ sơ được tiếp nhận trực tuyến, tỷ lệ số hóa đạt gần như tuyệt đối.

Một điểm nhấn khác là sau 2 tháng triển khai thí điểm mô hình thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III, việc xử lý thủ tục diễn ra thông suốt, thời gian thông quan được rút ngắn, giúp tối ưu nguồn nhân lực của cả cơ quan Hải quan và doanh nghiệp. Kết quả bước đầu này đang tạo cơ sở để Cục Hải quan nghiên cứu mở rộng mô hình tại các cửa khẩu đường bộ và đường hàng không trong thời gian tới.

Những cải cách đồng bộ về thể chế, thủ tục hành chính và chuyển đổi số của ngành Hải quan đã nhanh chóng được phản ánh trong “bức tranh” tăng trưởng của hoạt động xuất nhập khẩu. 7 tháng của năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước đạt 659,58 tỷ USD, tăng 28,1% so với cùng kỳ năm 2025. Trong đó, xuất khẩu đạt 319,53 tỷ USD, tăng 21,7%; nhập khẩu đạt 340,05 tỷ USD, tăng 34,8%.

Lũy kế đến ngày 30/7, số thu ngân sách từ hoạt động xuất nhập khẩu đạt 309.994 tỷ đồng, tăng 18,7% so với cùng kỳ năm trước, đạt 68,7% dự toán, 60% chỉ tiêu phấn đấu năm 2026.

Tăng tốc, hoàn thành mục tiêu năm 2026

Bên cạnh những kết quả tích cực, thực tiễn hoạt động của ngành Hải quan trong 7 tháng qua cũng cho thấy nhiều thách thức mới đang đặt ra. Quy mô xuất nhập khẩu tăng nhanh đồng nghĩa với áp lực quản lý ngày càng lớn. Các phương thức buôn lậu, gian lận thương mại, gian lận xuất xứ và xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ ngày càng tinh vi; trong khi yêu cầu tạo thuận lợi thương mại phải song hành với kiểm soát chặt chẽ rủi ro và bảo đảm an ninh kinh tế.

Yêu cầu quản lý hải quan trong giai đoạn hiện nay không chỉ dừng ở việc bảo đảm thông quan nhanh, mà còn phải xây dựng hệ thống quản lý dựa trên dữ liệu, phân tích rủi ro và kiểm soát từ sớm, từ xa đối với các hành vi vi phạm.

Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ chỉ đạo toàn ngành phát huy những kết quả đã đạt được, coi đây là nền tảng để tăng tốc trong những tháng cuối năm. Nhiệm vụ trọng tâm trước mắt là tiếp tục hoàn thiện thể chế, cùng với Luật Hải quan sửa đổi, cần bảo đảm tiến độ xây dựng các văn bản hướng dẫn liên quan đến hải quan số, thương mại điện tử xuyên biên giới, cửa khẩu thông minh và kiểm tra chuyên ngành...

Một nhiệm vụ trọng tâm khác là đánh giá toàn diện kết quả mô hình thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III, để từng bước mở rộng triển khai tại các cửa khẩu đường bộ và đường hàng không có đủ điều kiện. Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện Đề án thống nhất giao cơ quan Hải quan thực hiện kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu và phương tiện vận tải xuất nhập cảnh tại cửa khẩu, hướng tới mục tiêu giảm đầu mối quản lý, rút ngắn thời gian thông quan và nâng cao hiệu quả kiểm soát.

Đối với nhiệm vụ thu ngân sách, Cục trưởng Nguyễn Văn Thọ yêu cầu các đơn vị bám sát chỉ tiêu được giao, thực hiện đồng bộ các giải pháp tạo thuận lợi thương mại gắn với chống thất thu; tăng cường quản lý rủi ro, kiểm tra sau thông quan, chống chuyển giá, gian lận xuất xứ, trốn thuế và các hành vi lợi dụng chính sách để trục lợi.

Trong lĩnh vực phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại và ma túy, lãnh đạo Cục Hải quan nhấn mạnh, phải tiếp tục triển khai đồng bộ các biện pháp nghiệp vụ, chủ động nắm chắc tình hình, tăng cường phối hợp với các lực lượng chức năng trong nước cũng như mở rộng hợp tác với hải quan các nước, các tổ chức quốc tế nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn các đường dây buôn lậu, vận chuyển ma túy, vàng và hàng giả xuyên biên giới.

Bên cạnh đó, công tác hợp tác quốc tế sẽ tiếp tục được đẩy mạnh thông qua các cơ chế của ASEAN, Tổ chức Hải quan thế giới (WCO) và APEC. Đây không chỉ là kênh trao đổi thông tin phục vụ kiểm soát hải quan, mà còn là nền tảng để Hải quan Việt Nam tiếp cận các chuẩn mực quản lý tiên tiến, chuẩn bị tốt cho vai trò chủ nhà của Tiểu ban Hải quan trong Năm APEC 2027.

TS. Trương Quang Dũng

TS. Trương Quang Dũng: Trước hết, cần làm rõ một điểm có thể thay đổi cách hiểu vấn đề. Xét về giá trị tuyệt đối, mức tăng chi phí là không quá lớn. Việc hàng hóa Việt Nam chuyển từ mức thuế quan nền tạm thời 10% sang mức thuế chính thức 12,5% theo chính sách mới có hiệu lực từ tháng 7/2026, đồng nghĩa với việc mức tăng thực tế chỉ là 2,5%. Đồng thời, gần 50% kim ngạch xuất khẩu sang Hoa Kỳ nằm trong danh mục miễn trừ. Do đó, việc ước tính tác động bằng cách lấy toàn bộ kim ngạch một ngành nhân với 12,5% sẽ phóng đại đáng kể mức thiệt hại.

Tuy nhiên, vấn đề cạnh tranh nằm ở vị thế tương đối. Trong các ngành thâm dụng lao động (ví dụ dệt may), nơi Việt Nam gặp cạnh tranh gay gắt nhất, hầu hết đối thủ trực tiếp đều thuộc nhóm chịu mức thuế 10%: Bangladesh, Campuchia, Ấn Độ, Indonesia, Sri Lanka, Pakistan và Malaysia. Như vậy, khoảng cách 2,5% không phải là khoảng cách chung, mà tập trung đúng vào nơi biên lợi nhuận của chúng ta mỏng nhất. Doanh nghiệp may mặc hoạt động với biên lợi nhuận khoảng 3% - 10%, trong khi thị trường Hoa Kỳ chiếm 40 đến 50% kim ngạch. Với cấu trúc đó, 2,5% trong chi phí đến cảng là con số đáng kể.

Tuy nhiên, có hai yếu tố ổn định. Thứ nhất, danh mục miễn trừ (Danh mục Annex A) đã được duy trì gần như nguyên vẹn qua ba cơ chế thuế liên tiếp, cho thấy quan điểm của Hoa Kỳ về phạm vi đã tương đối ổn định. Thứ hai, việc thay thế nguồn cung diễn ra chậm. Năng lực dệt may và da giày phân khúc trung cấp của Việt Nam, xét về quy mô, hồ sơ tuân thủ và khả năng giao hàng đúng hạn, không dễ bị thay thế trong ngắn hạn.

Vì vậy, đánh giá của tôi là biện pháp này sẽ không làm dịch chuyển các đơn hàng hiện hữu trong ngắn hạn, nhưng sẽ ảnh hưởng đến quyết định khi người mua đặt đơn hàng mới. Sự suy giảm đó sẽ diễn ra chậm hơn, khó quan sát, và chính vì thế nguy hiểm hơn một cú sốc thấy được.

PV: Ngoài tác động về chi phí, Mục 301 còn có chu kỳ rà soát kéo dài 4 năm. Rủi ro pháp lý và sự thiếu chắc chắn về chính sách sẽ ảnh hưởng như thế nào đến kế hoạch sản xuất, đầu tư và chiến lược thị trường của doanh nghiệp Việt Nam, thưa ông?

TS. Trương Quang Dũng: Cần hiểu rằng Mục 301 không vận hành theo chu kỳ rà soát 4 năm như một đợt đàm phán lại định kỳ. Theo 19 US Code 2417, biện pháp tự động chấm dứt khi hết 4 năm, trừ khi bên khởi kiện hoặc đại diện ngành sản xuất trong nước hưởng lợi đề nghị tiếp tục, khi đó USTR sẽ rà soát hiệu quả và tác động kinh tế của biện pháp trước khi quyết định . Như vậy về mặt pháp lý, mặc định là hết hiệu lực; nhưng trên thực tế, mặc định là được gia hạn. Doanh nghiệp nên lập kế hoạch trên giả định biện pháp này còn tồn tại sau năm 2030.

Tuy nhiên, yếu tố khó xác định thực tế còn lớn hơn ở hai khía cạnh. Thứ nhất, luật không quy định mức trần. Khác với Mục 122 vốn giới hạn thuế ở 15% trong tối đa 150 ngày, Mục 301 không có mức trần và không có thời điểm hết hiệu lực cố định. Biện pháp tồn tại cho đến khi USTR sửa đổi hoặc chấm dứt.

Thứ hai, và nghiêm trọng hơn, đây chỉ là 1 trong 3 tuyến điều tra Mục 301 liên quan Việt Nam. Cuộc điều tra về dư thừa năng lực sản xuất mang tính cơ cấu đối với 16 nền kinh tế, trong đó có Việt Nam, khởi xướng ngày 11/3 và chưa công bố kết luận. Cuộc điều tra riêng về bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ của Việt Nam khởi xướng ngày 29/5. Mỗi cuộc điều tra có thể phát sinh thuế một cách độc lập và các mức thuế có thể cộng dồn.

Hệ quả đối với chuỗi cung ứng là doanh nghiệp buộc phải ra quyết định dài hạn trong một môi trường chính sách ngắn hạn. Điều này tác động lớn lên kế hoạch sản xuất. Cụ thể, doanh nghiệp khó cam kết dài hạn năng lực cho một khách hàng, có thể xuất hiện xu hướng rút ngắn kỳ hoạch định và giữ nhiều đơn hàng ngắn hạn hơn, chấp nhận hiệu suất thấp hơn để đổi lấy khả năng điều chỉnh.

Sản xuất tại Nhà máy may mặc Thái An, Hải Phòng. Ảnh: An Thư

PV: Để giảm thiểu tác động tiêu cực từ chính sách thuế mới của Hoa Kỳ, theo ông, doanh nghiệp xuất khẩu cần ưu tiên những giải pháp nào?

TS. Trương Quang Dũng: Theo tôi, trước hết, doanh nghiệp cần đo lường mức độ “phơi nhiễm”. Thuế áp theo danh mục 10 chữ số HTSUS với một danh mục miễn trừ lớn. Tuy nhiên, phần lớn doanh nghiệp hiện không rõ mức độ áp dụng cho doanh nghiệp của mình. Họ chỉ biết ở cấp ngành, và điều đó không có tác dụng trong việc ra quyết định. Nhiệm vụ trước mắt là xây dựng ma trận sản phẩm, xuất xứ và tình trạng miễn trừ. Khi chưa có ma trận đó, mọi quyết định tiếp theo đều là phỏng đoán.

Thứ hai, xác minh xuất xứ, và đừng coi xuất xứ là một đòn bẩy. Biện pháp này áp theo nước xuất xứ, nên việc xác định xuất xứ quyết định trực tiếp nghĩa vụ thuế và phải được xác minh chứ không phải mặc định. Cũng cần lưu ý hồ sơ điều tra đã nêu đích danh bông thô và polysilicon là hai chuỗi cung ứng nhạy cảm, dễ phát sinh hành vi lẩn tránh. Thay đổi xuất xứ thực chất đòi hỏi chuyển đổi cơ bản, tức dịch chuyển công đoạn chế biến thực, và đó là quyết định đầu tư nhiều năm chứ không phải thao tác hồ sơ.

Thứ ba, xem truy xuất nguồn gốc là hạ tầng dùng chung, không phải chi phí tuân thủ. Bản đồ nhà cung cấp nhiều lớp, chuỗi hành trình sản phẩm ở cấp đơn hàng và khai báo xuất xứ nguyên liệu không chỉ là năng lực cần thiết để đáp ứng các quy định của Hoa Kỳ, mà còn là sự chuẩn bị cần thiết cho các quy định thẩm định chuỗi cung ứng (ví dụ EUDR) đang hình thành tại châu Âu. Xây một lần thì dùng được cho nhiều thị trường, và đó là nền tảng cho mọi đề nghị loại trừ sau này.

PV: Ở góc độ chính sách, Chính phủ cần có những giải pháp gì để hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp ứng phó với mức thuế mới, thưa ông?

TS. Trương Quang Dũng: Tôi cho rằng các nhóm giải pháp này vận hành trên những nhịp thời gian khác nhau và không nên đánh đổi cho nhau. Trình tự quan trọng hơn thứ hạng.

Trước mắt, cần thu hẹp khoảng cách pháp lý đã dẫn tới việc bị xếp vào nhóm bị áp thuế 12,5%. Bậc thuế trong biện pháp này được xác định bởi một tiêu chí duy nhất, đó là nền kinh tế có ban hành và thực thi hiệu quả lệnh cấm nhập khẩu hàng hóa sản xuất bằng lao động cưỡng bức hay không. Bằng chứng cho thấy điều này có thể khắc phục được. 5 nền kinh tế đã chuyển từ mức thuế 12,5% xuống 10% trong quá trình điều tra: Honduras, Ấn Độ, Sri Lanka và Trinidad and Tobago nhờ ban hành lệnh cấm nhập khẩu, và Jordan nhờ cam kết trong hiệp định thương mại đối ứng.

Trong ngắn hạn, Việt Nam cần đàm phán một Hiệp định Thương mại Đối ứng với Hoa Kỳ. Đây là công cụ mà nhiều nền kinh tế đã dùng để có mức thuế thấp hơn, và trong 4 trường hợp là quyền tiếp cận hạn ngạch dệt may. Trong ASEAN, Malaysia, Campuchia và Indonesia đã đạt được thỏa thuận. Việt Nam thì chưa. Khuôn khổ song phương công bố tháng 10/2025 vẫn chưa được hoàn tất.

Trong trung - dài hạn, cần tập trung vào công nghiệp hỗ trợ và thể chế. Cơ chế hạn ngạch dệt may gắn quyền tiếp cận ưu đãi với xuất xứ của nguyên liệu đầu vào, cụ thể là bông và hàng dệt may Hoa Kỳ. Dù đánh giá thế nào về thiết kế đó, nó phát tín hiệu rằng xuất xứ đầu vào, chứ không chỉ khâu lắp ráp cuối, là yếu tố quyết định trong vấn đề thuế quan trong bối cảnh mới. Do đó, phát triển năng lực sản xuất trong nước và truy xuất nguồn gốc không còn chỉ là để nâng cấp công nghiệp, mà còn để phòng vệ thương mại.

PV: Xin cảm ơn ông!

Cuối tháng 7, UBND tỉnh Gia Lai đã phê duyệt kế hoạch bê tông hóa giao thông nông thôn năm 2026 với mục tiêu hỗ trợ hơn 47.800 tấn xi măng để làm mới hơn 339 km đường giao thông nông thôn, cùng với hàng chục nghìn tấn xi măng để sửa chữa các tuyến đường hư hỏng trên địa bàn tỉnh.

Đối với người dân tỉnh Gia Lai, đó không chỉ là những tuyến đường nối khu dân cư với vùng sản xuất, trường học và các công trình thiết yếu mang lại nhiều thuận lợi trong đời sống, mà còn cho thấy sự chủ động của địa phương trong việc chuẩn bị cho giai đoạn mới từ trước khi các chương trình chính thức được triển khai đồng bộ.

Trồng cây cao su tại Hua Thanh, Điện Biên. Ảnh: Đức Thanh

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, Chính phủ đang nghiên cứu phương án hợp nhất 4 Chương trình mục tiêu quốc gia (CTMTQG: xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo; phát triển văn hóa; chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển) thành 1 CTMTQG tổng thể giai đoạn 2026 - 2030. Việc hợp nhất nhằm tinh gọn đầu mối quản lý, giảm chồng chéo, đồng thời tăng cường phân cấp, phân quyền để địa phương chủ động hơn trong tổ chức thực hiện. Song song với đó, các bộ, ngành tiếp tục hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách và văn bản hướng dẫn để bảo đảm việc triển khai thống nhất trên phạm vi cả nước.

Trong bối cảnh đó, tiến độ triển khai tại các địa phương đang ở giai đoạn chuẩn bị. Đến ngày 31/7/2026, cả nước mới có 5 địa phương hoàn thành phân bổ dự toán và kế hoạch vốn thực hiện các CTMTQG năm 2026, gồm Lai Châu, Cao Bằng, Gia Lai, Lâm Đồng và Cà Mau. Tổng số vốn đầu tư thực hiện các CTMTQG giai đoạn 2026 - 2030 mới giải ngân đạt 94,08 tỷ đồng, tương đương khoảng 0,5% kế hoạch được giao.

Con số giải ngân còn thấp không phản ánh sự chậm trễ trong tổ chức thực hiện, mà chủ yếu cho thấy đây vẫn là giai đoạn đầu của chu kỳ triển khai. Khi cơ chế, chính sách và kế hoạch vốn đang được hoàn thiện, nhiều địa phương lựa chọn cách làm “chuẩn bị trước một bước” để khi đủ điều kiện có thể triển khai ngay.

Gia Lai là một trong những địa phương như vậy. Ngoài việc hoàn thành phân bổ kế hoạch vốn theo tiến độ, tỉnh còn chủ động hoàn thiện cơ chế phân cấp, xây dựng danh mục dự án ưu tiên và chuẩn bị phương án tổ chức thực hiện. Nguồn lực được định hướng tập trung cho hạ tầng giao thông nông thôn, thủy lợi, nước sạch, trường học, phát triển sản xuất và hỗ trợ sinh kế cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Cách làm này giúp rút ngắn khoảng thời gian từ khi được giao vốn đến khi dự án được triển khai trên thực tế.

Không chỉ Gia Lai, nhiều địa phương khác cũng đang tận dụng giai đoạn chuyển tiếp để chuẩn bị các điều kiện cần thiết. Tại Lai Châu, Ban Chỉ đạo thực hiện các CTMTQG giai đoạn 2026 - 2030 của tỉnh được kiện toàn ngay từ đầu giai đoạn. Các nguyên tắc, tiêu chí phân bổ vốn được ban hành sớm, đồng thời các sở, ngành được yêu cầu rà soát nhu cầu đầu tư, hoàn thiện hồ sơ dự án để sẵn sàng triển khai khi kế hoạch vốn được giao.

Trong khi đó, Cà Mau tập trung hoàn thành việc phân bổ kế hoạch vốn, ưu tiên các công trình hạ tầng thiết yếu, cấp nước sạch, phát triển sản xuất và sinh kế gắn với mục tiêu xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững. Dù điều kiện phát triển khác nhau, điểm chung của các địa phương là không chờ hoàn tất toàn bộ thủ tục mới bắt đầu chuẩn bị, mà chủ động hoàn thiện các điều kiện thực hiện ngay từ đầu.

Hoàn thiện thể chế giúp nguồn lực sớm phát huy hiệu quả

Việc nhiều địa phương chủ động chuẩn bị từ sớm cho thấy các CTMTQG đã bắt đầu bước vào giai đoạn triển khai mới. Tuy nhiên, để những kế hoạch đó nhanh chóng chuyển thành công trình, dự án cụ thể, điều kiện tiên quyết vẫn là sớm hoàn thiện thể chế và thống nhất cách thức tổ chức thực hiện trên phạm vi cả nước.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính, cùng với việc xây dựng CTMTQG tổng thể giai đoạn 2026 - 2030, các bộ, ngành đang tiếp tục hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách và văn bản hướng dẫn triển khai. Đây là khâu quan trọng nhằm tạo cơ sở pháp lý thống nhất cho các địa phương tổ chức thực hiện, đồng thời khắc phục tình trạng chồng chéo, phân tán trong giai đoạn trước.

Đối với các địa phương, giai đoạn chuyển tiếp cũng là thời điểm để rà soát nhu cầu đầu tư, chuẩn bị danh mục dự án, kiện toàn bộ máy tổ chức và xây dựng phương án phân bổ nguồn lực. Khi các quy định được ban hành đầy đủ, những công việc chuẩn bị này sẽ giúp rút ngắn đáng kể thời gian triển khai, thay vì phải bắt đầu lại từ khâu lập kế hoạch.

Thực tế từ Gia Lai, Lai Châu hay Cà Mau cho thấy, dù điều kiện phát triển khác nhau, các địa phương đều lựa chọn cách tiếp cận khá giống nhau: chủ động hoàn thiện các điều kiện triển khai ngay từ đầu giai đoạn. Đây cũng là lý do 3 địa phương này nằm trong nhóm đầu tiên hoàn thành phân bổ kế hoạch vốn năm 2026 theo báo cáo của Bộ Tài chính.

Cách làm trên cũng cho thấy, nhiều địa phương không chờ hoàn tất toàn bộ cơ chế, chính sách mới bắt đầu công việc. Trong khi các bộ, ngành tiếp tục hoàn thiện văn bản hướng dẫn, địa phương đã chủ động rà soát nhu cầu đầu tư, xây dựng danh mục dự án, chuẩn bị phương án phân bổ nguồn lực và kiện toàn tổ chức thực hiện. Cách làm này giúp rút ngắn thời gian chuẩn bị, để dự án có thể triển khai ngay khi đủ cơ sở pháp lý và kế hoạch vốn được giao.

Ở giai đoạn đầu của chu kỳ 2026 - 2030, tỷ lệ giải ngân chưa phản ánh đầy đủ tiến độ triển khai các CTMTQG. Điều đáng chú ý hơn là nhiều địa phương đã hoàn thành các bước chuẩn bị để sẵn sàng triển khai khi cơ chế và kế hoạch vốn được hoàn thiện. Khi thể chế được hoàn thiện, dự án đã sẵn sàng và địa phương chủ động vào cuộc từ sớm, nguồn lực đầu tư sẽ nhanh chóng được đưa vào thực tế, qua đó rút ngắn thời gian đưa nguồn vốn vào thực hiện và sớm hình thành các công trình, dự án theo mục tiêu của chương trình.

Cụ thể, từ ngày 29/7/2026, nhiều sản phẩm có nguồn gốc thực vật xuất khẩu sang Nhật Bản phải đáp ứng thêm yêu cầu về kiểm dịch thực vật.

Hải quan cảnh báo quy định mới của Nhật Bản đối với hàng nông sản xuất khẩu. (Ảnh có sử dụng AI). Nguồn: Cục Hải quan

Theo Cục Hải quan, nội dung trên được thực hiện theo Công văn số 559/SPS-BNNMT ngày 31/7/2026 của Văn phòng SPS Việt Nam (Bộ Nông nghiệp và Môi trường).

Thông tin từ Văn phòng SPS Việt Nam cho biết, ngày 30/7/2026, đơn vị này nhận được Công điện số 478/NBA-CĐ của Đại sứ quán Việt Nam tại Nhật Bản về việc Bộ Nông Lâm Ngư nghiệp Nhật Bản ban hành Thông báo khẩn số 08/Shounan/2598 ngày 28/7/2026, áp dụng biện pháp kiểm soát nhập khẩu đối với các sản phẩm có nguồn gốc thực vật thuộc 9 chi và 19 loài.

Nguyên nhân là Nhật Bản đã bổ sung tuyến trùng Meloidogyne enterolobii vào danh mục đối tượng kiểm dịch thực vật nhằm tăng cường bảo vệ sản xuất nông nghiệp trước nguy cơ lây lan sinh vật gây hại.

Theo quy định mới, có hiệu lực từ ngày 29/7/2026, các lô hàng thuộc diện kiểm soát khi xuất khẩu vào Nhật Bản phải có Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật thể hiện đầy đủ hai nội dung.

Cụ thể, cây trồng phải được sản xuất tại nơi hoặc cơ sở chưa từng ghi nhận sự xuất hiện của tuyến trùng Meloidogyne enterolobii hoặc nếu từng xuất hiện thì đã được xử lý, tiêu diệt hoàn toàn.

Bên cạnh đó, cây trồng phải được kiểm tra trong suốt mùa sinh trưởng; giá thể trồng và các bộ phận dưới mặt đất của cây phải được xét nghiệm bằng phương pháp phù hợp và có kết quả xác nhận không nhiễm Meloidogyne enterolobii.

Đây là yêu cầu bắt buộc để cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật phục vụ hoạt động xuất khẩu sang thị trường Nhật Bản.

Để tránh ảnh hưởng đến hoạt động xuất khẩu, Cục Hải quan ban hành công văn 19879/CHQ-GSQL đề nghị các Chi cục Hải quan khu vực khẩn trương phổ biến quy định mới tới doanh nghiệp trên địa bàn quản lý, đồng thời hướng dẫn doanh nghiệp chủ động phối hợp với cơ quan kiểm dịch thực vật trong quá trình chuẩn bị hồ sơ xuất khẩu.

Nền tảng để Việt Nam thu hút dòng vốn đầu tư thế hệ mới

Sau gần 40 năm đổi mới, Việt Nam đã thu hút trên 500 tỷ USD vốn FDI đăng ký, với hơn 330 tỷ USD vốn thực hiện; khu vực FDI hiện đóng góp khoảng 20% GDP, trên 70% kim ngạch xuất khẩu, khoảng 50% giá trị sản xuất công nghiệp và tạo việc làm trực tiếp cho hơn 5 triệu lao động. Đây là những thành quả rất quan trọng, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu phải nâng cao chất lượng dòng vốn để đáp ứng mục tiêu tăng trưởng dựa trên năng suất, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo. Thực tiễn cũng cho thấy, Việt Nam đang có nền tảng rất thuận lợi để bước sang giai đoạn thu hút FDI chất lượng cao.

Đánh giá Nghị quyết số 10-NQ/TW tạo động lực mới cho môi trường đầu tư tại Việt Nam, ThS. Lê Thị Mai Liên - Trưởng ban Kinh tế vĩ mô và dự báo (Viện Chiến lược và Chính sách kinh tế - tài chính) cho rằng, trong bối cảnh cạnh tranh thu hút đầu tư ngày càng gay gắt, cùng với việc thuế tối thiểu toàn cầu được triển khai và các tập đoàn đa quốc gia chuyển sang ưu tiên chất lượng chuỗi cung ứng, những lợi thế truyền thống không còn đủ để tạo sự khác biệt. Nghị quyết số 10 -NQ/TW đã đưa ra định hướng rất rõ ràng: Việt Nam sẽ cạnh tranh bằng chất lượng thể chế, chất lượng nguồn nhân lực, năng lực đổi mới sáng tạo, hạ tầng hiện đại và môi trường đầu tư ổn định, minh bạch.

Đây chính là động lực mới quan trọng nhất và được thể hiện ở khía cạnh tạo niềm tin cho nhà đầu tư chiến lược. Nghị quyết khẳng định chủ trương nhất quán về bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư, bảo đảm môi trường đầu tư ổn định, đồng thời xác định rõ các lĩnh vực ưu tiên như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ số, trung tâm R&D, công nghệ sinh học, năng lượng xanh, logistics hiện đại... Điều này giúp các tập đoàn đa quốc gia có cơ sở để xây dựng kế hoạch đầu tư dài hạn tại Việt Nam.

Nghị quyết số 10-NQ/TW không chỉ tạo thêm động lực cho môi trường đầu tư mà còn nâng cấp mô hình thu hút FDI của Việt Nam từ “lợi thế chi phí” sang “lợi thế chất lượng”. Ảnh: Đức Thanh.

Đồng thời, nâng cao chất lượng dòng vốn FDI, với trọng tâm là hiệu quả đầu tư, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo, liên kết với doanh nghiệp trong nước và phát triển bền vững. Cùng với đó, tăng sức cạnh tranh quốc gia trong cuộc đua thu hút FDI chất lượng cao. Nghị quyết giúp Việt Nam định vị rõ hơn là điểm đến của các dự án công nghệ cao, đổi mới sáng tạo và phát triển xanh.

“Có thể nói, Nghị quyết số 10-NQ/TW không chỉ tạo thêm động lực cho môi trường đầu tư mà còn nâng cấp mô hình thu hút FDI của Việt Nam từ “lợi thế chi phí” sang “lợi thế chất lượng”. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để Việt Nam thu hút dòng vốn đầu tư thế hệ mới, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và hướng tới mục tiêu tăng trưởng nhanh, bền vững trong giai đoạn tới” - bà Liên nhấn mạnh.

Củng cố mạnh mẽ niềm tin của các doanh nghiệp FDI

Còn theo TS. Lê Duy Bình - Giám đốc Economica Việt Nam, Nghị quyết số 10-NQ/TW thể hiện một tư duy mới trong việc nhìn nhận khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài. Mục tiêu không chỉ là thu hút thêm vốn FDI, mà là nâng cao chất lượng đóng góp của khu vực này đối với nền kinh tế Việt Nam. Nếu trước đây Việt Nam chủ yếu quan tâm đến quy mô vốn đầu tư thì nay phải quan tâm nhiều hơn đến chất lượng và khả năng lan tỏa của dòng vốn đó. Việc thu hút các dự án bán dẫn, trung tâm dữ liệu, công nghệ số, năng lượng sạch hay sản xuất thiết bị công nghệ cao không chỉ tạo thêm việc làm mà còn giúp nâng năng suất tổng hợp của nền kinh tế. Đây chính là một trong những điều kiện quan trọng để duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong dài hạn.

Tuy nhiên, TS. Lê Duy Bình cho rằng, yếu tố quyết định vẫn là năng lực nội sinh của doanh nghiệp Việt Nam. Vấn đề cốt lõi là doanh nghiệp phải đầu tư cho nghiên cứu - phát triển, làm chủ công nghệ và tham gia mạnh hơn vào công nghiệp hỗ trợ. Không chỉ sản xuất sản phẩm hoàn chỉnh, doanh nghiệp Việt Nam cần sản xuất được linh kiện, chi tiết để tham gia chuỗi giá trị của các ngành công nghệ cao.

Theo đó, khi nâng được hàm lượng công nghệ và tỷ lệ nội địa hóa, xuất khẩu của Việt Nam sẽ không chỉ tăng về quy mô mà còn tăng về chất lượng. Giá trị gia tăng ở lại trong nền kinh tế sẽ cao hơn, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam sẽ được cải thiện và vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu cũng sẽ được nâng lên.

Ở góc độ nhà đầu tư, ông Ashish Joshi - Tổng Giám đốc Suntory PepsiCo Việt Nam cho hay, Nghị quyết số 10-NQ/TW thực sự là một làn gió mới, củng cố mạnh mẽ niềm tin của các doanh nghiệp FDI nhờ vào các định hướng rõ ràng về tự chủ, thúc đẩy kinh tế tư nhân và thu hút đầu tư chất lượng cao. Đối với Suntory PepsiCo Việt Nam, việc đồng hành cùng mục tiêu của Chính phủ Việt Nam không chỉ là trách nhiệm xã hội, mà là chiến lược cốt lõi để bảo vệ chuỗi cung ứng dài hạn.

Để hiện thực hóa điều này, vừa qua, Suntory PepsiCo Việt Nam khánh thành nhà máy 300 triệu USD tại Tây Ninh. Tại nhà máy, các yếu tố bền vững đã được đưa vào ngay từ giai đoạn thiết kế với tiêu chuẩn LEED Gold, sử dụng năng lượng sinh khối cho 100% nhu cầu sản xuất, kết hợp điện mặt trời, tối ưu hóa sử dụng nước, tái sử dụng nước sau xử lý cho một số hoạt động nội bộ và hướng tới mục tiêu không chôn lấp chất thải. Nhà máy cũng được thiết kế để có thể sản xuất các sản phẩm sử dụng bao bì 100% nhựa tái chế (rPET), góp phần thúc đẩy kinh tế tuần hoàn.

“Theo tinh thần của Nghị quyết, Suntory PepsiCo Việt Nam mong muốn tiếp tục đóng góp không chỉ bằng nguồn vốn đầu tư mà còn bằng công nghệ, kinh nghiệm quản trị và các mô hình phát triển bền vững có thể tạo ra giá trị lâu dài cho nền kinh tế Việt Nam” - ông Ashish Joshi chia sẻ.

Khẳng định sự coi trọng của Việt Nam với một đối tác quan trọng tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương

Nhận lời mời của Toàn quyền Australia Sam Mostyn, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam sẽ thăm cấp Nhà nước Australia từ ngày 9 đến 12/8/2026.

Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường chia sẻ với báo chí trước thềm chuyến thăm Australia của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Ảnh: BNG

Chia sẻ với báo chí trước thềm chuyến thăm, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư thường trực Đảng ủy, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường cho biết, đây là chuyến thăm có ý nghĩa đặc biệt: lần đầu tiên Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tới Australia trên cương vị mới, cũng là chuyến thăm đầu tiên của Lãnh đạo chủ chốt Việt Nam kể từ khi hai nước nâng cấp quan hệ lên Đối tác Chiến lược Toàn diện (tháng 3/2024).

Ông nhấn mạnh: “Chuyến thăm khẳng định sự coi trọng của Việt Nam với một đối tác quan trọng tại Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và quyết tâm đưa khuôn khổ quan hệ mới đi vào chiều sâu, thực chất, hiệu quả”.

Nền tảng của chuyến thăm là hơn nửa thế kỷ quan hệ ngoại giao, với khuôn khổ liên tục được nâng cấp từ Đối tác Toàn diện đến Đối tác Chiến lược và nay là Đối tác Chiến lược toàn diện. Mỗi lần nâng cấp phản ánh tin cậy chính trị cao hơn và lợi ích gắn kết chặt chẽ hơn.

Chuyến thăm diễn ra trong bối cảnh Việt Nam thúc đẩy đổi mới mô hình phát triển dựa trên năng suất, tri thức, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và quản trị hiện đại. Đó cũng chính là những lĩnh vực Australia có thế mạnh nổi trội, từ nghiên cứu cơ bản và công nghệ chiến lược đến đào tạo nhân lực chất lượng cao và nền hành chính, công vụ ưu tú.

Chương trình chuyến thăm vì vậy gắn đối ngoại cấp cao với hợp tác cụ thể về kinh tế, công nghệ, giáo dục và nguồn nhân lực. Mục tiêu đặt ra không dừng ở mở rộng quan hệ, mà là tạo ra những xung lực phát triển mới cho đất nước.

Những dấu ấn nổi bật nhất trong quan hệ Việt Nam - Australia

Theo Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường, quan hệ Việt Nam - Australia đang ở giai đoạn phát triển năng động nhất kể từ khi hai nước thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược toàn diện.

Dấu ấn trước hết là tin cậy chính trị. Hai nước duy trì thường xuyên tiếp xúc cấp cao và nhiều cơ chế hợp tác song phương, đồng thời phối hợp chặt chẽ tại ASEAN, APEC và Liên hợp quốc.

Kim ngạch thương mại hai chiều hiện ở mức hơn 14 tỷ USD. Hai nền kinh tế bổ trợ cao và cùng là thành viên các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới như Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) và Hiệp định Thương mại tự do ASEAN - Australia - New Zealand (AANZFTA). Hai bên không cạnh tranh nhau, mà cần đến nhau. Đó là cơ sở để mở rộng thương mại, đầu tư, đa dạng hóa chuỗi cung ứng và phát triển các ngành công nghiệp tương lai.

Aus4Innovation và Trung tâm Công nghệ Chiến lược Việt Nam - Australia đang mở đường cho hợp tác về trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, dữ liệu số và khoáng sản thiết yếu. Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo vì thế đang trở thành trụ cột tăng trưởng mới của quan hệ hai nước.

Đại học RMIT là trường đại học nước ngoài đầu tiên hoạt động tại Việt Nam. Hơn 35.000 sinh viên Việt Nam đang học tập tại Australia; cộng đồng hơn 350.000 người Việt cùng các mạng lưới trí thức, doanh nhân như VASEA là cầu nối bền chặt giữa hai dân tộc. Đây là vốn xã hội mà không thỏa thuận nào tạo ra được trong một sớm một chiều.

Australia cũng là đối tác cung cấp ODA quan trọng trong hạ tầng, chuyển đổi số, ứng phó với biến đổi khí hậu và chuyển đổi xanh, đồng thời mở rộng đào tạo cán bộ qua Trung tâm Việt - Úc (VAC) tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.

Quốc phòng - an ninh là một điểm sáng khác. Australia là nước duy nhất hỗ trợ Việt Nam vận chuyển bệnh viện dã chiến, cũng như hỗ trợ đào tạo tiếng Anh và quân y, qua đó giúp nâng cao năng lực tham gia lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc của Việt Nam.

Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trở thành trụ cột hợp tác mới

Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường cho biết, trọng tâm của chuyến thăm Australia của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là chuyển những tiềm năng đó thành hợp tác cụ thể. Lãnh đạo hai nước sẽ trao đổi định hướng chiến lược về hợp tác công nghệ, chuyển đổi năng lượng và đào tạo nhân lực trình độ cao.

Điểm nhấn là Diễn đàn TechConnect, thúc đẩy liên kết “Ba nhà” giữa Chính phủ, doanh nghiệp và các trường đại học, viện nghiên cứu hai nước, hướng tới một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo chung. Nhiều văn kiện hợp tác quan trọng dự kiến được ký ở cấp Chính phủ và giữa các cơ sở nghiên cứu, doanh nghiệp.

Chia sẻ về những kỳ vọng từ chuyến thăm này, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Cường cho biết, chuyến thăm mang lại kỳ vọng là một bước đột phá về chất: khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và các ngành công nghệ chiến lược thực sự trở thành trụ cột tăng trưởng mới bên cạnh thương mại, đầu tư và giáo dục, qua đó nâng cao sức chống chịu của hai nền kinh tế Việt Nam và Australia.

“Trên nền tảng hơn nửa thế kỷ tin cậy và khuôn khổ Đối tác Chiến lược Toàn diện, chúng tôi tin tưởng rằng chuyến thăm sẽ tạo thêm xung lực làm sâu sắc hơn quan hệ Việt Nam - Australia, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân và doanh nghiệp hai nước, đóng góp tích cực vào hòa bình, ổn định, hợp tác và phát triển ở khu vực” - Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Mạnh Cường nhấn mạnh.

Trên cơ sở tiếp thu ý kiến của các thành viên Chính phủ, Bộ Tư pháp cùng các bộ, địa phương, ngày 4/8/2026, Bộ Tài chính đã gửi Tờ trình Chính phủ số 591/TTr-BTC hoàn thiện Hồ sơ của Chính phủ trình Quốc hội về giải pháp thống nhất các chương trình này.

Ảnh minh họa

Trên cơ sở Tờ trình số 591/TTr-BTC, Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 214/NQ-CP về việc thông qua Hồ sơ của Chính phủ trình Quốc hội về giải pháp thống nhất các CTMTQG.

Theo Nghị quyết, tên gọi của Chương trình sau khi thống nhất là “Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa - xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026 - 2035”.

Về điều phối chung và phân công quản lý Chương trình, Nghị quyết của Chính phủ giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường là cơ quan điều phối chung, giúp việc Ban Chỉ đạo Trung ương các CTMTQG theo Quyết định số 1158/QĐ-TTg ngày 27/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ.

Giao các Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Y tế, Giáo dục và Đào tạo, Dân tộc và Tôn giáo thực hiện nhiệm vụ theo lĩnh vực quản lý; trong đó có quy định mục tiêu cụ thể, các chỉ tiêu phấn đấu trong từng giai đoạn 5 năm, hằng năm; ban hành tiêu chí đánh giá và tổ chức đánh giá kết quả đầu ra hằng năm, giữa kỳ và cuối kỳ khi kết thúc Chương trình.

Nghị quyết của Chính phủ giao Bộ Tài chính là cơ quan đầu mối tổng hợp chung về nguồn lực, chủ trì đề xuất cân đối, tổng hợp phương án phân bổ, giao, điều chỉnh, điều chuyển vốn ngân sách trung ương và tổng hợp quyết toán ngân sách nhà nước thực hiện Chương trình theo quy định của pháp luật về ngân sách nhà nước.

Về tổ chức thực hiện, Nghị quyết giao Bộ trưởng Bộ Tài chính thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ, thay mặt Chính phủ ký Tờ trình của Chính phủ, hoàn thiện Hồ sơ trình Quốc hội trên cơ sở tiếp thu ý kiến của Bộ Tư pháp. Đồng thời, Bộ Tài chính chủ động phối hợp với các cơ quan của Quốc hội trong quá trình thẩm tra, tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết của Quốc hội và dự thảo Nghị quyết của Chính phủ; kịp thời báo cáo Thủ tướng Chính phủ những vấn đề phát sinh vượt thẩm quyền.

Cùng với đó, Nghị quyết giao các Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Y tế, Giáo dục và Đào tạo, Dân tộc và Tôn giáo, các bộ, cơ quan trung ương khác và UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tiếp tục rà soát, hoàn thiện dự thảo Nghị quyết của Chính phủ quy định về nội dung, cơ chế, chính sách thực hiện Chương trình, gửi Bộ Tài chính trước ngày 20/8/2026./.

Giá bạc hôm nay bật tăng trở lại. Ảnh: Kitco

Cập nhật lúc 8h50 ngày 8/8, giá bạc miếng Phú Quý 999 tại Tập đoàn Vàng bạc Đá quý Phú Quý niêm yết ở mức 2.301.000 đồng/lượng (mua vào) và 2.372.000 đồng/lượng (bán ra), tăng so với mức 2.280.000 đồng/lượng (mua vào) và 2.351.000 đồng/lượng (bán ra) niêm yết sáng hôm qua.

Giá các thương hiệu bạc khác niêm yết trên Phú Quý cụ thể như sau: bạc 999 loại 10 lượng, 5 lượng ở mức 2.301.000 đồng/lượng (mua vào) và 2.372.000 đồng/lượng (bán ra); đồng bạc mỹ nghệ Phú Quý 999 ở mức 2.301.000 đồng/lượng (mua vào) và 2.707.000 đồng/lượng (bán ra); bạc thỏi Phú Quý 999 1kilo ở mức 61.359.847 đồng/kg (mua vào) và 63.253.175 đồng/kg (bán ra).

Cập nhật bảng giá bạc lúc 8h50 ngày 8/8/2026 tại Tập đoàn Vàng bạc Đá quý Phú Quý:

Trên thị trường quốc tế, tại thời điểm 8h45 ngày 8/8, giá bạc giao ngay ở mức 63,5805 USD/ounce, tăng 3,36% so với hôm qua.

Theo chuyên gia phân tích kim loại quý James Hyerczyk, diễn biến tăng mạnh của giá bạc chủ yếu xuất phát từ hoạt động mua bù sau giai đoạn thị trường chịu áp lực bán, cùng với sự tham gia của dòng tiền mới. Tuy nhiên, khi đồng USD, lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ và giá dầu không còn tạo động lực hỗ trợ, lực cầu suy giảm khiến giá bạc quay đầu điều chỉnh.

Ông Hyerczyk cho biết, tâm điểm của thị trường hiện nay là những tín hiệu liên quan đến chính sách tiền tệ của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Việc các quan chức Fed đưa ra những quan điểm chưa đồng nhất về lộ trình lãi suất khiến khả năng điều chỉnh chính sách trong cuộc họp tháng 9 vẫn còn bỏ ngỏ. Vì vậy, báo cáo việc làm của Mỹ sẽ công bố vào cuối tuần được giới đầu tư xem là yếu tố có ảnh hưởng lớn đến xu hướng tiếp theo của giá bạc.

Theo vị chuyên gia này, nếu dữ liệu cho thấy thị trường lao động Mỹ hạ nhiệt, tốc độ tăng tiền lương chậm lại, đồng USD nhiều khả năng sẽ tiếp tục suy yếu. Đây sẽ là yếu tố hỗ trợ giúp giá bạc duy trì xu hướng tích cực. Trái lại, nếu báo cáo việc làm vượt kỳ vọng, khả năng Fed tiếp tục giữ lãi suất ở mức cao sẽ được củng cố, kéo đồng USD và lợi suất trái phiếu tăng trở lại, từ đó tạo áp lực giảm đối với kim loại quý này.

Ông cũng cảnh báo rằng, trong trường hợp vùng hỗ trợ quan trọng bị phá vỡ, đồng thời số liệu việc làm khả quan hơn dự báo, lực bán có thể gia tăng đáng kể. Khi đó, đà phục hồi của giá bạc nhiều khả năng sẽ nhanh chóng suy yếu và thị trường có thể bước vào nhịp điều chỉnh sâu hơn./.

Đề xuất giảm 30% thuế thu nhập cho hộ kinh doanh, doanh nghiệp

Tại dự thảo Nghị quyết của Quốc hội, Bộ Tài chính đề xuất giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026, 2027 đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh cư trú có tổng doanh thu năm 2026, 2027 đến 10 tỷ đồng.

Giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp của kỳ tính thuế năm 2026, 2027 đối với trường hợp người nộp thuế theo quy định của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp có tổng doanh thu năm 2026, 2027 đến 10 tỷ đồng.

Nêu lý do đề xuất, Bộ Tài chính cho biết, thời gian qua, Bộ đã ban hành và trình cấp có thẩm quyền ban hành nhiều chính sách hỗ trợ người dân và doanh nghiệp như giảm thuế giá trị gia tăng đối với hầu hết các mặt hàng, giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng, dầu, mỡ nhờn, các giải pháp về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiêu liệu bay, miễn thuế sử dụng đất phi nông nghiệp và miễn, giảm hơn 40 loại phí và lệ phí.

Đề xuất giảm thuế thu nhập tạo “sức bật” cho doanh nghiệp siêu nhỏ phát triển. Ảnh: Tuấn Nguyễn

Do đó, trong bối cảnh đã có nhiều chính sách hỗ trợ và căn cứ khả năng cân đối ngân sách nhà nước và để khuyến khích, tạo điều kiện đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển, Bộ Tài chính đề xuất giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân đối với hộ, cá nhân kinh doanh có mức doanh thu đến 10 tỷ đồng trong năm 2026 và năm 2027 và giảm 30% số thuế thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp siêu nhỏ có mức doanh thu năm đến 10 tỷ đồng trong năm 2026 và năm 2027.

Việc đề xuất giảm số thuế phải nộp tương tự như các giải pháp hỗ trợ (giảm 30% số thuế phải nộp) trước đây tại Nghị quyết 30/2008/NQ-CP ngày 11/12/2008 của Chính phủ về những giải pháp cấp bách nhằm ngăn chặn suy giảm kinh tế, duy trì tăng trưởng kinh tế, bảo đảm an sinh xã hội, Nghị quyết số 29/2012/QH13 ngày 21/6/2012 của Quốc hội ban hành một số chính sách thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho tổ chức và cá nhân, Nghị quyết số 406/NQ-UBTVQH15 ngày 19/10/2021 của UBTVQH ban hành một số giải pháp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp, người dân chịu tác động của dịch Covid-19.

Ngoài ra, thời gian vừa qua chính sách giảm thuế giá trị gia tăng (từ 10% xuống 8%) cho hầu hết các mặt hàng đã góp phần kích cầu tiêu dùng, tăng sức mua hàng hóa, dịch vụ. Qua tổng kết, chính sách này đã phát huy được vai trò điều tiết tiêu dùng, tối ưu hóa chi phí sản xuất, kinh doanh.

Tuy nhiên chính sách giảm thuế giá trị gia tăng có hiệu lực đến hết năm 2026, theo đó, để hỗ trợ trực tiếp các đối tượng này trong giai đoạn hiện nay, giữ lại nguồn lợi nhuận để tái đầu tư, mở rộng sản xuất, gia tăng thu nhập khả dụng để người dân có điều kiện nâng cao chất lượng cuộc sống, tiêu dùng và tích lũy hướng tới mục tiêu tăng trưởng 2 con số thì đề nghị giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp đối với hộ, cá nhân kinh doanh, doanh nghiệp có doanh thu đến 10 tỷ đồng trong năm 2026 và 2027 là cần thiết và phù hợp.

Mặt khác, theo kết quả báo cáo khảo sát của Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam thì hiện nay ngoài khó khăn về pháp lý mà hộ, cá nhân kinh doanh gặp phải thì khó khăn về đầu vào đắt đỏ và biến động (chiếm 59,3%), khó khăn về thị trường tiêu thụ yếu đi (chiếm 43,8%), khó khăn về thiếu nguồn lực như thiếu vốn, thiếu nguồn nhân lực (chiếm 32,6%). Đối với doanh nghiệp thì các doanh nghiệp siêu nhỏ cũng gặp khó khăn tương tự.

Vì vậy, để khuyến khích, tạo điều kiện đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp phát triển trước bối cảnh tình hình hiện nay, căn cứ khả năng cân đối ngân sách nhà nước, căn cứ thẩm quyền của Quốc hội tại Hiến pháp và các Luật thuế, Chính phủ trình Quốc hội xem xét, thông qua Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế thu nhập cá nhân, thuế thu nhập doanh nghiệp đối với hộ, cá nhân kinh doanh và doanh nghiệp siêu nhỏ.

Tạo động lực duy trì đà tăng trưởng kinh tế

Theo tính toán của Bộ Tài chính, với đề xuất này, dự kiến tổng thu ngân sách nhà nước sẽ giảm khoảng 6.701 tỷ đồng. Trong đó, số giảm thu ngân sách năm 2026 khoảng 3.191 tỷ đồng (trong đó số thuế thu nhập cá nhân của hộ, cá nhân kinh doanh khoảng 929 tỷ đồng, số thuế thu nhập doanh nghiệp của doanh nghiệp khoảng 2.262 tỷ đồng).

Năm 2027, số giảm thu khoảng 3.510 tỷ đồng (trong đó số thuế thu nhập cá nhân của hộ, cá nhân kinh doanh khoảng 1.022 tỷ đồng, số thuế thu nhập doanh nghiệp của doanh nghiệp khoảng 2.488 tỷ đồng).

Theo phân tích của Bộ Tài chính, việc giảm thuế theo đề xuất nêu trên trước mắt có thể làm giảm thu ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, việc giảm thuế sẽ hỗ trợ trực tiếp hộ, cá nhân kinh doanh, doanh nghiệp siêu nhỏ trong giai đoạn hiện nay, giữ lại nguồn lợi nhuận để tái đầu tư, mở rộng sản xuất, gia tăng thu nhập khả dụng để người dân có điều kiện nâng cao chất lượng cuộc sống, tiêu dùng và tích lũy góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế.

Nếu được Quốc hội thông qua, hộ, cá nhân kinh doanh sẽ là đối tượng được hưởng lợi trực tiếp của chính sách này, việc giảm thuế sẽ góp phần giảm trực tiếp vào số thuế phải nộp của hộ, cá nhân kinh doanh, được xem là khoản tiền Nhà nước hỗ trợ cho hộ, cá nhân kinh doanh giảm bớt khó khăn. Hộ, cá nhân được giữ lại nguồn lợi nhuận để tái đầu tư, mở rộng sản xuất, gia tăng thu nhập khả dụng để có điều kiện nâng cao chất lượng cuộc sống, tiêu dùng và tích lũy.

Đánh giá về đề xuất này, GS. TS Mạc Quốc Anh - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hà Nội cho rằng, thời gian qua, nhiều chính sách hỗ trợ như giảm thuế giá trị gia tăng, giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu cùng việc miễn giảm hơn 40 loại phí đã phát huy tác dụng kích cầu tiêu dùng.

Tuy nhiên, nhiều chính sách sẽ hết hiệu lực vào cuối năm nay, vì vậy việc bổ sung giải pháp giảm thuế thu nhập cho các hộ kinh doanh và doanh nghiệp siêu nhỏ trong giai đoạn 2026 - 2027 là bước đi cần thiết và phù hợp. Chính sách giảm thuế này được Quốc hội thông qua sẽ tạo thêm “sức bật” cho hộ kinh doanh, doanh nghiệp siêu nhỏ phát triển. Người dân có công ăn việc làm, tăng tiêu dùng, đảm bảo an sinh xã hội qua đó duy trì đà tăng trưởng kinh tế./.

Thị trường trong nước

Sáng nay (8/8), tỷ giá trung tâm được Ngân hàng Nhà nước chốt tuần ở mức 25.463 đồng, tăng 30 đồng so với phiên trước và tăng tổng cộng 125 đồng trong cả tuần. Đây là mức tăng rất mạnh so với diễn biến nhiều tháng gần đây, đồng thời tiếp tục thiết lập đỉnh lịch sử.

Cùng chiều, tỷ giá USD tham khảo tại Cục Quản lý ngoại hối cũng được điều chỉnh tăng tương ứng.

Nguồn: Ngân hàng Nhà nước.

Với biên độ giao dịch 5%, các ngân hàng thương mại được phép giao dịch USD trong vùng 24.189,85 - 26.736,15 VND/USD.

Khảo sát tại các ngân hàng thương mại phiên sáng 8/8 cho thấy, tỷ giá USD tại nhiều ngân hàng đồng loạt điều chỉnh giảm, diễn biến trái chiều với tỷ giá trung tâm.

Đơn cử, tại Vietcombank, tỷ giá mua vào - bán ra được niêm yết ở mức 26.000 - 26.410 VND/USD, cùng giảm 80 đồng so với phiên trước. Trong khi đó, BIDV niêm yết ở mức 26.025 - 26.405 VND/USD, cùng giảm 65 đồng.

Diễn biến tỷ giá USD, EUR, GBP, JPY, CNY giao dịch tại Vietcombank, BIDV phiên sáng 8/8 như sau:

Biến động tỷ giá ngoại tệ so với tuần trước. Đồ họa: Ánh Tuyết.

Bảng Anh ghi nhận mức giảm mạnh nhất trong nhóm các đồng tiền chủ chốt. Tại Vietcombank, tỷ giá mua vào - bán ra xuống còn 34.353,09 - 35.811,54 VND/GBP, giảm 94,65 đồng và 98,49 đồng. BIDV cũng điều chỉnh về 34.629 - 35.920 VND/GBP, giảm 79 đồng ở chiều mua và 91 đồng ở chiều bán.

Tỷ giá nhân dân tệ giảm đáng kể. Theo đó, Vietcombank niêm yết ở mức 3.787,79 - 3.948,60 VND/CNY, giảm 11,39 đồng ở chiều mua và 11,86 đồng ở chiều bán. BIDV niêm yết 3.811 - 3.956 VND/CNY, cùng giảm 9 đồng ở cả hai chiều.

Trái ngược với các đồng tiền mạnh khác, đồng yên Nhật chứng kiến tăng giá tuần qua. Vietcombank niêm yết tỷ giá mua vào - bán ra ở mức 159,79 - 170,81 VND/JPY, tăng 1,46 đồng và 1,55 đồng. Tại BIDV, tỷ giá tăng lên 161,01 - 171,02 VND/JPY, tăng 1,87 đồng ở chiều mua và 1,98 đồng ở chiều bán.

Thị trường thế giới

Trên thị trường quốc tế, chỉ số DXY - thước đo sức mạnh đồng USD so với rổ 6 đồng tiền chủ chốt (EUR, JPY, GBP, CAD, SEK, CHF) - giảm 0,3%, chốt tuần ở 99,6 điểm, thấp nhất 7 tuần.

Bối cảnh địa chính trị tiếp tục là yếu tố chi phối tâm lý trên các thị trường tài chính toàn cầu trong tuần này. Theo Reuters, một quan chức Mỹ cho biết các cuộc đàm phán giữa Oman và Iran đã đạt tiến triển đáng kể và một thỏa thuận có thể sớm được ký kết. Nếu đạt được đồng thuận, hoạt động vận tải thương mại qua eo biển Hormuz sẽ được khôi phục, đồng thời Mỹ sẽ dỡ bỏ các biện pháp phong tỏa đang áp dụng.

Trên thị trường tiền tệ, đồng USD chịu áp lực sau khi báo cáo việc làm tháng 7 của Mỹ gây bất ngờ.

Bên cạnh đó, đồng USD còn chịu thêm sức ép từ Nhật Bản sau khi nước này phối hợp can thiệp thị trường ngoại hối để hỗ trợ đồng yên và phát tín hiệu sẵn sàng có thêm các biện pháp can thiệp nếu cần thiết.

Dù vậy, thông điệp từ các quan chức Fed vẫn mang sắc thái kiên nhẫn, nhưng thiên về “diều hâu”.

Phần lớn thành viên Fed ủng hộ giữ nguyên lãi suất để theo dõi thêm dữ liệu kinh tế, song vẫn để ngỏ khả năng tiếp tục thắt chặt nếu lạm phát không giảm như kỳ vọng.

Lạm phát cơ bản vẫn ở mức cao, hoạt động kinh tế duy trì khả quan và thị trường lao động chưa suy yếu đáng kể khiến Fed chưa vội tính đến việc cắt giảm lãi suất.

Trong bối cảnh đó, nhiều chuyên gia cho rằng thách thức lớn nhất hiện nay không còn là kéo lạm phát xuống khỏi đỉnh, mà là đưa lạm phát trở về mục tiêu 2%.

Nếu áp lực lạm phát cơ bản tiếp tục dai dẳng, Fed nhiều khả năng sẽ duy trì lãi suất ở mức cao trong thời gian dài hơn, qua đó, tạo nền tảng hỗ trợ đồng USD trong trung và dài hạn./.

Giá vàng thế giới đang ở mức 4.341 USD/ounce, tăng hơn 100 USD/ounce so với cùng thời điểm sáng qua. Quy đổi theo tỷ giá Vietcombank (chưa bao gồm thuế, phí), mỗi lượng vàng thế giới tương đương khoảng 138,2 triệu đồng.

Kim loại quý bứt phá mạnh sau khi báo cáo việc làm tháng 7 của Mỹ công bố kết quả thấp hơn nhiều so với kỳ vọng, làm gia tăng kỳ vọng Fed sẽ giảm bớt lập trường thắt chặt tiền tệ. Theo Cục Thống kê Lao động Mỹ, nền kinh tế nước này mất 23.000 việc làm trong tháng 7, trái ngược với dự báo tăng khoảng 85.000 việc làm của thị trường. Trong khi đó, tỷ lệ thất nghiệp ở mức 4,1%.

Giá vàng thế giới trong 24 giờ qua. Nguồn: Kitco.

Ngay sau báo cáo, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm từ 4,67% xuống khoảng 4,6%, còn trên thị trường hợp đồng tương lai lãi suất, xác suất Fed tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 9 giảm từ 54,7% xuống còn 44%. Diễn biến này tạo lực đỡ đáng kể cho vàng, do kim loại quý thường hưởng lợi trong môi trường lãi suất thấp và đồng USD suy yếu.

Ở chiều ngược lại, giá dầu thế giới giảm nhẹ sau phiên tăng mạnh trước đó khi giới đầu tư tiếp tục theo dõi những tín hiệu mới liên quan đến tiến trình đàm phán giữa Mỹ và Iran.

Bên cạnh đó, thị trường cũng chú ý đến động thái phối hợp can thiệp thị trường ngoại hối giữa Mỹ và Nhật Bản nhằm hỗ trợ đồng yên. Đây là lần đầu tiên hai nước cùng hành động kể từ năm 1998, sau khi đồng yên rơi xuống mức thấp nhất trong khoảng 40 năm. Việc mua vào đồng yên đã tạo áp lực giảm lên đồng USD trong ngắn hạn, qua đó tiếp tục hỗ trợ đà tăng của giá vàng.

Giá vàng trong nước

Kết phiên giao dịch ngày 7/8, giá vàng trong nước diễn biến trái chiều ở cả phân khúc vàng miếng và vàng nhẫn. Ở phân khúc vàng miếng, DOJI, Tập đoàn Vàng bạc Đá quý Phú Quý, Bảo Tín Minh Châu và PNJ cùng giảm 500.000 đồng/lượng ở cả chiều mua vào và bán ra, đưa giá giao dịch về mức 139,2 - 142,2 triệu đồng/lượng. Trong khi đó, Bảo Tín Mạnh Hải tăng 500.000 đồng/lượng ở cả hai chiều, niêm yết vàng miếng tại 140,2 - 143,2 triệu đồng/lượng.

Đối với vàng nhẫn, DOJI giữ nguyên giá ở mức 140 - 144 triệu đồng/lượng. Bảo Tín Minh Châu tăng 100.000 đồng/lượng ở cả hai chiều, lên 140,6 - 144,6 triệu đồng/lượng, trong khi Bảo Tín Mạnh Hải tăng mạnh 1 triệu đồng/lượng, niêm yết tại 141,2 - 145,2 triệu đồng/lượng.

Ngược lại, Tập đoàn Vàng bạc Đá quý Phú Quý giảm 500.000 đồng/lượng ở cả hai chiều, đưa giá về 139,2 - 142,2 triệu đồng/lượng. PNJ giữ nguyên giá mua vào nhưng giảm 300.000 đồng/lượng ở chiều bán ra, giao dịch ở mức 138,5 - 142,2 triệu đồng/lượng.

Giá cà phê trong nước chưa thể chạm mốc 100.000 đồng/kg

Khảo sát tại khu vực Tây Nguyên cho thấy, giá cà phê hôm nay dao động trong khoảng 96.800 – 97.500 đồng/kg, đồng loạt giảm 1.500 đồng/kg so với ngày hôm qua.

Cụ thể, Đắk Nông cũ (Lâm Đồng) giảm xuống còn 97.500 đồng/kg nhưng vẫn là địa phương có giá thu mua cao nhất cả nước.

Tại Đắk Lắk và Gia Lai, giá cà phê cùng giảm xuống 97.300 đồng/kg. Trong khi đó, Lâm Đồng tiếp tục là địa phương có mức giá thấp nhất khu vực, đạt 96.800 đồng/kg.

Trên thị trường thế giới, giá cà phê đồng loạt giảm trên hai sàn giao dịch lớn. Cụ thể, tại sàn London, giá cà phê trực tuyến Robusta kỳ hạn giao tháng 9/2026 đảo chiều giảm mạnh 2,39% (93 USD/tấn), xuống còn 3.798 USD/tấn. Hợp đồng giao tháng 11/2026 cũng giảm 2,5% (97 USD/tấn), còn 3.787 USD/tấn.

Trên sàn New York, giá cà phê Arabica kỳ hạn tháng 9/2026 giảm 1,61% (5,25 US cent/pound), xuống 321,65 US cent/pound. Hợp đồng giao tháng 12/2026 giảm 1,72% (5,35 US cent/pound), còn 306,1 US cent/pound.

Giá tiêu dao động trong khoảng 138.000 - 141.000 đồng/kg

Giá tiêu hôm nay duy trì ổn định. Ảnh minh họa

Khảo sát tại các vùng trồng tiêu trọng điểm cho thấy, giá tiêu hôm nay tiếp tục ổn định, dao động trong khoảng 138.000 - 141.000 đồng/kg.

Trong đó, Đắk Nông cũ (Lâm Đồng) vẫn là địa phương có giá thu mua cao nhất cả nước, đạt 141.000 đồng/kg. Đứng kế tiếp là Đắk Lắk với mức 140.000 đồng/kg.

Tại Gia Lai, Đồng Nai và Bà Rịa - Vũng Tàu (TP. Hồ Chí Minh), giá hồ tiêu hiện được các thương lái thu mua phổ biến ở mức 138.000 đồng/kg.

Theo dữ liệu mới nhất từ Hiệp hội Hồ tiêu Quốc tế, giá tiêu đen Indonesia tiếp tục tăng nhẹ 7 USD/tấn, tương đương 0,1%, lên mức 6.820 USD/tấn.

Trong khi đó, thị trường tại các quốc gia xuất khẩu chủ chốt khác nhìn chung không có nhiều biến động. Giá tiêu đen Brazil loại ASTA tiếp tục được chào bán ở mức 5.900 USD/tấn, còn tiêu đen Malaysia duy trì ở 9.300 USD/tấn.

Đối với Việt Nam, giá tiêu đen xuất khẩu vẫn ổn định trong khoảng 5.970 - 6.050 USD/tấn đối với các chủng loại 500 g/l và 550 g/l.

Ở phân khúc tiêu trắng, giá tiêu trắng Muntok của Indonesia tăng thêm 9 USD/tấn (0,1%), lên 9.337 USD/tấn.

Trong khi đó, giá tiêu trắng xuất khẩu của Việt Nam và Malaysia tiếp tục giữ nguyên ở mức 8.400 USD/tấn và 12.200 USD/tấn./.

Tại miền Bắc, giá heo hơi hôm nay tiếp tục xu hướng giảm tại phần lớn địa phương. Nhiều tỉnh đồng loạt điều chỉnh giảm 1.000 đồng/kg, chỉ còn Hà Nội, Hải Phòng và Hưng Yên giữ nguyên mức 62.000 đồng/kg. Hiện giá heo hơi tại khu vực này dao động trong khoảng 60.000 - 62.000 đồng/kg.

Trong đó, mức 62.000 đồng/kg được ghi nhận tại Hà Nội, Hải Phòng và Hưng Yên. Các tỉnh Tuyên Quang, Thái Nguyên, Lạng Sơn, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Lai Châu, Điện Biên và Phú Thọ cùng giao dịch ở mức 61.000 đồng/kg.

Ở chiều ngược lại, Cao Bằng, Ninh Bình, Lào Cai và Sơn La giảm xuống còn 60.000 đồng/kg, thấp nhất khu vực.

Tại Miền Trung - Tây Nguyên, giá heo hơi hôm nay cũng giảm nhẹ. Cụ thể, Thanh Hóa và Hà Tĩnh cùng giảm 1.000 đồng/kg so với hôm qua, lần lượt xuống còn 60.000 đồng/kg và 59.000 đồng/kg.

Theo khảo sát, các thương lái tại khu vực này hiện thu mua heo hơi trong khoảng 59.000 - 60.000 đồng/kg.

Trong đó, Thanh Hóa, Nghệ An, Quảng Trị, Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Gia Lai, Khánh Hòa và Lâm Đồng cùng giao dịch ở mức 60.000 đồng/kg.

Riêng Hà Tĩnh và Đắk Lắk đang là hai địa phương có giá thấp nhất khu vực, cùng neo ở mức 59.000 đồng/kg.

Tại miền Nam, giá heo hơi hôm nay giảm tại một số địa phương. Cụ thể, Đồng Nai, Tây Ninh và Cần Thơ đồng loạt giảm 1.000 đồng/kg. Hiện giá heo hơi tại khu vực miền Nam dao động từ 59.000 - 60.000 đồng/kg.

Sau điều chỉnh, Đồng Nai, TP Hồ Chí Minh và Vĩnh Long là các địa phương có mức giá cao nhất khu vực, cùng đạt 60.000 đồng/kg.

Trong khi đó, Tây Ninh, Đồng Tháp, An Giang, Cà Mau và Cần Thơ đều giao dịch ở mức 59.000 đồng/kg.

Nhìn chung, giá heo hơi hôm nay vẫn duy trì xu hướng giảm trên cả nước. Miền Bắc tiếp tục ghi nhận nhiều địa phương giảm giá, trong khi miền Trung - Tây Nguyên và miền Nam chỉ còn giảm rải rác tại một số tỉnh. Hiện giá heo hơi cả nước dao động trong khoảng 59.000 - 62.000 đồng/kg./.

Giá cao su thế giới

Kết thúc phiên giao dịch, giá cao su kỳ hạn tháng 10 trên Sàn Giao dịch TOCOM (Tokyo) - Nhật Bản ở mức 425 Yên/kg, tăng 1,04%. Hợp đồng giao tháng 11 ở mức 420 Yên/kg, tăng 0,45%.

Tại Thái Lan, giá cao su nội địa (RSS3) giao tháng 9 tăng 0,10 Baht lên 88 baht/kg.

Trên Sàn Giao dịch Thượng Hải (SHFE) - Trung Quốc, giá cao su kỳ hạn tháng 9 tăng 85 Nhân dân tệ (0,51%) lên 16.790 Nhân dân tệ/tấn. Hợp đồng giao tháng 10 ở mức 16.860 Nhân dân tệ/tấn, tăng 0,15%.

Hợp đồng cao su butadiene giao tháng 9 giao dịch sôi động nhất tăng 225 Nhân dân tệ, tương đương 1,77%, lên 12.955 Nhân dân tệ/tấn.

Trên Sàn Giao dịch SGX - Singapore, hợp đồng TSR20 kỳ hạn tháng 9 ở mức 218,60 Cent/kg, tăng 0,46%. Hợp đồng kỳ hạn tháng 10 ở mức 217,90 Cent/kg, tăng 0,60%.

Giá dầu đi lên khi giới đầu tư vẫn thận trọng về kết quả các cuộc đàm phán giữa Iran và Oman cùng khả năng khôi phục dòng chảy qua Eo biển Hormuz. Cao su tự nhiên thường biến động theo giá dầu do cạnh tranh thị phần với cao su tổng hợp - loại được sản xuất từ dầu thô.

Dù vậy, mức tăng bị hạn chế bởi lo ngại về nhu cầu suy yếu tại Trung Quốc - nước tiêu thụ cao su lớn nhất thế giới. Theo số liệu sơ bộ của Hiệp hội Xe du lịch Trung Quốc, doanh số bán lẻ xe du lịch tại nước này trong tháng 7 giảm 18% so với cùng kỳ năm trước và giảm 6% so với tháng liền trước, xuống 1,51 triệu chiếc.

Giá cao su đồng loạt tăng trên các sàn TOCOM, SHFE và SGX cho thấy tâm lý giao dịch trên thị trường cao su quốc tế đang cải thiện sau giai đoạn biến động. Đà tăng của các hợp đồng kỳ hạn xa, đặc biệt tại Nhật Bản và Trung Quốc, có thể tạo thêm động lực hỗ trợ giá cao su nguyên liệu trong thời gian tới nếu nhu cầu từ các ngành sản xuất lốp xe và công nghiệp tiếp tục phục hồi.

Giá cao su trong nước

Tại thị trường trong nước, giá thu mua mủ cao su ngày 8/8 chưa thay đổi khi các doanh nghiệp tiếp tục giữ nguyên mức giá.

Cụ thể, tại Công ty MangYang, giá thu mua mủ nước ghi nhận khoảng 458 - 463 đồng/TSC (loại 2 - loại 1), mủ đông tạp khoảng 404 - 459 đồng/DRC (loại 2 - loại 1).

Công ty Bình Long, giá cao su thu mua tại Nhà máy ở mức 540 đồng/độ TSC/kg; thu mua tại đội sản xuất 530 đồng/TSC/kg; giá mủ tạp (DRC 60%) 18.000 đồng/kg.

Công ty Cao su Bà Rịa thu mua mủ nước ở mức 420 đồng/độ TSC/kg (áp dụng cho độ TSC từ 25 đến dưới 30); mủ đông DRC (35 - 44%) ở mức 14.600 đồng/kg, mủ nguyên liệu 18.100 đồng/kg.

Công ty Phú Riềng, chào giá thu mua mủ tạp ở mức 390 đồng/DRC, giá thu mua mủ nước 420 đồng/TSC.

Nhìn chung, thị trường cao su trong nước đang duy trì trạng thái ổn định, chưa xuất hiện động lực đủ mạnh để tạo ra thay đổi đáng kể về giá thu mua./.

Theo cập nhật từ Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang, giá lúa tươi IR 50404 hôm nay tăng 200 đồng/kg dao động ở mức 6.300 - 6.400 đồng/kg; lúa OM 5451 (tươi) tăng 200 đồng/kg dao động mốc 6.700 - 6.800 đồng/kg; tươi Đài Thơm 8 dao động ở mốc 6.900 - 7.000 đồng/kg; lúa tươi OM 18 dao động ở mốc 6.900 - 7.000 đồng/kg; lúa OM 34 (tươi) dao động mốc 6.100 - 6.300 đồng/kg.

Tại các địa phương, giao dịch lúa mới khởi sắc, giá lúa tăng nhẹ. Tại An Giang, lúa thơm đang thu hoạch rộ, giao dịch lúa mới khá nông dân neo giá cao, giá lúa tăng nhẹ. Tại Đồng Tháp, Cần Thơ, Cà Mau, Vĩnh Long, Tây Ninh, nông dân neo giá cao, giao dịch mua bán mới chậm.

Với mặt hàng gạo, giá gạo nguyên liệu xuất khẩu IR 504 hôm nay giảm 50 đồng/kg dao động ở mức 9.700 - 9.800 đồng/kg; gạo nguyên liệu xuất khẩu CL 555 dao động ở mức 9.750 - 9.850 đồng/kg; gạo nguyên liệu OM 5451 dao động ở mức 9.300 - 9.400 đồng/kg; gạo nguyên liệu xuất khẩu OM 18 dao động ở mức 8.700 - 8.850 đồng/kg; gạo nguyên liệu Đài Thơm 8 dao động 9.200 - 9.400 đồng/kg; gạo nguyên liệu xuất khẩu OM 380 dao động ở mức 7.500 - 7.600 đồng/kg; gạo nguyên liệu xuất khẩu Sóc thơm dao động ở mức 7.500 - 7.600 đồng/kg.

Với phụ phẩm, giá các mặt hàng phụ phẩm dao động khoảng từ 7.700 - 8.700 đồng/kg. Hiện tấm thơm dao động ở mức 8.600 - 8.700 đồng/kg; giá cám dao động ở mức 7.700 - 7.850 đồng/kg.

Tại các chợ lẻ giá gạo đứng giá. Hiện gạo Nàng Nhen có giá niêm yết cao nhất 28.000 đồng/kg; gạo Hương Lài 22.000 đồng/kg; gạo thơm Thái hạt dài dao động ở mức 20.000 - 22.000 đồng/kg; gạo Nàng Hoa ở mốc 21.000 đồng/kg; gạo thơm Jasmine dao động ở mức 17.000 - 18.000 đồng/kg; gạo Đài thơm dao động 15.000 - 16.000 đồng/kg; gạo trắng thông dụng ở mốc 16.000 đồng/kg; giá gạo thường dao động ở mốc 13.500 - 14.500 đồng/kg; gạo Sóc thường dao động ở mốc 14.000 - 15.000 đồng/kg; gạo Sóc Thái giá 20.000 đồng/kg; gạo Nhật giá 2 2.000 đồng/kg; gạo OM 18 dao động ở mốc 15.000 - 16.000 đồng/kg.

Phân khúc nếp ổn định. Cụ thể, giá nếp IR 4625 tươi ở mức 7.300 - 7.500 đồng/kg; giá nếp 3 tháng khô 9.600 - 9.700 đồng/kg.

Trên thị trường xuất khẩu, giá gạo xuất khẩu Việt Nam đứng giá so với hôm qua. Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam, gạo thơm 100% tấm dao động từ 367 - 371 USD/tấn; gạo thơm 5% tấm dao động trong khoảng 500 - 510 USD/tấn; gạo Jasmine được chào bán ở mức 541 - 545 USD/tấn.

Trên thị trường thế giới, giá gạo 5% tấm tại Thái Lan dao động 450 - 454 USD/tấn, gạo 100% tấm dao động từ 377 - 381 USD/tấn.

Tại Ấn Độ, gạo 5% tấm dao động ở mức 361 - 365 USD/tấn, gạo 100% tấm dao động 292 - 296 USD/tấn./.

Con số 124 tỷ USD kim ngạch xuất khẩu mà ngành điện tử đạt được trong 7 tháng năm 2026 đồng thời đánh dấu kỷ lục mới của ngành hàng xuất khẩu có quy mô trăm tỷ USD. Trong đó, điện tử, máy tính và linh kiện tăng 50,1% so với cùng kỳ, với kim ngạch trên 85 tỷ USD; điện thoại các loại và linh kiện mang về 38,5 tỷ USD, tăng 18,6% so với cùng kỳ. Kim ngạch xuất khẩu tăng thêm nhờ đón lượng đơn hàng lớn từ các nhà mua hàng toàn cầu.

Kết quả này cho thấy, ngành sản xuất máy tính, linh kiện và điện thoại tiếp tục là lĩnh vực chủ lực của công nghiệp chế biến - chế tạo, duy trì đà tăng trưởng ổn định và gắn chặt với xu hướng phục hồi của thị trường điện tử toàn cầu. Sự bứt phá của nhóm điện tử còn phản ánh nhu cầu mạnh từ các thị trường Mỹ, EU, Nhật Bản..., đồng thời khẳng định Việt Nam tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong chuỗi cung ứng công nghệ toàn cầu.

7 tháng đầu năm, xuất khẩu của cả nước đạt gần 320 tỷ USD, tăng 21,7%, trong đó, ngành điện tử đóng góp trên 38% tỷ trọng. Theo bà Đỗ Thị Thúy Hương - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp Điện tử Việt Nam (VEIA), tăng trưởng tích cực của ngành điện tử đến từ sự phục hồi của nhu cầu công nghệ trên toàn cầu, đặc biệt là các sản phẩm phục vụ công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), trung tâm dữ liệu, máy tính AI, thiết bị điện tử thông minh và bán dẫn. Đây là những phân khúc đang ghi nhận tốc độ tăng trưởng cao nhất, kéo theo nhu cầu lớn về linh kiện điện tử, thiết bị lưu trữ và các sản phẩm công nghệ cao.

Nguồn: Báo cáo Xuất nhập khẩu (Bộ Công thương). Đồ họa: Phương Anh

“Đo” triển vọng xuất khẩu

Việt Nam được đánh giá đang hưởng lợi từ xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu cũng như chiến lược đa dạng hóa sản xuất của các tập đoàn công nghệ quốc tế. Làn sóng mở rộng đầu tư của doanh nghiệp FDI vào lĩnh vực điện tử không chỉ gia tăng năng lực sản xuất, mà còn tạo thêm động lực cho tăng trưởng xuất khẩu trong trung và dài hạn.

Cách đây hơn một tháng, Tập đoàn Meiko (Nhật Bản) đã khởi công dự án Nhà máy Meiko Yên Quang tại Phú Thọ với tổng vốn đầu tư 500 triệu USD. Đây là dự án chiến lược của Meiko, chuyên sản xuất, chế tạo vi mạch điện tử, tập trung vào các lĩnh vực công nghệ AI và công nghệ vũ trụ. Khi đi vào hoạt động ổn định, nhà máy dự kiến đạt doanh thu khoảng 530 triệu USD mỗi năm.

Hải Phòng cũng vừa đón thêm dự án công nghệ quy mô tỷ USD khi Công ty TNHH LG Innotek Việt Nam Hải Phòng được cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho nhà máy sản xuất linh kiện bán dẫn trị giá 1 tỷ USD. Theo kế hoạch, dự án sẽ khởi công trong quý III/2026, vận hành thử từ quý III/2027 và chính thức sản xuất hàng loạt vào quý III/2028.

Việc các tập đoàn công nghệ quốc tế liên tiếp rót thêm những khoản đầu tư lớn cho thấy, Việt Nam tiếp tục đáp ứng các tiêu chí quan trọng của nhà đầu tư về môi trường sản xuất, hạ tầng, nguồn nhân lực và khả năng tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu, đồng thời khẳng định niềm tin của khối FDI vào triển vọng phát triển dài hạn của Việt Nam.

Dòng vốn FDI vào Việt Nam vẫn đang duy trì đà tăng tích cực. Trong 7 tháng năm 2026, vốn FDI thực hiện ước đạt 15,2 tỷ USD, tăng 11,8% so với cùng kỳ và là mức cao nhất của giai đoạn 7 tháng trong 5 năm trở lại đây. Riêng lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo thu hút 12,55 tỷ USD, chiếm 82,6% tổng vốn FDI thực hiện, tiếp tục khẳng định vai trò là động lực chính thúc đẩy năng lực sản xuất và xuất khẩu của Việt Nam.

Việt Nam đã vươn lên trở thành một trong những cứ điểm sản xuất điện tử và công nghệ cao quan trọng của khu vực. Tuy nhiên, phía sau những kỷ lục về xuất khẩu là thực tế ngành điện tử vẫn phụ thuộc lớn vào nguồn nguyên phụ liệu nhập khẩu, chủ yếu là linh kiện điện tử, chip bán dẫn, bảng mạch, màn hình và các cấu phần công nghệ cao từ Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan (Trung Quốc) và Nhật Bản.

Minh chứng là trong 7 tháng qua, kim ngạch nhập khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện đã lên tới 135,8 tỷ USD, tăng 65,9% so với cùng kỳ. Khi đơn hàng xuất khẩu gia tăng, nhu cầu nhập khẩu nguyên liệu đầu vào cũng tăng tương ứng, kéo theo chi ngoại tệ tăng mạnh. Cán cân thương mại sau 7 tháng vẫn trong trạng thái nhập siêu lớn.

Rõ ràng, xuất khẩu điện tử tăng mạnh nhưng điểm yếu về nguồn cung đầu vào cũng lộ rõ hơn khi nhìn vào mức tăng nhập khẩu của nhóm hàng này. Nguồn linh kiện và nguyên liệu vẫn phụ thuộc nhập khẩu, trong khi tỷ lệ nội địa hóa và khả năng tham gia của doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước còn thấp. Đây là một trong những “bài toán” khó mà ngành điện tử Việt Nam cần tìm lời giải, nếu muốn nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững trong chuỗi cung ứng toàn cầu.

Xuất khẩu điện tử, linh kiện được dự báo tiếp tục tăng trong thời gian tới. Tuy nhiên, tốc độ tăng trưởng sẽ phụ thuộc đáng kể vào khả năng phục hồi nhu cầu tại các thị trường lớn, cũng như năng lực của Việt Nam trong việc nâng tỷ lệ nội địa hóa, mở rộng sự tham gia của doanh nghiệp trong nước và từng bước tiến sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu của ngành điện tử.

Ông Nguyễn Văn Được

Ông Nguyễn Văn Được: Thành lập công ty (doanh nghiệp) là một trong những vấn đề pháp lý quan trọng hàng đầu trong hệ thống pháp luật về doanh nghiệp, thương mại, đầu tư. Tuy nhiên, từ thực tiễn hỗ trợ doanh nghiệp, chúng tôi nhận thấy hoạt động doanh nghiệp hiện nay đang có những biểu hiện, diễn biến phức tạp do hành vi gian dối của các chủ thể đăng ký, dẫn đến hậu quả pháp lý nghiêm trọng như thành lập doanh nghiệp ma để mua bán hóa đơn, hay lập doanh nghiệp xong bỏ đó mà không thực hiện các thủ tục pháp lý cần thiết...

Trong đó, có thực trạng thành lập doanh nghiệp rồi “bỏ quên” không triển khai bất kỳ hoạt động kinh doanh thực tế nào, hoặc có thực hiện trong một thời gian ngắn; không có giao dịch tài chính, không phát sinh doanh thu hoặc chi phí dẫn đến các chủ thể không thực hiện kê khai, nộp thuế, hoặc không nộp báo cáo tài chính và các báo cáo khác. Hậu quả là doanh nghiệp rơi vào Trạng thái 06 - người nộp thuế không hoạt động tại trụ sở đã đăng ký.

Hay nói cách khác, mặc dù công ty được thành lập mà không có bất cứ hoạt động sản xuất, kinh doanh gì, nên chủ thể thành lập doanh nghiệp cho rằng không phải thực hiện các thủ tục hành chính hoặc các thủ tục kê khai nộp thuế. Đây chính là hiểu nhầm và đang diễn ra khá phổ biến.

Nguyên nhân dẫn đến thực trạng này là do quy trình đăng ký thành lập doanh nghiệp hiện nay rất dễ dàng và nhanh chóng theo cơ chế hậu kiểm, nhằm tạo điều kiện tối đa cho khởi nghiệp. Tuy nhiên, ở khâu “rút lui khỏi thị trường” lại phức tạp hơn nhiều, đòi hỏi doanh nghiệp phải hoàn tất tất cả các nghĩa vụ trong đó có cả nghĩa vụ thuế. Chính điều này dẫn đến việc nhiều cá nhân mở doanh nghiệp theo chính sách kêu gọi của Nhà nước, để làm dự án ngắn hạn hoặc lấy pháp nhân, nhưng sau đó không kinh doanh được mà không thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ theo quy định và rồi “bỏ quên” doanh nghiệp.

Mặt khác cũng có các trường hợp do không nắm rõ quy định pháp luật hoặc ngại tốn kém chi phí, thủ tục giải thể rườm rà, họ chọn cách “bỏ mặc”- không thực hiện đầy đủ kê khai, nộp thuế, không thực hiện các thủ tục đăng ký thay đổi doanh nghiệp như chuyển trụ sở, tạm ngừng hay giải thể hoặc không treo biển hoặc việc treo biển không đảm bảo... Và hệ quả là cơ quan thuế xếp các doanh nghiệp này vào diện người nộp thuế ở Trạng thái 06 - người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký.

PV: Theo ông, vì sao nhiều chủ doanh nghiệp lại có tâm lý “bỏ mặc” công ty sau khi thành lập? Do thiếu hiểu biết pháp luật, gặp khó khăn kinh doanh rồi bỏ dở, hay nghĩ rằng không phát sinh doanh thu thì không cần báo cáo?

Ông Nguyễn Văn Được: Theo tôi, có nhiều nguyên nhân khác nhau, song có 4 nhóm nguyên nhân cơ bản.

Thứ nhất là do thiếu kiến thức pháp luật như đã nêu ở trên. Họ không biết rằng, doanh nghiệp là một pháp nhân có vòng đời và cũng giống với con người là có khai sinh - “ thành lập” và khai tử - “ giải thể”, nên cần phải có các thủ tục hành chính nhất định theo pháp luật, ví dụ phải có quyết định về việc giải thể hoặc phá sản.

Thứ hai là tâm lý né tránh áp lực tài chính. Khi kinh doanh thua lỗ, nợ nần chồng chất hoặc kỳ vọng từ việc kinh doanh không đạt, chủ doanh nghiệp rơi vào khủng hoảng, bỏ bê các công việc của doanh nghiệp, thậm chí có cả tình trạng “bỏ trốn” khỏi địa chỉ kinh doanh để né tránh chủ nợ và cơ quan quản lý.

Thứ ba là hiểu sai về nghĩa vụ báo cáo của doanh nghiệp. Người đại diện pháp luật nghĩ rằng, công ty không phát sinh các giao dịch như không có có dòng tiền, chưa tuyển nhân sự, không có doanh thu nên đã bỏ bẵng các thủ tục này.

Thứ tư, mặc dù pháp luật đã có các chế tài xử lý các hành vi nêu trên nhưng chưa đủ mạnh, chưa đủ sức răn đe dẫn đến thiếu cơ chế, giải pháp xử lý và làm cho văn hóa tuân thủ pháp luật về vấn đề này còn hạn chế.

Cán bộ thuế hỗ trợ hộ kinh doanh làm sạch mã số thuế. Ảnh minh họa: Đức Thanh

PV: Nhiều người cho rằng “không hoạt động thì không có doanh thu, mà không có doanh thu thì không phải thực hiện nghĩa vụ kê khai nộp thuế và không nợ thuế”. Quan niệm này phải được hiểu như thế nào cho đúng góc độ pháp lý, thưa ông?

Ông Nguyễn Văn Được: Tôi cho rằng, cách hiểu như trên là chưa phù hợp. Bởi vì, một số loại thuế có căn cứ tính thuế liên quan đến doanh thu như thuế giá trị gia tăng hoặc thuế thu nhập doanh nghiệp, nhưng cũng có các loại khác không liên quan đến doanh thu như lệ phí môn bài từ trước năm 2026. Hay nói cách khác, khi doanh nghiệp không hoạt động, không có doanh thu, thì vẫn phát sinh nghĩa vụ thuế.

Đặc biệt, theo quy định của Luật Quản lý thuế, doanh nghiệp vẫn phải kê khai, nộp thuế theo kỳ, tháng, quý hoặc năm không phân biệt doanh thu có hay không có doanh thu. Vì vậy, nghĩa vụ kê khai nộp thuế vẫn phát sinh và doanh nghiệp phải thực hiện.

Ngoài ra, “nợ thuế” sinh ra từ tiền phạt: Dù doanh nghiệp chưa kinh doanh chưa có doanh thu nên không có nợ tiền thuế, ví dụ thuế giá trị gia tăng, thu nhập doanh nghiệp, nhưng nếu doanh nghiệp không thực hiện nộp lệ phí môn bài tích lũy qua các năm, sau khi “bỏ quên doanh nghiệp” thì cơ quan thuế vẫn truy thu và tính tiền chậm nộp.

Đặc biệt, do doanh nghiệp bị “bỏ quên” dẫn đến bị xử phạt vi phạm hành chính do không thực hiện kê khai, nộp thuế đúng hạn… Và hiện nay mức phạt này rất cao. Do đó, quan niệm “không có doanh thu thì không nợ thuế” là hiểu nhầm và để lại nhiều hậu quả pháp lý.

PV: Ngoài phạt tiền, ông có thể cho biết, người đại diện theo pháp luật của các doanh nghiệp này còn phải đối mặt với những chế tài hoặc hậu quả pháp lý nào khác?

Ông Nguyễn Văn Được: Theo quy định của pháp luật quản lý thuế trong đó tại Nghị định 252/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ 1/7/2026) mới đây, cũng đã có các chế tài xử lý trực tiếp cá nhân người đại diện pháp luật và người liên quan vô cùng nghiêm khắc.

Cụ thể, đối với doanh nghiệp bị xác định “không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký”, sau 120 ngày kể từ ngày cơ quan thuế ra thông báo mà không làm thủ tục khôi phục hoặc chấm dứt mã số thuế, người đại diện pháp luật sẽ bị tạm hoãn xuất cảnh ngay lập tức. Tức là, trường hợp bỏ địa chỉ kinh doanh này không áp dụng ngưỡng nợ tối thiểu.

Một điểm nữa là mã số thuế cá nhân (định danh) của người đại diện sẽ bị khóa trên hệ thống quản lý thuế và đăng ký kinh doanh. Họ sẽ bị hạn chế một số quyền như không thể đứng tên thành lập, đại diện cho bất kỳ doanh nghiệp mới nào khác cho đến khi khắc phục xong hậu quả của công ty cũ. Đối với các doanh nghiệp đã được thành lập trước ngày 1/7/2026 cũng bị ảnh hưởng khi đăng ký sử dụng hóa đơn hoặc đăng ký thay đổi thông tin sử dụng hóa đơn, dẫn đến doanh nghiệp không có hóa đơn để giao cho người mua.

Đặc biệt, thông tin tạm hoãn xuất cảnh và thông tin nợ thuế được công khai “bêu tên” trên Cổng thông tin điện tử của ngành Thuế, gây thiệt hại lớn đến danh dự và cơ hội kinh doanh cá nhân.

PV: Xin cảm ơn ông!