Đây là khuyến nghị của ông Andrew Jefffries - Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) tại Việt Nam, trong cuộc trao đổi với phóng viên về chính sách tiền tệ ứng phó với lạm phát hiện nay của Việt Nam.

PV: Ông đánh giá như thế nào về chính sách tiền tệ nhằm kiểm soát lạm phát của Việt Nam tại thời điểm hiện tại?

Ông Andrew Jefffries

Ông Andrew Jefffries: Tính đến thời điểm hiện tại, Chính phủ Việt Nam đang kiểm soát các hoạt động tín dụng bằng cách đặt ra mức trần tín dụng cho các ngân hàng. Ngoài ra, Việt Nam đang hỗ trợ duy trì tỷ giá VNĐ so với USD bằng cách hút bớt nguồn ngoại tệ trôi nổi ngoài thị trường.

Mới đây, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã tăng một số lãi suất điều hành lên 1% điểm cơ bản. Tôi cho rằng, đây là một quyết định tương đối quyết liệt. Song, điều này cũng có thể lý giải là do ảnh hưởng của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) nhiều lần tăng lãi suất điều hành khiến nhiều nước cũng phải điều chỉnh theo. Tôi nghĩ rằng, cho đến thời điểm tại, chúng ta cần phải dành lời khen cho Ngân hàng Nhà nước vì đã xoay sở rất tốt trong hoàn cảnh “tiến thoái lưỡng nan”, cụ thể là vấn đề lạm phát chịu ảnh hưởng nhiều bởi các yếu tố ngoại cảnh nằm ngoài tầm kiểm soát của Việt Nam.

Việt Nam đang hỗ trợ duy trì tỷ giá VNĐ so với USD bằng cách hút bớt nguồn ngoại tệ trôi nổi ngoài thị trường.

Hơn thế nữa, Việt Nam vẫn tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động kinh tế duy trì và phục hồi sau đại dịch. Tôi phải nói rằng, bối cảnh thế giới hiện tại đang rất phức tạp, nhưng Việt Nam đã làm rất tốt.

PV: Những động thái trên thị trường tiền tệ trong thời gian qua cho thấy sự quyết liệt của Chính phủ trong việc kiềm chế lạm phát, ổn định nền kinh tế. Tuy nhiên, có 1 số ý kiến cho rằng, chính sách tiền tệ thắt chặt có thể kìm hãm sự phát triển của kinh tế Việt Nam. Về vấn đề này quan điểm của ông thế nào, thưa ông?

Ông Andrew Jefffries: Như tôi đã nói, đây là một tình thế khó cho Việt Nam, bởi muốn kiểm soát lạm phát thì cần thắt chặt các chính sách tiền tệ. Điều này sẽ gây ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế cũng như làm chậm lại sự phát triển. Nhưng đồng thời, nếu để cho lạm phát tiếp tục tăng thì có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng hơn về lâu dài cho nền kinh tế.

Các biện pháp thắt chặt tín dụng hiện tại và những lần tăng lãi suất gần đây của Ngân hàng Nhà nước nhằm giữ cho mức lạm phát trong nước trong tầm kiểm soát và hiện tại lạm phát tại Việt Nam là khá thấp so với Mỹ và các quốc gia trong khu vực châu Âu và các nền kinh tế khác.

Tuy vậy, Việt Nam vẫn rất cần cảnh giác vì lạm phát vẫn đang có diễn biến phức tạp với những tác động từ căng thẳng địa chính trị trên thế giới và nhiều yếu tố bất ổn không thể lường trước được. Vì phải thắt chặt tín dụng như vậy, đối tượng vay vốn trong nước sẽ gặp khó khăn trong việc phát triển hoạt động kinh doanh trong giai đoạn vừa phục hồi từ đại dịch. Quả không phải là một vấn đề dễ để giải quyết một cách hài hòa cho tất cả các bên.

Mối nguy về hậu quả lâu dài của lạm phát toàn cầu đối với Việt Nam vẫn chưa thực sự xuất hiện. Tăng trưởng GDP Việt Nam trong 9 tháng 2022 đạt 8,83% (cao hơn cả mức trước đại dịch),... nên tôi nghĩ hiện tại, các chính sách thắt chặt chưa tạo ra nhiều ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế.

PV: Vậy theo ông, nếu như lạm phát vẫn tiếp tục đi lên, liệu Việt Nam có nên tiếp tục áp dụng được những chính sách này?

Ông Andrew Jefffries: Theo tôi, câu trả lời là có. Tăng trưởng kinh tế, cũng như sự phục hồi mạnh mẽ của các ngành công nghiệp quan trọng như sản xuất chế biến - chế tạo và xuất khẩu đều cho thấy những tín hiệu tích cực bất chấp các biến động trên thị trường quốc tế.

Song nên nhớ rằng, Việt Nam phải nhập khẩu rất nhiều nguyên liệu thô về để lắp ráp và sản xuất. Do đó, điều quan trọng là duy trì ổn định giá trị đồng tiền VND. Việc VND mất giá sẽ khiến nhập khẩu các nguyên, nhiên liệu đầu vào trở nên đắt đỏ hơn, đặc biệt là xăng dầu. Điều đó không chỉ ảnh hưởng đến các doanh nghiệp, mà còn là nỗi lo của người tiêu dùng nội địa. Vì thế, Việt Nam cần rất thận trọng trong việc nắm bắt tình hình thị trường trong và ngoài nước, cũng như luôn ưu tiên cho việc kiềm chế lạm phát.

PV: Xin cảm ơn ông!