Làm rõ số dự án “treo”, chậm tiến độ ở từng bộ, ngành, địa phương

Dương An
(TBTCO) - Mới đây, Đoàn giám sát chuyên đề “Việc thực hiện chính sách, pháp luật về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí giai đoạn 2016 - 2021” đã báo cáo trước Ủy ban Thường vụ Quốc hội một số kết quả bước đầu của việc giám sát.
aa

Xử phạt vi phạm đất đai thu được rất thấp

Đánh giá chung, đoàn giám sát nhận thấy công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí giai đoạn vừa qua đạt được một số kết quả tích cực, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu, chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội được Quốc hội đề ra, như tổng thu ngân sách nhà nước (NSNN) giai đoạn 2016 - 2020 đạt 6,89 triệu tỷ đồng, vượt kế hoạch 5 năm đề ra (đạt 100,4%), quy mô thu NSNN 5 năm 2016 - 2020 tăng khoảng 1,66 lần so với giai đoạn 2011 - 2015. Tổng chi NSNN giai đoạn 2016 - 2020 ước đạt khoảng 7,3 triệu tỷ đồng, giảm dần tỷ trọng dự toán chi thường xuyên từ 64,9% tổng chi NSNN năm 2017 xuống dưới 64% năm 2020.

Bên cạnh những kết quả đạt được, đoàn giám sát cũng chỉ ra những tồn tại, hạn chế, mà một trong những nội dung quan trọng là việc quản lý, khai thác và sử dụng tài nguyên thiên nhiên chưa hiệu quả.

Cụ thể, qua báo cáo của Kiểm toán Nhà nước, Thanh tra Chính phủ, Bộ Tài chính, Bộ Tài nguyên và Môi trường, Đoàn giám sát thấy rằng, việc quản lý, khai thác, sử dụng đất đai kém hiệu quả, nhưng chưa được khắc phục. Số lượng, diện tích đất đai chưa sử dụng, để lãng phí, hoang hóa hoặc sử dụng sai mục đích còn diễn ra ở hầu hết các địa phương. Việc thu hồi các dự án không triển khai thực hiện, chậm tiến độ chưa được thực hiện theo đúng quy định của Luật Đất đai.

Dự án treo, chậm tiến độ gây lãng phí ngân sách nhà nước.
Dự án treo, chậm tiến độ gây lãng phí ngân sách nhà nước.

Theo số liệu tổng hợp sơ bộ của Bộ Tài chính, giai đoạn 2016 - 2021 vẫn còn 650.624.498 m2 đất sử dụng sai mục đích, bỏ hoang hóa, có vi phạm pháp luật; diện tích đất sử dụng sai mục đích, bỏ hoang hóa đã xử lý thu hồi là 1.601.026.501 m2. Tuy nhiên, số tiền xử phạt vi phạm thu được lại rất nhỏ, cả giai đoạn chỉ có 242.082 triệu đồng. Báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường cho biết, tình hình thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai của cả nước từ khi ban hành Luật Đất đai năm 2013 đến nay vẫn còn lớn.

Qua kết quả kiểm tra rà soát và xử lý đối với các dự án chậm đưa đất vào sử dụng từ năm 2018 đến nay, số dự án, công trình đã có quyết định giao, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất nhưng không đưa đất vào sử dụng, hoặc chậm tiến độ sử dụng đất đã bị thu hồi hoặc hủy bỏ là 336/575 dự án, công trình với tổng diện tích 99.543,97 ha. Trong đó nhiều nhất là TP. Hồ Chí Minh (121 dự án), Lâm Đồng (61 dự án, công trình), Thanh Hóa (24 dự án, công trình)…

Số dự án, công trình đã có thông báo thu hồi đất nhưng chưa thực hiện thủ tục theo quy định là 381/3.424 dự án, công trình, với tổng diện tích 38.501,52 ha, chiếm (0,12%). Số dự án, công trình chấm dứt theo giấy phép đầu tư, hoặc chủ trương đầu tư, đã xử lý là 710/3.424 dự án, công trình, với tổng diện tích 7.773,50 ha, chiếm (20,8%).

Làm rõ nguyên nhân đất nông, lâm nghiệp để hoang hóa

Theo báo cáo không đầy đủ của 61/63 tỉnh, các địa phương đã triển khai thu hồi 34.135,93 ha đất đã giao, cho doanh nghiệp thuê nhưng bị giải thể, phá sản, không được gia hạn, do ô nhiễm môi trường cần di dời, chấm dứt hoạt động đầu tư, do thiên tai, người sử dụng tự nguyện trả lại. Việc quản lý, khai thác, sử dụng đất nông, lâm trường còn nhiều hạn chế, phương án quản lý, sử dụng, đo vẽ, kiểm đếm để lập hồ sơ quản lý, khai thác, sử dụng đất nông, lâm trường triển khai rất chậm… Theo báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường, trong tổng diện tích đất các công ty nông, lâm nghiệp có phương án bàn giao đất về địa phương (467.672 ha), diện tích UBND tỉnh đã có quyết định thu hồi là 237.715 ha.

Sẽ giám sát việc quản lý đất đai ở nhiều địa phương

Về kế hoạch giám sát thời gian tới, đoàn giám sát đề nghị 6 địa phương (Hà Nội, Đà Nẵng, Hồ Chí Minh, Bắc Giang, Lâm Đồng, Long An) tập trung giám sát việc thực hiện chương trình thực hành tiết kiệm, chống lãng phí hằng năm, 5 năm của Chính phủ và của địa phương, với các nội dung trọng tâm về quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước, đầu tư công; việc quản lý, khai thác sử dụng tài nguyên đất đai, tài nguyên nước, tài nguyên khoáng sản. Ngoài các địa phương trên, trường hợp cần thiết, trong tháng 7/2022, đoàn sẽ tổ chức thêm một số nhóm công tác giám sát việc quản lý, khai thác, sử dụng đất đai không hiệu quả tại một số địa phương.

Từ thực tế này, đoàn giám sát đề nghị các địa phương báo cáo rõ tổng diện tích đất tại địa phương, trong đó làm rõ diện tích nông, lâm nghiệp không sử dụng, để hoang hóa; nêu địa chỉ cụ thể, nguyên nhân, kiến nghị xử lý cụ thể. Đồng thời, thống kê số dự án treo, việc xử lý, thu hồi đất đai các dự án này; làm rõ đất được Nhà nước giao, cho thuê để thực hiện dự án đầu tư mà không được sử dụng trong thời hạn 12 tháng liên tục, hoặc tiến độ sử dụng đất chậm 24 tháng so với tiến độ ghi trong dự án đầu tư, nhưng đến nay vẫn chưa thực hiện ban hành quyết định thu hồi đất. Thống kê số lượng dự án, diện tích đất đai hiện nay không triển khai được do vướng mắc, do đang trong quá trình điều tra, thanh tra, hoặc đã có kết luận nhưng chưa được xử lý.

Đối với các Bộ Tài nguyên và Môi trường, Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Kế hoạch và Đầu tư, đoàn giám sát đề nghị tổng hợp các báo cáo của các địa phương và chi tiết các thông tin, số liệu báo cáo về việc quản lý, khai thác, sử dụng đất đai, bao gồm quản lý, khai thác, sử dụng đất nông, lâm trường; số dự án “treo”, dự án chậm tiến độ của từng bộ, ngành, địa phương với địa chỉ cụ thể.

Dự kiến tới đây, đoàn giám sát sẽ tập trung giám sát: Việc xử lý, thu hồi các diện tích đất đai, mặt nước sử dụng không đúng quy định của pháp luật, sử dụng đất sai mục đích, sai quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, sử dụng lãng phí, kém hiệu quả, bỏ hoang hóa và lấn chiếm đất trái quy định. Trong đó làm rõ, tổng diện tích đất nông nghiệp hoang hóa không sử dụng hoặc chưa sử dụng; việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất; số các dự án “treo” từ trung ương đến địa phương (chỉ rõ địa chỉ cụ thể); các tồn tại, hạn chế mà Kiểm toán Nhà nước, cơ quan thanh tra, kiểm tra đã nêu trong quản lý, khai thác, sử dụng đất đai.

Dương An

Đọc thêm

Bộ Tài chính bãi bỏ 11 thủ tục hành chính trong lĩnh vực quản lý công sản

Bộ Tài chính bãi bỏ 11 thủ tục hành chính trong lĩnh vực quản lý công sản

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa ban hành Quyết định số 1241/QĐ-BTC công bố 11 thủ tục hành chính bị bãi bỏ trong lĩnh vực quản lý công sản thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ.
Xây dựng hệ sinh thái tài chính đồng bộ để hút dòng vốn dài hạn

Xây dựng hệ sinh thái tài chính đồng bộ để hút dòng vốn dài hạn

(TBTCO) - Chia sẻ tại Diễn đàn Đầu tư đổi mới sáng tạo Việt Nam 2026 (VIPC Summit 2026), ông Thomas Lanyi - Tổng Giám đốc CDH Investment Singapore, Cố vấn cấp cao của Câu lạc bộ Nhà đầu tư vốn tư nhân (VPCA) cho rằng, Việt Nam có cơ sở để theo đuổi mục tiêu xây dựng trung tâm tài chính quốc tế. Để hút dòng vốn dài hạn, yếu tố quan trọng nhất vẫn là một hệ sinh thái tài chính đồng bộ, ổn định, đủ sức cạnh tranh.
Bộ Tài chính yêu cầu tăng cường giám định tư pháp tài chính

Bộ Tài chính yêu cầu tăng cường giám định tư pháp tài chính

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa ban hành Công văn số 6927/BTC-PC ngày 26/5/2026 về việc triển khai thi hành công tác giám định tư pháp trong lĩnh vực tài chính gửi UBND các tỉnh, thành phố.
Khuyến khích cán bộ sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung

Khuyến khích cán bộ sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung

(TBTCO) - Bộ Tài chính khuyến khích cán bộ đổi mới sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung, nhưng đồng thời bảo đảm kỷ luật, kỷ cương hành chính, kiểm soát quyền lực và phòng, chống tham nhũng, tiêu cực.
Giải ngân vốn chương trình mục tiêu quốc gia: Không để nguồn lực bị “ách” ở cơ sở

Giải ngân vốn chương trình mục tiêu quốc gia: Không để nguồn lực bị “ách” ở cơ sở

(TBTCO) - Hàng chục nghìn tỷ đồng vốn chương trình mục tiêu quốc gia đang đứng trước áp lực phải giải ngân nhanh trong năm 2026, khi một lượng lớn vốn chuyển tiếp từ năm trước vẫn chưa được hấp thụ hết. Trong khi đó, nhiều địa phương vẫn loay hoay với thủ tục, hướng dẫn và mô hình triển khai mới, khiến nguy cơ “vốn chờ dự án”, “dự án chờ hướng dẫn” tiếp tục hiện hữu.
Bộ Tài chính giao nhiệm vụ triển khai chương trình hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp đến năm 2035

Bộ Tài chính giao nhiệm vụ triển khai chương trình hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp đến năm 2035

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa ban hành Công văn số 6979/BTC-KTN phân công triển khai các nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 336/QĐ-TTg ngày 25/2/2026 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Chương trình “Hỗ trợ học sinh, sinh viên khởi nghiệp giai đoạn 2026 - 2035”, yêu cầu các đơn vị được giao chủ trì chịu trách nhiệm toàn diện về nội dung, tiến độ, chất lượng thời hạn chương trình.
Khẩn trương nhập kho gạo dự trữ quốc gia năm 2026

Khẩn trương nhập kho gạo dự trữ quốc gia năm 2026

(TBTCO) - Các chi cục dự trữ nhà nước khu vực khẩn trương tổ chức đánh giá hồ sơ dự thầu đối với đấu thầu rộng rãi qua mạng; phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu, ký kết hợp đồng, đảm bảo thời gian hoàn thành mua 300.000 tấn gạo nhập kho chậm nhất đến hết ngày 10/7/2026.
Bộ Tài chính Việt Nam -  Nam Phi trao đổi kinh nghiệm về quản lý nợ công và huy động vốn quốc tế

Bộ Tài chính Việt Nam - Nam Phi trao đổi kinh nghiệm về quản lý nợ công và huy động vốn quốc tế

(TBTCO) - Ngày 26/5/2026, tại Nam Phi, Đoàn công tác của Bộ Tài chính Việt Nam đã có cuộc họp với Bộ Tài chính Nam Phi, nhằm trao đổi về công tác quản lý nợ công và huy động vốn của Chính phủ thông qua phát hành trái phiếu trên thị trường vốn quốc tế.
Xem thêm

Mới nhất Đọc nhiều