Trong đánh giá mới nhất về triển vọng kinh tế thế giới và Việt Nam, các chuyên gia UOB đã đưa ra những nhận định đáng chú ý về triển vọng tăng trưởng GDP, xu hướng tỷ giá, lãi suất, triển vọng thị trường chứng khoán và tác động đối với Việt Nam sau quyết định tăng lãi suất của Cục Dự trữ liên bang Mỹ (Fed).
 |
| Các chuyên gia UOB đưa ra những đánh giá mới nhất về triển vọng kinh tế Việt Nam. Ảnh: UOB. |
Theo đánh giá của UOB, kinh tế Việt Nam đang bước vào giai đoạn cuối năm với nền tảng tăng trưởng vững chắc, được hỗ trợ bởi hoạt động sản xuất, xuất khẩu và đầu tư tiếp tục duy trì đà tích cực. Dự báo tăng trưởng năm 2026 của nhóm nghiên cứu UOB cũng được điều chỉnh tăng lên.
Điểm nhấn đáng chú ý là tiến độ triển khai các chương trình đầu tư và cải cách cơ cấu sẽ là một trong những yếu tố quan trọng quyết định khả năng duy trì đà tăng trưởng trong trung và dài hạn.
Ông Suan Teck Kin - Giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu, Ngân hàng UOB (Singapore) cho biết, Nghị quyết 19-NQ/TW về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam đã định hình lại mô hình tăng trưởng theo hướng lấy năng suất và công nghệ làm động lực cốt lõi, với mục tiêu tăng trưởng bình quân 10% trong giai đoạn 2026 - 2030 và đưa GDP bình quân đầu người lên 8.500 USD vào năm 2030.
“Việc FTSE Russell nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam lên nhóm Thị trường mới nổi thứ cấp từ ngày 21/9 được kỳ vọng sẽ hỗ trợ dòng vốn đầu tư chảy vào thị trường” - ông Suan Teck Kin kỳ vọng.
 |
| Những rủi ro ảnh hưởng đà tăng của thị trường chứng khoán. Ảnh: UOB. |
Bên cạnh những yếu tố hỗ trợ, các chuyên gia UOB cho rằng, môi trường kinh tế toàn cầu vẫn đang đối mặt với nhiều bất định. Những diễn biến liên quan đến chính sách thương mại, căng thẳng địa chính trị và biến động trên thị trường năng lượng có thể tiếp tục ảnh hưởng đến hoạt động thương mại quốc tế và chi phí sản xuất.
Ông Suan Teck Kin chỉ rõ, tác động này thể hiện rõ qua cán cân ngoại thương khi căng thẳng tại Trung Đông làm gia tăng áp lực nhập khẩu. Cán cân thương mại trong 7 tháng đầu năm 2026 chuyển từ mức thặng dư 10,4 tỷ USD của cùng kỳ năm trước sang thâm hụt 20,5 tỷ USD, vượt cả mức thâm hụt kỷ lục theo năm là 18 tỷ USD được ghi nhận vào năm 2008.
Năng lượng là yếu tố đóng góp lớn nhất vào xu hướng này, khi khối lượng nhập khẩu nhiên liệu tinh chế giai đoạn tháng 1 - 7 chỉ tăng 6%, nhưng giá trị nhập khẩu lại tăng mạnh 67,6%.
Ở trong nước, nguy cơ chậm trễ trong giải ngân và triển khai đầu tư công cũng là yếu tố cần theo dõi.
Để đáp ứng nguồn vốn cho mục tiêu tăng trưởng hai chữ số, theo Bộ Tài chính, Việt Nam sẽ cần khoảng 38,5 triệu tỷ đồng (tương đương khoảng 1,5 nghìn tỷ USD) vốn đầu tư giai đoạn 2026 - 2030.
Riêng năm tài khóa gần nhất, nhu cầu vốn khoảng 5,1 triệu tỷ đồng (khoảng 200 tỷ USD). Ngân sách Nhà nước chỉ có thể đáp ứng khoảng 20% nhu cầu này.
Giám đốc Khối Nghiên cứu thị trường và Kinh tế toàn cầu UOB (Singapore) cho rằng, nguồn vốn từ Chính phủ nên được xem là “vốn mồi”.
| “Mặc dù hệ thống ngân hàng vẫn có thể tiếp tục tăng trưởng tín dụng theo mục tiêu 15% trong năm 2026, nhưng phần gia tăng vốn cho các dự án dài hạn không nên tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào ngân hàng” - ông Suan Teck Kin bày tỏ. |
Đối với 80% nhu cầu vốn còn lại, phân tích kỹ từng kênh huy động, ông Suan Teck Kin cho rằng, kênh huy động truyền thống là hệ thống ngân hàng đang dần tiến tới giới hạn.
Bởi tỷ lệ tín dụng/GDP hiện ở mức cao kỷ lục khoảng 138%, trong khi tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) đạt 98,7%, dư địa cho vay thêm không còn nhiều.
“Năng lực vốn của hệ thống ngân hàng cũng là một thách thức” - ông Suan Teck Kin nêu rõ. Bởi theo dữ liệu Chỉ số An toàn tài chính của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), tỷ lệ vốn cấp 1 (Tier 1 Capital Ratio) của ngành ngân hàng Việt Nam cuối năm 2025 ước 10,59%, thấp nhất nhóm ASEAN-6, so với khoảng 13% tại Philippines và 15% tại Malaysia.
Do đó, các nguồn vốn khác sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng hơn.
Chuyên gia UOB cho rằng, FDI sẽ là một trong những nguồn vốn chủ đạo, nhưng Việt Nam cần chuyển sang giai đoạn “FDI 2.0”, tập trung thu hút các hoạt động có giá trị gia tăng cao hơn, đòi hỏi trình độ công nghệ, đổi mới sáng tạo cao hơn.
Thị trường cổ phiếu cũng sẽ là kênh huy động vốn quan trọng. Theo Liên đoàn Sở giao dịch chứng khoán thế giới (World Federation of Exchanges), vốn hóa doanh nghiệp niêm yết trên HOSE tăng 5,5 lần trong 10 năm, lên 339 tỷ USD, vượt Philippines (209 tỷ USD) và đứng thứ năm trong ASEAN-6. Việc FTSE Russell nâng hạng thị trường chứng khoán sẽ thu hút thêm dòng vốn đầu tư quốc tế.
Thị trường trái phiếu và dòng vốn tổ chức dài hạn là lĩnh vực Việt Nam còn nhiều dư địa phát triển.
Việc thành lập Trung tâm Tài chính Quốc tế Việt Nam (VIFC) là bước đi có tầm nhìn dài hạn và cần thiết để phát triển thị trường tài chính và thị trường vốn trong nước.
Đánh giá tác động khi Việt Nam được nâng hạng, bà Thiều Thị Nhật Lệ - Tổng Giám đốc Công ty Quản lý quỹ UOBAM Việt Nam ước tính tổng dòng vốn thụ động trong 12 tháng tới khoảng 1,5 tỷ USD. Dòng vốn chủ động kỳ vọng sẽ lớn hơn. Trong ngắn hạn, dòng vốn ngoại này tạo thêm động lực cho thị trường và hỗ trợ tâm lý nhà đầu tư.
“Tác động lớn nhất và lâu dài của việc nâng hạng là sẽ thúc đẩy thị trường Việt Nam tiếp tục cải cách, thay đổi về cấu trúc, nâng cao chất lượng của thị trường để tiệm cận gần hơn nữa với các tiêu chuẩn quốc tế và các thị trường phát triển hơn trong khu vực” - bà Lệ bày tỏ./.
| Dự báo Fed tăng lãi suất thêm 2 lần, nhận diện ba kênh tác động Đánh giá quyết định nâng lãi suất lên 4% của Fed, ông Đinh Đức Quang - Giám đốc Khối kinh doanh Tiền tệ, Ngân hàng UOB Việt Nam cho rằng, mặc dù Fed tăng lãi suất, hai thị trường quan trọng là ngoại hối và lãi suất tại Việt Nam vẫn duy trì sự ổn định, chưa ghi nhận dấu hiệu găm giữ ngoại tệ hay đảo chiều dòng vốn. “Đối với nhà đầu tư, tác động đầy đủ của quyết định này cần thêm thời gian để đánh giá. Điều quan trọng không chỉ là mức tăng 25 điểm cơ bản hiện tại, mà còn là liệu Fed có tiếp tục nâng lãi suất trong thời gian tới hay không, cũng như lộ trình chính sách trong năm 2027” - ông Quang bày tỏ. Ông Suan Teck Kin cũng cho rằng, động thái này không gây bất ngờ khi đã được thị trường định giá từ trước. UOB dự báo Fed sẽ tăng lãi suất thêm hai lần, vào tháng 12/2026 và đầu năm 2027. Với các thị trường mới nổi, trong đó có Việt Nam, tác động chủ yếu được truyền dẫn qua đồng USD, lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn dài và khẩu vị rủi ro của nhà đầu tư toàn cầu./. |
