| Dấu ấn 15 năm hoạt động và phát triển thị trường trái phiếu chính phủ Thị trường trái phiếu chính phủ Việt Nam đã và đang có những bước phát triển nhanh, hiệu quả |
Chia sẻ tại Tọa đàm Thị trường trái phiếu chính phủ 15 năm: Dấu ấn và triển vọng được Bộ Tài chính tổ chức ngày 5/12, bà Phan Thị Thu Hiền - Vụ trưởng Vụ Tài chính ngân hàng (Bộ Tài chính) cho biết, trong những năm qua thị trường trái phiếu Việt Nam, nòng cốt là thị trường TPCP đã có bước phát triển mạnh mẽ, trở thành kênh huy động vốn cho đầu tư phát triển của Chính phủ, các ngân hàng chính sách và chính quyền địa phương, là hình thức đầu tư an toàn, hiệu quả cho các nhà đầu tư.
Về kết quả đạt được trong phát triển thị trường TPCP, Bộ Tài chính cho biết, khung khổ pháp lý cho thị trường TPCP, trái phiếu được Chính phủ bảo lãnh, trái phiếu chính quyền địa phương liên tục được đổi mới, hoàn thiện, tạo điều kiện thuận lợi cho Chính phủ, các ngân hàng chính sách và chính quyền địa phương huy động vốn.
Trên cơ sở Luật Quản lý nợ công, Luật Ngân sách nhà nước, Luật Chứng khoán được Quốc hội ban hành, khung pháp lý về TPCP được ban hành đồng bộ theo hướng chuẩn hóa quy trình phát hành, lịch biểu phát hành, phương thức gọi thầu, công thức tính giá, thực hiện nghiệp vụ phát hành bổ sung, mở lại theo thông lệ quốc tế.
 |
| Bà Phan Thị Thu Hiền (giữa) - Vụ trưởng Vụ Tài chính ngân hàng (Bộ Tài chính) chia sẻ tại tọa đàm. Ảnh: Đức Minh |
| Thanh khoản trái phiếu tăng mạnh, từ mức khiêm tốn chỉ 365 tỷ đồng/phiên vào năm 2009, đã tăng lên khoảng 11.200 tỷ đồng/phiên vào năm 2024, giá trị giao dịch Repos tăng từ mức 6,5% năm 2009 lên mức 40% tổng giá trị giao dịch toàn thị trường. |
Theo ông Nguyễn Anh Phong - Tổng giám đốc Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX), thị trường TPCP chuyên biệt chính thức khai trương và đi vào hoạt động ngày 24/9/2009; sau 15 năm vận hành, chất lượng thị trường từng bước phát triển theo chiều sâu.
“Thị trường TPCP chuyên biệt đã khẳng định được vai trò là kênh huy động vốn an toàn, hiệu quả cho ngân sách nhà nước và là thị trường tham chiếu về lãi suất cho các thị trường tài chính và hàng hóa của nền kinh tế” - ông Phong nhấn mạnh.
Chia sẻ tại tọa đàm, ông Ketut Ariadi Kusuma - chuyên gia tài chính cao cấp Ngân hàng Thế giới (WB) tại Việt Nam bày tỏ ấn tượng với tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ của thị trường trái phiếu chính phủ Việt Nam. Đặc biệt, từ năm 2011 đến nay, quy mô dư nợ trái phiếu Chính phủ tăng từ 6% GDP lên 23% GDP (gần 4 lần), trong khi GDP của Việt Nam tăng trưởng rất nhanh.
Tuy nhiên, quy mô thị trường trái phiếu chính phủ Việt Nam (khoảng 100 tỷ USD) vẫn còn nhỏ so với nhiều nước ASEAN. Chẳng hạn, tại Philippines, quy mô thị trường trái phiếu chính phủ lớn gấp 2 lần Việt Nam. Đặc biệt, mức độ thu hút sự tham gia của nhà đầu tư nước ngoài vào thị trường trái phiếu chính phủ Việt Nam còn rất hạn chế.
 |
| Cần đa dạng hóa công cụ phòng ngừa rủi ro cho các nhà đầu tư nước ngoài. Ảnh: T.L |
“Các nhà đầu tư nước ngoài có nhiều loại trái phiếu chính phủ của các quốc gia để lựa chọn. Khi so sánh về rủi ro và lãi suất thì trái phiếu chính phủ của Việt Nam chưa hấp dẫn lắm. Hệ số tín nhiệm quốc gia của Việt Nam được S&P và Fitch xếp hạng ở mức BB+, vẫn thấp hơn ngưỡng đầu tư của nhiều nhà đầu tư nước ngoài; trong khi họ đều muốn nhắm tới những công cụ đầu tư an toàn, rủi ro thấp và lợi suất cao hơn” - đại diện WB chia sẻ.
Để tạo thuận lợi cho nhiều nhà đầu tư nước ngoài tham gia thị trường chứng khoán thứ cấp, ông Bùi Hoàng Hải - Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhấn mạnh, cần đa dạng hóa công cụ phòng ngừa rủi ro cho các nhà đầu tư nước ngoài, góp phần tăng độ sâu và độ sôi động cho thị trường.
Ghi nhận những ý kiến nêu trên, bà Phan Thị Thu Hiền - Vụ trưởng Vụ Tài chính ngân hàng cho biết, thời gian tới, Việt Nam cần nhiều nguồn vốn đầu tư để tăng trưởng kinh tế. Đơn cử, Quốc hội vừa thông qua Nghị quyết phát triển đường cao tốc Bắc - Nam, dự kiến tổng mức đầu tư vốn 1,7 triệu tỷ đồng, trong vòng 10 năm phải hoàn thành cơ bản, tính ra mỗi năm cần 170 nghìn tỷ.
Bộ Tài chính sẽ triển khai các chính sách huy động vốn từ trong và ngoài nước, tập trung vào TPCP, kênh huy động chủ yếu chiếm 75-82% nguồn vốn ngân sách. Điều đó đòi hỏi thị trường TPCP sẽ tiếp tục được phát triển cả về quy mô và chiều sâu để đáp ứng nhu cầu huy động vốn của Chính phủ và đáp ứng nhu cầu đầu tư của các nhà đầu tư.
Bộ Tài chính sẽ tập trung thực hiện một số giải pháp. Với thị trường sơ cấp, phát hành đều đặn các sản phẩm trái phiếu gắn với tái cơ cấu danh mục nợ TPCP theo hướng bền vững, đảm bảo có đủ kỳ hạn từ 3-30 năm. Với thị trường thứ cấp, tiếp tục cải tiến chế độ thông tin, báo cáo giao dịch, tiến tới xây dựng đường cong lãi suất chuẩn cho thị trường tài chính; mở rộng nhà đầu tư, khuyến khích sự tham gia của nhà đầu tư nước ngoài.
| Chiến lược phát triển kinh tế xã hội giai đoạn 2021 - 2030 đặt mục tiêu đến năm 2030 phấn đấu trở thành nước có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao. Tại Chiến lược tài chính và chiến lược phát triển thị trường chứng khoán đến năm 2030 đặt mục tiêu dư nợ thị trường trái phiếu đạt tối thiểu 58% GDP, trong đó thị trường TPCP chiếm khoảng 58% tổng thị trường. |
