Theo Sở Giao dịch Hàng hóa Việt Nam (MXV), từ tháng 4 đến nay, có hai yếu tố tác động lớn đến thị trường cao su, đó là diễn biến địa chính trị tại Trung Đông và những thay đổi từ phía nguồn cung.
Trước hết, căng thẳng tại Trung Đông đã đẩy giá dầu tăng mạnh, kéo theo chi phí sản xuất cao su tổng hợp - sản phẩm có nguồn gốc từ dầu mỏ tăng lên. Khi tương quan chi phí giữa cao su tổng hợp và cao su tự nhiên thay đổi, nhu cầu nguyên liệu của các nhà sản xuất lốp xe cũng có sự dịch chuyển nhất định.
Trong khi đó, nguồn cung cao su tự nhiên lại gặp khó khăn. Thái Lan, Indonesia và Việt Nam - ba quốc gia sản xuất lớn đều chịu ảnh hưởng của thời tiết bất lợi. Tổng lượng xuất khẩu của ba quốc gia này trong tháng 4 và tháng 5 chỉ đạt khoảng 715.600 tấn, giảm 17,7% so với cùng kỳ năm ngoái.
 |
| Giá bán mủ cao su trong nước đang vào chu kỳ hồi phục rõ nét. Ảnh: Đức Thanh |
MXV cho biết, sự kết hợp giữa chi phí cao su tổng hợp tăng và nguồn cung cao su tự nhiên suy giảm đã hỗ trợ khá rõ cho giá trong giai đoạn từ tháng 4 đến giữa tháng 6. Theo dữ liệu giao dịch trên thị trường, giá cao su TSR20 liên kỳ hạn có thời điểm lên 2.316 USD/tấn, cao nhất trong gần 13 năm và tăng khoảng 14% so với cuối tháng 3. Giá cao su RSS3 liên kỳ hạn cũng tăng 16,5%, lên 2.702 USD/tấn - mức cao nhất trong gần hai năm.
Có thể thấy, thị trường kỳ hạn đã phản ứng khá nhanh trước những thay đổi về nguồn cung, chi phí đầu vào cũng như các yếu tố địa chính trị. Đây cũng là một trong những kênh giá tham chiếu quan trọng đối với hoạt động giao dịch cao su trên thị trường quốc tế.
Giá cao su trong nước chịu ảnh hưởng lớn từ xu hướng giá thế giớiTheo ông Nguyễn Đức Dũng, đối với Việt Nam, giá cao su trong nước vẫn chịu ảnh hưởng lớn từ xu hướng giá thế giới. Vì vậy, bên cạnh việc theo dõi cung - cầu thực tế và nhu cầu xuất khẩu, diễn biến giá trên thị trường kỳ hạn quốc tế cũng là một tín hiệu tham chiếu quan trọng để các doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch sản xuất, kinh doanh và quản trị rủi ro biến động giá. |
Từ giữa tháng 6 đến đầu tháng 7, thị trường có sự điều chỉnh khi giá dầu hạ nhiệt và nguồn cung bước vào giai đoạn phục hồi theo mùa. Tuy nhiên, căng thẳng Mỹ - Iran leo thang trở lại gần đây đã hỗ trợ giá cao su phục hồi. Hiện giá cao su TSR20 liên kỳ hạn ở mức 2.149 USD/tấn, vẫn cao hơn 5,6% so với cuối tháng 3; giá cao su RSS3 liên kỳ hạn đạt 2.663 USD/tấn, tăng khoảng 13%.
Tại thị trường nội địa, giá cao su nhìn chung cùng chiều với thị trường thế giới. Từ đầu tháng 4 đến nay, giá thu mua trong nước và giá xuất khẩu đều duy trì ở mặt bằng cao hơn so với cuối quý I. Hiện giá mủ chén vẫn tăng gần 30% và giá mủ nước tăng khoảng 22% so với cuối tháng 3. Giá xuất khẩu các chủng loại cao su chủ lực như SVR10 và SVR3L cũng tăng khoảng 10 - 15% trong cùng giai đoạn.
Đáng chú ý, dù lượng cao su xuất khẩu của Việt Nam trong quý II giảm 18% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng kim ngạch vẫn tăng nhẹ 1,6%, đạt 564 triệu USD. Điều này cho thấy giá xuất khẩu bình quân trong quý II vẫn cao hơn so với cùng kỳ, qua đó phần nào bù đắp sự sụt giảm về lượng.
Nhận định thị trường cao su thời gian tới, ông Nguyễn Đức Dũng - Phó Tổng Giám đốc MXV cho rằng, thị trường vẫn sẽ chịu tác động đan xen của nhiều yếu tố. Trước hết là nguồn cung, Thái Lan - quốc gia sản xuất cao su lớn nhất thế giới đã bước vào mùa cao điểm khai thác. Tại miền Nam nước này, lượng mưa giảm từ cuối tháng 6 và đầu tháng 7 đang tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động cạo mủ. Vì vậy, nguồn cung từ Thái Lan cũng như khu vực Đông Nam Á có khả năng cải thiện so với giai đoạn trước.
Yếu tố thứ hai là thương mại, Ủy ban châu Âu đã áp thuế chống bán phá giá từ 4,3% đến 45,3% đối với một số loại lốp xe nhập khẩu từ Trung Quốc. Nếu xuất khẩu lốp xe của Trung Quốc sang châu Âu giảm, nhu cầu sử dụng cao su tự nhiên của ngành sản xuất lốp xe nước này cũng có thể chịu ảnh hưởng.
Bên cạnh đó, những động thái thuế quan gần đây của Mỹ đối với Brazil và Canada cũng khiến thị trường tiếp tục theo dõi khả năng các rào cản thương mại được mở rộng sang những đối tác khác, trong đó có Trung Quốc.
Yếu tố thứ ba rất quan trọng đối với thị trường cao su là sức cầu từ Trung Quốc. Trung Quốc đặt mục tiêu tăng trưởng GDP năm 2026 ở mức 4,5 - 5%, nhưng GDP quý II chỉ tăng 4,3% so với cùng kỳ năm trước. Trong tháng 6, doanh số bán lẻ chỉ tăng 1%, thấp hơn đáng kể so với mức tăng 5,3% của sản xuất công nghiệp. Những con số này phần nào cho thấy hoạt động sản xuất vẫn duy trì tăng trưởng, trong khi sức cầu nội địa còn tương đối yếu.
Các chuyên gia dự báo, xung đột kéo dài tại Trung Đông tác động đến thị trường năng lượng thế giới. Vì vậy, triển vọng ngắn hạn của thị trường cao su vẫn được đánh giá là thận trọng nhưng tích cực. Nhận định giá có thể tiếp tục gia tăng khi các yếu tố địa chính trị, thời tiết và kinh tế vĩ mô toàn cầu vẫn còn diễn biến phức tạp.
