Bộ Tài chính đề xuất đưa viện phí khỏi danh mục phí, lệ phí do hiện đã chuyển sang cơ chế giá dịch vụ theo lộ trình đến năm 2018. Ảnh nguồn nld.com.vn

>> Sẽ giao quyền miễn, giảm một số khoản phí, lệ phí cho địa phương

Lý do theo Bộ Tài chính, các loại phí, lệ phí này một số đã chuyển sang cơ chế giá theo quy định của Luật chuyên ngành; hoặc không còn phù hợp, trùng với một số khoản thu khác…

Chuyển từ thu phí dịch vụ sang cơ chế giá

Cụ thể theo Bộ Tài chính, hiện có 5 Luật chuyên ngành quy định chuyển từ thu phí sang thu theo cơ chế giá đối với một số dịch vụ. Do đó, Bộ Tài chính trình Chính phủ chuyển 6 loại phí sang thực hiện theo cơ chế giá dịch vụ.

Gồm Phí giám định tư pháp; Phí đấu thầu; Viện phí; Phí kiểm định phương tiện đo lường; Phí kiểm nghiệm chất lượng sản phẩm, hàng hóa, thiết bị, vật tư, nguyên vật liệu; Phí bảo lãnh, thanh toán khi được cơ quan, tổ chức cấp dịch vụ bảo lãnh, thanh toán.

Ngoài ra cũng theo Bộ Tài chính, căn cứ vào Luật Chất lượng sản phấm, hàng hóa thì chứng nhận hợp chuẩn, hợp quy là hoạt động liên quan đến kiểm nghiệm, kiểm định chất lượng hàng hóa, do đó các loại phí kiếm định, kiểm nghiệm chất lượng hàng hóa cũng cần chuyển sang cơ chế giá dịch vụ cho phù hợp.

Cụ thể là bỏ các loại phí sau ra khỏi Danh mục hiện hành, gồm: Phí kiểm định phương tiện vận tải, phương tiện đánh bắt thủy sản; Phí kiểm định kỹ thuật máy móc, thiết bị, vật tư và các chất có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn; Phí kiểm nghiệm trang thiết bị y tế.

Bên cạnh đó, Bộ Tài chính cũng trình Chính phủ đưa học phí, phí dự thi dự tuyển ra khỏi Danh mục Phí. Khi hoc phí, phí dự thi dự tuyến chuyển sang cơ chế giá thì vẫn do Nhà nước định giá (theo quy định tại điếm c khoản 3 Điều 19 Luật Giá), do đó không ảnh hưởng đến đối tượng đi học so với việc nộp học phí và phí dự thi dự tuyển như hiện nay.

Đề xuất đưa khỏi danh mục phí không còn phù hợp

Cũng tại dự thảo tờ trình Chính phủ, Bộ Tài chính đề xuất đưa ra khỏi Danh mục một số loại phí không còn phù hợp.

Cụ thể, một số Bộ, địa phương (Bộ GTVT, 25 tỉnh, thành phố trực thuộc TW) đề nghị chuyển một số loại phí thành giá dịch vụ đế khuyến khích thu hút đầu tư, nhằm thực hiện chủ trương xã hội hóa, gồm phí trông giữ xe; phí vệ sinh, phí qua đò, phí chợ, phí sử dụng đường bộ thu qua trạm BOT.

Theo Bộ Tài chính, tại thời điểm ban hành Pháp lệnh, các khoản thu này đưa vào Danh mục phí là phù hợp. Đến nay, có nhiều đơn vị sự nghiệp công lập chuyến đối sang tự chủ tài chính và sự ra đời của các doanh nghiệp tư nhân cùng đầu tư vào các lĩnh vực này (xây dựng bãi trông giữ xe, đấu thầu kinh doanh vệ sinh môi trường, xây dựng chợ, bến bãi...).

Nếu tiếp tục để các loại phí này trong Danh mục sẽ hạn chế thu hút đầu tư, cũng như ảnh hưởng đến thực hiện tự chủ tài chính của các tố chức, cá nhân. Hơn nữa, tại Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 2/1/2014 của Chính phủ cũng đã chỉ đạo về vấn đề này.

Vì vậy, Bộ Tài chính trình Chính phủ đưa 5 loại phí: Phí trông giữ xe (tại bãi giữ xe do tư nhân đầu tư); phí vệ sinh, phí qua đò, phí chợ ra khỏi Danh mục. Đây là các loại phí liên quan đến các dịch vụ có khả năng xã hội hóa cao.

Tuy nhiên Bộ Tài chính cũng cho biết, một số địa phương đề nghị cân nhắc thêm vì đối với một số tỉnh miền núi cần tiếp tục duy trì cơ chế kiểm soát mức thu, bảo đảm ổn định cuộc sống của người dân; đối với thành phổ, thị xã thì có thể xã hội hóa. Vì vậy, để chuyến các loại phí này sang cơ chế giá, cần có quy định một số điều kiện để áp dụng phù hợp với từng điều kiện, hoàn cảnh cụ thể của địa phương.

Giải trình cụ thể về vấn đề này, Bộ Tài chính thấy rằng đây là các loại dịch vụ có khả năng xã hội hóa đế thu hút đầu tư. Quy định thu phí hay giá là do yếu tố đầu tư quyết định, không thể phân biệt theo địa bàn. Vì vậy, Vụ Chính sách thuế đã trình Bộ theo hướng: Dịch vụ thu 5 loại phí nêu trên do Nhà nước đầu tư thì thu phí và vẫn giữ tên trong Danh mục phí. Trường hợp không do Nhà nước đầu tư thì chuyển sang cơ chế giá.

Bỏ phí trùng, phí chưa phát sinh

Ngoài ra, cũng theo Bộ Tài chính, có một số loại phí trùng với một sổ khoản thu khác, như phí an ninh, trật tự trùng với khoản thu đóng góp Quỹ an ninh, quốc phòng theo quy định của Luật Dân quân tự vệ; Phí phòng, chống thiên tai trùng với khoản thu đóng góp Quỹ phòng, chống bão lụt theo Luật Phòng, chống thiên tai.

Trên thực tế, 2 loại phí an ninh, trật tự và phí phòng, chống thiên tai đang được miễn thu theo Chỉ thị số 24/2007/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Hiện nay, ở nhiều địa phương cũng đang có sự nhầm lẫn giữa các khoản đóng góp tự nguyện với các khoản phí này theo quy định của Pháp lệnh.

Hay phí sử dụng thiết bị, cơ sở hạ tầng chứng khoán trùng với phí hoạt động chứng khoán, vì phí sử dụng thiết bị, hạ tầng chứng khoán cũng là một loại phí trong hoạt động chứng khoán. Do đó, không cần quy định phí sử dụng thiết bị, cơ sở hạ tầng chứng khoán đế tránh trùng lắp trong lĩnh vực này.

Vì vậy, Bộ Tài chính trình Chính phủ đưa 3 loại phí này ra khỏi Danh mục.

Cùng với đó, Bộ Tài chính trình Chính phủ đưa phí xây dựng ra khỏi Danh mục nhằm đơn giản hóa thủ tục hành chính Nghị quyết số 25/NQ-CP ngày 02/6/2010 của Chính phủ, trong đó có quy định miễn phí xây dựng.

Đồng thời, 9 loại phí, lệ phí nữa cũng không cần thiết thu do trên thực tế, có loại phí, lệ phí do lường trước là sẽ phát sinh nên đã đưa vào Danh mục, nhưng đến nay vẫn chưa phát sinh hoặc việc thu phí, lệ phí chưa phù hợp nên chưa ban hành văn bản quy định thu./.

N.P