Ông Nguyễn Sĩ Cương, Đại biểu Quốc hội, Phó Chủ nhiệm Ủy ban đối ngoại Quốc hội chủ tọa (bên trái) phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Hải Anh

Tại tọa đàm, theo ông Nguyễn Khánh Quang - Phó Cục trưởng Cục Điều tra chống buôn lậu Tổng cục Hải quan, qua theo dõi những năm gần đây tình hình buôn lậu thuốc lá qua biên giới cho thấy, lúc nào cũng diễn biến phức tạp có thể tăng giảm trong từng giai đoạn chứ chưa bao giờ chấm dứt. Buôn lậu thuốc lá diễn ra trên các tuyến biên giới từ đường bộ, trên biển và đường hàng không từ thô sơ tới tinh vi, đường hàng không nổi lên là xì gà.

Theo các lực lượng chức năng, hiện nay, các đối tượng vận chuyển thuốc lá lậu chủ yếu ở dọc tuyến biên giới Tây Nam. Tỷ lệ thuốc lá lậu hiện chiếm gần 20% thị phần thuốc lá nội địa.

Ông Vũ Văn Cường - Chủ tịch Hiệp hội Thuốc lá Việt Nam cũng chia sẻ, thuốc lá lậu đem lại siêu lợi nhuận lên tới 350%, nên việc buôn lậu thuốc lá qua biên giới chưa bao giờ hết nóng.

Chia sẻ về nỗ lực chống buôn lậu mặt hàng thuốc lá, ông Nguyễn Khánh Quang cho biết, thống kê từ năm 2014 đến nay, lượng hải quan đã phát hiện và xử lý 1.033 vụ với 153 đối tượng buôn lậu thuốc lá; trong đó, xử lý hành chính 870 vụ, thu giữ gần 3 triệu bao.

Hơn nữa, cơ quan hải quan còn phát hiện buôn lậu thuốc lá đi qua cửa khẩu hợp pháp bằng thủ đoạn rất tinh vi, qua hình thức tạm nhập tái xuất.

Theo ông Quang, khó khăn lớn nhất là chế tài xử lý vẫn chưa đủ sức răn đe. Trong số 870 xử lý vụ hành chính từ năm 2014 đến nay, chỉ xử lý hình sự được 1 vụ/18 đối tượng. Điều này cho thấy việc xử lý hình sự các vụ buôn lậu thuốc lá là rất khó khăn.

Ông Nguyễn Sĩ Cương- Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại Quốc hội cũng cho rằng, cần tiếp tục hoàn thiện các cơ chế, chính sách, sửa đổi, bổ sung hệ thống văn bản quy phạm pháp luật để nâng cao hiệu quả hoạt động phòng, chống buôn lậu thuốc lá.

Gắn bó với thực tế địa bàn biên giới, ông Nguyễn Văn Hiệp - đại diện bộ đội biên phòng chia sẻ, đời sống người dân vùng biên giới còn khó khăn, họ dễ bị lôi kéo để vận chuyển, trong khi nội địa thì nhu cầu tiêu thụ thuốc lá gia tăng dễ đem lại lợi nhuận cao. Do đó, bên cạnh các biện pháp tuyên truyền, cần quan tâm đến việc tạo công văn việc làm, nâng cao điều kiện sống cho cư dân vùng biên giới.../.

Ngọc Linh