Bộ Tài chính ban hành 2 chuẩn mực kiểm toán Việt Nam về quản lý chất lượng

(TBTCO) - Tại Thông tư số 137/2026/TT-BTC, Bộ Tài chính ban hành 2 chuẩn mực kiểm toán Việt Nam về quản lý chất lượng, có hiệu lực từ ngày 1/1/2029.
aa

Chi tiết về hai chuẩn mực kiểm toán mới (VSQM1 và VSQM2)

Theo Thông tư số 137/2026/TT-BTC, hệ thống chuẩn mực mới bao gồm 2 văn bản quan trọng được quy định chi tiết tại các phụ lục đính kèm.

Chuẩn mực kiểm toán Việt Nam về quản lý chất lượng số 1 (VSQM1) được quy định tại Phụ lục I, áp dụng cho việc quản lý chất lượng tại doanh nghiệp kiểm toán khi thực hiện các dịch vụ kiểm toán, soát xét báo cáo tài chính, dịch vụ đảm bảo khác hoặc các dịch vụ liên quan.

Chuẩn mực kiểm toán Việt Nam về quản lý chất lượng số 2 - Soát xét chất lượng hợp đồng dịch vụ (VSQM2) được quy định tại Phụ lục II, quy định về công tác soát xét chất lượng hợp đồng dịch vụ.

Bộ Tài chính ban hành 2 chuẩn mực kiểm toán Việt Nam về quản lý chất lượng
Hai chuẩn mực kiểm toán Việt Nam về quản lý chất lượng có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2029. Ảnh: Đức Minh

Thông tư này có phạm vi áp dụng rộng rãi đối với toàn bộ các doanh nghiệp kiểm toán, các chi nhánh doanh nghiệp kiểm toán nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam, những người thực hiện công tác soát xét chất lượng hợp đồng dịch vụ cùng các tổ chức, cá nhân có liên quan khác.

Chuyển dịch từ kiểm soát truyền thống sang quản lý dựa trên rủi ro

Theo lãnh đạo Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán (Bộ Tài chính), trước đây, chuẩn mực kiểm soát chất lượng số 1 (VSQC1) được ban hành kèm theo Thông tư số 214/2012/TT-BTC đã đóng vai trò nền tảng quan trọng trong việc thiết lập hệ thống kiểm soát chất lượng tại các doanh nghiệp kiểm toán. VSQC1 được xây dựng trên cơ sở chuẩn mực quốc tế giai đoạn trước, áp dụng phương pháp chủ yếu dựa trên các yêu cầu và thủ tục kiểm soát cụ thể.

Tuy nhiên, trong bối cảnh hội nhập quốc tế không ngừng biến đổi, các chuẩn mực quốc tế về quản lý chất lượng đã có nhiều thay đổi mang tính bước ngoặt. Hội đồng Chuẩn mực kiểm toán và dịch vụ đảm bảo quốc tế (IAASB) đã ban hành các chuẩn mực quản lý chất lượng quốc tế mới (gồm ISQM 1 và ISQM 2), qua đó thay thế hoàn toàn phương pháp kiểm soát truyền thống bằng phương pháp quản lý chất lượng dựa trên rủi ro.

Với phương pháp mới này, các doanh nghiệp kiểm toán buộc phải chủ động nhận diện, đánh giá toàn diện các rủi ro có thể phát sinh, từ đó thiết kế và triển khai các biện pháp ứng phó linh hoạt, hiệu quả nhằm bảo đảm tối đa chất lượng của từng cuộc kiểm toán, dịch vụ đảm bảo và dịch vụ liên quan.

Lộ trình hiệu lực và quy định chuyển tiếp

Thông tư số 137/2026/TT-BTC chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2029. Đồng thời, chuẩn mực VSQC1 ban hành kèm theo Thông tư số 214/2012/TT-BTC sẽ hết hiệu lực kể từ thời điểm này.

Để đảm bảo quá trình chuyển đổi diễn ra đồng bộ, Bộ Tài chính quy định rõ về lộ trình áp dụng đối với các hợp đồng dịch vụ.

Đối với chuẩn mực VSQM2: Áp dụng cho các hợp đồng kiểm toán và soát xét báo cáo tài chính cho các kỳ kế toán bắt đầu từ hoặc sau ngày 1/1/2029; đồng thời áp dụng cho các hợp đồng dịch vụ đảm bảo khác và dịch vụ liên quan bắt đầu từ hoặc sau ngày 1/1/2029.

Giao thời trước ngày 1/1/2029: Các hợp đồng kiểm toán báo cáo tài chính, soát xét báo cáo tài chính, hợp đồng dịch vụ đảm bảo và dịch vụ liên quan bắt đầu trước ngày 1/1/2029 vẫn tiếp tục áp dụng chuẩn mực VSQC1 theo Thông tư số 214.

Phân định trách nhiệm và kỳ vọng nâng cao tính minh bạch

Triển khai Thông tư số 137/2026/TT-BTC, nhiệm vụ cụ thể được giao cho từng cấp đơn vị nhằm đảm bảo tính nghiêm minh và hiệu quả thực tiễn:

Cục trưởng Cục Quản lý, giám sát kế toán, kiểm toán, Thủ trưởng các đơn vị liên quan thuộc Bộ Tài chính, các doanh nghiệp kiểm toán, chi nhánh nước ngoài và người soát xét chất lượng hợp đồng chịu trách nhiệm toàn diện thi hành Thông tư này.

Hội Kiểm toán viên hành nghề Việt Nam (VACPA) giữ vai trò chủ chốt trong việc chịu trách nhiệm phổ biến, triển khai và hướng dẫn chi tiết cách thức thực hiện hai chuẩn mực kiểm toán mới này đến toàn thể hội viên và cộng đồng nghề nghiệp.

Thông qua việc ban hành Thông tư số 137/2026/TT-BTC, Bộ Tài chính kỳ vọng sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về kiểm toán độc lập, vừa tiệm cận các thông lệ tốt của quốc tế, vừa phù hợp với điều kiện thực tiễn tại Việt Nam. Đây sẽ là công cụ sắc bén giúp các đơn vị kiểm toán nâng cao năng lực quản lý chất lượng nội bộ, tạo cơ sở vững chắc cho các cơ quan quản lý nhà nước trong công tác giám sát, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, nâng cao tính minh bạch cũng như trách nhiệm giải trình của các doanh nghiệp kiểm toán và đội ngũ kiểm toán viên trong thời kỳ mới./.

Đức Minh

Đọc thêm

Bộ Tài chính bãi bỏ 2 thủ tục hành chính trong lĩnh vực dự trữ quốc gia

Bộ Tài chính bãi bỏ 2 thủ tục hành chính trong lĩnh vực dự trữ quốc gia

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa ban hành Quyết định số 3313/QĐ-BTC công bố thủ tục hành chính bị bãi bỏ trong lĩnh vực dự trữ quốc gia thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Tài chính.
Bộ Tài chính công bố 255 thủ tục hành chính thực hiện không phụ thuộc vào địa giới hành chính

Bộ Tài chính công bố 255 thủ tục hành chính thực hiện không phụ thuộc vào địa giới hành chính

(TBTCO) - 255 thủ tục hành chính thuộc các lĩnh vực hải quan, thuế, kho bạc nhà nước, đấu thầu, doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể, bảo hiểm xã hội được thực hiện không phụ thuộc vào địa giới hành chính trong phạm vi toàn quốc từ ngày 12/11/2026.
Cục Thuế: Danh mục bệnh hiểm nghèo không còn hiệu lực áp dụng khi xác định nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân

Cục Thuế: Danh mục bệnh hiểm nghèo không còn hiệu lực áp dụng khi xác định nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân

(TBTCO) - Cục Thuế cho biết, danh mục bệnh hiểm nghèo ban hành kèm Công văn số 6383/BTC-TCT ngày 18/5/2015 của Bộ Tài chính không còn hiệu lực áp dụng để xác định nghĩa vụ thuế thu nhập cá nhân. Việc hướng dẫn người nộp thuế cần căn cứ vào các quy định pháp luật hiện hành và tình hình thực tế của từng cá nhân.
Xử lý lỗi quyết toán thuế thu nhập cá nhân trực tuyến

Xử lý lỗi quyết toán thuế thu nhập cá nhân trực tuyến

(TBTCO) - Cục Thuế có hướng dẫn chính thức giải đáp thắc mắc của người nộp thuế về tình trạng tờ khai gợi ý tự động hiển thị thiếu số lượng người phụ thuộc khi thực hiện quyết toán thuế thu nhập cá nhân trực tuyến.
Doanh nghiệp vẫn phải khấu trừ thuế thu nhập cá nhân với các khoản chi trả sau chấm dứt hợp đồng lao động

Doanh nghiệp vẫn phải khấu trừ thuế thu nhập cá nhân với các khoản chi trả sau chấm dứt hợp đồng lao động

(TBTCO) - Thuế TP. Hà Nội vừa có hướng dẫn về chính sách khấu trừ thuế thu nhập cá nhân đối với tiền lương, tiền công trả cho người lao động sau thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động, trên cơ sở giải đáp vướng mắc của Chi nhánh Macau - Công ty TNHH Thương mại Trần Hồng Quân.
Miễn phí thăm quan tại các di tích lịch sử, bảo tàng vào Ngày Văn hóa Việt Nam

Miễn phí thăm quan tại các di tích lịch sử, bảo tàng vào Ngày Văn hóa Việt Nam

Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư số 167/2026/TT-BTC quy định miễn toàn bộ phí thăm quan vào Ngày Văn hóa Việt Nam (24/11) hằng năm đối với tất cả các tổ chức, cá nhân.
Quy định mới về mức phí, lệ phí trong lĩnh vực ngoại giao

Quy định mới về mức phí, lệ phí trong lĩnh vực ngoại giao

(TBTCO) - Từ ngày 1/11/2026, mức thu, chế độ thu phí, lệ phí trong lĩnh vực ngoại giao áp dụng tại các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài sẽ thực hiện theo quy định tại Thông tư số 163/2026/TT-BTC vừa được Bộ Tài chính ban hành.
Hướng đến chính sách quản lý thuốc lá đồng bộ và hiệu quả

Hướng đến chính sách quản lý thuốc lá đồng bộ và hiệu quả

(TBTCO) - Việc sửa đổi Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá không chỉ đặt ra yêu cầu tăng cường các biện pháp hạn chế sản phẩm mà còn đòi hỏi lựa chọn phương thức quản lý phù hợp. Từ quy định cấm trưng bày đến đề xuất bãi bỏ giấy phép kinh doanh, vấn đề cốt lõi là kiểm soát hiệu quả những hành vi có nguy cơ gây hại, đồng thời bảo đảm tính thống nhất và khả thi của chính sách.
Xem thêm

Mới nhất Đọc nhiều