Theo Bộ Tài chính, diễn biến dịch Covid-19 phức tạp, khó lường và chưa dự báo được thời điểm kết thúc trên thế giới. Thực tế trong nước thời gian qua, nhiều ngành, lĩnh vực gặp khó khăn; hoạt động sản xuất kinh doanh của nhiều doanh nghiệp bị đình trệ, nhất là doanh nghiệp có quy mô nhỏ đã phải thu hẹp hoặc tạm ngừng hoạt động. Tình trạng sụt giảm doanh số và các giao dịch thương mại bị gián đoạn, dẫn đến doanh nghiệp gặp khó khăn trong cân đối nguồn tài chính để duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh. Vì vậy, chính sách hỗ trợ của nhà nước thông qua cơ chế giãn, hoãn nộp các khoản thuế phát sinh sẽ giúp các doanh nghiệp, cá nhân vượt qua khó khăn do tác động của dịch bệnh, khôi phục sản xuất kinh doanh.
 |
| Nguồn: Bộ Tài chính. Đồ họa: Hồng Vân |
Trên thực tế, trong năm qua các biện pháp kiểm soát dịch bệnh, hàng hóa và phương tiện cũng hạn chế lưu thông đã tác động lớn đến những doanh nghiệp có kim ngạch thương mại lớn và các doanh nghiệp sản xuất sản phẩm phụ thuộc vào nguồn nguyên liệu, linh kiện phải nhập khẩu. Vượt lên những tác động tiêu cực của dịch bệnh, hoạt động xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam trong năm 2021 đã có những kết quả đáng khích lệ. Tuy vậy, những khó khăn vẫn còn đó. Để góp phần hoàn thành các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm 2022, thì hoạt động xuất nhập khẩu cần tiếp tục được thúc đẩy nhằm tạo động lực cho toàn bộ nền kinh tế. Vì vậy, Bộ Tài chính cho rằng, cần có chính sách hỗ trợ của nhà nước nhằm đẩy tăng trưởng xuất nhập khẩu trong thời gian tới là cần thiết, trong đó có chính sách giãn, hoãn các khoản thuế phải nộp ngân sách nhà nước (NSNN).
Thực chất, cơ chế giãn, hoãn nộp thuế có tính chất là khoản cho vay không tính lãi của nhà nước đối với doanh nghiệp, cá nhân để có nguồn tài chính phục vụ sản xuất kinh doanh, gia tăng nguồn lực trong tương lai, từ đó tăng mức đóng góp cho NSNN. Chính sách gia hạn nộp thuế không làm giảm thu NSNN và phù hợp thẩm quyền của Chính phủ mà Luật Quản lý thuế đã quy định. Việc gia hạn nộp thuế không dẫn đến điều chỉnh dự toán thu NSNN đã được Quốc hội quyết định.
Do đó, để các doanh nghiệp, cá nhân có thêm nguồn lực tài chính duy trì và khôi phục sản xuất, góp phần đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế cả năm 2022, Bộ Tài chính cho rằng, cần thiết phải có giải pháp gia hạn nhiều loại thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, kinh doanh và hỗ trợ thị trường.
Tại dự thảo nghị định gia hạn thời hạn nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN), thuế thu nhập cá nhân (TNCN) và tiền thuê đất, thuê mặt nước trong năm 2022, đã quy định rõ đối tượng được giãn, hoãn.
Bộ Tài chính đề xuất phạm vi của chính sách là gia hạn thời hạn nộp thuế GTGT, thuế TNDN, thuế TNCN và tiền thuê đất, thuê mặt nước như Nghị định số 52/2021/NĐ-CP.
| Chính sách gia hạn nộp thuế không làm giảm thu ngân sách nhà nước và phù hợp thẩm quyền của Chính phủ mà Luật Quản lý thuế đã quy định. Việc gia hạn nộp thuế không dẫn đến điều chỉnh dự toán thu NSNN đã được Quốc hội quyết định. |
Về thời gian thực hiện, đối với thuế GTGT, để không ảnh hưởng đến cân đối NSNN năm 2022, Bộ Tài chính đề xuất gia hạn 6 tháng đối với số thuế GTGT từ tháng 3 đến tháng 5/2022 và quý I/2022, gia hạn 5 tháng đối với số thuế GTGT của tháng 6/2022 và quý II/2022, gia hạn 4 tháng đối với số thuế GTGT của tháng 7/2022, gia hạn 3 tháng đối với số thuế GTGT của tháng 8/2022 của doanh nghiệp, tổ chức thuộc đối tượng áp dụng nêu trên. Thời gian gia hạn tại điểm này được tính từ ngày kết thúc thời hạn nộp thuế GTGT theo quy định của pháp luật về quản lý thuế. Thực hiện gia hạn thời hạn nộp thuế GTGT theo phương án nêu trên thì tổng số thuế gia hạn từ tháng 3 đến tháng 8/2022 và quý I, quý II/2022 là khoảng 53.300 - 54.300 tỷ đồng.
Đối với thuế TNDN, Bộ Tài chính đề xuất gia hạn thời hạn nộp thuế đối với số thuế TNDN tạm nộp của quý I, quý II kỳ tính thuế TNDN năm 2022. Thời gian gia hạn là 3 tháng, kể từ ngày kết thúc thời hạn nộp thuế TNDN theo quy định của pháp luật về quản lý thuế. Thực hiện gia hạn thời hạn nộp thuế đối với số thuế TNDN tạm nộp quý I, quý II của kỳ tính thuế năm 2022 thì ước tính số thuế được gia hạn khoảng 51.000 - 52.000 tỷ đồng.
Đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh, Bộ Tài chính đề xuất gia hạn thời hạn nộp thuế GTGT, thuế TNCN đối với số tiền thuế phát sinh phải nộp năm 2022. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thực hiện nộp số tiền thuế được gia hạn tại khoản này chậm nhất là ngày 31/12/2022. Số thuế hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được gia hạn là khoảng 15.304 tỷ đồng.
Đối với tiền thuê đất, thuê mặt nước, Bộ Tài chính đề nghị gia hạn thời hạn nộp tiền thuê đất, thuê mặt nước đối với số tiền thuê đất, thuê mặt nước phải nộp kỳ đầu năm 2022, thời gian gia hạn là 6 tháng kể từ ngày 31/5/2022. Dự kiến số tiền thuê đất, thuê mặt nước được gia hạn khoảng 3.500 - 3.700 tỷ đồng.
Về dự thảo Nghị định gia hạn thời hạn nộp thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) đối với ô tô sản xuất hoặc lắp ráp trong nước, Bộ Tài chính đề xuất gia hạn thời hạn nộp thuế đối với số thuế TTĐB phải nộp phát sinh của kỳ tính thuế tháng 6, tháng 7, tháng 8 và tháng 9/2022 đối với ô tô sản xuất, hoặc lắp ráp trong nước. Thời gian gia hạn kể từ ngày kết thúc thời hạn nộp thuế TTĐB theo quy định, cụ thể như sau: Thời hạn nộp thuế TTĐB phải nộp phát sinh của kỳ tính thuế tháng 6/2022 chậm nhất là ngày 20/11/2022. Thời hạn nộp thuế TTĐB phải nộp phát sinh của kỳ tính thuế tháng 7/2022 chậm nhất là ngày 20/11/2022. Thời hạn nộp thuế TTĐB phải nộp phát sinh của kỳ tính thuế tháng 8/2022 chậm nhất là ngày 20/11/2022. Thời hạn nộp thuế TTĐB phải nộp phát sinh của kỳ tính thuế tháng 9/2022 chậm nhất là ngày 20/11/2022.
Tổng số tiền thuế TTĐB dự kiến phát sinh được gia hạn 4 kỳ (từ kỳ tính thuế tháng 6 đến kỳ tính thuế tháng 9) là khoảng 9.300 - 11.400 tỷ đồng.
Giãn thuế, doanh nghiệp thực chất được hưởng lợi nhiều hơnĐể kịp thời hỗ trợ các doanh nghiệp theo Nghị quyết số 11/NQ-CP, Bộ Tài chính đã hoàn thiện dự thảo và có tờ trình Chính phủ ban hành 2 nghị định nêu trên theo theo trình tự, thủ tục rút gọn. Do đây là giải pháp cấp bách cần ban hành ngay để kịp thời hỗ trợ cho doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động, nên Bộ Tài chính trình Chính phủ cho phép nghị định có hiệu lực kể từ ngày ký. Việc gia hạn thời hạn nộp thuế GTGT, thuế TNDN, thuế TNCN và tiền thuê đất, thuê mặt nước; gia hạn nộp thuế TTĐB đối với ô tô sản xuất, lắp ráp trong nước đã được thực hiện trong 2 năm 2020 và 2021. Tuy nhiên, trước tình hình doanh nghiệp còn nhiều khó khăn do dịch Covid-19 gây ra, nên chủ trương của Chính phủ là tiếp tục cần có những giải pháp hỗ trợ. Chính vì vậy, Bộ Tài chính đã khẩn trương xây dựng dự thảo nghị định để sớm trình Chính phủ ký ban hành. Việc gia hạn nhiều loại thuế cho doanh nghiệp được dư luận đánh giá cao. Theo đại biểu Quốc hội Trần Văn Lâm, giãn thuế có nghĩa là ngân sách chỉ tạm thời chưa thu. “Giãn thuế nhìn thì tưởng doanh nghiệp không được lợi vì chỉ là tạm thời chưa đóng. Tuy nhiên tôi cho rằng, giãn thuế doanh nghiệp lại được lợi hơn. Thuế GTGT, khi giãn doanh nghiệp vẫn phải thu về, chưa phải nộp ngay thì doanh nghiệp có thể sử dụng làm đồng vốn kinh doanh, hỗ trợ rất tốt. Miễn thuế ghi vào hóa đơn, người tiêu dùng được hưởng chứ không phải doanh nghiệp” - ông Trần Văn Lâm nói. Do đó, việc giãn thuế về bản chất là doanh nghiệp được hỗ trợ, ngân sách cũng được lợi và chỉ khó khăn trong giai đoạn đầu, còn bù đắp ở giai đoạn sau, an toàn cho ngân sách hơn. Gia hạn thuế giúp doanh nghiệp có thêm nguồn để đầu tư vào sản xuất kinh doanh, thúc đẩy tăng trưởng, từ đó sẽ quay trở lại có đóng góp cho ngân sách. |
