Doanh nghiệp, hộ kinh doanh tự xác định nghĩa vụ thuế qua dữ liệu hóa đơn điện tử

Văn Tuấn
(TBTCO) - Dựa trên dữ liệu hóa đơn điện tử, người nộp thuế có thể tự động tính toán được số thuế phải nộp và lập sẵn tờ khai thuế, người nộp thuế chỉ cần kiểm tra và xác nhận. Đây là bước đột phá trong công tác cải cách hành chính thuế, để hộ kinh doanh chuyển thành doanh nghiệp.
aa
Doanh nghiệp, hộ kinh doanh tự xác định nghĩa vụ thuế qua dữ liệu hóa đơn điện tử
Cán bộ thuế tuyên truyền, vận động người dân triển khai quy định sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền. Ảnh minh họa

Nhiều giải pháp đồng bộ hỗ trợ

Theo quy định tại Nghị định số 70/2025/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Nghị định 123/2020/NĐ-CP về hóa đơn, chứng từ có hiệu lực từ 1/6/2025 (Nghị định 70), từ ngày 1/6/2025, các hộ, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên có hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ trực tiếp đến người tiêu dùng sẽ bắt buộc phải sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền có chuyển dữ liệu điện tử đến cơ quan thuế.

Bước chuẩn bị để các hộ kinh doanh lớn dần làm quen với phương thức quản lý mới

“Từ tháng 6/2025, toàn bộ hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở lên và hoạt động trong lĩnh vực bán lẻ, cung cấp hàng hóa dịch vụ trực tiếp cho người tiêu dùng sẽ phải thực hiện xuất hóa đơn điện tử từ máy tính tiền. Đây là bước chuẩn bị để các hộ kinh doanh lớn dần làm quen với phương thức quản lý mới, minh bạch doanh thu như các doanh nghiệp, đồng thời giúp cơ quan thuế thu thập dữ liệu doanh thu sát thực hơn đối với khu vực hộ kinh doanh”.

Phó Cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn.

Để đưa Nghị định 70 đi vào cuộc sống, ông Mai Sơn - Phó Cục trưởng Cục Thuế cho biết, ngành Thuế đã có nhiều giải pháp đồng bộ để hỗ trợ các hộ, cá nhân kinh doanh đăng ký, sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền. Trong đó, đã phối hợp với các nhà cung cấp giải pháp phần mềm hóa đơn điện tử để đưa chính sách miễn phí phần mềm, cắt giảm chi phí lập hóa đơn điện tử cho các cơ sở kinh doanh, đặc biệt là hộ, cá nhân kinh doanh để triển khai có hiệu quả, thiết thực, hỗ trợ tối đa cho phát triển kinh tế tư nhân theo chủ trương của Đảng, Quốc hội, Chính phủ. Song song với đó, Cục Thuế chỉ đạo cơ quan thuế các cấp chủ động phối hợp với các cơ quan quản lý nhà nước trên địa bàn để rà soát danh sách cơ sở kinh doanh thuộc diện phải áp dụng; tranh thủ sự chỉ đạo của UBND tỉnh, thành phố để đẩy mạnh triển khai.

Ngoài ra, cơ quan thuế các cấp đã phối hợp, làm việc với các nhà cung cấp giải pháp hóa đơn điện tử, các đại lý thuế tổ chức các hội nghị tập huấn quy định chính sách pháp luật; tổ chức các tổ công tác đến tận địa điểm kinh doanh của từng hộ kinh doanh trên địa bàn để phổ biến, tuyên truyền, vận động người dân triển khai quy định sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, cũng như hướng dẫn các thao tác đăng ký, sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền.

Chị Thanh Loan - Chủ quán cà phê trên địa bàn TP. Hải Phòng cho biết, hộ kinh doanh đã sử dụng hệ thống máy tính tiền có kết nối hóa đơn điện tử truyền dữ liệu đến cơ quan thuế. Để áp dụng phương thức bán hàng này, cán bộ thuế đã xuống tận cửa hàng tư vấn, hỗ trợ chuyển đổi. Thực tế sử dụng phương thức bán hàng mới này giúp tính tiền cho khách hàng được nhanh chóng, thuận tiện hơn rất nhiều so với phương thức thủ công trước đây.

Đơn giản hóa thủ tục hành chính để hộ kinh doanh thực hiện

Chia sẻ về giải pháp tạo thuận lợi nhất cho hộ kinh doanh, đặc biệt là thúc đẩy hộ kinh doanh chuyển thành doanh nghiệp, ông Mai Sơn cho biết, Bộ Tài chính chủ trương đơn giản hóa tối đa chế độ sổ sách kế toán, hóa đơn, chứng từ để các hộ kinh doanh dễ thực hiện.

Song song đó, cơ quan nhà nước sẽ phối hợp cùng với các nhà cung cấp giải pháp phần mềm kế toán, hóa đơn cung cấp miễn phí các công cụ, phần mềm kế toán dùng chung và tăng cường hỗ trợ, hướng dẫn về kế toán, thuế, pháp luật cho các hộ kinh doanh. Mục tiêu là giúp hộ kinh doanh quen dần với việc ghi sổ sách, xuất hóa đơn minh bạch nhưng không tạo ra quá nhiều thủ tục phức tạp hay chi phí tuân thủ cao. Những ứng dụng, phần mềm do ngành Thuế cung cấp sẽ giúp hộ kinh doanh tự tính toán, dễ dàng kê khai được doanh thu, số thuế phải nộp một cách thuận tiện, qua đó việc chuyển đổi sang phương thức mới sẽ đơn giản hơn.

Ngoài ra, Bộ Tài chính đã chỉ đạo ngành Thuế đã và đang đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính thuế, đơn giản hóa quy trình kê khai, nộp thuế đối với hộ, cá nhân kinh doanh. Xây dựng các hệ thống ứng dụng cho phép tự động xác định nghĩa vụ thuế dựa trên dữ liệu hóa đơn điện tử mà hộ kinh doanh sử dụng. Điều này có nghĩa là, dựa trên dữ liệu doanh thu từ hóa đơn điện tử, hệ thống thuế sẽ tự động tính toán số thuế phải nộp và lập sẵn tờ khai thuế cho hộ kinh doanh. Hộ kinh doanh chỉ cần kiểm tra lại và xác nhận, giúp đơn giản hóa đáng kể việc kê khai thuế.

Bên cạnh đó, ngành Thuế đang nâng cấp hệ thống hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai thuế điện tử có tính năng tự động điền thông tin dựa trên dữ liệu hóa đơn, cũng như chức năng nhắc nhở thời hạn kê khai, nộp thuế. Những giải pháp công nghệ này sẽ giúp các hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ dễ dàng tuân thủ các quy định về thuế và kế toán, giảm thiểu sai sót và thời gian thực hiện nghĩa vụ thuế.

Không nhận thanh toán chuyển khoản để che giấu doanh thu: Hộ kinh doanh có dấu hiệu vi phạm pháp luật

Thời gian gần đây, trên mạng xã hội xuất hiện thông tin một số hộ kinh doanh có hành vi treo biển “chỉ nhận tiền mặt” hoặc ghi nội dung chuyển khoản mập mờ - ví dụ “trả tiền mượn”, “tiền cafe”, “tiền ship”…, để cơ quan chức năng gặp khó khăn khi xác định doanh thu nhằm “né thuế”.

Cơ quan thuế cho rằng, hành vi này không làm giảm nghĩa vụ thuế, mà ngược lại có thể trở thành dấu hiệu nghi ngờ cho hành vi che giấu doanh thu. Đặc biệt, hành vi này còn đi ngược với xu hướng “xã hội số - kinh tế số - công dân số” và chủ trương phát triển thanh toán không dùng tiền mặt của Đảng, Nhà nước. Một số trường hợp người bán yêu cầu thu thêm tiền của người mua nếu thanh toán bằng hình thức chuyển khoản không những ảnh hưởng đến quyền lợi của người mua mà còn là hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật.

Nêu quan điểm về vấn đề này, LS. Đặng Thành Chung - Giám đốc Công ty Luật TNHH An Ninh cho rằng, việc cá nhân, hộ kinh doanh thực hiện hành vi treo biển “chỉ nhận tiền mặt” hoặc ghi nội dung chuyển khoản mập mờ…, là cách hiểu sai về nghĩa vụ thuế; một số trường hợp người bán yêu cầu thu thêm tiền của người mua nếu thanh toán bằng hình thức chuyển khoản…, hành vi này có dấu hiệu vi phạm pháp luật.

LS. Đặng Thành Chung chỉ ra rằng, dù cá nhân, hộ kinh doanh có nhận tiền mặt hay chuyển khoản, chia nhỏ tiền ra các tài khoản nhận tiền khác nhau, thay đổi nội dung nhận tiền, hay làm cách nào đi nữa, thì các cơ quan chức năng hoàn toàn có đầy đủ thông tin, chứng cứ thông qua dữ liệu đã định danh trên VneID, liên kết trên tài khoản ngân hàng và ứng dụng eTax Mobile để xem xét nghĩa vụ thuế của người nộp thuế. Do đó, hành vi trên không có tác dụng để “né thuế”, mà hành vi này còn tạo ra môi trường kinh doanh không minh bạch, lành mạnh giữa các thành phần kinh doanh.

“Đặc biệt, hành vi này còn đi ngược với chủ trương phát triển kinh tế tư nhân tại Nghị quyết

68-NQ/TW và Nghị quyết 198/2025/QH15 về một số cơ chế, chính sách đặc biệt phát triển kinh tế tư nhân, cơ quan chức năng sẽ có biện pháp điều chỉnh, xử lý nếu các cá nhân, hộ kinh doanh vẫn cố tình vi phạm” - LS. Đặng Thành Chung nhấn mạnh.

Văn Tuấn

Đọc thêm

Quản lý thuế theo dòng tiền: Hết thời "ém" doanh thu, để ngoài sổ sách

Quản lý thuế theo dòng tiền: Hết thời "ém" doanh thu, để ngoài sổ sách

(TBTCO) - Khi mọi giao dịch đều được số hóa thông qua hóa đơn điện tử và thanh toán điện tử, cơ quan thuế có thể hình thành cơ sở dữ liệu phản ánh tương đối đầy đủ dòng doanh thu và dòng tiền của người nộp thuế. Điều này giúp giảm đáng kể tình trạng doanh thu “ngoài sổ sách”, hạn chế việc sử dụng nhiều tài khoản phân tán để che giấu dòng tiền hoặc trì hoãn ghi nhận nghĩa vụ thuế.
Doanh nghiệp siêu nhỏ được sử dụng người thân làm kế toán

Doanh nghiệp siêu nhỏ được sử dụng người thân làm kế toán

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư số 58/2026/TT-BTC hướng dẫn chế độ kế toán cho doanh nghiệp siêu nhỏ. Điểm đáng chú ý là doanh nghiệp siêu nhỏ được bố trí người thân làm kế toán và áp dụng hệ thống sổ sách, báo cáo tài chính đơn giản kể từ ngày 1/7/2026.
Sửa đổi, bổ sung 5 thủ tục hành chính thuế liên quan đến hộ kinh doanh

Sửa đổi, bổ sung 5 thủ tục hành chính thuế liên quan đến hộ kinh doanh

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa ban hành Quyết định số 1272/QĐ-BTC công bố thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung trong lĩnh vực quản lý thuế thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ.
Kích hoạt cơ chế hỗ trợ 24/7 cho mô hình thông quan tập trung

Kích hoạt cơ chế hỗ trợ 24/7 cho mô hình thông quan tập trung

(TBTCO) - Trước thời điểm chính thức triển khai thông quan tập trung tại Chi cục Hải quan khu vực III từ ngày 1/6/2026, Cục Hải quan đã huy động lực lượng từ nhiều đơn vị nghiệp vụ tham gia tổ hỗ trợ thường trực 24/7 nhằm bảo đảm hoạt động thông quan diễn ra thông suốt ngay từ giai đoạn đầu vận hành.
Infographics: Các bước kê khai, nộp thuế đối với hoạt động cho thuê bất động sản

Infographics: Các bước kê khai, nộp thuế đối với hoạt động cho thuê bất động sản

(TBTCO) - Cục Thuế (Bộ Tài chính) vừa có hướng dẫn chi tiết cá nhân kê khai, nộp thuế đối với hoạt động cho thuê bất động sản.
Siết quản lý thuế thương mại điện tử từ dòng tiền số

Siết quản lý thuế thương mại điện tử từ dòng tiền số

(TBTCO) - Quy mô thị trường thương mại điện tử (TMĐT) Việt Nam vài năm trước chỉ khoảng 10 tỷ USD, đến năm 2025 đã tăng lên khoảng 31 tỷ USD và được dự báo có thể đạt 50 - 70 tỷ USD vào năm 2030. Đằng sau đà tăng trưởng mạnh mẽ ấy là sự thay đổi sâu sắc trong cách vận hành thị trường số, đặc biệt liên quan đến quản lý dữ liệu, hóa đơn điện tử và kiểm soát dòng tiền.
Hoàn thiện Luật Hải quan theo hướng số hóa, quản trị thông minh

Hoàn thiện Luật Hải quan theo hướng số hóa, quản trị thông minh

Chiều 27/5, Thứ trưởng Bộ Tư pháp Đặng Hoàng Oanh chủ trì Hội đồng thẩm định dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan. Phiên họp ghi nhận nhiều góp ý liên quan đến cơ chế phối hợp liên ngành, quản lý dữ liệu và hoàn thiện quy định đối với hoạt động thương mại điện tử xuyên biên giới.
Cục Hải quan tập huấn triển khai phần mềm quản lý, làm thủ tục đối với phương tiện vận tải xuất nhập cảnh

Cục Hải quan tập huấn triển khai phần mềm quản lý, làm thủ tục đối với phương tiện vận tải xuất nhập cảnh

(TBTCO) - Trong hai ngày 26 - 27/5/2026, Cục Hải quan tổ chức đào tạo, tập huấn cho công chức hải quan tại các khu vực có cửa khẩu biên giới đường bộ nhằm triển khai phần mềm quản lý, làm thủ tục đối với phương tiện vận tải xuất nhập cảnh, hướng tới mô hình quản lý tập trung trên nền tảng dữ liệu số.
Xem thêm

Mới nhất Đọc nhiều