Hình thức bán hàng tiếp thị liên kết đang khá thịnh hành hiện nay. Ảnh tư liệu

PV: Kinh doanh thương mại điện tử (TMĐT) đang phát triển khá mạnh tại Việt Nam. Xin ông cho biết việc tuân thủ pháp luật thuế của các doanh nghiệp (DN) hoạt động trong lĩnh vực này như thế nào?

Luật sư Nguyễn Thanh Hà: Thời gian qua, ngành Thuế đã nỗ lực triển khai nhiều giải pháp nhằm tăng cường quản lý thuế với hoạt động TMĐT trong nước và xuyên biên giới.

Tôi cho rằng, việc thu thuế thành công trong hoạt động TMĐT nói riêng, đặc biệt là đối với các NCCNN không những khẳng định chủ quyền quốc gia trong công tác quản lý thuế đối với NCCNN, góp phần làm tăng nguồn thu cho ngân sách nhà nước (NSNN), mà còn tăng cường sự minh bạch trong thực hiện nghĩa vụ thuế của các DN nước ngoài khi có phát sinh nghĩa vụ thuế ở Việt Nam. Đồng thời, tạo ra phương thức quản lý thuế hiệu quả, lan tỏa trong bối cảnh hội nhập kinh tế số, khẳng định vai trò, vị trí của cơ quan thuế Việt Nam trong khu vực, trên thế giới và góp phần lành mạnh hóa hoạt động của các nền tảng xã hội.

Tôi đã làm việc với rất nhiều DN lớn, trong đó có DN thuộc Hiệp hội DN TMĐT Việt Nam thì ý thức tuân thủ pháp luật của họ tương đối tốt.

Tuy nhiên, đối với DN không có hiện diện thương mại tại Việt Nam, các sàn TMĐT nước ngoài trên các nền tảng mạng xã hội, thì việc phối hợp còn tương đối khó, bởi vì họ chưa có đại diện thương mại tại Việt Nam, vì vậy sẽ khó cho việc phối hợp, cũng như yêu cầu họ tuân thủ pháp luật thuế của Việt Nam. Hiện nay, sự phối hợp cũng đã được cải thiện và cũng có sự phối hợp trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế với Chính phủ Việt Nam của sàn TMĐT nước ngoài.

PV: Liên quan đến việc kê khai và nộp thuế đối với hoạt động kinh doanh TMĐT, như ông đã biết, vừa qua nhiều cá nhân làm tiếp thị liên kết (Affiliate) cho Shopee đang đứng trước nguy cơ bị truy thu thuế số tiền lớn. Nguyên nhân là các cá nhân này làm việc theo nhóm, nhưng chỉ cử một cá nhân đại diện đứng tên hợp tác. Nhìn nhận của ông về vấn đề này như thế nào?

Luật sư Nguyễn Thanh Hà: Theo các thông tin mà tôi được biết thì hiện nay cơ quan thuế đang làm việc với những người làm việc kinh doanh tiếp thị liên kết (Affiliate) với các chủ sàn TMĐT và mức thuế truy thu mà cơ quan thuế đang đề xuất lên đến 35% đối với khoản thu nhập chịu thuế theo Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN), dẫn đến rất nhiều đối tượng làm tiếp thị liên kết đang rất lo lắng về vấn đề này.

Qua tìm hiểu tôi được biết, những người này đứng ra đại diện cho một nhóm người và nhận tiền hoa hồng từ việc tiếp thị liên kết (Affiliate), nhưng do quá trình họ làm kinh doanh qua các sàn TMĐT đã không tiến hành kê khai và đăng ký hoạt động này với cơ quan thuế. Theo quy định của Luật Thuế TNCN thì những khoản tiền hoa hồng như thế này khi quyết toán thuế TNCN, cơ quan thuế sẽ thực hiện thu thuế TNCN là đúng quy định pháp luật.

PV: Là chuyên gia tư vấn pháp luật, ông có lời khuyên gì đối với tổ chức, cá nhân đã và đang tham gia kinh doanh TMĐT, đặc biệt là đối với cá nhân tham gia tiếp thị liên kết (Affiliate) trên các sàn TMĐT như Shopee vừa qua?

Luật sư Nguyễn Thanh Hà: Theo quan điểm của tôi, đối với trường hợp này, những người thuộc đối tượng bị truy thu thuế cần phải làm việc lại với cơ quan thuế để tiến hành xem xét và giải trình, cung cấp các bằng chứng về việc nhận hoa hồng nhưng chỉ đại diện cho nhóm người để nhận hoa hồng chứ không phải họ được hưởng tất cả khoản tiền đó và cơ quan thuế sẽ xem xét trên từng trường hợp và có áp dụng mức thuế lũy tiến cao nhất là 35% hay không.

Về phía cơ quan thuế, cũng nên lắng nghe ý kiến của những người kinh doanh này và có biện pháp hỗ trợ để họ kê khai, đây cũng là biện pháp tuyên truyền để các cá nhân kinh doanh khác phải kê khai, nộp thuế, tránh trường hợp bị truy thu như một số thông tin phản ánh vừa qua.

PV: Từ góc độ chuyên gia luật, ông có lưu ý gì đối với các hộ kinh doanh, cá nhân về việc thực hiện chính sách thuế đối với hoạt động kinh doanh TMĐT hiện nay?

Luật sư Nguyễn Thanh Hà: Tôi nghĩ rằng, hiện nay với sự phát triển của khoa học công nghệ, có sự liên kết giữa các sàn TMĐT với dữ liệu của cơ quan thuế, thì một trong những lời khuyên của tôi đối với những người hoạt động trong lĩnh vực TMĐT đó là kinh doanh, có doanh thu, có lợi nhuận thì phải tiến hành kê khai, nộp thuế theo quy định của pháp luật.

Nếu chúng ta không tiến hành kê khai, nộp thuế mà có hành vi trốn tránh nghĩa vụ nộp thuế thì hậu quả rất lớn. Hậu quả đầu tiên là khi cơ quan thuế phát hiện ra thì sẽ tiến hành truy thu thuế; thứ hai là trong Bộ Luật hình sự Việt Nam, thì hành vi trốn thuế từ 100 triệu đồng trở lên có thể bị khởi tố hình sự với tội danh trốn thuế.

Đối với các chủ sàn TMĐT, cần áp dụng các biện pháp công nghệ, cũng như kỹ thuật và tuyên truyền cho những người kinh doanh trên sàn TMĐT về nghĩa vụ thuế với cơ quan nhà nước.

PV: Xin cảm ơn ông!