FTA Việt Nam - EFTA củng cố niềm tin, mở rộng cơ hội hợp tác

Tổng thống Thụy Sĩ Guy Parmelin cho biết, trong năm thập kỷ rưỡi qua, Thụy Sĩ và Việt Nam đã xây dựng mối quan hệ đối tác dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau, lòng tin và sự hội tụ ngày càng lớn về lợi ích. Khởi đầu là quan hệ ngoại giao, mối quan hệ này đã phát triển thành một quan hệ đối tác kinh tế năng động, kết nối các doanh nghiệp, nhà đầu tư, nhà nghiên cứu và doanh nhân của hai nước.

Tổng thống Thụy Sĩ Guy Parmelin phát biểu tại diễn đàn. Ảnh: LV

Trong những năm qua, thương mại song phương đã tăng trưởng đáng kể. Năm 2025, kim ngạch thương mại giữa hai nước tăng gần 20% so với năm trước, đạt gần 3,5 tỷ USD (2,9 tỷ CHF).

Quan hệ đầu tư cũng phát triển tích cực không kém. Năm 2024, vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài của Thụy Sĩ tại Việt Nam đạt khoảng 1,8 tỷ USD (1,5 tỷ CHF), tăng 14% so với năm trước đó.

Tổng thống Guy Parmelin khẳng định: “Đây là những con số đáng khích lệ. Tuy nhiên, tôi tin rằng chúng ta mới chỉ bắt đầu khai thác hết tiềm năng của mình. Vẫn còn nhiều dư địa để mở rộng thương mại, đầu tư và các quan hệ đối tác trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo giữa hai nước”.

Tổng thống Guy Parmelin nhấn mạnh, có rất nhiều cơ hội: trong lĩnh vực sản xuất tiên tiến; trong khoa học sự sống và chăm sóc sức khỏe; trong cơ sở hạ tầng bền vững và công nghệ sạch; trong chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo; và trong nhiều lĩnh vực khác, nơi chuyên môn của Thụy Sĩ và sự năng động của Việt Nam có thể bổ trợ cho nhau.

Ông đặc biệt vui mừng khi ngày hôm nay, Thụy Sĩ cùng các đối tác EFTA đã ký kết Hiệp định Thương mại Tự do giữa các quốc gia thành viên EFTA và Việt Nam.

“Hiệp định này không chỉ là một công cụ thương mại. Đây còn là cam kết mang tính chiến lược nhằm tăng cường hợp tác kinh tế. Hiệp định tạo ra sự chắc chắn cao hơn về pháp lý, cải thiện khả năng tiếp cận thị trường, mở ra những cơ hội mới cho doanh nghiệp của cả hai bên. Quan trọng hơn cả, hiệp định gửi đi một thông điệp mạnh mẽ về niềm tin vào tương lai của quan hệ kinh tế giữa hai nước” - Tổng thống Guy Parmelin chia sẻ.

Hiện thực hóa cam kết bằng dự án và chuỗi cung ứng

Phát biểu tại diễn đàn, Bộ trưởng Bộ Công thương Lê Mạnh Hùng cho biết, ngày 18/10 đánh dấu một cột mốc có ý nghĩa quan trọng trong quan hệ kinh tế và thương mại giữa Việt Nam và các quốc gia thành viên EFTA. Việc ký kết Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EFTA, sau 14 năm đàm phán với 21 vòng thương lượng, là minh chứng cho quyết tâm chính trị mạnh mẽ và những nỗ lực bền bỉ của cả hai bên.

Bộ trưởng Bộ Công thương Lê Mạnh Hùng phát biểu tại diễn đàn. Ảnh: LV

Ông nhấn mạnh: “Việc cộng đồng doanh nghiệp hai bên gặp gỡ ngay sau lễ ký kết gửi đi một thông điệp rõ ràng: giá trị thực sự của hiệp định phải được khẳng định bằng những cơ hội hợp tác được hiện thực hóa và các kết quả thương mại cụ thể”.

Theo Bộ trưởng Bộ Công thương Lê Mạnh Hùng, Hiệp định Việt Nam - EFTA mở ra những triển vọng hợp tác mới trong lĩnh vực thương mại hàng hóa, dịch vụ, đầu tư và phát triển bền vững.

Các ưu đãi thuế quan sẽ tạo điều kiện thuận lợi để hàng hóa Việt Nam mở rộng khả năng tiếp cận thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh, đồng thời giúp các doanh nghiệp EFTA khai thác hiệu quả hơn tiềm năng của thị trường Việt Nam. Bên cạnh đó, các quy tắc xuất xứ sẽ thúc đẩy liên kết sản xuất và tăng cường kết nối chuỗi cung ứng giữa châu Âu và Đông Nam Á.

Bộ trưởng Bộ Công thương gửi tới cộng đồng doanh nghiệp 3 thông điệp trọng tâm:

Đối với doanh nghiệp Thụy Sĩ và EFTA: Việt Nam không chỉ là một thị trường tiêu dùng đầy triển vọng, mà còn là điểm đến đầu tư dài hạn, cơ sở sản xuất có năng lực cạnh tranh cao và đối tác chiến lược trong các chuỗi cung ứng khu vực.

Đối với doanh nghiệp Việt Nam: hãy tận dụng hiệp định này như một động lực mạnh mẽ để đổi mới công nghệ, nâng cao tiêu chuẩn quản trị, đáp ứng các chuẩn mực quốc tế, xây dựng thương hiệu vững mạnh và gia tăng giá trị sản phẩm.

“Về phía Chính phủ Việt Nam, chúng tôi cam kết tiếp tục cải cách thể chế, cải thiện môi trường đầu tư và kinh doanh, thực thi hiệu quả các cam kết quốc tế, đồng thời tích cực đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc nắm bắt những cơ hội mà hiệp định mang lại” - Bộ trưởng Lê Mạnh Hùng khẳng định.

Bộ trưởng Bộ Công thương tin tưởng sâu sắc rằng, thành công của Hiệp định Việt Nam – EFTA sẽ không chỉ được đo lường bằng số dòng thuế được xóa bỏ, mà còn bằng những dự án cụ thể được triển khai, công nghệ được chuyển giao, chuỗi cung ứng được hình thành và năng lực cạnh tranh được nâng cao.

Chia sẻ về hiệp định này, Đại sứ Thụy Sĩ tại Việt Nam Thomas Gass đề xuất 3 tiêu chí rất thực tế để đánh giá thành công của hiệp định này.

Thứ nhất, liệu một doanh nghiệp Việt Nam muốn xuất khẩu sang Thụy Sĩ, hay một doanh nghiệp vừa và nhỏ của Thụy Sĩ muốn gia nhập thị trường Việt Nam, có thể hiểu và áp dụng các quy định mới mà không cần thuê cả một đội ngũ chuyên gia tư vấn hay không?

Thứ hai, liệu chúng ta có thể giúp các doanh nghiệp tìm được đối tác đáng tin cậy, tiếp cận nguồn vốn và giải quyết những khó khăn thực tế mà họ gặp phải hay không?

Và thứ ba, quan hệ kinh tế hai nước sẽ mang lại điều gì ngoài việc gia tăng kim ngạch thương mại? Liệu quan hệ đó có tạo ra việc làm tốt hơn, nâng cao kỹ năng, thúc đẩy công nghệ và giúp hoạt động sản xuất bền vững hơn hay không?