Luật Bảo hiểm xã hội 2024 quy định, cơ quan bảo hiểm xã hội có trách nhiệm “Ban hành mẫu sổ bảo hiểm xã hội, mẫu hồ sơ bảo hiểm xã hội bắt buộc, bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm thất nghiệp sau khi có ý kiến thống nhất của Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (cũ)”.
Trên cơ sở các quy định của Luật Bảo hiểm xã hội 2024, để công tác cấp sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử kịp thời, Bảo hiểm xã hội Việt Nam đã chủ động nghiên cứu, đề xuất, xin ý kiến Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội (cũ) về dự thảo mẫu sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử.
 |
| Sổ bảo hiểm xã hội bản giấy được cấp khi người tham gia có yêu cầu. Ảnh minh họa |
Theo quy định tại Nghị định số 164/2025/NĐ-CP ngày 29/6/2025 quy định về giao dịch điện tử trong lĩnh vực bảo hiểm xã hội và Cơ sở dữ liệu quốc gia về bảo hiểm, sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử là sổ bảo hiểm xã hội được Bộ Tài chính tạo lập bằng phương tiện điện tử.
| Sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử đối với đối tượng thuộc thẩm quyền quản lý của Bộ Quốc phòng, Bộ Công an có các thông tin như sổ bảo hiểm xã hội bằng bản giấy; do Bộ Quốc phòng, Bộ Công an tạo lập, tích hợp, quản lý trên Tài khoản định danh điện tử theo quy định của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, Bộ trưởng Bộ Công an và bảo đảm các quy định về bảo vệ bí mật nhà nước trong lĩnh vực an ninh quốc phòng, trật tự an toàn xã hội. |
Sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử được tích hợp với tài khoản định danh điện tử của cá nhân tham gia bảo hiểm xã hội. Sổ lưu trữ, cập nhật thường xuyên tại kho quản lý dữ liệu điện tử của tổ chức, cá nhân trên Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính của Bộ Tài chính, Cổng Dịch vụ công quốc gia sau khi cá nhân, tổ chức thực hiện thành công giao dịch điện tử trong lĩnh vực bảo hiểm xã hội.
Nghị định số 164/2025/NĐ-CP cũng quy định, sổ bảo hiểm xã hội được cấp bằng bản điện tử được cấp chậm nhất là ngày 1/1/2026 và có giá trị pháp lý như sổ bảo hiểm xã hội bằng bản giấy. Sổ bảo hiểm xã hội bản giấy được cấp khi người tham gia có yêu cầu.
Bảo hiểm xã hội Việt Nam cho biết, hiện nay, song song với quá trình tập trung, dồn lực triển khai công tác sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy cùng với các cơ quan, địa phương trong cả nước, Bảo hiểm xã hội Việt Nam cũng đang tích cực nghiên cứu, xây dựng để hoàn thiện sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử để xin ý kiến chỉ đạo của Bộ Tài chính ban hành, đảm bảo thời gian theo quy định.
Dự kiến, quy trình cấp, quản lý sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử không có thay đổi so với quy định trước. Trong trường hợp phát hiện gian lận, giả mạo, cơ quan bảo hiểm xã hội sẽ tạm thời thu hồi sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử trên cơ sở dữ liệu nhằm đảm bảo quyền lợi và quản lý thông tin tham gia bảo hiểm xã hội của người lao động được chính xác, minh bạch.
Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam, việc triển khai sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử nhằm thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước về cải cách thủ tục hành chính, ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh giao dịch điện tử, mở rộng cung cấp các dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4. Đồng thời nâng cao hiệu quả hoạt động quản lý bảo hiểm xã hội và tạo thuận lợi, tăng sự hài lòng cho người dân và doanh nghiệp trong lĩnh vực bảo hiểm xã hội.
 |
| Sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử sẽ được cung cấp trên ứng dụng VNeID, VssID. Ảnh minh họa |
Cụ thể, đối với người tham gia bảo hiểm xã hội, có thể theo dõi thường xuyên, cập nhật kịp thời mọi lúc, mọi nơi kết quả đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm tai nạn lao động- bệnh nghề nghiệp và có thể sử dụng sổ bảo hiểm xã hội điện tử để thực hiện các thủ thủ tục hành chính liên quan trên môi trường điện tử.
Mặt khác, người lao động tiết kiệm được thời gian do không phải làm thủ tục cấp lại sổ bảo hiểm xã hội nếu không may sổ bị mất, hỏng. Người lao động cũng không phải bảo quản như sổ bảo hiểm xã hội giấy và không phải xuất trình sổ bảo hiểm xã hội giấy khi làm thủ tục thanh toán các chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp.
Đối với đơn vị sử dụng lao động, triển khai sổ bảo hiểm xã hội điện tử giúp giảm được khối lượng công việc phát sinh khi thực hiện các thủ tục hành chính liên quan đến việc cấp sổ bảo hiểm xã hội cho người lao động.
Với cơ quan bảo hiểm xã hội, sổ bảo hiểm xã hội bản điện tử được cung cấp trên ứng dụng VNeID, VssID giúp tiết kiệm chi phí in, phát hành sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế bản giấy và giảm thiểu nhân lực làm công tác cấp sổ, thẻ. Đặc biệt, giải quyết được tình trạng mua bán, cầm cố, chuyển nhượng, thế chấp sổ bảo hiểm xã hội làm ảnh hưởng đến quyền lợi của người lao động.
Ngoài ra, khi thực hiện liên thông được dữ liệu với Trung tâm dịch vụ việc làm sẽ phát hiện, ngăn chặn được kịp thời việc giải quyết hưởng bảo hiểm thất nghiệp không đúng quy định. Việc lưu trữ trên cơ sở dữ liệu còn tạo thuận lợi, giúp dễ tra cứu, theo dõi, kiểm tra, giảm không gian lưu trữ hồ sơ.
| Thực hiện triển khai sổ bảo hiểm xã hội điện tử trên ứng dụng VNeID, VssID, kết nối dữ liệu giữa trung tâm dịch vụ việc làm và cơ quan bảo hiểm xã hội, hoàn toàn có thể cho phép người tham gia nộp hồ sơ bằng hình thức trực tuyến mà không cần trực tiếp đến trung tâm dịch vụ việc làm, giảm tải cho các trung tâm và tạo thuận lợi cho người tham gia. |
