Mục tiêu này do Đại hội đồng Liên hợp quốc đề ra tại Hội nghị cấp cao đề ra tại Hội nghị cấp cao về phòng chống HIV/AIDS mà Việt Nam đã cam kết thực hiện.

Tổ chức Y tế Thế giới khuyên cáo, nếu điều trị sớm ARV cho phụ nữ mang thai nhiễm HIV bằng phác đồ 3 thuốc, cho trẻ ăn sữa thay thế sữa mẹ có thể khống chế tỷ lệ lây truyền HIV từ mẹ sang con xuống dưới 2%, tức là loại trừ được lây truyền HIV từ mẹ sang con.

Hoàn toàn có thể loại bỏ việc nhiễm HIV từ người mẹ cho trẻ, nếu người mẹ nhiễm HIV biết được tình trạng của mình, kịp thời điều trị và tư vấn xét nghiệm HIV tự nguyện để điều trị ARV kịp thời, đồng thời trẻ sẽ được điều trị bằng thuốc ARV và nuôi dưỡng phù hợp. Tuy nhiên hiện nay, nhiều phụ nữ nhiễm HIV khi mang thai, lại phát hiện mình nhiễm HIV quá muộn. Chính điều này đã khiến nhiều trẻ em bị nhiễm HIV do lây nhiễm từ người mẹ.

Việc điều trị thuốc ARV là việc điều trị lâu dài và liên tục, nhưng hiện nay do sự cắt giảm nguồn lực từ các tổ chức quốc tế, vì thế một số dịch vụ chăm sóc người nhiễm HIV đã không còn được miễn phí. Tuy nhiên, việc điều trị bằng thuốc ARV cho người nhiễm HIV đặc biệt là phụ nữ mang thao nhiễm HIV là một việc làm hết sức cấp thiết, vì vậy, Chính phủ đã cam kết không để thiếu thuốc ARV.

Điều trị ARV kịp thời cho phụ nữ mang thai nhiễm HIV, trẻ sinh ra vẫn có thể khỏe mạnh. Ảnh: ST

Ngoài ra, việc điều trị thuốc ARV phải song song với việc tăng cường cung cấp dịch vụ dự phòng là đẩy mạnh các hoạt động truyền thông, nhằm nâng cao nhận thức của người dân và của cả các cấp lãnh đạo về lợi ích của dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con, huy động sự ủng hộ, tham gia của cộng đồng vào các hoạt động dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con, nhằm làm giảm đến mức thấp nhất tỉ lệ trẻ em bị nhiễm HIV do mẹ truyền sang.

Thực tế hiện nay vẫn còn nhiều phụ nữ mang thai không tiếp cận được các dịch vụ dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con. Nguyên nhân chủ yếu do họ thiếu thông tin, thiếu kiến thức về phòng, chống HIV/AIDS nói chung và dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con nói riêng nên không chủ động tìm kiếm dịch vụ. Sự kỳ thị, phân biệt đối xử với người nhiễm HIV/AIDS cũng là rào cản làm cho phụ nữ mang thai nhiễm HIV ngại tiếp cận các dịch vụ và nếu có thì cũng ở giai đoạn muộn làm ảnh hưởng đến hiệu quả của can thiệp dự phòng lây nhiễm HIV từ mẹ sang con.

Để loại trừ lây truyền HIV từ mẹ sang con, đồng thời với các nỗ lực của Chính phủ, các địa phương cần triển khai thực hiện đầy đủ 4 hợp phần của một chương trình dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con toàn diện. Trong đó tập trung vào làm giảm sự lây truyền HIV trong phụ nữ, đặc biệt là phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ; phát hiện sớm tình trạng nhiễm HIV ở phụ nữ mang thai để kịp thời can thiệp toàn diện các biện pháp dự phòng đối với mẹ và con để ngăn chặn tình trạng lây nhiễm HIV từ mẹ./.

Thảo Nhi