Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng lần đầu tiên "đăng đàn" trả lời chất vấn trước Quốc hội, chiều ngày 10/6/2014.
Doanh nghiệp khó khăn nên phải nợ thuế
Trả lời chất vấn của các đại biểu Quốc hội về chống thất thu và xử lý nợ đọng thuế, Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng cho biết, trong thời gian qua, cơ quan Thuế, Hải quan đã đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra, chống gian lận, trốn thuế, chống chuyển giá...; đồng thời, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng (cơ quan cảnh sát điều tra, an ninh điều tra, chống rửa tiền, quản lý thị trường, chống buôn lậu...) tăng cường công tác quản lý thu, đấu tranh xử lý các trường hợp vi phạm pháp luật về thuế, hoàn thuế sai quyết định, truy thu, truy hoàn cho NSNN.
Năm 2013, cơ quan Thuế đã thanh tra, kiểm tra gần 64,7 nghìn doanh nghiệp, qua đó quyết định thu vào ngân sách 13,62 nghìn tỷ đồng; yêu cầu doanh nghiệp giảm khấu trừ, giảm lỗ 16,03 nghìn tỷ đồng; tổ chức đôn đốc, cưỡng chế xử lý nợ đọng thuế được 55% số nợ thuế tại thời điểm 31/12/2012, hạn chế phát sinh nợ mới; đồng thời chuyển hồ sơ 67 trường hợp sang cơ quan công an để điều tra xử lý vi phạm hình sự.
Cơ quan Hải quan đã tiến hành trên 2,3 nghìn cuộc kiểm tra sau thông quan, quyết định truy thu trên 1,6 nghìn tỷ đồng (đã thu vào NSNN trên 1,3 nghìn tỷ đồng); đã phát hiện, bắt giữ 22 nghìn vụ buôn lậu, xử lý thu nộp ngân sách gần 150 tỷ đồng; xử lý thu hồi trên 1,8 nghìn tỷ đồng nợ đọng của các tờ khai phát sinh đến cuối năm 2012.
“Mặc dù vậy, tình hình nợ đọng thuế vẫn chậm được cải thiện (đến ngày 31/12/2013, tổng số nợ thuế ước tăng 23,9% so với thời điểm 31/12/2012); trong đó có nguyên nhân do doanh nghiệp khó khăn phải nợ thuế”, Bộ Tài chính cho biết.
Để khắc phục tình trạng trên, Bộ Tài chính đã chỉ đạo tập trung thực hiện 5 giải pháp, gồm: Hoàn thiện cơ chế chính sách thu, tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế trong việc thực hiện đúng pháp luật thuế; Tổ chức thanh tra, kiểm tra chuyên sâu theo từng ngành, từng lĩnh vực trọng điểm; Bố trí cơ cấu lại nguồn nhân lực, tăng cường kiểm tra, giám sát thực thi công vụ ở cơ quan thuế các cấp; Đẩy mạnh việc cải cách thủ tục hành chính thuế và công tác hiện đại hoá, kê khai thuế qua mạng, phối hợp thu thuế qua hệ thống ngân hàng; Tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng để phát hiện xử lý kịp thời, nghiêm minh, đúng pháp luật đối với các vi phạm về thuế.
Trong 4 tháng đầu năm 2014, cơ quan thuế đã thanh, kiểm tra 361 doanh nghiệp lỗ, có dấu hiệu chuyển giá và doanh nghiệp có hoạt động giao dịch liên kết; đã truy thu, truy hoàn và xử phạt là 287,2 tỷ đồng, giảm khấu trừ là 17,6 tỷ đồng, giảm lỗ là 1.232,5 tỷ đồng.
Bốn giải pháp lớn chống chuyển giá
Theo báo cáo, hành vi chuyển giá là các hoạt động chuyển giá thông qua chuyển giao tài sản hữu hình, tài sản vô hình, chuyển giao dịch vụ và cho vay hoặc đi vay không tính lãi hoặc tính lãi suất cao hơn hoặc thấp hơn lãi suất thông thường trên thị trường giữa các bên có quan hệ liên kết...
Tổng hợp về một số kết quả kiểm soát hoạt động chuyển giá cho thấy, năm 2013, cơ quan Thuế đã thanh, kiểm tra 2.110 doanh nghiệp lỗ, có dấu hiệu chuyển giá và doanh nghiệp có giao dịch liên kết; đã truy thu, truy hoàn, phạt là 988,1 tỷ đồng; giảm khấu trừ 136,95 tỷ đồng; giảm lỗ 4.192,86 tỷ đồng.
Trong 4 tháng đầu năm 2014, cơ quan thuế đã thanh, kiểm tra 361 doanh nghiệp lỗ, có dấu hiệu chuyển giá và doanh nghiệp có hoạt động giao dịch liên kết; đã truy thu, truy hoàn và xử phạt là 287,2 tỷ đồng, giảm khấu trừ là 17,6 tỷ đồng, giảm lỗ là 1.232,5 tỷ đồng.
Nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả của công tác chống chuyển giá, Bộ Tài chính đã đưa ra nhiều giải pháp như: xây dựng quy định và quy trình phù hợp, hiệu quả hơn về quản lý thuế đối với hoạt động chuyển giá; kiện toàn tổ chức bộ máy và phát triển nguồn nhân lực chống hoạt động chuyển giá; xây dựng, hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu cung cấp thông tin quản lý giá chuyển nhượng tập trung thống nhất trong cả nước; Tăng cường sự phối hợp của các bộ, ngành liên quan, sự chỉ đạo của cấp ủy, UBND các cấp.
Sắp xếp được 5.971 doanh nghiệp
Về tái cơ cấu, cổ phần hoá doanh nghiệp Nhà nước, Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng khẳng định, Bộ Tài chính đã triển khai xây dựng đề án và trình Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định tái cơ cấu doanh nghiệp Nhà nước, trọng tâm là các tập đoàn kinh tế, tổng công ty Nhà nước giai đoạn 2011-2015.
Đồng thời đã trình Chính phủ ban hành Nghị quyết về một số giải pháp đẩy mạnh cổ phần hoá doanh nghiệp Nhà nước, thoái vốn Nhà nước tại doanh nghiệp. Đến hết tháng 3/2014, đã có 81/108 doanh nghiệp được phê duyệt đề án tái cơ cấu.
Theo báo cáo của các bộ, ngành, địa phương, tập đoàn kinh tế, đến hết tháng 5/2014 cả nước đã sắp xếp được 5.971 doanh nghiệp, trong đó cổ phần hoá 4.066 doanh nghiệp.
Bộ trưởng Bộ Tài chính cho rằng, về cơ bản, các Bộ, ngành, địa phương, các tập đoàn kinh tế, tổng công ty nhà nước đã quan tâm, tập trung chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ tái cơ cấu, cổ phần hóa DNNN. Công tác thoái vốn khỏi các ngành, lĩnh vực không phải là ngành kinh doanh chính đã từng bước được khắc phục và chấn chỉnh. Hầu hết các tập đoàn, tổng công ty đã quyết liệt trong việc thực hiện thoái vốn đầu tư. Bên cạnh đó, các cơ chế chính có liên quan đã được sửa đổi, bổ sung và ban hành kịp thời nhằm hỗ trợ cho quá trình tái cơ cấu, cổ phần hóa doanh nghiệp và tạo điều kiện cho các doanh nghiệp triển khai thực hiện theo phương án đã được phê duyệt.
Qua tổng hợp tình hình, vẫn còn một số hạn chế như: việc xây dựng, thẩm định, phê duyệt Đề án tái cơ cấu của một số doanh nghiệp chưa đảm bảo tiến độ đề ra; một số đơn vị chưa tích cực, quyết liệt triển khai lộ trình tái cơ cấu cũng như chưa chủ động báo cáo Chính phủ về tiến độ triển khai và các khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện để Chính phủ xem xét, cho ý kiến chỉ đạo xử lý kịp thời; tiến độ cổ phần hoá các DNNN theo phương án sắp xếp, cổ phần hóa giai đoạn 2011 - 2015 thời gian qua còn chậm.../.
Đức Minh
