Nhà đầu tư có phần hoảng loạn trong ít phút đầu phiên chiều nay và chấp nhận bán ra giá rẻ khi có thông tin Chính phủ Mỹ phải dừng hoạt động.

Kinh tế trong nước khởi sắc

Sáng nay thị trường đón nhận một thông tin khá tích cực trong bối cảnh trầm lắng của giai đoạn chuyển tiếp giữa hai tháng. Chỉ số Nhà quản trị mua hàng (PMI) – một chỉ số của ngân hàng HSBC cho thị trường Việt Nam – phát đi tín hiệu tích cực: Chỉ số này trong tháng 9 đạt 51,5 điểm. Mức trên 50 điểm thể hiện là lĩnh vực sản xuất có tăng trưởng. Chỉ số này suốt 4 tháng qua đều nằm dưới mức 50 điểm, phản ánh tình trạng sản xuất đình trệ.

Nhiều kết quả tích cực khác cũng được rút ra từ chỉ số này: Mức tồn kho thành phẩm giảm nhẹ trong tháng 9 trong khi nhu cầu hàng hóa đầu vào tăng lên. Số lượng đơn hàng mới tăng mạnh thể hiện nhu cầu hàng hóa của khách hàng có cải thiện. Đơn đặt hàng xuất khẩu mới tăng mạnh…

Chỉ số PMI là một chỉ số khách quan dựa trên khảo sát thực tế từ các nhà quản trị mua hàng của doanh nghiệp. Mặc dù nhà đầu tư trong nước mới tiếp cận chỉ số này, nhưng các tổ chức đầu tư, nhất là nhà đầu tư nước ngoài rất quan tâm đến chỉ số. Chỉ số này cũng là một thông lệ trên thế giới.

Sự chuyển biến rõ nét hơn và phần nào “khách quan” hơn các con số thống kê trong nước đã giúp cho thị trường chứng khoán tăng mạnh. Khá lâu rồi thị trường mới được chứng kiến một đợt tăng vững chắc như vậy trên cơ sở giá lẫn thanh khoản. VN-Index lúc cao nhất lên tới 496,59 điểm, mức đỉnh trong 28 phiên gần đây.

Đặc biệt phiên sáng chứng kiến sự gia tăng đáng chú ý của dòng vốn vào. Trên 965 tỷ đồng là giá trị khớp lệnh của hai sàn sáng nay, một con số rất cao. Suốt từ đỉnh cao hồi tháng 6 vừa qua, thị trường mới lại có được một phiên sáng giao dịch lớn đến như vậy.

Chuyển biến về thanh khoản nằm trong xu thế thanh khoản đã có cải thiện rất tốt từ phiên đầu tuần thể hiện mức độ kỳ vọng lớn của nhà đầu tư. Thay vì trạng thái giữ tiền mặt lớn, phiên hôm qua và sáng nay, nhà đầu tư đã chấp nhận mua vào mạnh mẽ. Gần 200 mã cổ phiếu tăng giá trong phiên sáng khó có thể xuất phát từ những biến động nhất thời.

Phiên chiều: Mất phương hướng và hoảng loạn

Giờ nghỉ trưa, thị trường đột nhiên đón nhận thông tin rất khó lý giải và không phải ai cũng hiểu thực chất vấn đề: Kể từ 11h sáng ngày 1/10 (giờ Việt Nam), Chính phủ Mỹ chính thức đóng cửa, do quốc hội Mỹ không nhất trí được về việc chi ngân sách để Chính phủ có thể tiếp tục hoạt động.

Một chính phủ đóng cửa, nhân viên nhà nước về nhà nghỉ, chỉ còn các dịch vụ công thiết yếu hoạt động. Đây là trường hợp chưa từng thấy, ít nhất là với đa số nhà đầu tư tham gia thị trường chứng khoán Việt Nam. Thực ra rất ít người suy luận rằng việc đóng cửa sẽ kéo dài trong bao lâu, là một chiêu bài chính trị giữa các đảng phái hơn là một thực tế rằng, nước Mỹ sẽ không còn được Chính phủ điều hành nữa.

Thị trường chứng khoán thế giới phản ứng không mạnh với thông tin nói trên, trong khi đó, sự hoảng loạn thực sự lại diễn ra trên thị trường Việt Nam. VN-Index chỉ trong vòng chưa đầy 20 phút đầu phiên chiều, rơi thẳng từ 496,59 điểm xuống 491,34 điểm, tức là mất 1,1% trong thời gian rất ngắn.

Cổ phiếu giảm giá hàng loạt khi nhà đầu tư thay vì chốt lời ngắn hạn đã chuyển sang cố gắng bán ra để thoát khỏi thị trường. Những mã vốn hóa hàng đầu có dịp gây sức ép lên chỉ số lúc đó: VNM giảm 1,42%, GAS giảm 1,5%, VIC giảm 0,8%, MSN giảm 1,2%. Đến những cổ phiếu tăng giá rất mạnh cuối phiên sáng như VCB cũng lùi từ 27.800 đồng còn 27.400 đồng. BVH giảm từ 38.600 đồng còn 38.200 đồng. Rất nhiều cổ phiếu khác trong rổ HSX30 cũng giảm giá.

Điều bất thường nhất là thị trường đảo chiều từ trạng thái rất hưng phấn sang hoảng sợ chỉ vì một thông tin ảnh hưởng từ bên ngoài. Cú sốc bất ngờ như vậy là chưa từng xảy ra.

Giá trị khớp lệnh

Đối với nhiều nhà đầu tư, sự hoảng loạn bất thường này được xem là cơ hội để mua giá rẻ. Lực cầu bắt đáy gia tăng nhanh chóng và lập lại được sự cân bằng, nhưng đáng tiếc là chưa đủ để lấy lại đà tăng. Áp lực bán vẫn rất mạnh khiến VN-Index đóng cửa giảm 0,88%, HNX-Index giảm 0,03%. Mức giảm này là không lớn, nhưng cũng bay hết thành quả của đợt tăng rất tốt trong phiên sáng.

Thanh khoản rất cao hôm nay có kết quả từ hoạt động mua vào lớn từ sáng cũng như cầu bắt đáy trong phiên chiều. Khoảng 1.703,7 tỷ đồng đã được giao dịch cả phiên hôm nay, chỉ đứng sau phiên trên 2.000 tỷ đồng của ngày 21/6/2013.

Sẽ không có chuyện Chính phủ Mỹ chấm dứt hoạt động hay nền kinh tế bị tê liệt. Chiều nay thanh khoản rất mạnh cho thấy không ít nhà đầu tư sẵn sàng đánh cược về sự mất cân bằng cung cầu nhất thời này. Thị trường sẽ nhanh chóng có câu trả lời vào phiên tới.

Khánh Nhi