Việc phát hành chứng chỉ lưu ký ra nước ngoài sẽ là cơ hội mới cho nhà đầu tư chứng khoán Việt Nam. Ảnh: DUY DŨNG

Mở rộng kênh huy động vốn ngoại

Việt Nam đã xây dựng được nền tảng pháp lý quan trọng để từng bước triển khai và phát triển việc chào bán, niêm yết ra nước ngoài một cách bài bản, chuyên nghiệp, trong đó có hình thức chào bán, niêm yêt chứng chỉ lưu ký, như Luật Chứng khoán năm 2019, Nghị định số 155/2020/NĐ-CP, hay Thông tư số 119/2020/TT-BTC...

Ông Vũ Chí Dũng - Trưởng ban Pháp chế - Đối ngoại, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cho biết, sau 25 năm phát triển, thị trường chứng khoán Việt Nam đã có những bước tiến quan trọng cả về quy mô, chất lượng và chiều sâu. Tuy nhiên, trong bối cảnh toàn cầu hóa mạnh mẽ, việc thúc đẩy hoạt động chào bán và niêm yết chứng khoán ra nước ngoài, đặc biệt thông qua các công cụ như chứng chỉ lưu ký đang là một yêu cầu tất yếu.

Theo ông Vũ Chí Dũng, trên thế giới, các mô hình về chứng chỉ lưu ký đã được triển khai hiệu quả tại nhiều quốc gia như Hoa Kỳ, Vương quốc Anh, Singapore, giúp các doanh nghiệp tiếp cận thị trường quốc tế, tăng tính minh bạch và nâng cao chuẩn mực quản trị. Tại Việt Nam, khái niệm về chứng chỉ lưu ký tuy không mới nhưng vẫn đang trong giai đoạn phát triển ban đầu. Hiện nay, số lượng doanh nghiệp đủ điều kiện chào bán và niêm yết ra nước ngoài thông qua chứng chỉ lưu ký vẫn còn hạn chế do quy mô doanh nghiệp chưa đủ lớn, các rào cản về chuẩn mực kế toán, công bố thông tin và hạn chế trong tiếp cận thị trường vốn quốc tế.

Tuy nhiên, ông Dũng cũng cho rằng, trong bối cảnh Việt Nam đang dần hội nhập sâu rộng hơn với kinh tế thế giới và đang hướng tới mục tiêu nâng hạng thị trường chứng khoán từ cận biên lên mới nổi trong thời gian tới, thì tiềm năng phát triển là rất lớn.

Ông Vũ Chí Dũng cho biết thêm, trong thời gian tới, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước sẽ tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý đồng bộ, phối hợp chặt chẽ với các tổ chức tài chính quốc tế, các sở giao dịch chứng khoán lớn trên thế giới, các chuyên gia... để đẩy mạnh hỗ trợ các doanh nghiệp Việt Nam, đảm bảo quá trình chào bán và niêm yết chứng chỉ lưu ký được diễn ra thuận lợi, minh bạch và hiệu quả.

Hoàn thiện pháp lý, thúc đẩy phát hành

Theo ông Nguyễn Quang Thương - Phó Tổng Giám đốc Sở Giao dịch Chứng khoán Việt Nam (VXN), Việt Nam đã có cơ sở pháp lý cho việc phát hành và niêm yết chứng chỉ lưu ký trên cổ phiếu Việt Nam tại nước ngoài và thực tế, bước đầu đã triển khai thành công. Hiện nay, chứng chỉ lưu ký trên cổ phiếu Việt Nam đã phát hành tại thị trường Thái Lan. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại – phát hành chứng chỉ lưu ký trên cổ phiếu nước ngoài tại Việt Nam vẫn chưa có quy định pháp lý cụ thể. Do đó, cần có hành lang pháp lý đầy đủ để triển khai mô hình này, đáp ứng nhu cầu nhà đầu tư trong nước và thúc đẩy đa dạng hóa sản phẩm.

Phó Tổng Giám đốc VNX kiến nghị, cơ quan quản lý xem xét bổ sung quy định pháp lý về phát hành, niêm yết chứng chỉ lưu ký trên thị trường Việt Nam. Khuyến khích hỗ trợ tổ chức các chương trình đào tạo, hội thảo chuyên sâu cho các công ty chứng khoán, nhà đầu tư.

Bà Bernice Tan - Phó Chủ tịch Sở Giao dịch Chứng khoán Singapore (SGX) chia sẻ, bộ sản phẩm của SGX tiếp cận nhiều đối tượng nhà đầu tư khác nhau. Theo đó, SGX mở rộng sản phẩm đa dạng, đáp ứng nhu cầu dài hạn và ngắn hạn của nhà đầu tư như ETF các quỹ đầu tư đa dạng cung cấp khả năng tiếp cận các chỉ số, ngành hoặc chủ đề. Chứng chỉ lưu ký Singapore (SDR), công cụ đại diện quyền sở hữu trong các công ty niêm yết trên thị trường nước ngoài... Cuối cùng là sản phẩm đòn bẩy cho các chỉ số và cổ phiếu niêm yết.

Theo bà Bernice Tan, việc phát hành chứng chỉ lưu ký liên sàn giao dịch sẽ tận dụng hạ tầng thị trường hiện có để đạt được kết nối thanh khoản giữa các thị trường ASEAN. Mô hình chứng chỉ lưu ký có lợi cho hệ sinh thái trong nước bằng cách mở rộng cơ hội cho các nhà đầu tư bán lẻ, trung gian và tổ chức phát hành. Đồng thời, chứng chỉ lưu ký sẽ thúc đẩy thanh khoản trên thị trường nội địa và thị trường cơ sở.

“Để nâng cao nhận thức nhà đầu tư, chúng tôi thông qua Học viện Sở Giao dịch Chứng khoán Singapore và các nguồn lực nghiên cứu cùng quan hệ đối tác với các nền tảng. Theo đó, Học viện thu hút sự tham gia của các doanh nghiệp phát hành chứng khoán cơ sở cho SDR. Bên cạnh đó, thường xuyên xây dựng nội dung về doanh nghiệp hành hành chứng khoán cơ sở, lập hồ sơ trên các kênh của SGX như bản tin, mạng xã hội, trang web" - Bernice Tan cho biết thêm.

Đồng thời, "chúng tôi cũng tổ chức các buổi hội thảo thường xuyên về các công ty cơ sở SDR. Ngoài ra, chúng tôi cũng tận dụng phương tiên truyền thông địa phương, làm việc với các nền tảng tài chính và người nổi tiếng dẫn dắt dư luận (KOL) quan trọng để viết các bình luận về công ty cơ sở của SDR...” - Phó Chủ tịch SGX chia sẻ.