Cán bộ thuế kiểm tra tình hình sử dụng, quản lý hóa đơn tại doanh nghiệp (ảnh chụp trước khi dịch bùng phát). Ảnh: NM

Trong khuôn khổ Dự án Hỗ trợ hiện đại hóa hệ thống thuế do Chính phủ Nhật Bản tài trợ ủy thác thông qua Ngân hàng Thế giới, Ban Quản lý dự án Hỗ trợ hiện đại hóa hệ thống thuế của Tổng cục Thuế vừa tổ chức hội thảo trực tuyến nhằm triển khai gói thầu “Tư vấn xây dựng năng lực phân tích và quản lý rủi ro của hệ thống thuế”. Với việc triển khai gói thầu này, Tổng cục Thuế đang từng bước hoàn thiện các quy trình, nghiệp vụ quản lý rủi ro trong quản lý thuế.

Tạo bước đột phá mới trong quản lý thuế

Phát biểu tại hội thảo, ông Nguyễn Minh Ngọc - Phó Giám đốc thường trực Ban Quản lý dự án Hỗ trợ hiện đại hóa hệ thống thuế của Tổng cục Thuế (RARS) cho biết, quản lý rủi ro trong quản lý thuế là nội dung được Ban lãnh đạo Tổng cục Thuế rất quan tâm. Mặc dù việc nghiên cứu, cũng như áp dụng quản lý rủi ro tuân thủ trong quản lý thuế đã được ngành Thuế triển khai áp dụng, nhưng đây là lần đầu tiên có một dự án riêng tư vấn về quản lý rủi ro trong quản lý thuế.

“Với sự hỗ trợ của các tổ chức quốc tế như Ngân hàng Thế giới, Quỹ Tiền tệ Quốc tế, công tác cải cách thủ tục hành chính, hiện đại hóa của ngành Thuế đã và đang được Tổng cục Thuế đẩy mạnh. Với việc triển khai gói thầu tư vấn xây dựng năng lực phân tích và quản lý rủi ro của hệ thống thuế, với sự tham gia của các chuyên gia tư vấn có nhiều kinh nghiệm, từng công tác trong ngành Thuế, các chuyên gia đang làm việc tại Úc... sẽ góp phần thúc đẩy, tạo bước đột phá mới trong công tác quản lý thuế” - ông Ngọc nói.

Đề cập đến gói thầu Tư vấn xây dựng năng lực phân tích và quản lý rủi ro của hệ thống thuế, bà Lê Thu Mai - Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án Hỗ trợ hiện đại hóa hệ thống thuế của Tổng cục Thuế cho biết, mục tiêu của gói thầu này là giúp Tổng cục Thuế xây dựng Chương trình tuân thủ tổng thể của hệ thống thuế và Kế hoạch triển khai thực hiện. Các công việc cụ thể như sau: Phân khúc người nộp thuế; phân tích môi trường ảnh hưởng đến hoạt động tuân thủ thuế; mô tả rủi ro của từng nhóm theo phân khúc và đo lường quy mô rủi ro theo chu trình quản lý thuế của 4 lĩnh vực rủi ro chính (đăng ký thuế, kê khai thuế đúng hạn, báo cáo thuế chính xác, nộp thuế đúng hạn); đề xuất chương trình tuân thủ tổng thể của hệ thống thuế và giải pháp triển khai.

Bênh cạnh đó, các chuyên gia tư vấn cũng sẽ phối hợp với các đơn vị trong ngành Thuế đánh giá hiện trạng công tác quản lý rủi ro hiện tại của ngành Thuế, bao gồm việc rà soát hệ thống công nghệ thông tin hiện tại đang hỗ trợ công tác quản lý rủi ro, nhằm thu thập các thông tin cần thiết để hỗ trợ việc xây dựng hệ thống công nghệ thông tin trong thời gian tới.

Sau khi đánh giá hiện trạng, xây dựng chương trình và kế hoạch triển khai thực hiện, các chuyên gia tư vấn cũng sẽ tổ chức đào tạo và hướng dẫn cho cán bộ làm công tác quản lý rủi ro của Tổng cục Thuế. “Với trách nhiệm của Ban Quản lý dự án, chúng tôi sẽ theo dõi, giám sát nhà thầu. Chủ trì, phối hợp với các đơn vị có liên quan thuộc Tổng cục Thuế để tổ chức nghiệm thu, đánh giá mọi hoạt động và tiếp nhận, chuyển giao sản phẩm cho các đơn vị thụ hưởng...” - bà Mai nói.

Cam kết đảm bảo đúng tiến độ, kế hoạch đã đề ra

Tại hội thảo, bà Phạm Thu Phương - Chuyên gia trưởng Công ty TNHH Hãng kiểm toán AASC - đơn vị tư vấn cho biết, để triển khai thực hiện gói thầu này, AASC đã xây dựng kế hoạch chi tiết; bố trí nhân sự theo đúng cam kết với Ban Quản lý dự án RARS. Đội ngũ chuyên gia có cả chuyên gia đã từng công tác tại Tổng cục Thuế và các chuyên gia đang làm việc tại Úc.

“Trong thời gian 9 tháng triển khai, AASC sẽ có các báo cáo đánh giá về hiện trạng công tác quản lý rủi ro; phương pháp, mô hình dữ liệu sử dụng để phân khúc người nộp thuế; phân tích môi trường, các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động tuân thủ của người nộp thuế; nhận diện các rủi ro tuân thủ thuế; mô tả rủi ro chủ yếu trong tuân thủ thuế của từng nhóm theo phân khúc người nộp thuế...” - bà Phương nói.

Đại diện AASC cũng cam kết sẽ làm hết sức mình, phối hợp tốt với Ban Quản lý dự án RARS và các đơn vị liên quan của Tổng cục Thuế để đảm bảo hoàn thành các báo cáo đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng. Tuy nhiên để thực hiện đúng cam kết này, đại diện AASC kiến nghị Ban Quản lý dự án RARS và các vụ, đơn vị liên quan của Tổng cục Thuế phối hợp cung cấp các báo cáo, tài liệu có liên quan theo thời gian như đã đề xuất trong kế hoạch chi tiết và đơn vị này đã gửi cho Ban Quản lý dự án RARS.

Bà Nguyễn Thu Trà - Trưởng Ban quản lý rủi ro (Tổng cục Thuế) - đơn vị thụ hưởng dự án cho biết, việc nhận diện rủi ro và đánh giá rủi ro đã được Tổng cục Thuế thực hiện, tuy nhiên chưa được phân tích đánh giá chi tiết, cụ thể mà chỉ áp dụng theo bộ tiêu chí đã xây dựng sẵn. “Do đó, đề nghị đơn vị tư vấn trong quá trình khảo sát, cần đánh giá một cách cụ thể, chi tiết, nhận diện rủi ro bằng phương pháp thống kê phân tích. Ngoài ra, các chuyên gia tư vấn cần quan tâm đến các biện pháp hỗ trợ để nâng cao tính tuân thủ của người nộp thuế” - bà Trà nói.

Lãnh đạo Ban Quản lý rủi ro cũng kiến nghị, hiện nay đơn vị này đang xây dựng các quy trình thực hiện quản lý rủi ro trong quản lý thuế theo Thông tư 31/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính quy định về áp dụng quản lý rủi ro trong quản lý thuế. Do đó, đề nghị các chuyên gia tư vấn hỗ trợ để hoàn thiện các quy trình quản lý rủi ro về thuế.

Nhật Minh