Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội khóa XIV, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Bầu cử quốc gia Trần Thanh Mẫn phát biểu.

Gần 60% đại biểu lần đầu tham gia Quốc hội

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, kết quả bầu đại biểu Quốc hội khóa XV cho thấy, trong ngày bầu cử 23/5/2021, cử tri cả nước đã bầu đủ 500 đại biểu Quốc hội khóa XV. Tuy nhiên, trong quá trình xem xét xác nhận tư cách người trúng cử theo quy định của pháp luật, Hội đồng bầu cử quốc gia đã quyết định không xác nhận tư cách của người trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XV vì không bảo đảm tiêu chuẩn đại biểu Quốc hội theo quy định của pháp luật đối với 01 trường hợp tại đơn vị bầu cử số 1 thuộc tỉnh Bình Dương. Do đó, đã có 499 người trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XV, đạt 99,8%.

Trong đó, đại biểu do các cơ quan, tổ chức ở trung ương giới thiệu: có 194 người trúng cử; đại biểu do các cơ quan, tổ chức ở địa phương giới thiệu: có 301 người trúng cử; đại biểu tự ứng cử: có 4 người trúng cử. Số đại biểu dự kiến hoạt động chuyên trách ở Trung ương trúng cử là 126 người; số đại biểu hoạt động chuyên trách ở địa phương trúng cử là 67 người.

Về cơ cấu thành phần, đại biểu là phụ nữ: 151 người (tỷ lệ 30,26%); đại biểu là người dân tộc thiểu số: 89 người (tỷ lệ 17,84%); đại biểu trẻ dưới 40 tuổi: 47 người (tỷ lệ 9,42%); đại biểu là người ngoài Đảng: 14 người (tỷ lệ 2,81%); đại biểu khóa XIV tái cử hoặc đã từng là đại biểu Quốc hội các khóa trước: 203 người (tỷ lệ 40,68%); đại biểu lần đầu tham gia Quốc hội: 296 người (tỷ lệ 59,32%).

Về trình độ chuyên môn, đại biểu có trình độ trên đại học là 392 người, chiếm tỷ lệ 78,56% (trong đó tiến sĩ 144 người, thạc sĩ 248 người); trình độ đại học 106 người (tỷ lệ 21,24%); dưới đại học 1 người (tỷ lệ 0,20%). Về học hàm, có 12 đại biểu có học hàm giáo sư (tỷ lệ 2,40%), 20 người có học hàm phó giáo sư (tỷ lệ 4%).

Cơ cấu thành phần đại biểu Quốc hội khóa XV đã giảm đại biểu kiêm nhiệm làm việc trong các cơ quan hành pháp, tư pháp, tăng tỷ lệ đại biểu hoạt động chuyên trách. Lần đầu tiên trong các nhiệm kỳ Quốc hội, tỷ lệ đại biểu Quốc hội dự kiến hoạt động chuyên trách trúng cử cao, đạt 38,6% tổng số đại biểu Quốc hội. Các cơ cấu như tỷ lệ đại biểu là phụ nữ, trẻ tuổi, đại biểu là người dân tộc thiểu số, đại biểu tái cử đều đạt hoặc vượt so với chỉ tiêu đặt ra.

Đại biểu là người dân tộc thiểu số chiếm 17,84%

Đặc biệt, lần đầu tiên trong 15 nhiệm kỳ Quốc hội, tỷ lệ đại biểu Quốc hội trúng cử là người dân tộc thiểu số đạt 17,84% - cao nhất từ trước đến nay và đây cũng là lần đầu tiên Quốc hội nước ta có thêm đại diện của 2 dân tộc thiểu số rất ít người là Lự và Brâu. Tỷ lệ đại biểu Quốc hội trúng cử là phụ nữ đạt 30,26%, cao nhất từ Quốc hội khóa VI trở lại đây. Với kết quả này, Việt Nam được nâng lên đứng thứ 51 trên thế giới, thứ 4 ở Châu Á và đứng đầu trong Hội đồng Liên minh nghị viện Hiệp hội các nước Đông Nam Á (AIPA) về tỷ lệ nữ đại biểu Quốc hội.

Về kết quả bầu cử đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội khóa XIV cho biết, HĐND cấp tỉnh bầu được 3.721 đại biểu. Trong đó, đại biểu là phụ nữ 1.079 người (tỷ lệ 29,00%); đại biểu là người dân tộc thiểu số 636 người (tỷ lệ 17,09%); đại biểu trẻ dưới 40 tuổi 511 người (tỷ lệ 13,73%); đại biểu tái cử 1.566 người (tỷ lệ 42,09%); đại biểu là người ngoài Đảng 184 người; đại biểu tự ứng cử có 2 người. Về trình độ chuyên môn, tỷ lệ trên đại học chiếm 58,32%, đại học 39,75%, dưới đại học 1,93%.

HĐND cấp huyện đã bầu được 22.550 đại biểu. Trong đó, đại biểu là phụ nữ có 6.584 người (tỷ lệ 29,20%); đại biểu là người dân tộc thiểu số 4.110 người (tỷ lệ 18,23%); đại biểu trẻ dưới 40 tuổi là 5.002 người (tỷ lệ 22,18%); đại biểu tái cử 10.608 người (tỷ lệ 47,04%); đại biểu là người ngoài Đảng 1.057 người; đại biểu tự ứng cử 8 người. Về trình độ chuyên môn, tỷ lệ trên đại học 28,92%; đại học 66,39%; dưới đại học 4,69%.

HĐND cấp xã đã bầu được 239.788 đại biểu. Trong đó, đại biểu là phụ nữ 69.487 người (tỷ lệ 28,98%); đại biểu là người dân tộc thiểu số 49.286 người (tỷ lệ 20,55%); đại biểu trẻ dưới 40 tuổi 88.324 người (tỷ lệ 36,83%); đại biểu tái cử 129.458 người (tỷ lệ 53,99%); đại biểu là người ngoài Đảng 28.092 người; đại biểu tự ứng cử 51 người. Về trình độ chuyên môn, tỷ lệ trên đại học chiếm 2,56%; đại học 52,56%; dưới đại học 44,88%.

"Căn cứ vào kết quả tổng kết bầu cử, kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo liên quan đến người trúng cử, với tinh thần nghiêm túc, trách nhiệm và rất thận trọng, Hội đồng Bầu cử quốc gia, Ủy ban bầu cử các cấp đã tiến hành xong việc xác nhận tư cách đại biểu Quốc hội khóa XV, đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026. Đến nay, HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 đã tổ chức thành công kỳ họp thứ nhất của HĐND để xem xét, quyết định các vấn đề quan trọng của địa phương và kiện toàn nhân sự theo đúng quy định", Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội khóa XIV nhấn mạnh.

Dương An