Khảo sát tình hình triển khai 2 thủ tục hành chính liên thông tại bộ phận "Một cửa" Bảo hiểm Xã hội Hà Đông, Hà Nội. Ảnh: Ngọc Dũng

Linh hoạt triển khai

Thực hiện Đề án Phát triển ứng dụng dữ liệu dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022 - 2025, tầm nhìn đến năm 2030 (Đề án 06), từ ngày 21/11/2022, TP. Hà Nội và tỉnh Hà Nam là hai địa phương được lựa chọn để triển khai làm điểm 2 nhóm thủ tục hành chính (TTHC) liên thông: Đăng ký khai sinh - đăng ký thường trú - cấp thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) cho trẻ dưới 6 tuổi; đăng ký khai tử - xóa đăng ký thường trú - hỗ trợ chi phí mai táng, trợ cấp mai táng.

Ông Phan Văn Mến - Giám đốc Bảo hiểm Xã hội (BHXH) TP. Hà Nội cho biết, BHXH TP. Hà Nội đã có văn bản triển khai đến các đơn vị trực thuộc yêu cầu Văn phòng BHXH thành phố, BHXH các quận, huyện, thị xã thực hiện phân luồng ưu tiên giải quyết TTHC liên thông đảm bảo thời gian, chất lượng theo quy định, đồng thời tổng hợp khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai phản ánh về BHXH thành phố để tổng hợp báo cáo BHXH Việt Nam, UBND thành phố.

Về tình hình giải quyết hồ sơ “Đăng ký khai tử - Xóa đăng ký thường trú - Trợ cấp mai táng phí” trên Cổng Dịch vụ công (DVC) quốc gia, tính từ ngày 21/11/2022 đến ngày 31/5/2023, BHXH thành phố đã giải quyết cho 298 trường hợp.

Theo ông Phan Văn Mến, việc triển khai có một số thuận lợi, đó là khi thực hiện thủ tục liên thông trực tuyến, người dân chỉ khai báo thông tin một lần để giải quyết 3 thủ tục hành chính, cắt giảm bớt các giấy tờ, thời gian giải quyết, giảm thời gian đi lại, nâng cao chất lượng phục vụ người dân. Đối với cơ quan BHXH giảm áp lực tại bộ phận một cửa của các đơn vị, giải quyết công việc nhanh hơn, thuận tiện và khoa học hơn; công khai, minh bạch trong giải quyết các chế độ BHXH, BHYT…

Đẩy nhanh tiến độ số hóa hồ sơ

Tuy nhiên, ngoài mặt thuận lợi, việc triển khai 2 nhóm TTHC liên thông cũng gặp một số khó khăn như tâm lý và thói quen của người dân muốn đến trực tiếp cơ quan nhà nước để làm thủ tục hành chính; được hỏi và được hướng dẫn cụ thể về các loại hồ sơ, các giấy tờ có liên quan. Người dân chưa hiểu rõ về các chế độ, quyền lợi được hưởng BHXH đối với người lao động đang hưởng; đang tham gia BHXH bị chết nên đã đề nghị giải quyết trợ cấp mai táng phí không phải người hưởng do cơ quan BHXH quản lý (người hưởng do Sở Lao động, Thương binh và Xã hội giải quyết hoặc trẻ em chết...).

Quy trình thực hiện mới, khá phức tạp khiến người dân khi thực hiện kê khai bị rối, nhiều thao tác kê khai thủ công, đặc biệt là những người lớn tuổi và những người ít tiếp xúc với công nghệ thông tin khi phải thực hiện kê khai thì còn nhiều lúng túng. Dữ liệu quản lý người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng căn cứ theo thông tin trên hồ sơ hưởng BHXH. Đa phần số người hưởng lương hưu, trợ cấp BHXH hàng tháng trước năm 1995 đều có sự không thống nhất thông tin nhân thân giữa hồ sơ hưởng, căn cước công dân và trích lục khai tử (họ, chữ đệm, tên, ngày, tháng, năm sinh…).

Bên cạnh đó, hồ sơ tiếp nhận TTHC “Đăng ký khai sinh, đăng ký thường trú, cấp thẻ BHYT cho trẻ em dưới 6 tuổi” trên Cổng DVC quốc gia không theo mã UBND phường nên không tự động chia theo tài khoản quản lý. Do đó, tài khoản rất khó xác định hồ sơ phát hành thẻ thuộc phường được phân công quản lý và đồng thời phát sinh thêm thao tác rà soát thủ công, mở lần lượt từng hồ sơ, tra cứu hồ sơ cá nhân của trẻ em mới xác định được mã phường để tiếp nhận hồ sơ...

Chia sẻ từ thực tiễn triển khai 2 TTHC, ông Lê Thành Long - Giám đốc BHXH quận Hà Đông cho biết, BHXH quận đã phối hợp chặt chẽ với các UBND các phường, đoàn thanh niên hỗ trợ người dân thực hiện kê khai, thời kỳ đầu người dân còn bỡ ngỡ nhưng hiện nay việc kê khai đầu vào diễn ra thuận lợi. BHXH quận Hà Đông đã giải quyết cho 24 trường hợp thực hiện thủ tục “Đăng ký khai tử - Xóa đăng ký thường trú - Trợ cấp mai táng phí” trên Cổng DVC quốc gia. Còn 19 trường hợp từ chối giải quyết do kê khai không đúng đối tượng, kê khai thử. BHXH quận đã phối hợp với UBND phường linh hoạt trong xác nhận đối tượng chi trả chế độ mai táng và tử tuất khi phát hiện có sự không thống nhất thông tin nhân thân giữa hồ sơ hưởng, căn cước công dân và trích lục khai tử.