Theo Cục Sở hữu trí tuệ (SHTT), tại Việt Nam, hiện chưa có con số thống kê các nhà sáng chế đứng tên trên đơn đăng ký sáng chế là phụ nữ. Tuy nhiên, số lượng nguồn nhân lực nữ nghiên cứu khoa học ở Việt Nam có sự gia tăng (chiếm khoảng 46% tổng số nhân lực nghiên cứu phát triển của cả nước).
| Thông qua hoạt động nghiên cứu khoa học và công nghệ, nữ giới ngày một khẳng định được vị thế và đã được Nhà nước, xã hội, cộng đồng tôn vinh và ghi nhận. |
Những đóng góp lớn lao trong công tác nghiên cứu khoa học và công nghệ của các nhà khoa học nữ đã góp phần thiết thực thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế đất nước.
Ông Nguyễn Văn Bảy - Phó Cục trưởng Cục SHTT cho biết, đến nay nước ta có nhiều tấm gương nữ khoa học xứng đáng được tôn vinh.
Có thể kể đến, PGS. TS. Nguyễn Thị Trâm - giảng viên Học viện Nông nghiệp Việt Nam, bà đã nghiên cứu thành công hàng chục giống lúa lai có giá trị hàng tỷ đồng.
 |
| PGS Hồ Thị Thanh Vân (phải) nhận giải thưởng tại Pari tối 22/6/2023. Ảnh: CTV |
PGS.TS Hồ Thị Thanh Vân hiện là giảng viên, Trưởng phòng khoa học công nghệ và Quan hệ đối ngoại, Đại học Tài nguyên và môi trường TP. Hồ Chí Minh được L’Oréal - UNESCO vinh danh Nhà khoa học trẻ tài năng thế giới năm 2022 với những đóng góp trong lĩnh vực pin nhiên liệu.
Công trình của PGS.TS Hồ Thị Thanh Vân đã thay thế bạch kim trong pin nhiên liệu, giúp giảm giá thành mà pin có độ bền cao hơn. Nghiên cứu được đánh giá là giúp tối ưu hóa hoạt động của pin nhiên liệu để cải thiện hiệu suất và cho phép sản xuất năng lượng hydro bền vững, tránh việc đốt nhiên liệu hóa thạch và giảm lượng khí thải carbon.
Đề cập đến câu chuyện tạo cơ hội nhiều hơn nữa cho nữ giới, lãnh đạo Cục SHTT chia sẻ, trong những năm qua, Đảng và Nhà nước đã có chính sách đặc biệt quan tâm đến bình đẳng giới.
Chính phủ Việt Nam cũng đã và đang ban hành nhiều chính sách, chương trình hỗ trợ các nhà khoa học nữ, nhà sáng tạo nữ, nhà sáng chế nữ, các doanh nghiệp hay hợp tác xã do phụ nữ làm chủ, trong đó có lĩnh vực sở hữu trí tuệ.
Nổi bật là Đề án 939 về hỗ trợ phụ nữ khởi nghiệp giai đoạn 2017-2025. Qua 4 năm thực hiện đề án này, đã có gần 3.000 ý tưởng, dự án khởi nghiệp tham gia cuộc thi phụ nữ khởi nghiệp tại cấp Trung ương, hơn 72.000 phụ nữ khởi nghiệp, 1.451 doanh nghiệp và 523 hợp tác xã do phụ nữ làm chủ thành lập mới từ hỗ trợ của đề án.
 |
| Phụ nữ với sở hữu trí tuệ - Thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Ảnh minh hoạ |
Để tạo điều kiện hơn nữa cho phụ nữ tham gia hoạt động nghiên cứu khoa học và công nghệ ở trong nước và quốc tế, ông Nguyễn Văn Bảy đề xuất, cần nghiên cứu, đề xuất sửa đổi bổ sung các quy định pháp luật, chính sách trong nước để giúp các nhà sáng chế, doanh nhân nữ có được vị thế thích hợp trong bối cảnh toàn cầu hóa không ngừng phát triển.
Các quy định pháp luật, chính sách này cần xây dựng và cụ thể hóa theo hướng thúc đẩy bình đẳng giới, có đãi ngộ đủ mạnh để động viên, khuyến khích các nhà khoa học nữ làm công tác nghiên cứu. Cần bổ sung nhiều những chương trình khoa học và công nghệ cấp quốc gia áp dụng cho các nhà khoa học nữ có thành tích xuất sắc để khuyến khích sự phát triển các nhà khoa học nữ.
Bên cạnh đó, có chính sách bồi dưỡng, đào tạo ưu tiên nữ giới hoạt động nghiên cứu khoa học và công nghệ, tiếp cận hệ thống sở hữu trí tuệ.
Hỗ trợ cung cấp các chương trình đào tạo cho phụ nữ Việt Nam nhằm thu hẹp khoảng cách, tạo cơ hội tiếp cận hệ thống sở hữu trí tuệ cho nữ khoa học, nữ doanh nhân sáng tạo để họ có thể cạnh tranh một cách công bằng ở cấp độ quốc tế.
| Luật Sở hữu trí tuệ cũng như các văn bản hướng dẫn thi hành, các quy định đều được xây dựng trên cơ sở thực hiện nguyên tắc bình đẳng nam, nữ và không phân biệt đối xử về giới... |
