Diễn đàn Kinh doanh ASEAN - Nga và Hội nghị Cấp cao kỷ niệm 35 năm quan hệ ASEAN - Nga năm nay được tổ chức tại Cộng hòa Tatarstan, một trong những thành phố lâu đời và phát triển nhất của Nga.

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu khai mạc tại Diễn đàn. Ảnh: VGP

Tham dự phiên khai mạc Diễn đàn có Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim, Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul, đại diện cao cấp của nước chủ nhà Nga, TP. Tatarstan, cùng đông đảo đại diện các hiệp hội kinh doanh, doanh nghiệp, tổ chức nghiên cứu của Nga và ASEAN, như Phòng Công nghiệp và Thương mại Liên bang Nga, Hội đồng Kinh doanh ASEAN - Nga, Hội đồng Tư vấn Kinh doanh ASEAN…

Với chủ đề “Quan hệ đối tác không biên giới”, diễn đàn bao gồm 4 phiên thảo luận về các chủ đề hợp tác công nghệ thông tin và trí tuệ nhân tạo xuyên biên giới: công nghệ tài chính và thành phố thông minh; thương mại quốc tế: bảo đảm an ninh lương thực, vận tải và kết nối logistics giữa Nga và các nước ASEAN; đối tác ASEAN - Liên minh Kinh tế Á - Âu (EAEU), hợp tác về năng lượng, cơ sở hạ tầng và công nghiệp; các giá trị tinh thần và đạo đức truyền thống và các mô hình quan hệ nhà nước - tôn giáo ở Nga và các nước ASEAN.

Trong bài phát biểu khai mạc tại diễn đàn, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng bày tỏ vui mừng tham dự Diễn đàn Doanh nghiệp ASEAN - Nga tại Kazan, điểm kết nối quan trọng giữa châu Âu và châu Á, giữa truyền thống và đổi mới sáng tạo. Thủ tướng đánh giá diễn đàn là dịp để cùng chia sẻ những định hướng chiến lược vì hợp tác tương lai rộng lớn hơn, thực chất hơn, kết nối hơn và có khả năng chống chịu cao hơn trước những biến động toàn cầu.

Thủ tướng Lê Minh Hưng chia sẻ một số định hướng hợp tác trọng tâm giữa ASEAN và Liên bang Nga trong thời gian tới. Ảnh: VGP

Theo Thủ tướng, trước những biến chuyển nhanh chóng và phức tạp hiện nay, nhu cầu phát triển đối tác tin cậy, thị trường ổn định và chuỗi cung ứng có khả năng chống chịu cao đang cấp thiết hơn bao giờ hết. Trên cơ sở những tiềm năng và tính bổ trợ giữa ASEAN và Liên bang Nga, Thủ tướng chia sẻ một số định hướng hợp tác trọng tâm trong thời gian tới.

Thứ nhất, Thủ tướng đề nghị phát triển các chuỗi cung ứng bền vững, gia tăng giao thương và đầu tư. ASEAN và Nga cần hợp tác xây dựng các chuỗi cung ứng ổn định, linh hoạt và có khả năng chống chịu cao trước các biến động bên ngoài.

Theo Thủ tướng, việc phát triển các tuyến vận tải kết nối Viễn Đông Nga với Đông Nam Á, bao gồm cảng biển, đường sắt sẽ không chỉ giúp xóa nhòa khoảng cách địa lý, tạo thuận lợi cho thương mại, mà còn mở ra nhiều cơ hội hợp tác và đầu tư cho cộng đồng doanh nghiệp hai bên.

Cùng với đó, các doanh nghiệp hai bên cần tận dụng hiệu quả hơn nữa các khuôn khổ hợp tác kinh tế hiện có, đặc biệt là các hiệp định thương mại tự do giữa EAEU với một số nước ASEAN. Việt Nam sẵn sàng đóng vai trò cầu nối, góp phần thúc đẩy hợp tác thương mại và đầu tư giữa ASEAN với EAEU nói chung và với Liên bang Nga nói riêng.

Thứ hai, đưa năng lượng trở thành một trụ cột hợp tác chính trong quan hệ ASEAN - Nga. Theo đó, an ninh năng lượng là một trong những thách thức cấp bách nhất đối với tăng trưởng và phát triển bền vững của các quốc gia. Tiềm năng cho đầu tư và hợp tác giữa ASEAN và Nga còn rất lớn, nhất là trong phát triển năng lượng sạch, LNG, hydrogen, điện gió ngoài khơi, công nghệ tiết kiệm năng lượng.

Cho biết năng lượng là một trụ cột hợp tác quan trọng giữa Việt Nam và Nga, Thủ tướng Lê Minh Hưng nêu rõ, Việt Nam mong muốn cùng Nga và các nước ASEAN phát triển các dự án hợp tác thực chất, nhất là trong năng lượng sạch, công nghệ xanh, đóng góp vào ổn định và an ninh năng lượng khu vực.

Định hướng lớn thứ ba được Thủ tướng nhấn mạnh là thúc đẩy hợp tác về công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đây là một trong những hướng hợp tác quan trọng giữa ASEAN và Nga trong giai đoạn tới.

ASEAN nói chung và Việt Nam nói riêng là một trong những thị trường số phát triển nhanh nhất thế giới. Tại Việt Nam, đổi mới sáng tạo và khoa học công nghệ được xác định là những động lực then chốt cho phát triển trong giai đoạn mới.

Thủ tướng cho biết, trên tinh thần đó, Việt Nam hoan nghênh và sẵn sàng tạo điều kiện để các doanh nghiệp Nga tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo (AI), an ninh mạng, giáo dục số và y tế số. Đồng thời, Thủ tướng đề nghị ASEAN và Nga thúc đẩy các chương trình hợp tác đổi mới, hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ và doanh nghiệp trẻ, hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo năng động, kết nối chặt chẽ cộng đồng doanh nghiệp hai bên.

Nhấn mạnh Chính phủ các nước có trách nhiệm tạo môi trường ổn định, minh bạch và thuận lợi cho đầu tư kinh doanh, song chính doanh nghiệp là lực lượng tiên phong đưa quan hệ hợp tác đi vào thực chất, gắn kết các nền kinh tế, người đứng đầu Chính phủ Việt Nam mong muốn cộng đồng doanh nghiệp ASEAN và Nga sẽ tiếp tục đầu tư dài hạn và cùng xây dựng các chuỗi giá trị mới cho tương lai đem lại lợi ích chung; khẳng định Việt Nam sẵn sàng cùng Liên bang Nga và các nước ASEAN biến tiềm năng thành dự án cụ thể, biến kết nối thành cơ hội kinh doanh, và biến lòng tin thành động lực tăng trưởng mới.

Phát biểu tại Diễn đàn, Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim khẳng định, trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng, không một quốc gia nào, dù lớn đến đâu, có thể tự ứng phó với các thách thức. Do đó, đối thoại, xây dựng lòng tin, hợp tác thực chất, phối hợp chính sách, dỡ bỏ các hàng rào thuế quan, tạo môi trường thuận lợi, cùng thúc đẩy hệ thống thương mại đa phương dựa trên luật lệ chính là con đường để ASEAN - Nga cùng tiến lên phía trước.

Thủ tướng Lê Minh Hưng cùng lãnh đạo các nước chụp ảnh chung tại Lễ khai mạc Diễn đàn Kinh doanh ASEAN - Nga. Ảnh: VGP

Thủ tướng Thái Lan Anutin Charnvirakul đánh giá, những phát triển nhanh chóng của khoa học công nghệ, sự bất ổn trong chuỗi cung ứng toàn cầu… đang đặt ra nhiều cơ hội và cả thách thức với khu vực cũng như thế giới và ASEAN cùng Nga cần thích ứng. Thủ tướng Anutin đề xuất 3 lĩnh vực hai bên cần tập trung thúc đẩy gồm kết nối, thương mại và đầu tư, và giao lưu nhân dân, trong đó kết nối là nền tảng cho các hoạt động kinh tế, hợp tác năng lượng và an ninh lương thực là những trọng tâm ưu tiên, giao lưu nhân dân cần tập trung vào du lịch, y tế nghỉ dưỡng, kinh tế sáng tạo…

Tổng Thư ký ASEAN Kao Kim Hourn đề xuất 4 lĩnh vực các doanh nghiệp ASEAN và Nga cần tập trung khai thác thời gian tới, gồm an ninh năng lượng, an ninh lương thực, kết nối chuỗi cung ứng và hợp tác trong những lĩnh vực kinh tế mới nổi và chuyển đổi số. Tổng Thư ký ASEAN nhấn mạnh các dự án trọng điểm hiện nay của ASEAN như Lưới điện ASEAN (APG), Hiệp định khung về Kinh tế số ASEAN (DEFA) là cơ sở lớn để doanh nghiệp hai bên cùng khai thác.

Đại diện các doanh nghiệp ASEAN và Nga phát biểu nhấn mạnh nhu cầu cấp thiết mở rộng thị trường kinh doanh, đầu tư, tham gia vào các chuỗi cung ứng quốc tế ổn định và đáng tin cậy. Với dân số khoảng 850 triệu ở cả hai khu vực, các doanh nghiệp, chuyên gia nhận định ASEAN và Nga có tiềm năng lớn thúc đẩy hợp tác sâu rộng trên nhiều lĩnh vực. Đặc biệt, trong bối cảnh các chuỗi cung ứng năng lượng, lương thực toàn cầu đứt gãy, chủ đề hợp tác ASEAN - Nga về an ninh năng lượng và an ninh lương thực là nội dung thời sự, đáp ứng đúng và trúng nhu cầu của cả hai bên.

Bên cạnh đó, ASEAN với ước tính 220 triệu người trong độ tuổi từ 15 đến 34, khoảng 75% dân số được tiếp cận Internet rộng rãi, hợp tác về công nghệ thông tin, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo… là những lĩnh vực còn dư địa rất lớn để hai bên tăng tốc hợp tác thời gian tới. Nhiều đại biểu khẳng định mối quan hệ hợp tác, đầu tư, kinh doanh nhiều thập kỷ qua giữa ASEAN và Nga là cơ sở tin cậy và điều kiện rất thuận lợi cho các doanh nghiệp hai bên thúc đẩy hợp tác, liên kết, mở rộng quy mô làm ăn trong tương lai./.