Chính sách giảm tiền thuê đất sẽ hỗ trợ tích cực cho hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Ảnh tư liệu

PV: Ngày 11/3, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản thống nhất chủ trương giảm 30% tiền thuê đất năm 2024 và việc ban hành nghị định của Chính phủ về thực hiện chính sách này. Ông đánh giá như thế nào về chủ trương trên?

Ông Nguyễn Văn Được: Như chúng ta đã biết, để tiếp tục tháo gỡ khó khăn, hỗ trợ cho hoạt động sản xuất kinh doanh năm 2024, Chính phủ đã giao Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với các cơ quan, địa phương khẩn trương nghiên cứu, trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ xem xét ban hành quy định về giảm tiền thuê đất năm 2024 như đã thực hiện trong năm 2023.

Mức giảm tiền thuê đất theo dự thảo nghị định là 30% trên số tiền thuê đất phải nộp của năm 2024, không thực hiện giảm trên số tiền thuê đất còn nợ của các năm trước năm 2024 và tiền chậm nộp (nếu có).

Theo tính toán của Bộ Tài chính, dự kiến số tiền thuê đất giảm theo dự thảo nghị định khoảng 4.000 tỷ đồng (tương đương số tiền thuê đất dự kiến giảm của năm 2023 với mức giảm 30% trên phạm vi cả nước) tương ứng với 0,26% tổng thu ngân sách nhà nước một năm và 9% số thu ngân sách nhà nước từ tiền thuê đất một năm (tính theo số liệu năm 2023).

Tôi cho rằng đây là một giải pháp rất hiệu quả. Tiền thuê đất là một khoản chi phí đáng kể, đặc biệt trong bối cảnh doanh nghiệp đang gặp khó khăn. Hiện nay, số doanh nghiệp tạm dừng hoạt động, rút lui khỏi thị trường vẫn nhiều. Qua nhiều năm thực hiện, chính sách giảm tiền thuê đất có tác động rất lớn tới phục hồi, phát triển kinh tế, hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp và người dân.

PV: Theo ông, việc được giảm tiền thuê đất sẽ tác động ra sao đến giá thành hàng hóa và hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp?

Ông Nguyễn Văn Được: Rõ ràng chúng ta thấy rằng, tiền thuê đất, đặc biệt là tiền thuê đất hàng năm được giảm sẽ hỗ trợ cho người dân và doanh nghiệp. Quy định đối tượng được thụ hưởng lần này là các doanh nghiệp, hộ cá nhân có thuê đất trực tiếp của Nhà nước dưới dạng trả tiền hàng năm, khi được giảm 30% tiền thuê đất của năm 2024.

Theo thống kê của Bộ Tài chính, trong năm 2023, chính sách giảm tiền thuê đất áp dụng cho 29.734 tổ chức, cá nhân, bao gồm 23.487 tổ chức, doanh nghiệp và 6.247 hộ gia đình, cá nhân, với tổng số tiền miễn giảm khoảng 4.000 tỷ đồng. Qua đó, đã góp phần hỗ trợ cho các doanh nghiệp, tổ chức, đơn vị, hộ gia đình, cá nhân trong việc tháo gỡ khó khăn do ảnh hưởng của dịch Covid-19 để có thể sớm khôi phục lại hoạt động sản xuất, kinh doanh sau dịch và thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh.

Tiền thuê đất cũng được tính là chi phí đầu vào của doanh nghiệp, đầu vào của sản xuất kinh doanh, như vậy khi giảm tiền thuê đất có nghĩa chi phí đầu vào được giảm, qua đó doanh nghiệp có thể giảm giá thành hàng hóa tương ứng với 30% của số tiền thuê đất này.

Về tác động, khi thực hiện giảm tiền thuê đất, tức là chi phí đầu vào của doanh nghiệp được giảm, làm cho giá thành hàng hóa giảm theo. Giảm tiền thuê đất cũng làm tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp, đây cũng là giải pháp góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và bảo đảm an sinh xã hội. Do đó, đây là chính sách rất cần thiết đối với doanh nghiệp và người dân.

PV: Việc giảm tiền thuê đất sẽ làm giảm thu ngân sách, theo ông cơ quan quản lý cần có giải pháp quản lý nguồn thu ra sao để bù đắp phần thâm hụt thu do thực hiện chính sách nêu trên?

Ông Nguyễn Văn Được: Rõ ràng như chúng ta thấy, khi thực hiện giảm bất kỳ một khoản thuế nào, tương ứng với thu ngân sách sẽ giảm tương ứng. Theo dự báo của Bộ Tài chính, thực hiện chính sách này, thu ngân sách nhà nước năm 2025 sẽ giảm 0,26%.

Theo đó, để hạn chế tác động đến thu ngân sách, cần mở rộng cơ sở thu đối với những nguồn thu còn tiềm năng như thương mại điện tử; chống thất thu hoạt động kinh doanh bất động sản, hoạt động kinh doanh vận tải…, để bù đắp lại phần thâm hụt do thực hiện chính sách miễn, giảm nộp thuế. Đây là một trong những phương án khả thi để giữ ổn định nguồn thu đảm bảo hoàn thành dự toán thu ngân sách đã được Quốc hội giao trong năm 2025.

Tuy nhiên, nhìn nhận ở chiều ngược lại, việc thực hiện các chính sách miễn, giảm thuế trong thời gian qua với giá trị hỗ trợ lớn, phạm vi hỗ trợ rộng đã phát huy hiệu quả tích cực, hỗ trợ kịp thời cho doanh nghiệp, người dân. Khi chính sách đã thực sự “ngấm” vào doanh nghiệp, doanh nghiệp làm ăn có lãi quay ngược lại đóng góp về cho ngân sách và là nguồn lực quan trọng hỗ trợ tăng trưởng.

PV: Để giảm thời gian, quy trình, thủ tục, Chính phủ đề xuất Ủy ban Thường vụ Quốc hội giao Chính phủ chủ động, căn cứ tình hình thực tiễn, xem xét ban hành các nghị định về miễn giảm tiền thuê đất từ năm 2025, 2026 trở đi, góp phần điều hành linh hoạt, kịp thời. Theo ông, trong các năm tiếp theo có nên tiếp tục thực hiện chính sách giảm tiền thuê đất?

Ông Nguyễn Văn Được: Như chúng ta đã biết, giảm tiền thuê đất sẽ giúp cho doanh nghiệp giảm được giá thành hàng hóa, làm tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp; việc giảm giá thành hàng hóa sẽ kích cầu tiêu dùng của người dân, điều này cũng giúp kiểm soát lạm phát được tốt hơn.

Chính vì vậy, không chỉ trong năm 2025, mà có thể năm 2026 và các năm tiếp theo cũng nên xem xét tính đến giải pháp này. Thực tiễn hiện nay nền kinh tế đã có những bước phục hồi, song cộng đồng doanh nghiệp và người dân còn gặp khó khăn, do đó cần có thêm các giải pháp trợ lực, hỗ trợ về mặt tài chính cho cộng đồng doanh nghiệp và người dân.

Tuy nhiên, Chính phủ cũng cần nghiên cứu, theo dõi sát sức khỏe nền kinh tế để đưa ra các giải pháp hỗ trợ thận trọng hơn, nhằm đưa chính sách đi vào cuộc sống, đạt được mục tiêu thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

PV: Xin cảm ơn ông!