Nguồn: Deloitte vietnam

PV: Ông đánh giá thế nào về việc chúng ta đã luật hóa IFRS để chính thức đưa vào áp dụng tại Việt Nam?

PGS. TS Mai Ngọc Anh: Việc Quốc hội sửa đổi Luật Kế toán, chính thức đưa Chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) vào áp dụng tại Việt Nam và giao cho Bộ Tài chính hướng dẫn về đối tượng, phạm vi và lộ trình là một bước quan trọng mang tính quyết định đến việc hệ thống kế toán và kiểm toán của Việt Nam hội nhập sâu rộng với thông lệ quốc tế. Đây cũng là một tin vui cho những người làm nghề kế toán, kiểm toán, đồng thời cũng tạo ra nhiều thách thức. Chúng tôi tin tưởng rằng với sự quyết tâm của Bộ Tài chính và cộng đồng những người làm công tác tài chính kế toán, từ đào tạo đến thực hành, lộ trình áp dụng IFRS tại Việt Nam sẽ thành công.

PV: Được biết, IFRS đòi hỏi nhiều sắc đoán (thuật ngữ chỉ sự phân tích và đưa ra những phán đoán, nhận định dựa trên các thông tin, dữ liệu hiện có-PV) và ước tính. Trong IFRS cũng không còn thấy bóng dáng của kỹ thuật kế toán đơn thuần. Vậy, theo ông, để áp dụng IFRS vào thực tiễn, khung năng lực của người làm kế toán cần đáp ứng những yêu cầu nào để có đủ kỹ năng thu thập thông tin, dữ liệu và trình bày báo cáo tài chính theo quy định của IFRS?

PGS. TS Mai Ngọc Anh: Việc xây dựng khung năng lực cho các chuyên gia về tài chính, kế toán đã được bàn thảo nhiều. Trên thực tế, nghề nghiệp về kế toán và kiểm toán là một nghề vốn đã có một khung năng lực được định hình rất rõ.

Tuy nhiên, trong bối cảnh áp dụng IFRS, các nguyên tắc tích hợp giữa kế toán, tài chính và quản trị kinh doanh là cần thiết. Chuyên gia kế toán cần có kiến thức và kỹ năng tích hợp cả về tài chính, kế toán và kinh doanh để vận dụng IFRS hiệu quả. Đặc biệt, việc áp dụng công nghệ cao trong lĩnh vực tài chính, kế toán sẽ giúp giải quyết khó khăn về dữ liệu, rút ngắn thời gian chuẩn bị và tăng cường mức độ sẵn sàng. Do đó, kỹ năng ứng dụng công nghệ là cần thiết song hành với tư duy tích hợp về tài chính, kế toán.

PV: Việc áp dụng IFRS tại Việt Nam cần nguồn nhân lực được chuẩn bị kỹ lưỡng. Theo đánh giá của ông, liệu nguồn nhân lực Việt Nam đã đáp ứng yêu cầu của IFRS hay chưa? Các cơ sở đào tạo tại Việt Nam cần có những động thái nào để bắt kịp xu hướng áp dụng IFRS?

PGS. TS Mai Ngọc Anh: Từ đầu những năm 2000, các cơ sở đào tạo của Việt Nam đã tiếp cận với hệ thống chuẩn mực báo cáo quốc tế và báo cáo tài chính quốc tế. Đặc biệt, khi Bộ Tài chính phát đi “tín hiệu” rõ rệt về lộ trình áp dụng IFRS cùng với sự ra đời của Quyết định số 345/QĐ-BTC với những thông điệp cụ thể, nhiều trường đại học đã đưa các chương trình đào tạo theo định hướng quốc tế vào chương trình giảng dạy, bao gồm cả các chương trình “nhập khẩu” từ các đại học quốc tế hoặc những chương trình phù hợp với các chứng chỉ quốc tế về kế toán, kiểm toán.

Sau thời gian đào tạo, chúng tôi đã cung cấp cho xã hội một lực lượng lao động chất lượng cao. Tôi tin tưởng rằng, sự chuẩn bị về nguồn nhân lực của Việt Nam có thể đảm bảo tốt cho tiến trình áp dụng IFRS trong tương lai.

PV: Từ góc độ của một chuyên gia, ông đánh giá thế nào về các thách thức mà các doanh nghiệp có thể gặp phải khi áp dụng IFRS?

PGS. TS Mai Ngọc Anh: Có thể thấy thách thức thì rất nhiều, song, tôi muốn nhấn mạnh hai vấn đề chính.

Thứ nhất là tư duy của lãnh đạo. Các nhà lãnh đạo cần thực sự nhận thấy lợi ích của việc áp dụng IFRS, vì IFRS kết hợp tư duy kế toán, tài chính và kinh doanh, mang lại thông tin tổng hợp và hữu ích cho các nhà quản trị. Đó mới là lợi ích vượt trội của việc áp dụng chuẩn mực này.

Thứ hai là về cơ sở hạ tầng. Đây là nền tảng cho việc áp dụng IFRS. Việt Nam cần tích lũy và chuẩn hóa dữ liệu kinh tế, tài chính, coi dữ liệu như tài nguyên để áp dụng IFRS hiệu quả. Đây là một quá trình mất nhiều thời gian và phải có quá trình dần dần, do đó, phải bắt đầu ngay và tích lũy cơ sở hạ tầng cần thiết từ lúc này.

PV: Xin cảm ơn ông!