Tham dự hội nghị có đại diện lãnh đạo, cán bộ phụ trách công tác xây dựng dự toán của 32 bộ, ngành, cơ quan trung ương; các đơn vị thuộc Bộ Tài chính như: Vụ Ngân sách nhà nước, Cục Thuế, Cục Hải quan, Kho bạc Nhà nước, Cục Dự trữ Nhà nước, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước...

Hội nghị tập huấn công tác xây dựng dự toán thu, chi ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2027 của các bộ, cơ quan Trung ương. Ảnh: Thanh Sơn

Tại phiên khai mạc chiều 9/7, ông Chu Đức Lam - Vụ trưởng Vụ Tài chính- Kinh tế ngành, Bộ Tài chính cho biết, Hội nghị diễn ra trong bối cảnh Luật Ngân sách nhà nước số 89/2025/QH15 được Quốc hội thông qua ngày 25/6/2025 với nhiều nội dung đổi mới, bổ sung quan trọng, tác động trực tiếp đến công tác xây dựng dự toán thu, chi ngân sách nhà nước của các bộ, cơ quan Trung ương.

Ông Chu Đức Lam - Vụ trưởng Vụ Tài chính - Kinh tế ngành, Bộ Tài chính. Ảnh: Thanh Sơn

Thông qua chương trình tập huấn, Bộ Tài chính và Kiểm toán Nhà nước sẽ hướng dẫn triển khai các quy định mới của Luật Ngân sách nhà nước, đồng thời giải đáp những khó khăn, vướng mắc trong quá trình xây dựng dự toán. Hội nghị cũng hướng tới mục tiêu thống nhất cách hiểu, cách triển khai các quy định của Luật, nâng cao chất lượng công tác lập dự toán thu, chi ngân sách nhà nước năm 2027 và tăng cường phối hợp giữa các bộ, cơ quan trung ương.

Tại hội nghị, bà Vũ Thị Hải Yến - Phó Vụ trưởng, Vụ Tài chính - Kinh tế ngành, Bộ Tài chính đã trình bày chuyên đề về công tác xây dựng dự toán thu, chi NSNN năm 2027 của các bộ, cơ quan trung ương. Theo đó, các đơn vị xây dựng dự toán chi thường xuyên năm 2027 chi tiết theo từng lĩnh vực chi NSNN bảo đảm đúng bản chất kinh tế - xã hội, đáp ứng các nhiệm vụ chính trị quan trọng, thực hiện đầy đủ các chính sách, chế độ Nhà nước đã ban hành, nhất là các chính sách chi cho con người, chi an sinh xã hội, các nhiệm vụ, chương trình, dự án đã được cấp thẩm quyền phê duyệt.

Trong đó, dự kiến kinh phí thực hiện chính sách tinh giản biên chế năm 2027 theo Nghị định số 154/2025/NĐ-CP trên cơ sở kế hoạch tinh giản biên chế (số đối tượng, số tiền trợ cấp) được cấp có thẩm quyền phê duyệt.

Bà Vũ Thị Hải Yến - Phó Vụ trưởng, Vụ Tài chính - Kinh tế ngành, Bộ Tài chính đã trình bày chuyên đề về công tác xây dựng dự toán thu, chi NSNN năm 2027 của các Bộ, cơ quan trung ương. Ảnh: Thanh Sơn

Đối với nội dung sửa chữa, bảo dưỡng thường xuyên thực hiện theo Thông tư số 65/2021/TT-BTC. Đối với các nhiệm vụ chi NSNN được bố trí từ hai nguồn chi đầu tư công và chi thường xuyên thực hiện theo Nghị định số 104/2026/NĐ-CP.

Đối với dự toán chi thường xuyên không giao tự chủ, các nhiệm vụ đặc thù phát sinh không thường xuyên khác của các lĩnh vực chi NSNN, lập, tổng hợp dự toán theo quy định của pháp luật về NSNN và pháp luật khác có liên quan.

Tham luận về vai trò, trách nhiệm của KTNN trong tham gia ý kiến về dự toán NSNN hằng năm theo Luật NSNN, ông Phan Trường Giang - Phó Kiểm toán trưởng KTNN Chuyên ngành II cho biết, thông điệp cốt lõi là KTNN tham gia ý kiến về dự toán NSNN nhằm cung cấp ý kiến độc lập, khách quan, dựa trên bằng chứng kiểm toán, thực tiễn quản lý ngân sách và phân tích rủi ro tài khóa. Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng dự toán ngay từ khâu đầu tiên của chu trình ngân sách.

Theo ông Giang, có 6 nhóm nội dung, trọng tâm then chốt KTNN tập trung khi tham gia ý kiến về dự toán hằng năm, đó là: Đánh giá chất lượng dự toán thu; Đánh giá dự toán chi thường xuyên; Đánh giá dự toán chi đầu tư phát triển; Chi cho các lĩnh vực ưu tiên; Bội chi, vay nợ & nghĩa vụ tài khóa; Thực hiện kiến nghị kiểm toán.

Các đề xuất giải pháp có tính thực tiễn cao KTNN. Thứ nhất, chia sẻ dữ liệu sớm, có cấu trúc: KTNN cần được tiếp cận kịp thời tài liệu dự toán, báo cáo thuyết minh, tình hình thực hiện hiện hành, quỹ ngoài ngân sách, nợ đọng, vay nợ để đưa ra ý kiến sâu sát trước áp lực thời gian của quy trình ngân sách.

Thứ hai là bổ sung phụ lục xử lý kiến nghị cũ, đưa nội dung tiếp thu, xử lý kiến nghị cũ của từng bộ ngành, địa phương thành một phụ lục riêng bắt buộc trong hồ sơ dự toán, gắn việc thực hiện kỷ luật kiểm toán trực tiếp vào phê duyệt phân bổ hạn mức chi năm sau.

Thứ ba, luận dựa trên rủi ro, thay đổi phương pháp họp thảo luận cơ học tăng giảm số liệu, tập trung rà soát các điểm rủi ro tài khóa lớn; nguồn thu kém bền vững, chi thường xuyên chưa có định mức, các quỹ ngoài ngân sách chưa minh bạch.

Thứ tư là hướng tới dự toán kết quả đầu ra. Đối với chương trình, đề án lớn, bắt buộc quy định chỉ tiêu đầu ra kỳ vọng để sau này kiểm toán nhà nước có cơ sở pháp lý và bằng chứng đánh giá xem đồng tiền ngân sách bỏ ra có kiến tạo giá trị công tương xứng hay không.

Thứ năm là phối hợp ba bên chặt chẽ. Thiết lập cơ chế phối hợp mật thiết thường xuyên giữa Bộ Tài chính (tổng hợp điều hành), Kiểm toán nhà nước (phản biện độc lập) và các Cơ quan Quốc hội (chủ trì thẩm tra) nhằm nâng tầm chất lượng dự toán trình Quốc hội.