Hoạt động nghiệp vụ tại Hải quan Quảng Ninh. Ảnh: Châu Anh.

Hình thức, phương pháp đa dạng

10 năm qua, công tác phát triển quan hệ đối tác hải quan - doanh nghiệp và các bên liên quan được ngành Hải quan triển khai với 4 nhóm giải pháp lớn gồm: thông tin, tham vấn, tham gia, hợp tác ở cả 3 cấp: Tổng cục, cục và chi cục. Đến nay, công tác phát triển quan hệ đối tác đã mang lại nhiều kết quả rất tích cực cho cả cơ quan hải quan và cộng đồng doanh nghiệp, được Nhà nước, cộng đồng doanh nghiệp ghi nhận và đánh giá cao.

Cơ quan hải quan luôn tăng cường thông tin, tuyên truyền, phổ biến, hỗ trợ cho người dân và doanh nghiệp nắm bắt đầy đủ, kịp thời các quy định của pháp luật về hải quan, pháp luật về thuế. Đồng thời tập trung tham vấn cộng đồng doanh nghiệp các chính sách, quy định pháp luật về hải quan và thuế; các chương trình cải cách, hiện đại hóa trọng điểm trước khi được ban hành; các giải pháp tháo gỡ vướng mắc, khó khăn cho doanh nghiệp.

Đơn cử như về thông tin, ngành Hải quan đã triển khai bằng nhiều hình thức, phương pháp khác nhau đến người khai hải quan, doanh nghiệp như đăng tải nội dung mới các văn bản pháp luật trên Cổng thông tin điện tử hải quan, qua báo đài, hay thông qua các cuộc hội nghị, hội thảo, tập huấn, hướng dẫn, giải đáp trực tiếp hoặc bằng văn bản, điện thoại; đường dây nóng; viber, zalo; gặp trực tiếp… để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho doanh nghiệp.

Về hỗ trợ, giải đáp vướng mắc cho doanh nghiệp, tại các cục hải quan tỉnh, thành phố hoạt động hỗ trợ doanh nghiệp được đặc biệt quan tâm và triển khai thống nhất từ cấp cục tới chi cục, tổ, đội và công chức. Hàng năm, các đơn vị trong ngành đã tổ chức hàng trăm hội nghị đối thoại hải quan - doanh nghiệp, xử lý hàng chục ngàn vướng mắc của cộng đồng doanh nghiệp. Ví dụ năm 2023, số lượt giải đáp vướng mắc pháp luật hải quan là 17.179 lượt yêu cầu giải đáp vướng mắc pháp luật hải quan. Trong đó, các cục hải quan tỉnh, thành phố đã tiếp nhận 15.784 vướng mắc; các đơn vị vụ, cục nghiệp vụ đã tiếp nhận 1.395 vướng mắc được giải đáp kịp thời hoặc báo cáo các cấp có thẩm quyền giải đáp theo đúng quy định.

Công tác giám sát thực thi pháp luật được các đơn vị trong ngành Hải quan chú trọng và thực hiện qua nhiều kênh, qua đó doanh nghiệp có thể tương tác, phản ánh trực tiếp tinh thần, thái độ phục vụ cũng cũng như các vấn đề còn chưa hài lòng trong quá trình làm thủ tục hải quan tại các chi cục.

Tăng tính chính xác và tuân thủ

Các giải pháp thúc đẩy phát triển quan hệ đối tác hải quan – doanh nghiệp đã mang lại nhiều lợi ích quan trọng.

Theo đánh giá của bà Đỗ Thị Thu Thuỷ - đại diện Hiệp hội Chuyển phát nhanh châu Á - Thái Bình Dương (CAPEC), lợi ích rõ nhất là giảm thời gian và chi phí. Chẳng hạn, hỗ trợ về khai báo hải quan, tư vấn về quy định và quy trình giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và năng lực trong việc tuân thủ và thực hiện các yêu cầu của cơ quan hải quan. Các hỗ trợ từ cơ quan hải quan giúp tăng tính chính xác và tuân thủ, từ đó doanh nghiệp nắm vững các quy định và quy trình hải quan, tăng tính chính xác trong khai báo hàng hóa và tuân thủ các yêu cầu hải quan, tránh sai sót và vi phạm pháp lý, từ đó giảm rủi ro và tránh các hậu quả tiêu cực.

Bên cạnh đó, đảm bảo sự nhất quán và công bằng trong việc áp dụng quy định hải quan các doanh nghiệp đối tác được xử lý theo cùng một tiêu chuẩn và quy trình, không gặp phải sự thiên vị hay không công bằng. “Các hình thức hỗ trợ từ cơ quan hải quan giúp xây dựng quan hệ đối tác và tạo niềm tin giữa cơ quan hải quan và doanh nghiệp. Sự hỗ trợ và tư vấn chuyên môn tạo ra một môi trường hợp tác, nâng cao sự tương tác và giao lưu giữa hai bên, từ đó xây dựng quan hệ đối tác đáng tin cậy và bền vững” - bà Thủy nêu.

Để công tác phát triển quan hệ đối tác hải quan - doanh nghiệp đi vào chiều sâu, thực chất, theo ông Lương Khánh Thiết - Phó Trưởng ban thường trực Ban Cải cách hiện đại hóa (Tổng cục Hải quan) vai trò của các hiệp hội doanh nghiệp là rất quan trọng.

Thời gian qua, nhiều hiệp hội doanh nghiệp đã chủ động, tích cực hợp tác với cơ quan hải quan các cấp và đã thực hiện tốt vai trò là cầu nối giữa cơ quan hải quan và cộng đồng doanh nghiệp. Đến nay, Tổng cục Hải quan và các cục hải quan tỉnh, thành phố đã ký kết văn bản hợp tác với khoảng 42 hiệp hội doanh nghiệp. Tới đây, vai trò của các hiệp hội doanh nghiệp trong việc hợp tác cùng cơ quan hải quan càng phải được tăng cường và chú trọng hơn.