Sửa luật Thuế Thu nhập doanh nghiệp:

Xử lý hiệu quả hành vi trốn thuế, tránh thuế các tập đoàn đa quốc gia

Minh Anh
(TBTCO) - Bộ Tài chính đang lấy ý kiến góp ý với dự thảo Luật thuế thu nhập doanh nghiệp (sửa đổi). Theo Bộ Tài chính, chính sách thuế thu nhập doanh nghiệp cần được rà soát để có những sự điều chỉnh cho phù hợp với xu hướng thuế quốc tế, đặc biệt là xử lý hiệu quả các hành vi trốn thuế, tránh thuế của các tập đoàn đa quốc gia.
aa

Giảm nhanh mức thuế suất phổ thông hỗ trợ doanh nghiệp

Theo Bộ Tài chính, Luật thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) hiện hành được Quốc hội khóa XII tại kỳ họp thứ 3 thông qua ngày 3/6/2008, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/1/2009 (thay thế cho Luật thuế TNDN năm 2003) và đã được sửa đổi, bổ sung 3 lần.

Xử lý hiệu quả hành vi trốn thuế, tránh thuế các tập đoàn đa quốc gia
Luật thuế TNDN đã đi vào cuộc sống, tác động tích cực đến nhiều mặt kinh tế - xã hội.

Qua hơn 15 năm thực hiện, Luật thuế TNDN đã đi vào cuộc sống, tác động tích cực đến nhiều mặt kinh tế - xã hội (KT-XH) của đất nước và đạt được các kết quả quan trọng.

Luật thuế TNDN đã thực hiện xóa bỏ triệt để sự đối xử phân biệt về chính sách thuế TNDN giữa các thành phần kinh tế, loại hình doanh nghiệp; thực hiện giảm nghĩa vụ thuế cho doanh nghiệp thông qua việc điều chỉnh giảm mức thuế suất thuế TNDN phổ thông; điều tiết được hầu hết các khoản thu nhập từ hoạt động sản xuất, kinh doanh, mở rộng cơ sở thuế phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế, hội nhập quốc tế. Nhờ đó, đã động viên hợp lý, kịp thời các nguồn lực cho ngân sách nhà nước.

Áp mức thuế TNDN phổ thông 20% cho mọi loại hình doanh nghiệp

Luật thuế TNDN đã tiếp tục thực hiện giảm mức thuế suất phổ thông thuế TNDN từ 25% xuống 22% từ 1/1/2014, riêng các doanh nghiệp quy mô nhỏ được áp dụng mức 20% ngay từ 1/7/2013. Từ ngày 1/1/2016, mức thuế suất thuế TNDN phổ thông áp dụng cho mọi loại hình doanh nghiệp là 20%.

Bộ Tài chính cho biết, quá trình cải cách chính sách thuế TNDN trong giai đoạn vừa qua đã góp phần quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, thúc đẩy các lĩnh vực trong nền kinh tế phát triển theo các định hướng ưu tiên đặc biệt là quá trình cơ cấu lại nền kinh tế và đổi mới mô hình tăng trưởng.

Luật thuế TNDN đã tiếp tục thực hiện giảm mức thuế suất phổ thông thuế TNDN từ 25% xuống 22% từ 1/1/2014, riêng các doanh nghiệp quy mô nhỏ được áp dụng mức 20% ngay từ 1/7/2013. Từ ngày 1/1/2016, mức thuế suất thuế TNDN phổ thông áp dụng cho mọi loại hình doanh nghiệp là 20%.

Việc quy định các khoản chi phí được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN theo nguyên tắc loại trừ, cho phép doanh nghiệp trừ các khoản chi thực tế phát sinh liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp có kèm theo các hoá đơn, chứng từ đã góp phần quan trọng trong việc nâng cao tính minh bạch của chính sách, phù hợp với thông lệ quốc tế.

Cùng với đó, việc bỏ quy định khống chế khoản chi phí quảng cáo, tiếp thị, khuyến mại, hoa hồng môi giới, tiếp tân, khánh tiết, hội nghị, hỗ trợ tiếp thị đã đảm bảo phù hợp với thực tiễn, phản ánh đúng bản chất của khoản chi, tạo môi trường thu hút đầu tư hấp dẫn hơn đối với các nhà đầu tư nước ngoài.

Sửa luật tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp

Bên cạnh những kết quả đạt được, trong quá trình phát triển KT-XH và hội nhập kinh tế quốc tế, do sự biến động nhanh của kinh tế - chính trị thế giới nói chung và nền kinh tế Việt Nam nói riêng, qua triển khai thực hiện chính sách thuế TNDN cũng đã bộc lộ một số tồn tại, hạn chế.

Theo Bộ Tài chính, tính ổn định của chính sách thuế TNDN còn chưa cao. Trong giai đoạn vừa qua, một số nội dung chính sách thuế TNDN đã được sửa đổi kịp thời để xử lý các tồn tại, bất cập, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, người dân.

Xử lý hiệu quả hành vi trốn thuế, tránh thuế các tập đoàn đa quốc gia
Ảnh: Tư liệu minh họa.

Tuy nhiên, việc sửa đổi này trên một số mặt đã ảnh hưởng đến tính ổn định của chính sách, gây khó khăn cho người nộp thuế và cơ quan quản lý thuế. Một số nội dung chính sách khi ban hành chưa lường hết được các tác động, ảnh hưởng trên thực tiễn cũng như điều kiện tổ chức thực hiện, sự đồng bộ với hệ thống văn bản quy phạm pháp luật có liên quan nên trong quá trình thực hiện còn vướng mắc.

Ngoài ra, một số quy định của Luật thuế TNDN hiện hành qua một thời gian thực hiện cũng đã bộc lộ một số điểm bất cập, không còn phù hợp với bối cảnh kinh tế trong nước và quốc tế hiện nay như các vấn đề liên quan đến thu nhập miễn thuế, thu nhập chịu thuế, các nguyên tắc liên quan đến việc xác định các khoản chi phí được trừ và không được trừ; chưa có chính sách ưu đãi thuế (thuế suất, phương pháp tính thuế) nhằm hỗ trợ, khuyến khích doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ theo định hướng của Đảng và Nhà nước.

Tác động của ưu đãi thuế đối với việc phân bổ nguồn lực và thu hút đầu tư có chọn lọc vào các lĩnh vực, địa bàn mà Nhà nước khuyến khích gắn với quá trình cơ cấu lại nền kinh tế và chuyển đổi mô hình tăng trưởng còn hạn chế. Lĩnh vực, địa bàn được hưởng ưu đãi thuế trong thời gian qua có xu hướng ngày càng dàn trải trong khi một số lĩnh vực cần ưu tiên khuyến khích lại chưa có chính sách ưu đãi (như ưu đãi thuế cho doanh nghiệp có quy mô nhỏ, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp khoa học và công nghệ,...). Chính sách ưu đãi thuế TNDN còn được quy định tại các văn bản chuyên ngành, ảnh hưởng đến tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống chính sách thuế.

Trong bối cảnh hiện nay, việc điều chỉnh các vấn đề thuế mới phát sinh đang đặt ra trong quá trình tăng cường hợp tác quốc tế về thuế, xử lý các vấn đề thuế quốc tế như việc tham gia Diễn đàn Chống xói mòn nguồn thu và chuyển lợi nhuận (BEPS) hay Sáng kiến thuế tối thiểu toàn cầu gần đây.

Hiện nay, Việt Nam đã trở thành thành viên của Diễn đàn BEPS và đã cam kết thực hiện tối thiểu 4 hành động trong khuôn khổ Diễn đàn này.

Theo đó, một số nội dung của chính sách thuế trong đó có chính sách thuế TNDN cũng cần phải được rà soát để có những sự điều chỉnh cho phù hợp với xu hướng thuế quốc tế, đặc biệt là xử lý hiệu quả các hành vi trốn thuế, tránh thuế của các tập đoàn đa quốc gia.

Do đó, cần thiết phải ban hành Luật thuế TNDN (sửa đổi) nhằm: Hoàn thiện các quy định về chính sách thuế TNDN để thể chế hóa đầy đủ, kịp thời các chủ trương, định hướng của Đảng, Nhà nước về cải cách hệ thống chính sách thuế nói chung, chính sách thuế TNDN nói riêng; đảm bảo tính minh bạch, dễ hiểu, dễ thực hiện, tính thống nhất, đồng bộ của pháp luật về thuế TNDN với quy định của pháp luật có liên quan; thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh; khuyến khích, thu hút đầu tư vào các ngành, lĩnh vực và địa bàn ưu tiên./.

Về định hướng, dự thảo Luật bổ sung 6 Điều

Ban soạn thảo rà soát và bổ sung 6 Điều quy định về nguyên tắc, đối tượng áp dụng ưu đãi thuế TNDN (Điều 12); về thu thuế TNDN bổ sung theo quy định chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu (từ Điều 19 đến Điều 23).

Đối với những nội dung sửa đổi, bổ sung, dự thảo Luật đã bám sát theo 7 nhóm chính sách gồm: Hoàn thiện quy định liên quan đến người nộp thuế và thu nhập chịu thuế TNDN; quy định về các khoản thu nhập được miễn thuế TNDN; xác định thu nhập tính thuế TNDN và phương pháp tính thuế; xác định các khoản chi được trừ và không được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN; các quy định về ưu đãi thuế TNDN và áp dụng thuế TNDN bổ sung theo quy định chống xói mòn cơ sở thuế toàn cầu...

Để thực hiện các mục tiêu nêu trên, dự thảo Luật luật hóa một số nội dung đang thực hiện ổn định tại các văn bản dưới Luật liên quan đến các chính sách này, đảm bảo tính minh bạch, ổn định, tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế và cơ quan thuế trong việc tuân thủ pháp luật về thuế TNDN, thúc đẩy cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

Minh Anh

Đọc thêm

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng làm việc với Tập đoàn HSBC về huy động vốn quốc tế, nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng làm việc với Tập đoàn HSBC về huy động vốn quốc tế, nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia

(TBTCO) - Ngày 27/3/2026, tại trụ sở Bộ Tài chính, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng tiếp ông Georges Elhedery - Tổng Giám đốc Tập đoàn HSBC, nhằm thảo luận về các chiến lược hợp tác kinh tế sâu rộng, tư vấn hỗ trợ nâng xếp hạng tín nhiệm quốc gia...
Kho bạc Nhà nước tiếp tục cảnh báo mạo danh lừa đảo chuyển tiền qua mạng xã hội

Kho bạc Nhà nước tiếp tục cảnh báo mạo danh lừa đảo chuyển tiền qua mạng xã hội

(TBTCO) - Các đối tượng lừa đảo đang giả mạo Kho bạc Nhà nước lập hội nhóm trên mạng xã hội, dụ người dân chuyển tiền vào tài khoản lạ với thủ đoạn ngày càng tinh vi. Kho bạc Nhà nước cảnh báo, toàn bộ các hình thức “nhận tiền”, “hỗ trợ chuyển tiền” qua các nhóm này đều là giả mạo, tiềm ẩn nguy cơ mất tiền.
Giảm thuế xăng dầu: Hỗ trợ đến 7.200 tỷ đồng/tháng cho người dân và doanh nghiệp

Giảm thuế xăng dầu: Hỗ trợ đến 7.200 tỷ đồng/tháng cho người dân và doanh nghiệp

(TBTCO) - Quyết định giảm các loại thuế đối với một số mặt hàng xăng dầu đã kịp thời giúp bình ổn giá xăng dầu, ổn định sản xuất kinh doanh. Thông qua chính sách tài khoá này, ngân sách đã hỗ trợ bình quân đến 7.200 tỷ đồng/tháng cho doanh nghiệp và người dân.
Hạn 31/3 phải nộp báo cáo kết quả kiểm kê tài sản công, nhưng tiến độ tại một số đơn vị vẫn chậm

Hạn 31/3 phải nộp báo cáo kết quả kiểm kê tài sản công, nhưng tiến độ tại một số đơn vị vẫn chậm

(TBTCO) - Bộ Tài chính vừa có Công văn số 3729/BTC-QLCS công khai tiến độ thực hiện Tổng kiểm kê tài sản công thời điểm 0h00 ngày 1/1/2026, cập nhật đến 17h00 ngày 26/3/2026. Dù toàn bộ các đơn vị đã hoàn thành đăng ký đối tượng kiểm kê, song tiến độ gửi và duyệt báo cáo vẫn còn chậm tại nhiều bộ, ngành, địa phương, trong đó có những đơn vị có nguy cơ không hoàn thành đúng hạn quy định.
Quảng Trị xây dựng quy trình xử lý dứt điểm các dự án chậm tiến độ

Quảng Trị xây dựng quy trình xử lý dứt điểm các dự án chậm tiến độ

(TBTCO) - Trước tình trạng một số dự án du lịch ven biển tại phường Đồng Hới có quy mô lớn, chậm tiến độ kéo dài nhiều năm và phát sinh nợ nghĩa vụ tài chính, tỉnh Quảng Trị đang xây dựng quy trình phối hợp liên ngành nhằm xử lý dứt điểm, bảo đảm kỷ cương trong quản lý đất đai và môi trường đầu tư.
Đổi mới mô hình tăng trưởng để tạo đột phá

Đổi mới mô hình tăng trưởng để tạo đột phá

(TBTCO) - Mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong giai đoạn 2026 - 2030 đặt ra yêu cầu cấp bách phải đổi mới mô hình phát triển. Trong bối cảnh đó, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không chỉ là động lực mới, mà là nền tảng để tái cấu trúc dòng vốn và nâng cao chất lượng tăng trưởng.
Xây dựng “tuyến phòng thủ” vững chắc cho an ninh năng lượng

Xây dựng “tuyến phòng thủ” vững chắc cho an ninh năng lượng

(TBTCO) - Điều hành giá xăng dầu truyền thống chỉ là tuyến phòng thủ đầu tiên. Tuyến phòng thủ quyết định nằm ở việc chúng ta xây dựng phương án dài hạn gồm: dự trữ chiến lược, lọc hóa dầu tự chủ, năng lượng tái tạo và điện hạt nhân.
Khơi thông dòng vốn chương trình mục tiêu quốc gia

Khơi thông dòng vốn chương trình mục tiêu quốc gia

(TBTCO) - Bám sát yêu cầu đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, Bộ Tài chính đã chủ động hướng dẫn, tháo gỡ vướng mắc, thúc đẩy triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia, qua đó góp phần đưa nguồn vốn đến đúng đối tượng, phát huy hiệu quả trong phát triển kinh tế - xã hội.
Xem thêm

Mới nhất Đọc nhiều