Đột phá cắt giảm thủ tục hành chính

Thực hiện Nghị quyết số 66/NQ-CP của Chính phủ và Kết luận số 18-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV, Bộ Tài chính đã triển khai một đợt rà soát, cắt giảm thủ tục hành chính (TTHC) và điều kiện kinh doanh với quy mô lớn chưa từng có.

Theo đó, Bộ Tài chính đã hoàn thành cắt giảm và đơn giản hóa 797 trên tổng số 962 TTHC thuộc phạm vi quản lý, đạt tỷ lệ ấn tượng 82,84%. Trong đó, Bộ đã cắt bỏ hoàn toàn 237 TTHC phức tạp và đơn giản hóa quy trình cho 560 TTHC khác. Đáng chú ý, tổng thời gian giải quyết thủ tục được cắt giảm lên tới 6.622 ngày (đạt 53,88% tổng số ngày theo quy định cũ), đồng thời, cắt giảm 139/363 điều kiện kinh doanh (đạt 38,29%).

Bộ Tài chính đã cắt bỏ hoàn toàn 237 thủ tục hành chính phức tạp và đơn giản hóa quy trình cho 560 thủ tục hành chính khác. Ảnh: Đức Minh

Những con số trên đã vượt các chỉ tiêu đề ra tại Kết luận số 18-KL/TW của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV (yêu cầu cắt giảm tối thiểu 50% chi phí và 50% thời gian giải quyết). Nhờ sự quyết liệt này, chi phí tuân thủ thủ tục hành chính đã được cắt giảm tới 39.407,1 tỷ đồng (đạt 52,24%), giải phóng nguồn lực tài chính lớn cho cộng đồng doanh nghiệp và người dân.

Để thể chế hóa các phương án cắt giảm này, Bộ Tài chính đã trình cấp có thẩm quyền và trực tiếp ban hành 26 văn bản quy phạm pháp luật (gồm 4 luật, 14 nghị định và 8 thông tư).

Xác định thể chế là khâu “đột phá của đột phá”, Bộ Tài chính đã bám sát định hướng tại Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Toàn ngành đã chủ động xây dựng, tham mưu ban hành hành lang pháp lý đồng bộ trong các lĩnh vực cốt lõi như thuế, ngân sách nhà nước, đấu thầu, đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP), bảo hiểm xã hội và quản lý doanh nghiệp nhà nước... Đây cũng chính là những kết quả cụ thể trong việc triển khai Đề án 06 của Chính phủ.

Điểm tựa cho thành công của quá trình chuyển đổi số ngành Tài chính nằm ở hạ tầng số hiện đại và an toàn. Tại Thông báo số 45-TB/ĐUBTC ngày 9/3/2026, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ các dự án công nghệ thông tin trọng điểm, như Hệ thống công nghệ thông tin thực hiện hải quan số, Hệ thống công nghệ thông tin đáp ứng tái thiết kế quy trình nghiệp vụ và yêu cầu chuyển đổi số trong quản lý thuế, Hệ thống thông tin ngân sách và kế toán nhà nước số.

Hệ thống hạ tầng kỹ thuật và truyền thông của ngành Tài chính luôn được duy trì vận hành 24/7, liên tục và thông suốt. Công tác quản trị hệ thống công nghệ thông tin được thực hiện bài bản, khoa học, kịp thời xử lý các lỗ hổng bảo mật, đảm bảo an toàn an ninh thông tin ở mức tối đa. Song song đó, các trang thiết bị làm việc của cán bộ được nâng cấp đồng bộ.

Kết nối, đồng bộ dữ liệu “đúng, đủ, sạch, sống”

Dữ liệu được xác định là tài nguyên cốt lõi của Chính phủ số. Đến nay, Bộ Tài chính đã hoàn thành 13/16 cơ sở dữ liệu (CSDL) quốc gia và chuyên ngành quan trọng, bao gồm: CSDL quốc gia về tài chính, CSDL thống kê quốc gia, CSDL đăng ký doanh nghiệp, CSDL đấu thầu, đầu tư công, bảo hiểm, hệ thống giám định bảo hiểm y tế... Các dữ liệu này đều đảm bảo nguyên tắc “đúng - đủ - sạch - sống”.

Ba CSDL còn lại đang được tích cực triển khai đúng tiến độ đề ra tại Nghị quyết số 11/NQ-CP (CSDL về đầu tư nước ngoài, CSDL về khu công nghiệp/khu kinh tế sẽ hoàn thành vào tháng 12/2026 và CSDL về quy hoạch hoàn thành vào tháng 12/2027).

Bộ Tài chính đã tiên phong kết nối, đồng bộ 13 CSDL nói trên với Trung tâm Dữ liệu quốc gia thông qua 112 cổng kết nối API với hơn 1,3 tỷ bản ghi. Việc chủ động kết nối, chia sẻ dữ liệu liên thông với Văn phòng Trung ương Đảng, Bộ Công an, Bộ Nội vụ, Ngân hàng Nhà nước... đã giúp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đa ngành, đa lĩnh vực.

Tiên phong cung cấp dịch vụ công trực tuyến

Hiện nay, toàn ngành Tài chính đang cung cấp 658 dịch vụ công trực tuyến, trong đó có tới 563 dịch vụ công trực tuyến toàn trình (chiếm trên 85,5%) và 95 dịch vụ công trực tuyến một phần. 100% dịch vụ công trực tuyến toàn trình đã được tích hợp với tài khoản định danh điện tử VNeID, giúp người dân thao tác dễ dàng trên Cổng Dịch vụ công quốc gia.

Đặc biệt, Bộ đã ban hành Quyết định số 50/QĐ-BTC và Quyết định số 4517/QĐ-BTC về công bố tái cấu trúc TTHC, chính thức khai thác dữ liệu điện tử để thay thế các loại giấy tờ truyền thống (như giấy đăng ký kinh doanh, đăng ký hợp tác xã, hộ kinh doanh...). Người dân và doanh nghiệp khi làm thủ tục không còn phải công chứng, chứng thực hay nộp lại các bản sao giấy tờ đã có trong CSDL quốc gia.

Bộ Tài chính đã hoàn thành nâng cấp Hệ thống thông tin giải quyết TTHC, sẵn sàng kết nối, chia sẻ, đồng bộ dữ liệu và cung cấp kết quả giải quyết TTHC điện tử. Các TTHC, dịch vụ công đủ điều kiện đã được cấu hình triển khai tập trung trên phạm vi toàn quốc (thuế, hải quan, đăng ký kinh doanh, đấu thầu, cấp mã số...), chuyển mạnh từ xử lý thủ công sang xử lý điện tử, giảm thiểu chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp.

Là cơ quan quản lý đa ngành với khối lượng giao dịch hành chính khổng lồ, phức tạp trong các lĩnh vực thuế, hải quan, kho bạc, chứng khoán..., Bộ Tài chính đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an để nâng cấp và cắt chuyển hệ thống. Từ ngày 29/5/2026, Bộ Tài chính đã hoàn tất 100% việc kiểm thử đối với 9/9 hệ thống trọng điểm và chính thức cắt chuyển sang Cổng Dịch vụ công quốc gia mới tại Trung tâm Dữ liệu quốc gia.

Hệ thống dịch vụ công trực tuyến của Bộ Tài chính đã được tích hợp, đồng bộ dữ liệu đầy đủ trạng thái xử lý hồ sơ, thành phần hồ sơ và kết quả giải quyết TTHC trên Cổng Dịch vụ công quốc gia; đáp ứng tốt nhu cầu khai thác, sử dụng, đảm bảo việc thực hiện TTHC, dịch vụ công của người dân, doanh nghiệp thông suốt, hiệu quả, không bị gián đoạn; kịp thời, phát huy hiệu quả cao nhất, thuận tiện, an toàn cho cá nhân, tổ chức sử dụng TTHC, dịch vụ công trực tuyến theo đúng chỉ đạo, hướng dẫn của Trung ương.

Tính đến nay, Hệ thống giải quyết TTHC của Bộ Tài chính đã đồng bộ thành công hơn 17,2 triệu hồ sơ lên Cổng Dịch vụ công quốc gia với hơn 47,7 triệu giao dịch xử lý. Việc cắt chuyển này diễn ra an toàn, thông suốt, không gây gián đoạn hay ảnh hưởng đến bất kỳ giao dịch nào của cá nhân và tổ chức.

Nguồn: Bộ Tài chính. Đồ họa: Phương Anh