Đây là thông tin được GS.TS Trần Văn Thuấn - Thứ trưởng Bộ Y tế cho biết tại Lễ mít tinh hưởng ứng Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5 và Tuần lễ quốc gia không thuốc lá (25-31/5/2023), do Bộ Y tế tổ chức sáng 27/5, tại Hà Nội.
Thứ trưởng Trần Văn Thuấn cho biết, đánh giá của hội đồng các chuyên gia y tế công cộng của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) năm 2020 cho thấy, những người hút thuốc lá có nguy cơ mắc các biến chứng nghiêm trọng về sức khỏe do Covid-19 cao hơn so với những người không hút thuốc.
 |
| GS.TS Trần Văn Thuấn - Thứ trưởng Bộ Y tế phát biểu tại lễ mít tinh. Ảnh: Văn Nam. |
Bên cạnh tác hại về sức khỏe, sử dụng thuốc lá còn gây tổn thất về kinh tế đối với các cá nhân, gia đình và xã hội, các tổn thất này bao gồm chi tiêu cho hút thuốc, chi phí cho khám, điều trị bệnh liên quan đến hút thuốc, giảm sút, mất khả năng lao động vì ốm đau và tử vong sớm.
| Hơn 8 triệu ca tử vong vì thuốc lá trên toàn cầu mỗi năm Thứ trưởng Trần Văn Thuấn cho hay, theo WHO, sử dụng thuốc lá là nguyên nhân gây ra hơn 8 triệu ca tử vong trên toàn cầu mỗi năm. Trong đó hơn 7 triệu người tử vong do sử dụng thuốc lá trực tiếp và khoảng 1,2 triệu người tử vong do hút thuốc lá thụ động. |
Tại Việt Nam, công tác phòng chống tác hại của thuốc lá đạt được nhiều kết quả đáng ghi nhận, so với năm 2015, tỷ lệ nam giới hút thuốc năm 2020 đã giảm từ 45,3% xuống 42,3%. Đặc biệt, tỷ lệ hút thuốc thụ động cũng giảm đáng kể tại các địa điểm như: nơi làm việc, cơ sở giáo dục, trên phương tiện giao thông công cộng và khu vực trong nhà.
Tỷ lệ sử dụng thuốc lá trong thanh niên độ tuổi 15-24 giảm từ 26% (năm 2015) xuống 13% (năm 2020). Ở lứa tuổi học sinh 13-15 tuổi, tỷ lệ hút thuốc lá cũng giảm từ 2,5% năm 2014 xuống 1,9% năm 2022.
Tuy nhiên, Thứ trưởng Trần Văn Thuấn cũng nêu rõ, bên cạnh những thành công bước đầu, công tác phòng chống tác hại thuốc lá tại nước ta vẫn đang gặp phải những khó khăn, thách thức. Việt Nam vẫn nằm trong nhóm các nước có số người hút thuốc lá cao trên thế giới.
Những năm gần đây xuất hiện các sản phẩm được gọi là thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, shisa. Các sản phẩm này hiện nay chưa được phép nhập khẩu, kinh doanh và lưu hành tại thị trường trong nước, tuy nhiên việc mua bán, quảng cáo đang diễn ra phổ biến, đặc biệt trên môi trường mạng internet.
Các sản phẩm này được thiết kế đa dạng với nhiều kiểu dáng và nhiều hương vị rất hấp dẫn với giới trẻ, điều này dẫn đến việc sử dụng thuốc lá điện tử đang có xu hướng gia tăng nhanh tại nước ta, đặc biệt trong lứa tuổi học sinh.
“Do đó, nếu chúng ta không tiếp tục thực hiện các biện pháp phòng chống tác hại thuốc lá mạnh mẽ và kịp thời ngăn chặn các sản phẩm thuốc lá mới tại Việt Nam, thì tỷ lệ sử dụng thuốc lá sẽ gia tăng trở lại” - Thứ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh.
Còn theo TS. Angela Pratt - Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam, ở Việt Nam, ít nhất 40.000 người đã bị thuốc lá lấy đi sinh mạng mỗi năm. Để giảm số người tử vong sớm này và để đạt được mục tiêu giảm 30% tỷ lệ hút thuốc vào năm 2030, vẫn còn rất nhiều việc phải làm.
TS. Angela Pratt cho rằng, cần ưu tiên tăng thuế và giá thuốc lá vì giá thuốc lá ở Việt Nam hiện thuộc loại rẻ nhất trên thế giới. Điều này khiến những người trẻ tuổi dễ tiếp cận và dễ bắt đầu hút thuốc. Hơn nữa giá thuốc lá thấp sẽ làm cho việc bỏ thuốc của những người đang hút thuốc trở nên khó khăn hơn.
 |
| Lãnh đạo Bộ Y tế, đại diện WHO tại Việt Nam cùng các đại biểu tham gia đạp xe tuyên truyền phòng chống tác hại của thuốc lá. Ảnh: Văn Nam. |
"Chúng ta cũng cần ngăn chặn, kiểm soát việc sử dụng các sản phẩm thuốc lá mới. Các sản phẩm hiện vẫn được bán trên thị trường và quảng cáo theo những cách thức gây hiểu lầm đối với những người trẻ tuổi dễ bị tổn thương" - TS. Angela Pratt nói.
Truyền thông đóng một vai trò rất quan trọng trong các nỗ lực kiểm soát thuốc lá. Do đó cần tăng cường nỗ lực tập thể để cảnh báo mọi người ở mọi lứa tuổi về tác hại nghiêm trọng mà việc sử dụng thuốc lá có thể gây ra cho các cá nhân và gia đình, và gánh nặng chi phí đáng kể mà việc này đặt lên các hộ gia đình và hệ thống y tế.
"Tôi rất vui vì hôm nay chúng ta sẽ cùng phát động một chiến dịch truyền thông mới có tên là “Nói không với thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng để bảo vệ thế hệ trẻ” do Quỹ Phòng chống tác hại thuốc lá và Đoàn Thanh niên chủ trì - với sự hỗ trợ kỹ thuật của tổ chức Vital Strategies và WHO" - TS. Angela Pratt bày tỏ.
| PGS.TS Lương Ngọc Khuê - Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh (Bộ Y tế), Giám đốc Quỹ phòng chống tác hại thuốc lá cho biết, tỷ lệ hút thuốc lá điện tử ở nước ta năm 2020 ở cả nam và nữ tăng 18 lần so với năm 2015 (từ 0,2% lên 3,6%). Đặc biệt, xu hướng sử dụng thuốc lá điện tử tập trung cao ở nhóm tuổi 15 - 24 tuổi. |
