Thương mại tăng tốc, lập cột mốc lịch sử

Ngày 29/10/2026, tổng trị giá xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam chính thức đạt mốc 1.000 tỷ USD. Đây là dấu mốc quan trọng trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, phản ánh quy mô giao thương ngày càng mở rộng và vai trò của Việt Nam trong thương mại toàn cầu.

Xuất nhập khẩu chạm mốc 1.000 tỷ USD. Biểu đồ: Cục Hải quan

Theo số liệu của Cục Hải quan, tại thời điểm đạt cột mốc này, kim ngạch xuất khẩu đạt 493,64 tỷ USD, tăng 105,56 tỷ USD, tương đương 27,2% so với cùng kỳ năm trước. Kim ngạch nhập khẩu đạt 507,66 tỷ USD, tăng 138,72 tỷ USD, tương đương 37,6%.

Kết quả trên được ghi nhận trong bối cảnh thương mại quốc tế còn nhiều biến động. Tuy nhiên, hoạt động xuất nhập khẩu của Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, đưa tổng kim ngạch vượt mốc 1.000 tỷ USD ngay trong tháng 10, sớm hai tháng so với thời điểm kết thúc năm.

Cục Hải quan dự báo kim ngạch xuất nhập khẩu cả năm 2026 có thể tăng khoảng 25%, cao hơn mục tiêu tăng trưởng 15 - 16% được giao.

Nhìn lại chặng đường phát triển, kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam liên tục xác lập những cột mốc mới. Sau khi đạt 100 tỷ USD năm 2007, tổng kim ngạch tăng lên 200 tỷ USD năm 2011, 300 tỷ USD năm 2015, 400 tỷ USD năm 2017, 500 tỷ USD năm 2019, 600 tỷ USD năm 2021, 700 tỷ USD năm 2022 và 900 tỷ USD năm 2025. Năm 2026, Việt Nam chính thức bước qua ngưỡng 1.000 tỷ USD.

Trong giai đoạn 2016 - 2025, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 6.120 tỷ USD, bình quân 612 tỷ USD mỗi năm. Từ mức 351,38 tỷ USD năm 2016, kim ngạch tăng lên 929,92 tỷ USD năm 2025, gấp khoảng 2,65 lần; tốc độ tăng trưởng bình quân đạt 11% mỗi năm.

Với quy mô thương mại ngày càng lớn, Việt Nam đứng thứ 18 thế giới về xuất khẩu, thứ 20 về nhập khẩu và đứng thứ hai trong ASEAN, sau Singapore.

Các nhóm hàng chủ lực tiếp tục đóng góp đáng kể vào tăng trưởng. Ba nhóm hàng gồm máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; điện thoại và linh kiện; máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng khác đạt tổng kim ngạch 532 tỷ USD, chiếm 54% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu và tăng 49%.

Thị trường xuất nhập khẩu của Việt Nam cũng ngày càng mở rộng, với hoạt động giao thương với 237 quốc gia và vùng lãnh thổ. Trong đó, 36 thị trường xuất khẩu và 31 thị trường nhập khẩu có kim ngạch trên 1 tỷ USD. Xuất khẩu sang một số thị trường thuộc các hiệp định thương mại tự do tiếp tục tăng, như Nhật Bản tăng 18,6%, Hàn Quốc tăng 19,1%, Canada tăng 14,4% và Mexico tăng 42,5%. Trung Quốc và Hoa Kỳ tiếp tục là những đối tác thương mại lớn của Việt Nam.

Hải quan cải cách, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu

Cùng với sự phát triển của hoạt động thương mại, công tác quản lý hải quan đứng trước yêu cầu đáp ứng khối lượng hàng hóa xuất nhập khẩu ngày càng lớn, đồng thời bảo đảm quản lý nhà nước và tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Theo định hướng cải cách, hiện đại hóa, ngành Hải quan tập trung hoàn thiện thể chế, cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong các khâu nghiệp vụ. Việc đổi mới phương thức quản lý, tăng cường khai thác dữ liệu và áp dụng quản lý rủi ro góp phần nâng cao hiệu quả xử lý thủ tục, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động xuất nhập khẩu.

Bên cạnh nhiệm vụ tạo thuận lợi thương mại, Hải quan tiếp tục thực hiện công tác kiểm soát, đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại và các hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực hải quan. Đây là yêu cầu quan trọng nhằm bảo đảm môi trường kinh doanh lành mạnh, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động xuất nhập khẩu.

Cơ cấu thương mại cho thấy khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn. Theo số liệu trong thông cáo, khu vực FDI đạt kim ngạch xuất nhập khẩu khoảng 778 tỷ USD, chiếm 77,5% tổng kim ngạch và tăng 37%; khu vực doanh nghiệp trong nước đạt khoảng 223 tỷ USD, tăng 16%.