Thị trường vàng đã có một số động thái điều chỉnh giảm sau chỉ đạo mới của Ngân hàng Nhà nước. Ảnh tư liệu

Thay đổi “chiến thuật”

Trong 1 tháng kể từ 25/4 đến 23/5, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) đã thực hiện đều đặn các buổi đấu thầu vàng miếng SJC ra thị trường. Kết quả qua gần 1 tháng thực hiện giải pháp này, NHNN đã tổ chức 9 phiên đấu thầu, cung ứng ra thị trường 48.500 lượng vàng SJC, tương đương hơn 1,8 tấn vàng.

Các phiên đấu thầu thực hiện theo quy định tại Thông tư số 06/2013/TT-NHNN ngày 12/3/2013 của Thống đốc NHNN hướng dẫn hoạt động mua, bán vàng miếng trên thị trường trong nước và Quyết định 563/QĐ-NHNN của NHNN ngày 18/3/2013 về quy trình mua, bán vàng miếng. Trong thời gian đấu thầu vàng, mỗi phiên đấu thầu NHNN đưa 16,8 nghìn lượng vàng và tất cả các phiên trúng thầu chưa có phiên nào lượng vàng đưa ra đấu thầu được bán hết. Ngoài ra, sau thời gian thực hiện đấu thầu vàng, mức chênh lệch giữa giá vàng miếng SJC trong nước và giá vàng thế giới vẫn ở mức cao, khoảng trên 20%.

Theo đánh giá của ông Phạm Quang Dũng - Phó Thống đốc NHNN, điều này cho thấy, bên cạnh các yếu tố mang tính thị trường như quan hệ cung - cầu, không loại trừ khả năng có các hành vi phạm pháp, thao túng, làm giá, gây mất ổn định thị trường vàng.

"Ngoài giải pháp bán vàng qua ngân hàng sắp thực hiện, cơ quan quản lý cần tiếp tục thực hiện đồng bộ các giải pháp khác, trong đó có việc tăng cường thanh kiểm tra để ngăn chặn nhập lậu vàng. Về pháp lý, Nghị định 24/2013/NĐ-CP cũng cần sửa đổi, bổ sung nhằm tiến tới đưa thị trường vàng liên thông với thế giới. Các giải pháp đều hướng tới mục tiêu là phát triển thị trường minh bạch lành mạnh, nhưng cũng không thể đòi hỏi điều đó phải thực thi có lộ trình từng bước" - TS. Châu Đình Linh, Giảng viên Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh

Trong bối cảnh này, lãnh đạo NHNN cho biết, nhằm đảm bảo thực hiện thành công mục tiêu bình ổn thị trường theo chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ. Từ ngày 3/6, NHNN sẽ thực hiện bán vàng trực tiếp cho 4 ngân hàng thương mại Nhà nước để các ngân hàng này bán vàng trực tiếp tới người dân. Mục tiêu là sớm thu hẹp chênh lệch giữa giá vàng ở trong nước và thế giới về mức phù hợp và bền vững. Các ngân hàng này bao gồm Agribank, Vietcombank, BIDV và VietinBank.

Ngoài ra, theo NHNN, việc thực thi các giải pháp bình ổn thị trường được kết hợp đồng thời nhiều hình thức khác nhau. Cụ thể theo ông Dũng, song song với biện pháp kể trên, NHNN cũng đang đang phối hợp với Bộ Công an, Bộ Tài chính, Bộ Công thương và Thanh tra Chính phủ tổ chức thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong hoạt động kinh doanh vàng đối với các tổ chức tín dụng và doanh nghiệp và sẽ kiên quyết xử lý nghiêm đối với các hành vi vi phạm pháp luật (nếu có).

Thị trường hồi hộp chờ tín hiệu mới

Như vậy, NHNN đã có sự thay đổi giải pháp trong việc thực hiện mục tiêu ổn định thị trường vàng. Đánh giá về động thái này của NHNN, TS. Châu Đình Linh - giảng viên Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh cho biết, một trong những mặt tích cực chúng ta có thể thấy qua những diễn biến trên là quan điểm hành động quyết liệt của cơ quan quản lý trong việc thực thi mục tiêu ổn định thị trường. Về phương pháp tiếp cận, cái gì chưa phù hợp thì cũng đã được đánh giá và có sự cải tiến thay đổi và đó cũng là cách để dần đi đến một giải pháp phù hợp nhất cho thị trường.

Về phía các ngân hàng thương mại, một số ngân hàng đã tỏ ra sẵn sàng cho việc nhập cuộc ngay khi giải pháp mới được thực thi từ ngày 3/6. Cụ thể theo một lãnh đạo Agribank cho biết, sẵn sàng đảm bảo cung ứng nhu cầu hợp pháp của người dân. Về giá bán, Agribank khẳng định việc tham gia vào thị trường để bán vàng, không vì mục đích lợi nhuận mà quan trọng nhất là thực hiện mục tiêu giảm chênh lệch giá vàng trong nước và quốc tế so với hiện nay.

Trong khi đó, BIDV cho biết, họ sẽ thiết lập mạng lưới phân phối ở các địa bàn chính về kinh doanh vàng (Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Cần Thơ, Bà Rịa - Vũng Tàu…). Trước mắt là triển khai ngay tại TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội.

Về diễn biến thị trường, sau khi NHNN đưa ra thông tin về giải pháp bán vàng trực tiếp qua 4 ngân hàng thương mại nhà nước, thị trường vàng đã có một số động thái điều chỉnh giảm. Tại thời điểm sáng ngày 31/5, giá vàng miếng SJC ghi nhận mức mua vào là 86,3 triệu đồng/lượng và bán ra là 88,8 triệu đồng/lượng.

Mặc dù vậy, giá vàng trong nước giảm ngoài yếu tố tâm lý thị trường từ các thông tin từ giải pháp mới sắp thực thi cũng có nguyên nhân từ việc giá vàng thế giới đã hạ nhiệt. Thị trường vàng quốc tế sau khi đạt đỉnh trên 2.420 USD/ounce vào các ngày 20 – 21/5 thì cũng đã đảo chiều giảm mạnh và đến sáng ngày 31/5 theo giờ Việt Nam đã về mốc chỉ còn khoảng 2.345 USD/ounce.

Ngoài ra, theo TS. Châu Đình Linh, trả lời câu hỏi là việc thực thi giải pháp có thể làm giảm giá vàng không thì câu trả lời có thể là chưa. Lý do là thị trường vàng của Việt Nam chưa liên thông thị trường quốc tế và việc NHNN bán vàng ra thị trường dù theo kênh nào thì họ cũng sẽ phải tham chiếu giá trong nước, chứ không thể bán theo giá thế giới. Mặc dù vậy, việc bán vàng này cũng có ý nghĩa ở chỗ nó giúp tăng nguồn cung ra thị trường và từ đó hạn chế được các tác động tiêu cực từ các yếu tố đầu cơ có thể có. Từ đó, thị trường sẽ dần đi vào quỹ đạo ổn định.

ÔNG LÊ NGỌC LÂM - TỔNG GIÁM ĐỐC BIDV: Chủ trương đúng đắn của Ngân hàng Nhà nước Ngân hàng BIDV đã rất trách nhiệm để triển khai đồng bộ các giải pháp. Cụ thể là chúng tôi công bố danh sách các điểm bán vàng miếng nêu trên, thời gian bắt đầu thực hiện bán vàng miếng trên website của Ngân hàng. Đồng thời, Ngân hàng đã hoàn thiện thủ tục thiết lập quan hệ giao dịch mua, bán vàng miếng với NHNN, thiết lập mạng lưới phân phối ở các địa bàn chính và sẽ công bố công khai hàng ngày giá bán vàng trên website của BIDV. Theo đó, việc bán vàng trực tiếp tới người dân sẽ được thực hiện bắt đầu ngay trong ngày thứ hai, 3/6/2024. Giá bán vàng miếng sẽ được công bố công khai trên wesite chính thức của các ngân hàng thương mại để người dân tiện theo dõi. Chúng tôi xác định thực hiện chủ trương bình ổn thị trường của Chính phủ và NHNN nên không đặt ra mục tiêu lợi nhuận mà sẽ cung ứng với mức giá phù hợp trên cơ sở giá mua từ NHNN. Việc này sẽ góp phần để sớm hiện thực hoá mục tiêu giảm chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới. ÔNG PHẠM TOÀN VƯỢNG - TỔNG GIÁM ĐỐC AGRIBANK: Các thủ tục sẽ rất thuận tiện, đơn giản Có thể nói rằng đây là một chủ trương kịp thời, đúng đắn và trách nhiệm của NHNN cũng như cả hệ thống ngân hàng thương mại. Về phía Agribank, với lợi thế mạng lưới giao dịch rộng khắp, chúng tôi đã triển khai đầy đủ các điều kiện cần thiết để có thể sẵn sàng bắt đầu cung ứng vàng cho người dân từ ngày 3/6/2024. Trước mắt, chúng tôi sẽ tổ chức thực hiện tại Hà Nội, TP.HCM và theo dõi diễn biến thị trường để tiếp tục triển khai mở rộng hơn, đảm bảo phù hợp với nhu cầu thị trường. Về cơ bản, các thủ tục sẽ rất thuận tiện, đơn giản, tuy nhiên khách hàng cũng cần lưu ý các thủ tục liên quan đến định danh của cá nhân và tuân thủ một số quy định giao dịch, thanh toán hợp pháp về hóa đơn và phòng chống rửa tiền. Khi giao dịch vàng, việc xuất hóa đơn, thanh toán qua tài khoản, giúp khẳng định được giao dịch hợp pháp, cũng là khẳng định quyền sở hữu của người mua; đồng thời điều này cũng giúp cơ quan quản lý nhà nước nắm bắt được các giao dịch, lượng vàng luân chuyển trong cá nhân, tổ chức và các đơn vị được phép kinh doanh vàng.