Hệ thống tiềm ẩn rủi ro nhưng chưa thanh tra kịp thời

Theo đó, Thanh tra Chính phủ đánh giá ưu điểm là trong những năm qua, ngành Ngân hàng đã đạt được những kết quả tích cực, đóng góp vào sự ổn định, phát triển kinh tế xã hội chung của cả nước. NHNN đã không ngừng nỗ lực vượt qua khó khăn, thách thức để hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao, góp phần quan trọng vào công cuộc đổi mới, phát triển của ngành Ngân hàng, góp phần đảm bảo sự phát triển an toàn, lành mạnh của hệ thống các tổ chức tín dụng (TCTD) và hệ thống tài chính; đấu tranh phòng, chống tham nhũng; thực hiện tái cơ cấu, xử lý nợ xấu theo chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, duy trì và nâng cao lòng tin của công chúng đối với hệ thống TCTD…

Bên cạnh đó, Thanh tra Chính phủ cũng nêu ra những khuyết điểm trong hoạt động thanh tra giám sát như chất lượng công tác giám sát từ xa của NHNN chưa cao, chưa phát hiện các nguy cơ tiềm ẩn với TCTD, chưa phát huy được vai trò cảnh báo hệ thống.

Hệ thống tín dụng có nhiều tiềm ẩn rủi ro nhưng NHNN chưa có giải pháp thanh tra đồng bộ và kịp thời; không rà soát và phối kết hợp với kết quả giám sát từ xa để xây dựng kế hoạch dẫn đến các năm luôn phải điều chỉnh kế hoạch một cách bị động.

Ngoài ra, từ năm 2010 đến cuối tháng 6/2015, Cơ quan Thanh tra giám sát ngân hàng, NHNN Hà Nội, NHNN TP.HCM cũng có một số khuyết điểm như một số cuộc thanh tra vượt quyết định, không thực hiện hết nội dung được phê duyệt trong kế hoạch. Một số kết luận thanh tra việc kiến nghị, xử lý đối với các vi phạm chưa nghiêm theo các quy định của pháp luật; không xử phạt vi phạm hành chính đối với các đối tượng có vi phạm; chưa kịp thời có biện pháp xử lý, chấn chỉnh hữu hiệu với một số TCTD có nguy cơ mất khả năng chi trả.

Chậm đưa các ngân hàng vào diện kiểm soát đặc biệt

Cũng theo Thanh tra Chính phủ, chất lượng một số cuộc thanh tra chưa cao, các TCTD có nhiều vi phạm, nhưng trong công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát chưa kịp thời phát hiện để xử lý, ngăn chặn.

NHNN cũng bị đánh giá chậm ban hành quyết định đặt các TCTD vào tình trạng kiểm soát đặc biệt, khi TCTD lâm vào một trong các trường hợp theo quy định tại Luật các TCTD.

Về công tác phòng chống tham nhũng, Thanh tra Chính phủ cho rằng các văn bản hướng dẫn về kê khai và công khai tài sản, thu nhập của NHNN không tuân thủ các quy định tại Nghị định 78/2013 của Chính phủ và thông tư của Thanh tra Chính phủ. Điều này dẫn tới việc thực hiện kê khai tài sản, thu nhập của NHNN hàng năm chưa đúng về nguyên tắc, trình tự, thủ tục, chậm thời gian.

Với các kết luận trên, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo NHNN rà soát các quy định, hướng dẫn trong công tác thanh tra, giám sát và phòng chống tham nhũng để điều chỉnh, sửa đổi cho phù hợp với tình hình hiện nay.

Đối với Thống đốc, Thanh tra Chính phủ kiến nghị cần chỉ đạo các đơn vị kiểm điểm trách nhiệm đối với tập thể, các cá nhân có vi phạm được nêu trong kết luận thanh tra, chỉ đạo các đơn vị khẩn trương khắc phục các vi phạm, xử lý các vi phạm của các TCTD mà Thanh tra Chính phủ đã nêu trong kết luận này.

D.A