Liên quan tới vấn đề này, phóng viên TBTCVN đã có cuộc trao đổi với Luật sư Nguyễn Huy An - Trưởng văn phòng luật sư Huy An.
* PV: Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đã công bố dự thảo nghị định xử phạt hành chính trong lĩnh vực chứng khoán thay thế Nghị định 108/2013/NĐ-CP được sửa đổi bổ sung theo Nghị định số 145/2016/NĐ-CP, trong đó có nhiều chế tài tăng nặng. Ông đánh giá thế nào về điều này?
Luật sư Nguyễn Huy An: Theo tôi, việc cơ quan quản lý nhà nước sửa đổi, bổ sung quy định theo chiều hướng tăng nặng rất nhiều hình phạt trong lĩnh vực chứng khoán và TTCK là rất cần thiết.
| ||||||||||||||||
Trong dự thảo nghị định đã nêu rất rõ, đối với hành vi thao túng giá cổ phiếu, giao dịch sử dụng thông tin nội bộ, dự thảo nghị định quy định mức phạt tiền bằng 10 lần khoản thu trái pháp luật nhưng không thấp hơn 3 tỷ đồng đối với tổ chức; 5 lần khoản thu trái pháp luật nhưng không thấp hơn 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân.
Ðặc biệt, chế tài mới còn quy định về hình thức xử phạt bổ sung mang tính răn đe là đình chỉ giao dịch chứng khoán từ 1 - 2 năm, tước quyền sử dụng chứng chỉ hành nghề từ 1 - 2 năm với đối tượng vi phạm.
Ðiểm mới đáng chú ý nữa là dự thảo bổ sung chế tài xử lý đối với hành vi vi phạm cho người khác mượn tài khoản để giao dịch chứng khoán, đứng tên sở hữu chứng khoán hộ người khác dẫn đến hành vi thao túng TTCK...
Dự thảo cũng bổ sung chế tài xử phạt với hành vi bị cấm quy định tại Luật Phòng, chống rửa tiền (tài khoản vô danh, sử dụng tên giả); bổ sung thêm hành vi để đảm bảo thực thi các thẩm quyền thu thập thông tin phục vụ thanh kiểm tra và xử lý vi phạm của UBCKNN như: hành vi không giải trình, không đến làm việc theo yêu cầu của người có thẩm quyền...
Theo quan điểm của cá nhân tôi, những hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán cần phải được xử lý nghiêm vì điều này ảnh hưởng đến môi trường đầu tư, ảnh hưởng đến kênh thu hút vốn quan trọng của nền kinh tế.
TTCK là một kênh huy động vốn hiệu quả, quan trọng của các doanh nghiệp, của cả nền kinh tế và được ví là phong vũ biểu của nền kinh tế. Do vậy, những hành vi vi phạm sẽ gây ra những tác động tiêu cực đến thị trường, đến tính minh bạch, cũng như làm giảm sức hấp dẫn của kênh thu hút vốn này.
* PV: Một trong những điểm đáng chú ý và được dư luận quan tâm là việc tăng mức xử phạt với các hành bị thao túng thị trường, làm giá đối với tổ chức cá nhân có thể bị phạt lên tới 3 tỷ đồng. Điều này liệu có đủ sức tác động tới tâm lý của những đối tượng có ý định thao túng làm giá hay không, thưa ông?
Luật sư Nguyễn Huy An: Ðặc thù của các vi phạm hành chính trong lĩnh vực chứng khoán là giá trị của các giao dịch khi bị phát hiện thường cao hơn rất nhiều so với vi phạm hành chính của các lĩnh vực kinh tế khác. Do vậy, việc tăng mức phạt tiền như dự thảo so với hiện tại phần nào đáp ứng được yêu cầu của thực tế.
Tôi cho rằng, quy định mức phạt cao cùng các chế tài xử phạt bổ sung như dự thảo chắc chắn sẽ có tính răn đe đối với những đối tượng có ý định thao túng giá cổ phiếu.
* PV: Bên cạnh đó, dự thảo cũng tăng thêm thẩm quyền với UBCKNN để đảm bảo thực thi các thẩm quyền thu thập thông tin phục vụ thanh tra và xử lý vi phạm, điều này có ý nghĩa gì, thưa ông?
Luật sư Nguyễn Huy An: Tôi nghĩ rằng, điều này cũng hoàn toàn dễ hiểu, bởi nếu tăng mức xử phạt, mà không trao quyền cho cơ quan quản lý những thẩm quyền cần thiết thì việc thực thi là rất khó khăn. Đặc biệt, trong lĩnh vực chứng khoán càng quan trọng hơn khi việc thu thập những chứng cứ chứng minh hành vi sai phạm là không hề dễ dàng.
Ði kèm với chế tài xử phạt mới được thiết kế theo hướng tăng nặng, cần có biện pháp khả thi, hiệu quả trong tính toán, xác minh, để làm cơ sở tịch thu toàn bộ những khoản thu lợi bất chính do vi phạm mà có. Do vậy, cách hoàn thiện quy định pháp luật này cần thể hiện một thông điệp mạnh mẽ rằng, một khi vi phạm bị phanh phui, thì đối tượng vi phạm bị mất lớn hơn rất nhiều so với lợi ích đạt được.
Bên cạnh việc tăng thẩm quyền cho UBCKNN, một việc quan trọng khác nữa là cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng liên quan trong giám sát, thanh tra, kiểm tra, điều tra, xác minh, xử lý các vụ việc vi phạm pháp luật trên TTCK, nhất là các vụ việc liên quan đến các hành vi có dấu hiệu tội phạm.
* PV: Dự thảo kỳ vọng sẽ làm minh bạch hơn TTCK, giúp nhà đầu tư yên tâm hơn về cơ sở pháp lý để bảo vệ quyền lợi của mình. Quan điểm của ông về vấn đề này như thế nào?
Luật sư Nguyễn Huy An: Như đã trao đổi ở trên, nếu TTCK càng minh bạch thì ngày càng thu hút được nhiều nhà đầu tư cả trong nước và ngoài nước tham gia. Khi đó, TTCK sẽ làm tốt hơn vai trò là kênh dẫn vốn cho nền kinh tế, là kênh huy động vốn trung và dài hạn cho doanh nghiệp.
Nói tóm lại, chế tài xử phạt càng nghiêm minh, thì tính minh bạch của thị trường càng cao, từ đó tăng niềm tin của nhà đầu tư vào thị trường – đây là xu hướng phát triển tích cực của TTCK.
* PV: Xin cảm ơn ông!
Hồng Quyên (thực hiện)
