Cải cách hành chính thuế - hải quan: Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia

Văn Tuấn
(TBTCO) - Ngành Thuế và Hải quan là lực lượng tiên phong trong cải cách thể chế, hiện đại hóa quản lý, góp phần quan trọng nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, hướng tới mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong năm 2026 và những năm tiếp theo.
aa
Cải cách thuế - hải quan: Thúc đẩy chuyển đổi số trong doanh nghiệp

Đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính

Phát biểu khai mạc Diễn đàn “Ngành Thuế và ngành Hải quan đồng hành cùng doanh nghiệp, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế hai con số” tổ chức ngày 8/10, Tổng Biên tập Tạp chí Kinh tế - Tài chính Phạm Thu Phong cho biết, đất nước ta đang bước vào giai đoạn phát triển mới với khát vọng vươn lên mạnh mẽ, xây dựng một nền kinh tế độc lập, tự chủ, hiện đại và hội nhập sâu rộng.

Để hiện thực hóa mục tiêu đó, Đảng và Chính phủ đã xác định rõ yêu cầu tiếp tục đổi mới tư duy xây dựng thể chế, hoàn thiện chính sách, cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, thúc đẩy chuyển đổi số, nâng cao chất lượng môi trường đầu tư kinh doanh, lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Cải cách hành chính thuế - hải quan: Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia
Đại diện cơ quan Thuế, Hải quan và các chuyên gia trao đổi, giải đáp những vướng mắc trong thực thi chính sách đến doanh nghiệp. Ảnh: Thanh Hằng

Ông Phạm Thu Phong cho rằng, trong tiến trình ấy, ngành Thuế và ngành Hải quan giữ vai trò đặc biệt quan trọng. Không chỉ thực hiện chức năng quản lý thu ngân sách nhà nước, hai ngành còn là lực lượng tiên phong trong cải cách thể chế, hiện đại hóa quản lý, tạo thuận lợi thương mại, đồng hành cùng doanh nghiệp, tạo lập môi trường bình đẳng, tuân thủ pháp luật và góp phần nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế.

“Đặc biệt, dưới sự chỉ đạo của Bộ Tài chính, ngành Thuế và ngành Hải quan đã đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và hiện đại hóa. Từ dịch vụ thuế điện tử, dịch vụ công trực tuyến toàn trình đến hóa đơn điện tử; từ hải quan điện tử đến thông quan tập trung hướng tới xây dựng hải quan số, hải quan thông minh; triển khai ứng dụng dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo trong quản lý nhà nước về thuế và hải quan... Những cải cách thực chất đó đã giúp giảm thời gian, chi phí tuân thủ, nâng cao tính minh bạch và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh” - ông Phạm Thu Phong nhấn mạnh.

Đi đầu trong chuyển đổi số

Chia sẻ về kết quả công tác cải cách hành chính thuế tại diễn đàn, Phó Cục trưởng Cục Thuế Mai Sơn cho biết, trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam đặt mục tiêu bứt phá với tốc độ tăng trưởng hai con số, yêu cầu đặt ra cho cơ quan quản lý là phải chủ động đồng hành, hỗ trợ và mở đường cho doanh nghiệp phát triển.

Để giúp người nộp thuế thực hiện nghĩa vụ thuận lợi nhất với chi phí thấp nhất và bảo đảm tính minh bạch, ngành Thuế xác định chuyển đổi số là chìa khóa cốt lõi làm thay đổi căn bản phương thức vận hành và đã tập trung nguồn lực cho công tác này.

“Trong thời gian qua, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều chỉ đạo về tăng cường đối thoại, giải quyết vướng mắc cho cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư, ngành Thuế và ngành Hải quan là những đơn vị rất tích cực triển khai chủ trương này”.

Ông Đậu Anh Tuấn -
Phó Tổng thư ký, Trưởng ban Pháp chế VCCI

Ông Mai Sơn cho biết, đến nay, hạ tầng công nghệ thông tin của ngành Thuế đã phát triển toàn diện, đáp ứng nghiệp vụ quản lý thuế cốt lõi và dịch vụ thuế điện tử. Quá trình chuyển đổi toàn diện này được thể hiện rõ qua 4 giải pháp công nghệ trọng điểm của ngành Thuế.

Trong đó, eTax Mobile đang dần khẳng định là kênh giao dịch “một cửa” trên thiết bị di động tích hợp VNeID, hỗ trợ kê khai, nộp thuế và trợ lý ảo Chatbot 24/7.

Hệ thống hóa đơn điện tử được triển khai toàn quốc từ ngày 1/7/2022, đã tiếp nhận và xử lý khoảng 29 tỷ hóa đơn, tạo nên nguồn Big Data quan trọng cho công tác quản lý thuế.

Trước sự bùng nổ của kinh tế số, ngành Thuế đã chủ động nâng cấp Cổng thông tin thương mại điện tử, hiện quản lý dữ liệu của khoảng 95.000 doanh nghiệp; 1,2 triệu hộ/cá nhân kinh doanh và 282 nhà cung cấp nước ngoài.

Hạ tầng công nghệ thông tin được quy hoạch tập trung, kết nối liên thông với Bộ Tài chính, Bộ Công an, Kho bạc Nhà nước, Ngân hàng Nhà nước và các ngân hàng thương mại. Công tác an toàn thông tin được duy trì theo mô hình 4 lớp với hệ thống giám sát 24/7 nhằm bảo vệ dữ liệu quốc gia và bảo đảm tính liên tục của hệ thống.

Ông Mai Sơn cho rằng, sự chuyển dịch này đem lại 3 lợi ích cốt lõi là rút ngắn tối đa thời gian xử lý hồ sơ; giảm thiểu sai sót, tăng tính minh bạch nhờ tự động hóa tính toán và đối soát; nâng cao năng lực cảnh báo rủi ro nhờ phân tích dữ liệu lớn để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường.

Ở lĩnh vực Hải quan, ông Trần Đức Hùng - Phó Cục trưởng Cục Hải quan cho biết, quá trình cải cách trong lĩnh vực Hải quan đang có thêm nền tảng pháp lý từ Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Hải quan, có hiệu lực từ ngày 1/3/2027.

Theo ông Trần Đức Hùng, những thay đổi của Luật tập trung vào các yêu cầu đang đặt ra trong thực tiễn quản lý, trong đó có cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, thúc đẩy hải quan số, hoàn thiện quản lý rủi ro, quản lý tuân thủ và bổ sung quy định đối với hàng hóa xuất nhập khẩu qua nền tảng thương mại điện tử.

Luật cũng được xây dựng phù hợp với mô hình tổ chức bộ máy mới, đồng thời rút ngắn thời hạn kiểm tra sau thông quan xuống tối đa 20 ngày. Những thay đổi này tạo hành lang pháp lý để cơ quan Hải quan tiếp tục đổi mới phương thức quản lý, đồng thời giúp doanh nghiệp có cơ sở rõ ràng hơn trong thực hiện thủ tục và tuân thủ pháp luật.

Như vậy, cải cách không chỉ dừng ở việc giảm một số thủ tục riêng lẻ, mà đang hướng tới tái thiết kế quy trình nghiệp vụ, tạo cơ sở pháp lý cho hải quan số và từng bước hình thành phương thức quản lý dựa trên dữ liệu.

Từ góc nhìn của cộng đồng doanh nghiệp, ông Đậu Anh Tuấn - Phó Tổng thư ký, Trưởng ban Pháp chế, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) nhận xét, ngành Thuế và ngành Hải quan là hai trong số những ngành đi đầu về ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số. Trong lĩnh vực hải quan, việc triển khai thông quan điện tử đã tạo ra những thay đổi căn bản về phương thức thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu. Đối với lĩnh vực thuế, hóa đơn điện tử cùng nhiều thủ tục kê khai, nộp và hoàn thuế trên môi trường điện tử đã mang lại sự thuận tiện rõ rệt cho người dân và doanh nghiệp.

Ông Đậu Anh Tuấn cho rằng, đây là những chuyển biến tích cực, góp phần cải thiện môi trường kinh doanh, giảm chi phí tuân thủ và tạo thuận lợi cho hoạt động sản xuất, kinh doanh./.

Văn Tuấn

Đọc thêm

Thuế tỉnh Thanh Hóa tuyên dương 34 doanh nghiệp tuân thủ pháp luật thuế

Thuế tỉnh Thanh Hóa tuyên dương 34 doanh nghiệp tuân thủ pháp luật thuế

(TBTCO) - Thuế tỉnh Thanh Hóa vừa tổ chức Hội nghị tuyên dương người nộp thuế có thành tích tốt trong việc tuân thủ chính sách, pháp luật thuế năm 2025.
Thuế tỉnh Cao Bằng tìm được 36 hóa đơn may mắn quý III/2026

Thuế tỉnh Cao Bằng tìm được 36 hóa đơn may mắn quý III/2026

(TBTCO) - Thuế tỉnh Cao Bằng vừa tổ chức Chương trình “Hóa đơn may mắn” tháng 7, 8 và 9 năm 2026. Kết quả quay thưởng, đã tìm được 36 hóa đơn may mắn trúng thưởng.
Phát hiện lô hàng dâu tây dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, Hải quan siết kiểm soát nhập khẩu

Phát hiện lô hàng dâu tây dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, Hải quan siết kiểm soát nhập khẩu

(TBTCO) - Một lô dâu tây tươi nhập khẩu bị phát hiện có dư lượng Cypermethrin cao gần 6 lần, Deltamethrin gần 2 lần giới hạn cho phép. Cục Hải quan yêu cầu các đơn vị chủ động kiểm soát thủ tục đối với các lô hàng liên quan, tăng cường kiểm tra nhằm ngăn nguy cơ mất an toàn thực phẩm.
Cải cách thuế giai đoạn 2026 - 2030: Tăng tốc chuyển đổi số, hướng tới nền tảng quản trị thuế thông minh

Cải cách thuế giai đoạn 2026 - 2030: Tăng tốc chuyển đổi số, hướng tới nền tảng quản trị thuế thông minh

(TBTCO) - Giai đoạn 2026 - 2030, ngành Thuế đặt mục tiêu hiện đại hóa toàn diện hạ tầng công nghệ thông tin, xây dựng hệ thống dữ liệu tập trung, đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo và tự động hóa trong quản lý thuế. Đây là những bước đi quan trọng nhằm hình thành nền tảng quản trị thuế số hiện đại, lấy người nộp thuế làm trung tâm.
Thuế tỉnh Quảng Trị thu ngân sách đạt hơn 10.400 tỷ đồng

Thuế tỉnh Quảng Trị thu ngân sách đạt hơn 10.400 tỷ đồng

(TBTCO) - Lũy kế đến ngày 13/11/2026, Thuế tỉnh Quảng Trị thu ngân sách trên địa bàn tỉnh được hơn 10.495 tỷ đồng, đạt 107,6% dự toán trung ương giao và đạt 97,6% dự toán do HĐND tỉnh giao.
Thuế TP. Hồ Chí Minh tăng tốc quản lý thu, tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế

Thuế TP. Hồ Chí Minh tăng tốc quản lý thu, tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế

(TBTCO) - Trong những tháng cuối năm 2026, Thuế TP. Hồ Chí Minh tiếp tục tập trung khai thác dư địa thu, chống thất thu, thu hồi nợ thuế, đồng thời đẩy mạnh cải cách thủ tục và hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh.
Nâng cao kỹ năng phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp bất động sản cho công chức kiểm tra thuế

Nâng cao kỹ năng phân tích báo cáo tài chính doanh nghiệp bất động sản cho công chức kiểm tra thuế

Cục Thuế vừa phối hợp với Hội Kiểm toán viên hành nghề Việt Nam (VACPA) tổ chức lớp tập huấn chuyên sâu về phân tích báo cáo tài chính đối với doanh nghiệp kinh doanh bất động sản phục vụ công tác quản lý, kiểm tra thuế.
Xử lý 2,5 triệu mã số thuế tồn đọng: Gỡ vướng nghĩa vụ tài chính, siết chặt nguy cơ trục lợi chính sách

Xử lý 2,5 triệu mã số thuế tồn đọng: Gỡ vướng nghĩa vụ tài chính, siết chặt nguy cơ trục lợi chính sách

(TBTCO) - Chính phủ đã thông qua hồ sơ dự án Nghị quyết của Quốc hội về chính sách đặc thù xử lý xóa tiền thuế nợ nhằm tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế. Chính sách khi được thông qua sẽ tháo gỡ những vướng mắc kéo dài về nghĩa vụ tài chính, tạo điều kiện làm sạch khoảng 2,5 triệu mã số thuế tồn đọng, nâng cao hiệu quả quản lý thuế và đáp ứng yêu cầu hợp tác quốc tế. Tuy nhiên, việc triển khai phải bảo đảm đúng đối tượng, đúng điều kiện, không để chính sách trở thành kẽ hở cho các hành vi trốn thuế, gian lận thuế.
Xem thêm

Mới nhất Đọc nhiều