Trong Phiên họp thứ 7, sáng 12/10, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, ngân sách nhà nước năm 2026 và dự kiến Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, dự toán ngân sách nhà nước, phương án phân bổ ngân sách trung ương năm 2027.

Nhiều điểm nghẽn được khơi thông

Trình bày báo cáo tóm tắt của Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, nền kinh tế trong năm 2026 duy trì đà tăng trưởng tích cực, nhiều điểm nghẽn được khơi thông, các động lực truyền thống được phát huy, các động lực mới được thúc đẩy. Tăng trưởng GDP 9 tháng đạt 9,01%, mức cao nhất từ năm 2011 đến nay. Các lĩnh vực công nghiệp, nông nghiệp, tiêu dùng, xuất nhập khẩu đều tăng trưởng bám sát kịch bản.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày báo cáo tóm tắt của Chính phủ tại Phiên họp thứ 7 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (sáng 12/10). Ảnh: Quochoi.vn

Kinh tế vĩ mô cơ bản ổn định, lạm phát được kiểm soát, an ninh năng lượng được giữ vững. Chính sách tiền tệ được điều hành chủ động, linh hoạt; thị trường ngoại hối, tỷ giá cơ bản ổn định; thị trường chứng khoán được nâng hạng theo lộ trình. Thu ngân sách nhà nước cả năm bảo đảm mục tiêu trong khi thực hiện miễn, giảm, gia hạn thuế, phí; giải ngân vốn đầu tư công cao hơn cùng kỳ.

Công tác hoàn thiện thể chế được tập trung thực hiện, khắc phục cơ bản tình trạng chậm nợ văn bản hướng dẫn, cắt giảm thời gian và chi phí tuân thủ thủ tục hành chính.

Đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng được chú trọng, thúc đẩy liên kết vùng, khai thác không gian phát triển mới; đưa vào khai thác toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông, quyết liệt tháo gỡ các dự án tồn đọng kéo dài. Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số tiếp tục có những bước phát triển mới.

Bên cạnh kết quả đạt được, Chính phủ cũng đánh giá, mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số còn nhiều thách thức khi các động lực về đầu tư, tiêu dùng và một số ngành sản xuất, kinh doanh chưa đạt kỳ vọng. Việc tiếp cận vốn tín dụng của doanh nghiệp còn khó khăn; cơ cấu xuất nhập khẩu chưa bền vững.

Điều hành kinh tế vĩ mô còn nhiều khó khăn, dư địa kiểm soát lạm phát theo mục tiêu còn rất hạn chế, thị trường tiền tệ chịu nhiều áp lực. Vận hành chính quyền địa phương hai cấp có nơi lúng túng hoặc năng lực thực thi chưa cao. Khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, năng suất lao động chưa đạt yêu cầu, chưa thực sự lan tỏa đến chất lượng tăng trưởng kinh tế.

Trên cơ sở nhận diện thời cơ, thuận lợi, khó khăn, thách thức, phát huy những thành tựu của năm 2026, Chính phủ xác định năm 2027 là năm tăng tốc, tạo chuyển biến mạnh mẽ trong thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Theo đó, Chính phủ đặt mục tiêu tập trung quyết liệt phấn đấu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn. Đồng thời, tạo động lực, nền tảng cho mô hình phát triển mới của đất nước, nâng cao năng lực nội tại, sức chống chịu, thích ứng, độc lập, tự chủ, tự lực, tự cường.

Kết quả phát triển kinh tế - xã hội đạt rất toàn diện

Sau khi nghe tờ trình, báo cáo thẩm tra và thảo luận, Ủy ban Thường vụ Quốc hội kết luận, đánh giá cao sự nỗ lực của Chính phủ, sự vào cuộc trách nhiệm của các bộ, ngành, địa phương trong năm đầu tiên thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Kế hoạch 5 năm 2026 - 2030.

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng, mặc dù tình hình quốc tế biến động rất phức tạp, kết quả phát triển kinh tế - xã hội đạt rất toàn diện. Kinh tế duy trì tăng trưởng cao, các cân đối lớn được bảo đảm, thu ngân sách nhà nước vượt cao so với dự toán và các nhiệm vụ chi cơ bản có đủ kinh phí. Bội chi và nợ công trong giới hạn cho phép.

Tuy nhiên, Ủy ban Thường vụ Quốc hội lưu ý, tăng trưởng kinh tế cao nhưng nền tảng chưa thực sự vững chắc, tăng trưởng giữa các địa phương không đồng đều. Xuất khẩu tăng nhưng phụ thuộc rất lớn vào khu vực FDI và đầu vào nhập khẩu. Lạm phát bình quân 9 tháng tiệm cận mục tiêu điều hành cả năm; tín dụng chịu áp lực lớn trước yêu cầu về vốn, tăng trưởng tín dụng cao hơn huy động vốn.

Trên cơ sở đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ tập trung kiểm soát lạm phát, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô; làm rõ khả năng hoàn thành mục tiêu tăng trưởng hai con số năm 2026, đóng góp của các cực tăng trưởng, nguyên nhân tăng năng suất lao động chưa đạt; đánh giá chất lượng xuất khẩu và giá trị gia tăng tạo ra trong nước.

Đối với kế hoạch năm 2027, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản thống nhất với các mục tiêu, chỉ tiêu, nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu như Chính phủ trình. Đồng thời, đề nghị tiếp tục rà soát kỹ hơn, làm rõ tính khả thi của mục tiêu tăng trưởng GDP từ 10% trở lên đi đôi với kiểm soát chỉ số giá tiêu dùng (CPI) khoảng 4,5%, cũng như các cân đối lớn về đầu tư, tiêu dùng, xuất nhập khẩu, vốn và năng lượng.

Đồng thời, xác định rõ trọng tâm, trọng điểm, thứ tự ưu tiên; thực hiện chính sách tài khóa mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm, phối hợp đồng bộ, chặt chẽ, nhịp nhàng với chính sách tiền tệ. Tháo gỡ thực chất điểm nghẽn thể chế, nâng cao hiệu quả phân cấp, phân quyền và tổ chức thực thi.

“Đặc biệt, chuyển mạnh từ việc ban hành chính sách, huy động nguồn lực sang hiệu quả thực thi và kết quả đầu ra” - Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Hồng nhấn mạnh.