Bức tranh giảm nghèo tích cực sau hợp nhất địa giới hành chính

Sau sắp xếp đơn vị hành chính, tỉnh Phú Thọ (mới) được hình thành trên cơ sở hợp nhất 3 tỉnh Phú Thọ, Vĩnh Phúc và Hòa Bình, với diện tích hơn 9.361 km², dân số trên 4 triệu người, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm khoảng 25,2%. Đây vừa là tiềm năng, vừa là thách thức lớn trong công tác giảm nghèo.

Cây chè góp phần phát triển kinh tế tại Phú Thọ. Ảnh: TL

Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2025, kết quả tại các địa phương trước hợp nhất cho thấy những con số ấn tượng.

Tại Phú Thọ (cũ), tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm từ 5,19% (năm 2022) xuống còn 3,72% (năm 2024), bình quân giảm 0,73%/năm; riêng khu vực đồng bào dân tộc thiểu số giảm trung bình 1,3%/năm, vượt kế hoạch đề ra. Hòa Bình (cũ) ghi nhận tỷ lệ hộ nghèo giảm mạnh từ 15,49% (năm 2021) xuống còn 6,59% (cuối năm 2024). Trong khi đó, Vĩnh Phúc (cũ) đã đưa tỷ lệ hộ nghèo xuống chỉ còn 0,43% vào cuối năm 2024, hoàn thành mục tiêu trước 3 năm so với Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh.

Những kết quả này phản ánh sự chỉ đạo quyết liệt, linh hoạt và hiệu quả trong điều hành chính sách giảm nghèo, đồng thời khẳng định vai trò của việc huy động toàn bộ hệ thống chính trị, cộng đồng doanh nghiệp và người dân cùng tham gia.

Giảm nghèo từ gốc, lấy sinh kế làm “đòn bẩy”

Theo đánh giá của các chuyên gia kinh tế, điểm xuyên suốt trong chiến lược giảm nghèo của Phú Thọ là chuyển từ hỗ trợ mang tính cấp phát sang đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, tạo sinh kế bền vững cho người dân. Trong các dự án thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia, dự án Đa dạng hóa sinh kế, nhân rộng mô hình giảm nghèo hiệu quả được tỉnh đặc biệt quan tâm.

Nhiều mô hình hỗ trợ sản xuất phù hợp với điều kiện tự nhiên, trình độ canh tác và thế mạnh từng địa phương đã phát huy hiệu quả rõ rệt. Tại xã Đà Bắc, mô hình nuôi dê sinh sản đã giúp nhiều hộ dân thoát nghèo. Hộ ông Nguyễn Văn Triệu (tại xóm Tình) được hỗ trợ 3 con dê giống, sau thời gian ngắn, đàn dê đã phát triển lên 9 con, sinh sản tốt, mở ra hướng sinh kế ổn định lâu dài.

Tương tự, tại xã Toàn Thắng, mô hình nuôi lợn bản địa được triển khai cho các hộ nghèo, cận nghèo. Giống lợn phù hợp điều kiện địa phương, ít dịch bệnh, sinh sản tốt, giúp nhiều gia đình có thêm nguồn thu nhập, từng bước cải thiện đời sống.

Theo chính quyền cơ sở, việc hỗ trợ cây, con giống luôn đi kèm chuyển giao khoa học - kỹ thuật, hướng dẫn chăm sóc, phòng bệnh, giúp người dân không chỉ “có giống” mà còn “biết làm”, “làm hiệu quả”.

Điểm sáng nữa cần đề cập là, song song với tạo sinh kế, Phú Thọ dành nguồn lực đáng kể để đầu tư hạ tầng thiết yếu và bảo đảm an sinh xã hội. Giao thông nông thôn, điện, thủy lợi tiếp tục được ưu tiên, tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất, lưu thông hàng hóa và tiếp cận dịch vụ xã hội.

Các chính sách giảm nghèo đa chiều về y tế, giáo dục, nhà ở, nước sạch được triển khai đồng bộ. 100% hộ nghèo, cận nghèo được hỗ trợ tham gia bảo hiểm y tế; học sinh vùng khó khăn được hỗ trợ chi phí học tập; chương trình hỗ trợ nhà ở “ba cứng” giúp người dân ổn định cuộc sống lâu dài, hạn chế nguy cơ tái nghèo.

Một điểm nhấn nổi bật là việc lồng ghép giảm nghèo với xây dựng nông thôn mới, phát triển Chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) và chuyển đổi số. Toàn tỉnh hiện có hàng trăm sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên, 100% sản phẩm được gắn mã QR truy xuất nguồn gốc và đưa lên các sàn thương mại điện tử.

Nhiều hợp tác xã, hộ sản xuất đã ứng dụng công nghệ cao, nhật ký điện tử, cảm biến trong sản xuất, giúp giảm chi phí, nâng cao chất lượng và mở rộng thị trường. Chuyển đổi số từng bước trở thành công cụ hỗ trợ người dân, nhất là hộ nghèo, tiếp cận thị trường, nâng cao thu nhập một cách bền vững.