Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ phải làm thủ tục hải quan, chịu sự kiểm tra, giám sát hải quan. Ảnh minh họa

Cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW

Theo ông Âu Anh Tuấn - Phó Cục trưởng Cục Hải quan, để triển khai thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW, Quyết định 1018/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Thông báo số 05/TB-VPCP về Kết luận của Ban Chỉ đạo quốc gia về phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, ngành Hải quan đã thực hiện nghiên cứu, rà soát Luật Hải quan năm 2014, đề xuất Bộ Tài chính trình Chính phủ, trình Quốc hội sửa đổi, bổ sung một số quy định của Luật Hải quan, nhằm tạo thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, trí tuệ nhân tạo.

Trao đổi với phóng viên, đại diện Ban Pháp chế - Cục Hải quan cho hay, dự kiến Luật Hải quan sửa đổi, bổ sung được Quốc hội thông qua vào ngày 17/6 tới. Dự thảo Luật đã được thảo luận tại cuộc họp tổ và hội trường Quốc hội, đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội 2 lần cho ý kiến, đồng thuận với những nội dung sửa đổi, bổ sung lần này theo hướng đơn giản hóa thu tục, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất, nhập khẩu của doanh nghiệp.

Theo Ban Pháp chế, nội dung quan trọng đã nhận được sự đồng thuận tại cuộc họp tổ và hội trường Quốc hội, đó là sửa đổi quy định về chế độ ưu tiên, điều kiện ưu tiên đối với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, công nghiệp công nghệ số, công nghiệp bán dẫn bởi việc sửa đổi này mang lại lợi ích trong việc thu hút đầu tư phát triển công nghiệp bán dẫn.

Theo đó, doanh nghiệp công nghệ cao; doanh nghiệp thành lập mới từ dự án đầu tư sản xuất sản phẩm công nghệ cao; doanh nghiệp thực hiện dự án công nghệ chiến lược; doanh nghiệp thực hiện dự án sản xuất sản phẩm công nghệ số trọng điểm, dự án nghiên cứu và phát triển, thiết kế, sản xuất, đóng gói, kiểm thử sản phẩm chip bán dẫn, dự án xây dựng trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo; doanh nghiệp thực hiện dự án sản xuất sản phẩm phụ trợ trực tiếp trong công nghiệp bán dẫn được công nhận áp dụng chế độ ưu tiên mà không cần đáp ứng một số điều kiện về hải quan, thuế và về kim ngạch. Quy định này nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực này.

Việc sửa đổi xuất phát từ việc doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nêu trên cần phản ứng nhanh với thay đổi về công nghệ và nhu cầu thị trường, từ đó các doanh nghiệp có đòi hỏi cao về thời gian đáp ứng nguồn cung nguyên liệu, vật tư cho sản xuất, nghiên cứu, phát triển. Thời gian thông quan, thuận lợi về thủ tục hải quan là một nhân tố đáp ứng yêu cầu của các doanh nghiệp này.

Với quy định mới của Luật Hải quan sửa đổi sẽ tạo điều kiện thuận lợi, thu hút đầu tư ngay từ đầu cho doanh nghiệp khởi nghiệp trong lĩnh vực công nghiệp bán dẫn, công nghệ cao, công nghệ số, trí tuệ nhân tạo phù hợp với tốc độ phát triển, đổi mới nhanh của các ngành công nghiệp này.

Tiếp tục giảm thời gian, chi phí cho doanh nghiệp

Điểm mới nữa tại Luật Hải quan sửa đổi, bổ sung cũng nhận được sự đồng thuận tại các cuộc họp tổ và hội trường Quốc hội, đó là việc bổ sung quy định kiểm tra, giám sát hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ. Theo đó, hàng hoá xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ là hàng hóa giao, nhận tại Việt Nam theo chỉ định của thương nhân nước ngoài theo hợp đồng mua - bán, gia công, thuê, mượn giữa các doanh nghiệp Việt Nam với thương nhân nước ngoài. Hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ phải làm thủ tục hải quan, chịu sự kiểm tra, giám sát hải quan.

Áp dụng quy định này người mua và người bán giao nhận hàng hóa trực tiếp với nhau theo chỉ định của thương nhân nước ngoài, không mất các chi phí phát sinh chuyển hàng ra nước ngoài (không mất 7,1 giờ - tương đương 46,7% thời gian làm thủ tục tại đơn vị kinh doanh cảng để lấy hàng, không mất chi phí thuê kho, thuê phương tiện vận tải đưa đi, đưa về, chi phí bảo hiểm và các chi phí quản lý phát sinh khác).

Theo cơ quan hải quan, hiện Việt Nam có khoảng 1.400 doanh nghiệp chế xuất, trong đó có hơn 100 doanh nghiệp chế xuất và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài hoạt động trong lĩnh vực điện tử, công nghệ cao, chế tạo máy thuộc hầu hết các tập đoàn công nghệ lớn trên thế giới như Intel, HP, Samsung, Amkor, LG, Panasonics, Sony…

Các hiệp hội doanh nghiệp, nhất là các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghệ cao, công nghiệp bán dẫn đều đánh giá thủ tục xuất, nhập khẩu tại chỗ là một chính sách hấp dẫn, thu hút mạnh mẽ các nhà đầu tư nước ngoài do chính sách này quản lý khép kín, xuyên suốt bằng các thủ tục hải quan và chế độ quản lý tương ứng, tạo thuận lợi cho sự phát triển các chuỗi cung ứng để phục vụ công nghiệp phụ trợ trong hoạt động sản xuất hàng hóa xuất khẩu.

Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham), Hiệp hội Doanh nghiệp Hoa Kỳ tại Việt Nam (AmCham), Hiệp hội Da giầy Túi xách Việt Nam (LEFASO), và Hiệp hội Dệt May Việt Nam (VITAS) cũng đã có văn bản góp ý, hồi đáp về quy định xuất nhập khẩu tại chỗ với Cục Hải quan/Bộ Tài chính.

Các hiệp hội nêu trên cho rằng, phạm vi hoạt động xuất, nhập khẩu tại chỗ theo dự thảo đã được mở rộng cho nhiều loại hình giao dịch và đặc biệt không còn giới hạn điều kiện không có hiện diện tại Việt Nam đối với thương nhân nước ngoài.