Kiểm tra, phát hiện 17.619 vụ việc

Theo đánh giá của Vụ Pháp chế, Tổng cục Hải quan, từ ngày 15/12/2023 đến 14/12/2024, Tổng cục Hải quan đã tiếp tục chỉ đạo các đơn vị nghiêm túc quán triệt và triển khai thực hiện hiệu quả Luật Xử lý vi phạm hành chính và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến công tác xử phạt vi phạm hành chính. Đồng thời, đã có nhiều văn bản hướng dẫn, giải đáp vướng mắc, chỉ đạo thực hiện Luật Xử lý vi phạm hành chính và các văn bản hướng dẫn thi hành.

Ngoài ra, Tổng cục Hải quan thường xuyên, chủ động rà soát, kịp thời báo cáo những khó khăn, vướng mắc, nội dung không phù hợp để đề xuất, kiến nghị đến cơ quan có thẩm quyền, giải đáp, sửa đổi, bổ sung hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật nhằm đảm bảo tính khả thi, hiệu quả, phù hợp với tình hình thực tế khi được ban hành, triển khai thực hiện.

Công chức hải quan kiểm tra hàng hóa là máy móc nhập khẩu. Ảnh: Hồng Vân.

Song song với đó, cơ quan hải quan đã đưa nội dung tuyên truyền, phổ biến pháp luật về xử lý vi phạm hành chính vào kế hoạch phổ biến, giáo dục pháp luật cho công chức, viên chức hải quan; tuyên truyền, hỗ trợ cung cấp thông tin cho người khai hải quan, người nộp thuế. Thông qua việc giải quyết vướng mắc của cộng đồng doanh nghiệp (DN), cơ quan hải quan đã phổ biến những nội dung mới liên quan đến lĩnh vực xuất nhập khẩu, lĩnh vực hải quan trong đó có lĩnh vực xử lý vi phạm hành chính của ngành Hải quan.

Đánh giá về tình hình vi phạm hành chính và áp dụng pháp luật về xử lý vi phạm hành chính, theo Tổng cục Hải quan, các hành vi vi phạm hành chính phát sinh trong lĩnh vực hải quan chủ yếu là các hành vi vi phạm về liên quan đến thủ tục hải quan. Tuy nhiên, vẫn còn tình trạng xảy ra một số hành vi vi phạm hành chính có tính chất nghiêm trọng như: nhập khẩu (NK) hàng cấm, hàng không đủ điều kiện, tiêu chuẩn, quy chuẩn theo quy định của pháp luật, hàng không có giấy phép NK, trốn thuế, gian lận thuế, vận chuyển hàng hóa trái phép trong địa bàn hoạt động hải quan...

Cụ thể, từ ngày 15/12/2023 đến ngày 14/12/2024, các đơn vị trong toàn ngành Hải quan đã phát hiện 17.619 vụ việc vi phạm; đối tượng vi phạm chủ yếu là tổ chức và cơ quan hải quan đã áp dụng hình thức xử phạt bằng phạt tiền, tịch thu tang vật vi phạm, buộc đưa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc buộc tái xuất, buộc nộp lại số tiền bằng trị giá tang vật vi phạm...

Còn nhiều khó khăn trong thực tiễn

Mặc dù, cơ quan hải quan đã thực hiện và triển khai có hiệu quả các quy định về xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan, tuy nhiên những khó khăn, vướng mắc chủ yếu trong thực tiễn thi hành pháp luật về xử lý vi phạm hành chính vẫn còn gây khó cho công tác thực thi.

Trong đó, cơ quan hải quan gặp khó khăn, vướng mắc xuất phát từ các quy định pháp luật. Cụ thể, ngày 13/11/2020, Quốc hội đã thông qua Luật số 67/2020/QH14 sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xử lý vi phạm hành chính năm 2012 (Luật này có hiệu lực thi hành từ 1/1/2022).

Ngành Hải quan tiếp tục lấy ý kiến đóng góp của cộng đồng DN về quy định, chính sách pháp luật trong lĩnh vực hải quan. Ảnh: Tuấn Kiệt.

Theo đó, các khó khăn, vướng mắc phát sinh về thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của các chức danh và một số nội dung cần sửa đổi, bổ sung tại Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 118/2021/NĐ-CP. Tổng cục Hải quan cho biết, trong thực tế số lượng cán bộ, công chức làm công tác xử lý vi phạm hành chính còn thiếu, kiêm nhiệm nhiều công việc, luân chuyển thường xuyên, không có chế độ đặc thù.

Do đó, khi thực hiện nhiệm vụ liên quan đến công tác xử lý vi phạm hành chính còn những khó khăn, vướng mắc nhất định; đặc biệt là đối với việc tham mưu xử lý những vụ việc liên quan đến nghiệp vụ chuyên sâu, phức tạp, Tổng cục Hải quan nhấn mạnh.

Để công tác xử lý vi phạm hành chính đạt kết quả cao hơn, Tổng cục Hải quan cho rằng, cần sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan nhằm đảm bảo phù hợp các nội dung mới được sửa đổi, bổ sung tại Luật số 67/2020/QH14. Đồng thời, nghiên cứu các vướng mắc, bất cập trong triển khai thực hiện các quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan để quy định đảm bảo thống nhất trong pháp luật xử phạt vi phạm hành chính.