Ảnh T.L minh họa.

“Hãy hành động để hướng đến mục tiêu 90 – 90 – 90 vào năm 2020” là chủ đề của Tháng hành động quốc gia phòng, chống HIV/AIDS năm 2018 chính thức được Bộ Y tế phát động vào ngày 1/12.

Mục tiêu 90 – 90 – 90 có nghĩa là 90% người nhiễm HIV biết được tình trạng nhiễm HIV của mình; 90% người đã chẩn đoán nhiễm HIV được điều trị bằng thuốc kháng vi rút ARV và 90% người nhiễm HIV đã được điều trị bằng ARV kiểm soát được số lượng vi rút ở mức thấp để sống khỏe mạnh và giảm nguy cơ lây truyền HIV sang người khác.

Theo báo cáo của Cục Phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế), năm 2018 là năm thứ 5 liên tiếp Việt Nam tiếp tục theo đuổi và thực hiện mục tiêu 90 – 90 – 90. Đồng thời, năm 2018 cũng là năm thứ 10 liên tiếp dịch HIV/AIDS tại Việt Nam được kiểm soát ở cả 3 tiêu chí là: giảm số người nhiễm mới HIV/AIDS hằng năm; giảm số người chuyển sang AIDS và giảm số người tử vong do HIV/AIDS. Việt Nam cũng đã tiếp tục kiểm soát được tỷ lệ nhiễm HIV trong cộng đồng dân cư ở mức dưới 0,3%.

Tuy nhiên, tình hình dịch HIV vẫn đang tiềm ẩn nguy cơ bùng phát vì vẫn còn nhiều người nhiễm HIV trong cộng đồng chưa được phát hiện, đặc biệt ở khu vực miền núi, vùng sâu. Theo ước tính, Việt Nam hiện có khoảng 250.0000 người nhiễm HIV hiện còn sống, nhưng chỉ có gần 200.000 người nhiễm HIV biết được tình trạng của mình.

Như vậy, vẫn còn khoảng 50.000 người nhiễm HIV chưa biết được tình trạng, họ có thể sẽ vô tình là nguồn lây nhiễm HIV cho cộng đồng do không được tư vấn và điều trị các dịch vụ dự phòng. Đồng thời, họ cũng không được tiếp cận các dịch vụ điều trị ARV sớm để bảo vệ sức khỏe cho chính bản thân và làm giảm lây truyền HIV ra cộng đồng.

Cũng dựa trên ước tính, Việt Nam mới chỉ có gần 80% người nhiễm HIV biết được tình trạng, trong khi chỉ còn 2 năm để đạt tới mục tiêu thứ nhất là 90% người nhiễm HIV biết được tình trạng nhiễm HIV của mình, đây là khoảng cách lớn cần sự nỗ lực của cả cộng đồng.

Theo TS Hoàng Đình Cảnh, Phó Cục trưởng Cục Phòng, chống HIV/AIDS, nếu đạt được cả ba mục tiêu trên thì chúng ta có thể phát hiện được hầu hết người nhiễm HIV trong cộng đồng, điều trị được hết người nhiễm HIV, giảm tối đa khả năng lây nhiễm HIV cho người khác.

Khi các mục tiêu 90 – 90 – 90 đạt được không chỉ là bảo vệ sức khỏe con người, sự ổn định và phát triển của quốc gia, mà còn tạo đà để tiến tới kết thúc đại dịch AIDS vào năm 2030. “Nếu như đến năm 2020, chúng ta đạt được cả 3 tiêu chí và duy trì được liên tục đến năm 2030 thì sẽ thanh toán được dịch AIDS. Khi dịch được thanh toán không phải không còn bệnh nhân nào mà lúc đó bệnh AIDS chỉ như một bệnh thông thường, với tỷ lệ nhiễm thấp và không còn là vấn đề nổi cộm của y tế công cộng”, TS Cảnh nhấn mạnh./.

Mai Đan