Có nhiều tiềm năng lớn
Ra đời từ năm 1975, hiện GVR có vốn điều lệ 40.000 tỷ (Nhà nước sở hữu 97%), mức vốn hóa xấp xỉ 120.000 tỷ, nằm trong số những doanh nghiệp có mức vốn hóa lớn nhất sàn Hose. Biến động giá của GVR có ảnh hưởng khá lớn đến VN-index.
Hiện tại, GVR có 402.650 hecta cao su tại 3 nước Đông Dương, trong đó diện tích cao su ở Việt Nam là 288.000hecta, mỗi năm sản xuất 320.000 tấn cao su chiếm 30% sản lượng cả nước. Không chỉ chế biến số mủ tự khai thác mà các đơn vị của GVR còn chế biến, gia công cho khối cao su tiểu điền khoảng 80.000 tấn/năm. Sản phẩm xuất khẩu tới gần 70 quốc gia, với nhiều khách hàng lớn: Goodyear, Bridgestone, Michelin, Yokohama, Kumho, Sailun…
Theo Bộ Công thương, xuất khẩu cao su Việt Nam tháng 5/2021 ước đạt 80.000 tấn, trị giá 139 triệu USD, tăng 7,2% về lượng và 54,9% về giá trị so với tháng 5/2020, giá xuất khẩu bình quân ở mức 1.738 USD/tấn, tăng 44,6% so với tháng 5/2020. Lũy kế 5 tháng đầu năm 2021, xuất khẩu cao su ước đạt 548.000 tấn, trị giá 923 triệu USD, tăng 58,7% về lượng và tăng 94% về trị giá so với cùng kỳ 2020.
Giới chuyên gia dự đoán giá cao su thiên nhiên sẽ tiếp tục xu hướng tăng trong các năm tới do kinh tế thế giới phục hồi giúp tăng nhu cầu sản phẩm cao su, cộng với việc dầu thô lên giá khiến giá cao su nhân tạo tăng theo, trong khi lượng cung cao su thiên nhiên chưa theo kịp tốc độ tăng của cầu.
Bên cạnh đó, GVR có diện tích cây cao su thanh lý bình quân 10.000 - 12.000 hecta/năm, đồng thời có thế mạnh trong lĩnh vực trồng rừng nguyên liệu, nên có lợi thế lớn về nguồn nguyên liệu để sản xuất sản phẩm gỗ. Năm 2020 đạt tổng doanh thu 6.473 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế 654 tỷ đồng, GVR sản xuất 1,3 triệu m3 gỗ các loại, trong đó gỗ phôi 268.653m3, gỗ ghép tấm 11.420m3 và 1.012.456m3 MDF-MFB, chiếm một nửa sản lượng gỗ MDF toàn quốc.
Năm 2021 xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ hướng tới mục tiêu 15 tỷ USD. Các năm gần đây công nghệ tẩm ướp đã có nhiều tiến bộ nên gỗ cao su trở thành nguyên liệu quý để đóng đồ nội thất. Do xu hướng bảo vệ môi trường, bảo vệ rừng, các nước trên thế giới từng bước hạn chế khai thác rừng khiến cho giá gỗ ngày càng tăng. Hiện GVR có 150.000 hecta cao su có phương án quản lý rừng bền vững và 56.500 hecta đã đạt tiêu chuẩn VFSC.
Tập đoàn đặt mục tiêu hết 2022 thực hiện phương án quản lý rừng bền vững trên toàn bộ diện tích 288.000 ha tại Việt Nam và đạt 150.000ha có chứng chỉ VFSC. Nhiều nước Mỹ, EU, Nhật… quy định sản phẩm gỗ nhập khẩu phải có chứng chỉ rừng bền vững FSC nên gỗ cao su ngày càng trở nên đắt giá.
Mặc dù có thế mạnh vượt trội về nguồn nguyên liệu, nhưng hiện doanh thu và lợi nhuận mảng gỗ của GVR còn rất khiêm tốn so với tiềm năng, giới chuyên gia đánh giá dư địa tăng trưởng mảng này của GVR còn rất lớn.
Hoạt động nhiều đơn vị hành viên chưa hiệu quả
Ngoài ra, GVR có lợi thế về quỹ đất lớn nằm ở nhiều vị trí thuận lợi để xây dựng khu công nghiệp, GVR là cổ đông lớn tại 11 doanh nghiệp kinh doanh khu công nghiệp: Nam Tân Uyên, Tân Bình, Long Khánh, Bắc Đồng Phú, Dầu Giây… với tổng diện tích trên 6000 ha và đang tiếp tục tăng lên. Tổng doanh thu các doanh nghiệp này năm 2020 đạt 1.522 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế 821 tỷ đồng.
Lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao với tổng diện tích 569 ha, trong đó 83 ha trồng mít và 486 ha trồng chuối nuôi cấy mô. Hiện các dự án lĩnh vực này chủ yếu dưới hình thức hợp tác với các đối tác có trình độ kỹ thuật, kinh nghiệm, thị trường. Dự kiến GVR sẽ tiếp tục chuyển những khu vực thuận lợi về nguồn nước, cơ sở hạ tầng sang làm nông nghiệp công nghệ cao 40.000 - 50.000 ha
Năm 2021 GVR đặt kế hoạch doanh thu hợp nhất 26.914 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế hợp nhất 5.721 tỷ đồng, doanh thu dự kiến công ty mẹ là 4.291 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 3.041 tỷ đồng.
Mặc dù quá trình tái cơ cấu, nâng cao hiệu quả quản trị đang từng bước giúp GVR cải thiện hiệu quả kinh doanh nhưng tập đoàn cũng đứng trước nhiều thách thức. Báo cáo ban kiểm soát cho thấy GVR cần tiếp tục thực hiện tốt công tác quản lý giá thành, nâng cao hiệu quả đầu tư, tăng cường giám sát, chỉ đạo việc thực hiện đấu thầu qua mạng khi mua sắm vật tư, hàng hóa.
Hiện GVR chưa ban hành khung đơn giá chung cho các loại vật tư chi phí đầu vào. Hiệu quả kinh doanh của các đơn vị thành viên chưa đồng đều, vẫn còn tồn tại nhiều đơn vị hoạt động chưa hiệu quả cần nâng cao giám sát, nâng cao năng lực quản lý. Năng suất mủ bình quân toàn tập đoàn 1,55 tấn/ha, thấp hơn mức bình quân cả nước (1,67tấn/ha) đòi hỏi phải sớm có giải pháp cải thiện.
Bên cạnh đó, bộ máy còn cồng kềnh với nhiều phòng ban, 101 công ty con, trong đó có 65 công ty trồng cao su, 12 công ty chế biến gỗ, 7 công ty khu công nghiệp (chưa kể nhiều công ty liên kết) và 83.584 lao động, đòi hỏi đẩy mạnh hơn nữa tinh giản bộ máy, tăng năng suất lao động./.
Phí Long
