Thanh khoản dưới ngưỡng 10 ngàn tỷ đồng

Giá trị giao dịch hàng ngày chính là yếu tố thể hiện sức mạnh thật sự của thị trường – chứ không phải khối lượng giao dịch hay mức tăng. Thanh khoản càng cao thể hiện sự quan tâm càng lớn của nhà đầu tư. Giao dịch hàng ngày chính là biểu hiện của dòng tiền luân chuyển trên thị trường.

Vì thế hai hôm nay thanh khoản đột ngột xuống thấp chưa chắc đã là do nhà đầu tư rút tiền khỏi chứng khoán, mà là một biểu hiện của sự lưỡng lự. Hôm qua HoSE và HNX khớp lệnh khoảng 9,66 ngàn tỷ đồng, hôm nay cũng chỉ đạt 9,53 ngàn tỷ đồng. Đây là hiện tượng “hãm phanh” đột ngột, vì mới hai phiên đầu tuần giao dịch đều trên 15 ngàn tỷ đồng.

Diễn biến phiên giao dịch VN-Index

Chỉ trong thời gian rất ngắn vài ngày, lượng tiền trên thị trường chứng khoán không thể “bốc hơi” như vậy được, mà chỉ có thể là do nhà đầu tư không giao dịch. Cần nhấn mạnh ở đây là khái niệm “giao dịch”, vì có nghĩa là cả chiều mua lẫn chiều bán. Nếu chỉ giảm chiều mua mà vẫn tăng chiều bán, giá cổ phiếu sẽ lao dốc hàng loạt, trong khi thực tế thị trường lại khá ổn định. Vì vậy, đây là trạng thái cả người mua lẫn người bán nhìn nhau.

Hôm nay VN-Index đóng cửa giảm 3,4 điểm, nhưng thị trường không có gì là tiêu cực. Cổ phiếu tăng giá vẫn nhiều hơn giảm, chỉ có thanh khoản là thấp. Chỉ số mất điểm là do các cổ phiếu lớn đã tác động rõ hơn, phiên này là GAS giảm 2,4%, VCB giảm 1,19%, NVL giảm 1,2%, TCB giảm 1,25%, CTG giảm 1,98%.

Chỉ số đại diện nhóm blue-chips là VN30-Index kết phiên cũng giảm 0,41%, trong khi chỉ số đại diện nhóm vốn hóa trung bình là Midcap vẫn tăng 0,21%, chỉ số đại diện nhóm vốn hóa nhỏ Smallcap tăng 0,44%.

Hiện tượng phân hóa quá nhiều nên không thể đánh giá thị trường một cách chung chung, mà phải tùy thuộc vào cổ phiếu. Chẳng hạn HoSE hôm nay vẫn có 77 cổ phiếu đóng cửa trên tham chiếu 2%. Nhiều mã trong số tăng thanh khoản cả trăm tỷ đồng như HSG, BVH, NKG, DGC... Vì thế nếu nhà đầu tư nắm giữ đúng cổ phiếu, thị trường hôm nay vẫn tốt.

Dĩ nhiên trong bức tranh phân hóa về giá thì vẫn sẽ có những nhà đầu tư chịu thiệt. Đây là trạng thái bình thường thậm chí ngay cả khi thị trường trong xu hướng tăng. Điều quan trọng là nhà đầu tư có kinh nghiệm vẫn có cơ hội chiến thắng, trong khi số đông nếu chọn sai vẫn lỗ. Tính chất thị trường như vậy khác hẳn chu kỳ tăng ào ạt mà ai mua cũng thắng.

Cổ phiếu chiết khấu sâu hơn chỉ số

Khả năng phân hóa về giá có thể xem là yếu tố tích cực ở thời điểm VN-Index đang bập bênh trên ngưỡng hỗ trợ. Thanh khoản thấp kỷ lục lúc này phản ánh sự chờ đợi: Nhà đầu tư cầm tiền chờ xem liệu thị trường đã tạo hai đáy hay chưa rồi mới mua, nhà đầu tư cầm cổ chờ nếu thị trường thủng đáy mới bán vì nếu không lại thành bán đúng đáy!

Còn một điều khác nên được chú ý hơn là rất nhiều cổ phiếu đã giảm sâu hơn nhiều so với chỉ số. Vì thế nhà đầu tư thua lỗ đã quá nặng, ai không chịu nổi đã phải cắt lỗ. Thanh khoản sụt giảm ở nhóm này thể hiện tâm lý chai sạn với rủi ro.

Nguy cơ VN-Index giảm thủng đáy là hoàn toàn có thể. Chẳng hạn hôm nay GAS, VCB tạo sức ép rất mạnh và chỉ số này mất điểm. Chỉ cần vài phiên các mã lớn giảm như vậy, điểm số hoàn toàn có thể đưa VN-Index xuống thấp hơn đáy sâu nhất 1.156 điểm trong tháng 5/2022. Thế nhưng cổ phiếu đã giảm sâu hơn từ trước liệu có tiếp tục phản ứng theo sự kiện VN-Index thủng đáy? Đây là câu hỏi không dễ trả lời, vì phản ứng của những nhà đầu tư chai sạn với rủi ro không phải hôm nay mới có. Mức điều chỉnh vài chục phần trăm so với đáy của VN-Index tháng 5 đã khiến giá cổ phiếu đi đường riêng, không phụ thuộc vào chỉ số nữa.