 |
| Mở rộng thêm đối tượng tham gia bảo hiểm y tế, tăng khả năng tiếp cận dịch vụ y tế cho người dân. Ảnh: Luyện Vũ |
Bộ Y tế cho biết, sau 15 năm triển khai thực hiện, Luật Bảo hiểm y tế (BHYT) đã đi vào cuộc sống và đã đạt được nhiều kết quả quan trọng. Đến ngày 31/12/2023, cả nước đã có 93,628 triệu người tham gia BHYT, đạt tỷ lệ bao phủ 93,35% dân số. Quyền lợi của người tham gia BHYT được điều chỉnh phù hợp, đáp ứng nhu cầu khám chữa bệnh (KCB). Công tác tổ chức KCB và thanh toán chi phí KCB BHYT đã được cải thiện đáng kể về quy trình, thủ tục.
Người nghèo và các đối tượng chính sách xã hội, người có công, trẻ em dưới 6 tuổi đã được quan tâm trong tiếp cận và thụ hưởng các dịch vụ y tế, theo quy định của luật. Chính sách BHYT bảo đảm nguyên tắc chia sẻ rủi ro giữa những người tham gia BHYT; đồng thời cũng đảm nhận nhiều chính sách phúc lợi xã hội khác...
Bên cạnh những kết quả đã đạt được, quá trình thực hiện Luật BHYT vẫn phát sinh một số vướng mắc, bất cập cần được điều chỉnh, trong đó có độ bao phủ BHYT, hướng tới BHYT toàn dân.
Theo đó, Bộ Y tế đề xuất sửa đổi, bổ sung một số quy định về các đối tượng bắt buộc tham gia BHYT đã được quy định tại Điều 12 Luật BHYT, để phù hợp với thực tiễn thực hiện luật thời gian qua. Số này bao gồm: người lao động làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn; hợp đồng lao động xác định thời hạn từ đủ 1 tháng trở lên; người quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên, người đại diện phần vốn nhà nước, người đại diện phần vốn của doanh nghiệp tại công ty và công ty mẹ, người quản lý điều hành hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã có hưởng tiền lương; chủ hộ kinh doanh của hộ kinh doanh thuộc diện phải đăng ký kinh doanh; người lao động làm việc không trọn thời gian, thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc.
Nhóm đối tượng khác được bổ sung tham gia BHYT bắt buộc là người lao động là công dân nước ngoài làm việc tại Việt Nam thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc khi có giấy phép lao động, hoặc chứng chỉ hành nghề, hoặc giấy phép hành nghề, do cơ quan có thẩm quyền của Việt Nam cấp và có hợp đồng lao động xác định thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên với người sử dụng lao động tại Việt Nam.
Đồng thời, dự thảo Luật BHYT sửa đổi cũng bổ sung thêm nhóm tự đóng BHYT, bao gồm: người sinh sống, làm việc, người được nuôi dưỡng, chăm sóc trong các tổ chức, cơ sở từ thiện, tôn giáo, người Việt Nam không có giấy tờ tuỳ thân, người nước ngoài sinh sống tại Việt Nam mà không thuộc các đối tượng đã được quy định trong luật, người lao động trong thời gian nghỉ không hưởng lương, hoặc tạm hoãn hợp đồng lao động tự đóng, hoặc tham gia theo hình thức hộ gia đình.
 |
Bộ Y tế cho biết, việc quy định bổ sung những đối tượng trên thuộc nhóm tham gia bắt buộc và tự đóng có thể giúp duy trì và tăng đối tượng tham gia BHYT, hướng tới đảm bảo mục tiêu bao phủ BHYT toàn dân theo các nghị quyết của Đảng và Chính phủ. Từ đó tăng nguồn thu cho Quỹ BHYT, tăng nguồn kinh phí KCB BHYT cho cơ sở KCB.
Theo thống đến năm 2023, cả nước có khoảng 2 triệu hộ có đăng ký kinh doanh, nếu chỉ riêng đối tượng này tham gia BHYT thì Quỹ BHYT có thể tăng thêm khoảng 1.944 tỷ đồng mỗi năm. Với lao động nghỉ không hưởng lương, hoặc tạm hoãn hợp đồng lao động, khi quy định đối tượng này tiếp tục tham gia BHYT sẽ giúp duy trì ổn định đối tượng và nguồn thu của Quỹ BHYT.
Cũng theo Bộ Y tế, việc bổ sung các nhóm đối tượng tham gia theo đề xuất trên cũng góp phần bảo đảm chính sách an sinh xã hội, duy trì và từng bước tăng mức bao phủ BHYT toàn dân. Bên cạnh đó, tăng tiếp cận và sử dụng dịch vụ y tế do Quỹ BHYT chi trả sẽ góp phần làm tăng cung ứng dịch vụ y tế của các cơ sở KCB, từ đó tăng việc làm, nguồn thu nhập, chế độ đãi ngộ cho cán bộ y tế. Các lĩnh vực liên quan có thể tăng việc làm do tiêu dùng dịch vụ, hàng hóa đi theo nhu cầu KCB.
Đồng thời, điều quan trọng là khi thuộc đối tượng tham gia BHYT, người dân có lợi khi được bảo đảm về tài chính và được Quỹ BHYT chi trả trong trường hợp ốm đau, bệnh tật. Đơn cử như đối với chạy thận nhân tạo - dịch vụ có tỷ trọng chi lớn nhất từ Quỹ BHYT. Hiện nay, ước tính trên cả nước, tổng số lượt chạy thận nhân tạo được BHYT thanh toán là 4,3 triệu lượt/năm, với tổng chi phí được chi từ Quỹ BHYT cho thận nhân tạo chu kỳ là 2.400 tỷ đồng/năm. Vì vậy, nếu không thuộc đối tượng tham gia BHYT, không được chi trả từ Quỹ BHYT, người dân sẽ đối mặt với khó khăn rất lớn về mặt tài chính, đặc biệt khi mắc các bệnh hiểm nghèo.
| Nghiên cứu, bổ sung chế tài các trường hợp trốn BHYT bắt buộc Tại phiên họp thẩm định đề nghị xây dựng Luật BHYT sửa đổi do Bộ Tư pháp vừa tổ chức, BHXH Việt Nam thống nhất với đề xuất cần mở rộng đối tượng tham gia nhằm tăng độ bao phủ của BHYT. Bên cạnh đó, BHXH Việt Nam cũng đề xuất cơ quan soạn thảo cần quy định thời gian tối thiếu người nước ngoài phải sinh sống tại Việt Nam để được tự đóng BHYT; đồng thời đề nghị nghiên cứu, bổ sung các chế tài xử lý các trường hợp không tham gia BHYT bắt buộc. |
