Đề xuất nghiên cứu Dự án điện gió ngoài khơi tại TP. Cần Thơ với tổng công suất lên tới 20.000 MW và tổng vốn đầu tư sơ bộ khoảng 1,5 triệu tỷ đồng đang trở thành một trong những tín hiệu đáng chú ý nhất về sức hút của lĩnh vực năng lượng. Đứng sau đề xuất là Công ty cổ phần Điện gió ngoài khơi Sông Hậu, doanh nghiệp vừa thành lập hơn một tháng trước có sự tham gia góp vốn của Tập đoàn Hòa Phát, ông Trần Đình Long, ông Trần Đăng Khoa, cùng một số nhà đầu tư tư nhân.
Con số 20.000 MW là mức công suất rất lớn. Con số này tương đương gần 23% tổng công suất đặt nguồn điện đã vận hành thương mại (COD) của toàn hệ thống điện Việt Nam cuối năm 2025 (khoảng 87.600 MW).
 |
| Hệ thống điện đang được tái cấu trúc theo hướng xanh hơn nhưng cũng phức tạp hơn về kỹ thuật. Ảnh: An Thư |
Theo phương án sơ bộ, dự án được chia thành hai phân kỳ, mỗi phân kỳ 10.000 MW. Riêng phân kỳ đầu tiếp tục được tách thành ba giai đoạn, lần lượt 2.000 MW, 4.000 MW và 4.000 MW, dự kiến hoàn thành trong giai đoạn 2028 - 2030. Phân kỳ thứ hai có quy mô 10.000 MW, hướng tới hoàn thành trước năm 2035.
Như vậy, phần việc gần nhất mới là giai đoạn 2.000 MW đầu tiên, bằng 1/3 mục tiêu công suất đưa vào vận hành 6.000 MW điện gió ngoài khơi vào năm 2030 theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh. Dù mới bước xin nghiên cứu, khảo sát, chưa được chấp thuận đầu tư, dự án nguồn điện rất lớn này đi kèm nhu cầu đầu tư tuabin, trạm biến áp, đường dây truyền tải cùng nhiều hạng mục phụ trợ trên biển và đất liền. Doanh nghiệp đề xuất cam kết đặt cọc 1.000 tỷ đồng sau khi được chấp thuận chủ trương khảo sát. Đây cũng là một tín hiệu rõ hơn cho thấy khu vực tư nhân đã và đang chuẩn bị nguồn lực để tham gia những dự án năng lượng có quy mô vốn lớn.
Khác với thời gian trước, dòng vốn tới đây không chỉ tập trung vào việc bổ sung nguồn phát. Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đặt trọng tâm lớn hơn vào điện gió, điện mặt trời, điện khí LNG, hệ thống lưu trữ và hạ tầng truyền tải. Hệ thống điện đang được tái cấu trúc theo hướng xanh hơn nhưng cũng phức tạp hơn về kỹ thuật. Mỗi MW công suất mới không chỉ kéo theo nhu cầu xây dựng nhà máy, mà còn tạo thêm khối lượng công việc cho khảo sát, thiết kế, cơ khí chế tạo, trạm biến áp, đường dây và vận hành hệ thống.
Chu kỳ đầu tư mới tương tự cũng xuất hiện ở dầu khí. Việc tăng cường thăm dò, phát triển mỏ và hạ tầng khí tiếp tục được đặt trong tổng thể bảo đảm an ninh năng lượng. Trong báo cáo mới đây, các chuyên gia từ MBS Research nhấn mạnh, sản lượng dầu thô Việt Nam đã giảm từ khoảng 352.000 thùng/ngày năm 2015 xuống dưới 170.000 thùng/ngày năm 2025, trong khi sản lượng khí nội địa cũng giảm rõ rệt khi nhiều mỏ chủ lực bước vào giai đoạn suy giảm tự nhiên. Áp lực bổ sung nguồn cung đang thúc đẩy các dự án Lô B - Ô Môn, Lạc Đà Vàng, Sư Tử Trắng 2B, Nam Du - U Minh và xa hơn là Cá Voi Xanh.
Chu kỳ đầu tư năng lượng không còn chỉ nằm trong các bảng quy hoạch. Một “đại công trường” mới đang dần hình thành, mở ra nguồn việc kéo dài nhiều năm cho các doanh nghiệp đủ năng lực bước vào cuộc chơi.
Kết quả kinh doanh của một số doanh nghiệp kỹ thuật trong chuỗi năng lượng cho thấy nguồn việc mới đã bắt đầu chuyển từ kỳ vọng thành hợp đồng, lịch thi công và doanh thu thực tế.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, Tổng công ty cổ phần Dịch vụ Kỹ thuật Dầu khí Việt Nam - PTSC (mã PVS) ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng. Theo thông tin tại Hội nghị sơ kết hoạt động sản xuất kinh doanh 6 tháng đầu năm 2026, doanh thu hợp nhất của PTSC ước đạt 136,5% kế hoạch, tăng 45,4% so với cùng kỳ; lợi nhuận trước thuế đạt 199,2% kế hoạch và tăng 20,3%.
| Chu kỳ đầu tư ngành điện đang bước sang giai đoạn mới với cơ hội không chỉ nằm ở các nhà máy điện mới. Quy hoạch điện VIII điều chỉnh mở ra dư địa đầu tư lớn cho lưới truyền tải, hạ tầng đấu nối và nguồn điện mới, trong bối cảnh an ninh năng lượng ngày càng được ưu tiên. Sau nhiều năm chậm triển khai, yêu cầu đảm bảo an ninh năng lượng đang khiến đầu tư trong các lĩnh vực này trở thành nhu cầu cấp thiết hơn là định hướng dài hạn đơn thuần. Quy hoạch điện VIII điều chỉnh và việc tiếp tục cải thiện khung pháp lý trong ngành điện kỳ vọng có thể mở ra dư địa tăng trưởng công suất và hệ thống hạ tầng ngành điện rất lớn trong thời gian tới. Ông Nguyễn Phạm Anh Tuấn - chuyên viên phân tích VNDIRECT |
Động lực chính tiếp tục đến từ lĩnh vực cơ khí dầu khí, khi PTSC đồng thời triển khai các dự án Lô B, Lạc Đà Vàng và Sư Tử Trắng 2B. Bên cạnh đó, PTSC cũng đang tham gia các dự án điện gió ngoài khơi quốc tế như Feng Miao, Baltica 2 và Formosa 4 OSS. Ngoài đóng góp vào doanh thu hiện tại, các dự án này cũng giúp PTSC tích lũy kinh nghiệm chế tạo kết cấu, trạm biến áp và thiết bị ngoài khơi trước khi thị trường trong nước hình thành rõ nét hơn.
Theo MBS Research, việc triển khai các dự án dầu khí lớn đã đưa backlog (khối lượng công việc hoặc giá trị các hợp đồng đã ký kết nhưng chưa thực hiện xong) mảng cơ khí và xây lắp của PTSC trong giai đoạn 2026 - 2030 lên khoảng 4,5 - 5 tỷ USD, mức cao nhất trong lịch sử hoạt động. Lô B - Ô Môn được kỳ vọng là nguồn việc chính trong giai đoạn 2026 - 2028, trước khi các dự án gối đầu và điện gió ngoài khơi tiếp tục bổ sung khối lượng công việc.
Từ phía doanh nghiệp, PTSC cũng đang chuẩn bị nội lực khi đầu tư thêm năng lực để đón chu kỳ mới, thông qua tiếp nhận tàu khảo sát PTSC Polaris, đầu tư tàu dịch vụ AHTS, hệ thống robot lặn điều khiển từ xa ROV và khởi công cầu cảng mới...
Tổng công ty cổ phần Khoan và Dịch vụ Khoan Dầu khí - PV Drilling (PVD) cũng bước vào giai đoạn có khối lượng công việc dồi dào. Toàn bộ giàn khoan biển của doanh nghiệp duy trì hiệu suất hoạt động trên 99% trong nửa đầu năm. Doanh thu và lợi nhuận hợp nhất được doanh nghiệp ước tính cùng vượt khoảng 30% kế hoạch 6 tháng và tăng mạnh so với cùng kỳ.
Giàn PV Drilling IX vừa chính thức vận hành từ tháng 4/2026 đóng vai trò động lực tăng trưởng mới. Trong khi đó, PV Drilling X đang được tiếp nhận để cung cấp dịch vụ từ năm 2027, và kế hoạch có thêm 2–3 giàn đến năm 2030.
Trong chuỗi điện, Công ty cổ phần Tư vấn Xây dựng Điện 2 - TV2 cũng giữ được mức tăng trưởng tốt. Dù đối diện biến động về nhân sự cấp cao, các dự án trọng điểm đều không bị dừng triển khai. Doanh thu 6 tháng đầu năm ước đạt khoảng 650 tỷ đồng, vượt kế hoạch đặt ra cho giai đoạn này.
Theo ông Nguyễn Phạm Anh Tuấn, chuyên gia từ Công ty Chứng khoán VNDIRECT, doanh thu và lợi nhuận sau thuế năm 2026 của TV2 dự báo tăng lần lượt 99% và 57% nhờ backlog EPC bước vào giai đoạn ghi nhận. Sau khâu xây dựng, mảng vận hành và bảo dưỡng còn có thể tạo nguồn thu kéo dài theo vòng đời dự án.
Tuy nhiên, “kho việc” lớn chưa đồng nghĩa lợi nhuận sẽ tăng tương ứng. Khả năng chuyển hóa backlog còn phụ thuộc vào giá thầu, tiến độ, chi phí thiết bị, vốn lưu động và năng lực triển khai đồng thời nhiều dự án. Chu kỳ mới vì thế vừa mở ra dư địa tăng trưởng, vừa tạo ra phép thử về năng lực thực thi của từng doanh nghiệp.
