Lãnh đạo Chi cục Hải quan khu vực V đến làm việc với Công ty TNHH Micro Commercial Component Việt Nam (KCN Yên Phong II, Bắc Ninh). Ảnh: Đỗ Quang

Ổn định tổ chức bộ máy

Cục Hải quan (Bộ Tài chính) đã triển khai mô hình tổ chức mới sau khi thực hiện việc sắp xếp và tinh gọn bộ máy. Hiện tại, Cục Hải quan đã hoạt động theo ba cấp: Cục Hải quan, Chi cục Hải quan khu vực cửa khẩu và ngoài cửa khẩu. Cục Hải quan kế thừa các chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn từ Tổng cục Hải quan trước đây.

Mới đây, Cục Hải quan đã ban hành quy định chi tiết về cơ cấu, tổ chức, nhiệm vụ, quyền hạn của các đơn vị thuộc Chi cục Hải quan khu vực để ổn định vận hành từ ngày 15/3/2025.

Theo đó, 13 Chi cục Hải quan khu vực gồm I, II, III, VI, VII, VIII, IX, XI, XII, XV, XVI, XVIII và XX có cơ cấu gồm 7 đơn vị là Văn phòng; Phòng Tổ chức cán bộ; Phòng Công nghệ thông tin; Phòng Quản lý rủi ro; Phòng Nghiệp vụ hải quan; Đội Kiểm soát hải quan; Đội Phúc tập và Kiểm tra sau thông quan.

Số còn lại gồm các Chi cục Hải quan khu vực IV, V, X, XIII, XIV, XVII và XIX, được cơ cấu có 6 đơn vị là Văn phòng; Phòng Tổ chức cán bộ; Phòng Quản lý rủi ro và Công nghệ thông tin; Phòng Nghiệp vụ hải quan; Đội Kiểm soát hải quan; Đội Phúc tập và Kiểm tra sau thông quan.

Cục Hải quan cũng quy định rõ danh sách các hải quan cửa khẩu/ngoài cửa khẩu thuộc các Chi cục Hải quan khu vực. Trong đó, Chi cục Hải quan khu vực XVI quản lý số lượng cửa khẩu nhiều nhất – 11 đơn vị; tiếp đó là Chi cục Hải quan khu vực I, VII và XIX với 11 đơn vị.

Về cơ bản, các chi cục hải quan và hải quan cửa khẩu/ngoài cửa khẩu kế thừa chức năng nhiệm vụ của các cục Hải quan và chi cục hải quan trước đây.

Theo quy định của Chính phủ và Bộ Tài chính, hiện Cục Hải quan đang tích cực hoàn thiện và trình cấp có thẩm quyền ban hành quy định về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của các cơ quan thuộc Cục Hải quan.

Quán triệt với toàn ngành, Cục trưởng Cục Hải quan Nguyễn Văn Thọ yêu cầu các đơn vị phối hợp rà soát, đảm bảo bàn giao công việc, phân công cán bộ duy trì mọi hoạt động ổn định và thông suốt ở từng cấp, từ cơ quan tham mưu đến cơ quan trực tiếp làm thủ tục hải quan. Đồng thời, xây dựng quy chế làm việc sớm, tăng cường phân cấp, phân quyền, đảm bảo đúng tiến độ, chất lượng, rõ người và rõ trách nhiệm; hoàn thiện chương trình và kế hoạch công tác trong thời gian tới.

Cục trưởng cũng đề nghị các chi cục thành lập ngay tổ kiểm tra, hướng dẫn, tiếp nhận và xử lý các vướng mắc của người dân, doanh nghiệp cũng như đơn vị hải quan cấp dưới, để giải quyết các vấn đề phát sinh sau khi sắp xếp bộ máy, đảm bảo hoạt động hiệu quả.

Sớm hoàn thành chuyển đổi dữ liệu

Cục Hải quan cũng đã chỉ đạo các đơn vị tiến hành rà soát các công việc để đảm bảo hoạt động bình thường tại các cửa khẩu, đặc biệt là khu vực cửa khẩu có lưu lượng hàng hóa lớn, các cửa khẩu có lực lượng phải thực hiện nhiệm vụ 24/7; thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu ngay trong ngày.

Nhờ đó, từ đầu tháng 3 đến nay, quy trình hải quan cho hàng hóa xuất nhập khẩu và phương tiện vận tải xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh vẫn được thực hiện theo các mã địa điểm đã công bố trước đó, đảm bảo không làm gián đoạn việc cung ứng hàng hóa.

Theo ông Mạc Trường Doanh - Công ty Thương mại và xuất nhập khẩu Minh Cường, khi thực hiện thủ tục hải quan thời gian này, doanh nghiệp chưa gặp phải bất kỳ vướng mắc hay sự cố nào, mọi thứ vẫn diễn ra bình thường. Còn theo ông Nguyễn Huy Nghĩa - Công ty Tiếp vận Nội Bài, hàng ngày, doanh nghiệp vẫn tiếp nhận nhiều lô hàng tại các cảng và thực hiện các thủ tục thông qua mã địa điểm thông quan, nơi kiểm hóa vẫn giữ nguyên như trước.

Về kỹ thuật, theo thông báo của Cục Hải quan, để cấu hình, chuẩn bị hệ thống công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu triển khai cơ cấu tổ chức bộ máy mới, Cục Hải quan sẽ tạm dừng tiếp nhận khai hải quan từ 23h00 ngày 14/3/2025 đến 5h00 ngày 15/3/2025. Trong thời gian này, Cục Hải quan yêu cầu các đơn vị đi làm bình thường cả ngày cuối tuần, phối hợp với Ban Công nghệ thông tin và Thống kê Hải quan để triển khai thông suốt hệ thống. Trưởng các đơn vị chịu trách nhiệm trước Cục trưởng Cục Hải quan trong quá trình thực hiện, triển khai mô hình cơ cấu tổ chức mới nếu để xảy ra tiêu cực, sách nhiễu.

Ông Đào Duy Tám - Trưởng ban Giám sát quản lý hải quan (Cục Hải quan) cho biết, Cục Hải quan đã chỉ đạo hải quan địa phương thông báo cho các doanh nghiệp nắm được thời điểm chuyển đổi dữ liệu hải quan và đóng hệ thống để các doanh nghiệp chủ động thực hiện các hoạt động giao nhận hàng hóa tại cửa khẩu.

Việc sắp xếp bộ máy một cách tinh gọn là cơ hội để ngành Hải quan tiếp tục cải cách và hiện đại hóa toàn diện, hướng tới phát triển thành cơ quan hải quan chính quy, hiện đại, tương xứng với các nước phát triển, đảm bảo đúng vai trò là người gác cửa của nền kinh tế.