Trong báo cáo tiền tệ - trái phiếu mới phát hành, Khối Phân tích và Tư vấn đầu tư Công ty cổ phần Chứng khoán VNDIRECT nhận định, lạm phát hạ nhiệt và áp lực tỷ giá dịu bớt mở ra dư địa để Ngân hàng Nhà nước chuyển trọng tâm sang hỗ trợ tăng trưởng, dù kỳ vọng giảm lãi suất thực chất phụ thuộc vào sự phối hợp nhịp nhàng giữa chính sách tiền tệ và tài khóa, đặc biệt là tiến độ giải ngân đầu tư công.
Số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho thấy, áp lực lạm phát đã dịu bớt trong tháng 6 khi chỉ số giá tiêu dùng (CPI) giảm 0,39% so với tháng 5 và tăng 4,69% so với cùng kỳ năm ngoái.
CPI giảm chủ yếu nhờ giá xăng dầu trong nước giảm theo diễn biến của giá dầu thế giới, kéo CPI nhóm giao thông tăng 5,29% so với cùng kỳ (giảm từ mức 11 - 12% của 2 tháng trước). Do mặt bằng giá năng lượng duy trì ở mức cao trong phần lớn quý II/2026, CPI bình quân 6 tháng đầu năm ở mức 4,38%, tiến sát mục tiêu kiểm soát ở mức 4,5% mà Chính phủ đặt ra.
 |
Cùng với đó, tỷ giá trong nước duy trì ổn định trong bối cảnh thế giới nhiều biến động. Tính đến đầu tháng 7/2026, tỷ giá trung tâm ở mức 25.202 đồng, tăng 81 đồng từ đầu năm và VND mất giá khoảng 0,1% so với USD từ đầu năm.
Trên thị trường tiền tệ, thanh khoản bớt căng thẳng so với quý đầu năm, tuy nhiên, áp lực vẫn hiện hữu khi chênh lệch tín dụng - huy động nới rộng.
Trong tháng 6, lãi suất liên ngân hàng trải qua nhiều biến động, một phần do trùng với giai đoạn các ngân hàng thương mại gia tăng nhu cầu cân đối vốn cục bộ tại thời điểm chốt số liệu cuối quý.
Đầu tháng 7, lãi suất liên ngân hàng tăng mạnh trở lại, với lãi suất qua đêm lên 10,1% và kỳ hạn 1 tuần đạt 8,6%.
Theo nhóm phân tích của Công ty cổ phần Chứng khoán VNDIRECT, nhờ các công cụ điều tiết linh hoạt của Ngân hàng Nhà nước, mặt bằng lãi suất hạ nhiệt dần về cuối tháng. Bình quân tháng 6, lãi suất qua đêm và 1 tuần lần lượt ở mức 4,6% và 6,3%, giảm so với mức tương ứng là 6,3% và 6,4% bình quân tháng 5, phần nhiều đến từ các động thái hỗ trợ từ Ngân hàng Nhà nước.
Trong bối cảnh đó, Ngân hàng Nhà nước chuyển sang trạng thái hút ròng qua kênh thị trường mở (OMO). Trong quý II/2026, Ngân hàng Nhà nước đã hút ròng khoảng 123 nghìn tỷ đồng, đưa dư nợ OMO từ trên 360 nghìn tỷ đồng ở thời điểm đầu quý, xuống còn khoảng 230 nghìn tỷ đồng vào cuối quý.
Động thái điều tiết này phản ánh thanh khoản hệ thống đã bớt căng thẳng so với đỉnh điểm quý I/2026, cho phép Ngân hàng Nhà nước từng bước thu hẹp lượng vốn hỗ trợ tạm thời. Ngân hàng Nhà nước cũng chủ động điều hành thận trọng, ưu tiên mục tiêu ổn định lạm phát và tỷ giá, trong bối cảnh giá dầu tăng mạnh do xung đột Mỹ - Iran và thâm hụt thương mại nới rộng so với cùng kỳ.
Ngoài ra, trong tháng 6, Ngân hàng Nhà nước đã 2 lần triển khai nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ có kỳ hạn (FX swap) nhằm hỗ trợ thanh khoản ngắn hạn tại các thời điểm căng thẳng cục bộ, tổng quy mô tối đa 2 tỷ USD.
Ngân hàng Nhà nước cũng phát đi tín hiệu “xoay trục” chính sách theo hướng hỗ trợ tăng trưởng.
Nhóm phân tích của Công ty cổ phần Chứng khoán VNDIRECT cho rằng, CPI tháng 6 hạ nhiệt là tín hiệu bước đầu, mở ra dư địa điều hành chính sách tiền tệ cho Ngân hàng Nhà nước trong nửa cuối năm. Áp lực lạm phát dịu bớt cùng tỷ giá được kiểm soát là điều kiện cần để thực thi các giải pháp quyết liệt hơn trong việc hỗ trợ tăng trưởng kinh tế.
Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay là khoảng cách giữa tăng trưởng tín dụng và tăng trưởng huy động, buộc các ngân hàng thương mại phải cạnh tranh huy động vốn để tài trợ nhu cầu tín dụng, đồng thời đảm bảo các tỷ lệ an toàn theo quy định.
 |
| Giảm lãi suất phụ thuộc vào thanh khoản, phối hợp chính sách “Việc giảm lãi suất một cách thực chất sẽ phụ thuộc lớn vào khả năng cải thiện thanh khoản hệ thống, cần sự phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tiền tệ, tài khóa và điều kiện vĩ mô thuận lợi hơn” - Công ty cổ phần Chứng khoán VNDIRECT nêu góc nhìn. |
Tuy nhiên, theo Công ty cổ phần Chứng khoán VNDIRECT, áp lực thanh khoản vẫn hiện hữu vì 3 lý do.
Một là, tăng trưởng tín dụng tiếp tục vượt xa huy động, khi tín dụng toàn hệ thống đạt 7,41% tính đến cuối tháng 6, trong khi huy động vốn chỉ tăng 5,02%, đẩy tỷ lệ LDR (tỷ lệ cho vay trên tổng tiền gửi) thị trường 1 lên khoảng 114% (quý I/2026), cao hơn mức 109% cuối năm 2025 và 106% cuối năm 2024.
Hai là, tiến độ giải ngân đầu tư công còn chậm khi giải ngân đầu tư công mới đạt 35,5% kế hoạch Chính phủ giao, khiến một lượng tiền lớn vẫn nằm tại Kho bạc Nhà nước, thay vì chảy ra nền kinh tế và tạo sự lan tỏa.
Ba là, áp lực từ môi trường bên ngoài vẫn duy trì khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) giữ lãi suất ở mức cao 3,5 - 3,75% trong cuộc họp giữa tháng 6/2026, trong khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông làm gia tăng rủi ro lạm phát và tỷ giá, qua đó, hạn chế dư địa điều hành chính sách của Ngân hàng Nhà nước.
Để hạ nhiệt mặt bằng lãi suất cuối năm, bên cạnh kỳ vọng Chính phủ đẩy mạnh giải ngân đầu tư công, Công ty cổ phần Chứng khoán VNDIRECT kỳ vọng Ngân hàng Nhà nước sẽ xem xét nâng tỷ lệ tiền gửi của Kho bạc Nhà nước tại các ngân hàng thương mại. Đồng thời, triển khai đồng bộ các công cụ như OMO, hoán đổi ngoại tệ; nghiên cứu cơ chế tái cấp vốn cho các công trình trọng điểm quốc gia, đặc biệt là các dự án nhà ở xã hội, nhà cho thuê.
“Nếu các giải pháp này được triển khai hiệu quả, mặt bằng lãi suất có thể bắt đầu hạ nhiệt rõ nét hơn từ quý IV/2026” - VNDIRECT kỳ vọng./.
