Quy trình liên thông chi đầu tư được KBNN đảm bảo các chứng từ chi trong phạm vi liên thông. Ảnh tư liệu

Triển khai đồng bộ các giải pháp

Trong nhiều năm gần đây, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đặc biệt quan tâm đến đầu tư công (ĐTC), theo đó, liên tục có các chỉ thị, công điện thúc đẩy sản xuất, kinh doanh, đẩy nhanh tiến độ phân bổ và giải ngân nguồn vốn này.

Chỉ riêng trong năm 2024, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành nhiều văn bản chỉ thị, điều hành nhằm thúc đẩy ĐTC. Ngoài Công điện 24/CĐ-TTg, còn có Chỉ thị 26/CT-TTg ngày 8/8/2024, Công điện 104/CĐ-TTg ngày 8/10/2024, Quyết định 1006/QĐ-TTg ngày 19/9/2024... Và cuối cùng là Công điện 115/CĐ-TTg ngày 7/11/2024 về việc quyết liệt thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp đẩy mạnh giải ngân vốn ĐTC những tháng cuối năm 2024.

Riêng về việc phân bổ và giải ngân, tại Công điện 24/CĐ-TTg về đẩy nhanh tiến độ phân bổ và giải ngân vốn ĐTC năm 2024, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Kho bạc Nhà nước (KBNN) kịp thời thực hiện thanh toán khối lượng hoàn thành, đẩy mạnh thanh toán qua dịch vụ công trực tuyến nhằm tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại của các chủ đầu tư; công khai minh bạch quá trình xử lý hồ sơ tại cơ quan kiểm soát thanh toán; chỉ đạo các đơn vị chức năng đảm bảo nguồn thanh toán cho các dự án; kịp thời xử lý các vướng mắc về thanh, quyết toán, đàm phán, ký kết hiệp định, rút vốn nhà tài trợ; khẩn trương rà soát và phê duyệt vốn kế hoạch ĐTC nguồn ngân sách nhà nước hàng năm trên Tabmis (Hệ thống thông tin quản lý ngân sách và kho bạc).

Thủ tướng Chính phủ cũng giao Bộ Tài chính (KBNN) phối hợp chặt chẽ với Bộ Kế hoạch và Đầu tư trong việc rà soát, tổng hợp giao, điều chỉnh kế hoạch đầu tư vốn NSNN trung ương năm 2024, bảo đảm đúng thời gian theo quy chế làm việc của Chính phủ.

Ông Trần Mạnh Hà - Vụ trưởng Vụ Kiểm soát chi, KBNN cho biết, thực hiện Công điện 24/CĐ-TTg, Tổng giám đốc KBNN đã yêu các cán bộ làm công tác kiểm soát chi trong toàn hệ thống thực hiện nghiêm túc công việc, nhiệm vụ được giao; không để quá hạn, bỏ sót nhiệm vụ được phân công; không được để tồn đọng bất kỳ hồ sơ thanh toán nào mà không rõ lý do; không đùn đẩy trách nhiệm, không né tránh công việc.

KBNN nghiêm cấm công chức làm công tác kiểm soát chi lợi dụng chức năng, nhiệm vụ để gây phiền hà, sách nhiễu, trục lợi khi xử lý, giải quyết công việc liên quan đến đơn vị sử dụng ngân sách, chủ đầu tư.

Bên cạnh đó, công chức kiểm soát chi có trách nhiệm kịp thời nắm bắt và xử lý các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện giải ngân vốn đầu tư của từng gói thầu, dự án theo đúng thẩm quyền. Đối với các vướng mắc vượt thẩm quyền thì phải tổng hợp và đề xuất các giải pháp tháo gỡ với cấp có thẩm quyền để xem xét giải quyết.

Theo báo cáo từ KBNN, tổng số vốn ĐTC năm 2024 (bao gồm vốn Thủ tướng Chính phủ giao, vốn địa phương giao tăng thêm và vốn các năm trước chuyển sang) là trên 806.902 tỷ đồng.

Tính đến hết tháng 12/2024, toàn hệ thống KBNN giải ngân 540.534,3 tỷ đồng, bằng 79,5% tổng nguồn vốn thuộc kế hoạch vốn kéo dài và kế hoạch năm 2024 Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ giao kiểm soát chi qua KBNN; đến ngày 13/1/2024, giải ngân ước đạt 85,5%. Dự kiến hết ngày 31/1/2025, tỷ lệ giải ngân ĐTC sẽ đạt 92 - 92,5%.

Tiếp tục làm tốt công tác giải ngân hướng tới kho bạc số

Chiến lược phát triển KBNN đến năm 2030 có đề ra mục tiêu trở thành kho bạc số. Như vậy, kiểm soát chi vốn ĐTC qua KBNN có thể được hiểu là toàn bộ quá trình giao, nhận, kiểm soát hồ sơ và trả kết quả giữa KBNN và chủ đầu tư phải được thực hiện hoàn toàn trên môi trường điện tử.

Có thể thấy, trong nhiều năm trở lại đây, KBNN đã rất nỗ lực để thực hiện thành công mục tiêu này. Ngoài việc triển khai và vận hành hiệu quả hệ thống dịch vụ công trực tuyến (DVCTT), KBNN còn hoàn thiện hành lang pháp lý, thống nhất về quản lý thanh toán, quyết toán vốn ĐTC.

Đặc biệt, KBNN đã từng bước hiện đại hóa, điện tử hóa công tác quản lý, kiểm soát chi đầu tư bằng việc đang thực hiện thí điểm quy trình liên thông chi đầu tư giữa 4 ứng dụng: DVCTT - Hệ thống quản lý, kiểm soát chi đầu tư qua kho bạc (ĐTKB-GD) - Tabmis - Thanh toán điện tử liên ngân hàng (TTĐT-NH).

Quy trình liên thông chi đầu tư được xây dựng đảm bảo các chứng từ chi trong phạm vi liên thông được hoàn thiện, phê duyệt và ký số duy nhất tại hệ thống ĐTKB-GD, sau đó hệ thống tự đẩy các thông tin sang Tabmis và hệ thống TTĐT-NH để thanh toán với ngân hàng thương mại. Đồng thời, đảm bảo tự động hóa tối đa các bước xử lý trên chương trình, nâng cao năng suất, chất lượng lao động cho đội ngũ công chức KBNN; chuẩn hóa dữ liệu của đơn vị sử dụng ngân sách khi lập và kiểm soát hồ sơ, chứng từ trên hệ thống ĐTKB-GD.

Ngoài ra, KBNN đã thực hiện kết nối, chia sẻ liên thông dữ liệu kiểm soát chi vốn ĐTC với các cơ quan quản lý nhà nước. Cụ thể, KBNN đã thực hiện chia sẻ dữ liệu về giải ngân vốn ĐTC chi tiết theo từng dự án. Bộ Kế hoạch và Đầu tư chia sẻ với KBNN toàn bộ thông tin về kế hoạch vốn ĐTC trung hạn hàng năm, thông tin về hợp đồng điện tử và bảng xác định giá trị khối lượng hoàn thành để hình thành hệ thống cơ sở dữ liệu số về chi NSNN. Đến nay, KBNN và Cục quản lý đấu thầu, Bộ kế hoạch và Đầu tư đã thống nhất phạm vi, nội dung, cách thức và lộ trình thực hiện việc chia sẻ dữ liệu để phục vụ quản lý kiểm soát chi vốn ĐTC của KBNN…

Với những nỗ lực này, KBNN đã và đang kiểm soát chi vốn đầu tư công linh hoạt, hiệu quả, đưa nguồn vốn đến kịp thời với các dự án, giúp kinh tế - xã hội của đất nước ngày càng phát triển.