Người dân đeo khẩu trang phòng lây nhiễm COVID-19 tại Tokyo, Nhật Bản.

Trong mấy ngày qua, số ca mắc bệnh tiếp tục xu thế giảm trên phạm vi toàn cầu, những vùng bệnh còn “nóng nhất” nằm ở châu Á-châu Mỹ. Tuy nhiên, ngày càng nhiều nước thông báo sẽ nới lỏng hay thậm chí gỡ bỏ hoàn toàn các biến pháp phòng dịch nghiêm ngặt.

Đại dịch sau 2 năm đến nay xuất hiện và đã lây lan ở 225 quốc gia và vùng lãnh thổ. Các nước cũng ghi nhận trên 431 triệu bệnh nhân được điều trị khỏi, số ca đang điều trị tích cực là trên 55 triệu ca và trên 62.000 ca hiện ở trong tình trạng nguy kịch. Ngày 7/4, thế giới có 66 quốc gia và vùng lãnh thổ ghi nhận ca COVID-19 mới.

Trong 1 ngày qua, Hàn Quốc tiếp tục là nước có số ca mắc mới cao nhất (trên 224.000 ca), trong khi nước này cũng là quốc gia có số ca tử vong mới cao nhất thế giới với trên 340 ca. Trung Quốc cũng chứng kiến xu thế dịch đáng ngại khi số ca mắc mới tăng mạnh, khiến nhà chức trách nước này quyết định phong tỏa một số thành phố lớn, qua đó tiếp tục kiên trì với chiến lược “Không COVID”.

Mỹ tiếp tục đứng đầu thế giới về số ca mắc và tử vong, với hơn 81,9 triệu ca mắc và hơn 1 triệu ca tử vong. Ấn Độ đứng thứ hai về số ca mắc (hơn 43 triệu ca) trong khi Brazil đứng thứ hai về số ca tử vong với 660.782 ca.

Châu Âu là khu vực bị ảnh hưởng nhiều nhất, với hơn 182,1 triệu ca mắc, tiếp đó là châu Á với hơn 142,4 triệu ca. Xét về số ca tử vong, châu Âu đứng đầu với hơn 1,7 triệu ca, tiếp đến là khu vực Bắc Mỹ với 1.446.731 ca, trong khi con số này ở châu Á là 1.408.365 ca. Khu vực Nam Mỹ hiện ghi nhận hơn 56,2 triệu ca mắc và hơn 1,2 triệu ca tử vong.

Tại châu Á, giới chuyên gia cảnh báo dịch COVID-19 đang tái bùng phát ở Nhật Bản. Theo nhóm chuyên gia tư vấn cho Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Nhật Bản (MHLW), số ca nhiễm mới vẫn tiếp tục tăng cao hơn so với mức đỉnh của làn sóng lây nhiễm thứ 5 vào mùa Hè trước. Đáng chú ý, sự gia tăng của các ca nhiễm mới chủ yếu xảy ra trong giới trẻ.

Theo nhóm chuyên gia này, lý do chủ yếu khiến dịch bệnh tái bùng phát là vào thời điểm này, người dân có xu hướng tụ tập để ngắm hoa anh đào, các trường học cũng bắt đầu khai giảng, trong khi các doanh nghiệp cũng đón thêm nhân viên mới. Trong khi đó, biến thể BA.2 của Omicron, vốn có khả năng lây lan nhanh hơn, đang dần chiếm ưu thế ở một số địa phương, trong đó có thủ đô Tokyo.

Tại Trung Quốc, vùng lãnh thổ Đài Loan đã thông báo điều chỉnh chiến lược ứng phó với đại dịch, theo đó chuyển hướng giảm thiểu ca bệnh nặng thay vì tìm cách đưa số ca mắc mới trong cộng đồng về 0 (hay còn gọi là chiến lược "Không COVID").

Thông tin trên đã được người đứng đầu cơ quan y tế Đài Loan, Chen Shih-chung, đưa ra ngày 7/4. Cụ thể Đài Loan sẽ không hoãn tiến trình mở cửa trở lại nhưng sẽ duy trì quản lý hiệu quả, với mục tiêu trọng tâm là giảm thiệu thiệt hại. Kể từ khi dịch bùng phát, Đài Loan đã hạn chế đi lại, đồng thời áp dụng các quy định cách ly nghiêm ngặt, giúp hạn chế số ca mắc ở mức thấp. Tuy nhiên, trong đợt bùng phát dịch mới, chính quyền Đài Loan đã cho thấy những lựa chọn khác, theo hướng của một số nước từng áp dụng chiến lược "Không COVID" nhưng nay đã mở cửa trở lại như Singapore, Australia và New Zealand. Như vậy, hiện chỉ còn lại Trung Quốc đại lục và vùng lãnh thổ Hong Kong tiếp tục theo đuổi chiến lược "Không COVID".

Một điểm tiêm vaccine phòng COVID-19 tại Toronto, Canada, ngày 4/4/2022.

Tại châu Âu, Cộng hòa Cyprus đã thông báo kế hoạch dỡ bỏ các hạn chế đi lại từ ngày 18/4 tới, chấm dứt 2 năm áp đặt các quy định này để phòng dịch. Cụ thể, nước này sẽ hủy bản đánh giá theo màu về mức độ nguy cơ dịch tễ của các nước, cho phép nhập cảnh những người đã tiêm phòng đủ các mũi cơ bản hoặc đã tiêm mũi tăng cường mà không cần có xét nghiệm PCR. Tuy nhiên, những người chưa tiêm đủ sẽ vẫn cần trình xét nghiệm âm tính khi nhập cảnh.

Tại châu Mỹ, Canada khuyến nghị triển khai nhanh mũi vaccine tăng cường thứ hai cho người từ 80 tuổi trở lên trong cộng đồng và những người sống trong các cơ sở chăm sóc sức khỏe dài hạn. Ủy ban Tư vấn quốc gia về tiêm chủng (NACI) nhấn mạnh khả năng bảo vệ của vaccine chống lại bệnh nặng có thể giảm dần theo thời gian sau mũi tiêm tăng cường đầu tiên, vì vậy cần ngăn chặn nguy cơ này và giảm thiểu rủi ro mắc các biến thể có khả năng lây truyền cao. NACI cũng khuyến cáo chính quyền các địa phương xem xét cung cấp mũi vaccine tăng cường thứ hai cho người từ 70-79 tuổi sống trong cộng đồng.

Trong khi đó, Quốc hội Đức bác đề xuất bắt buộc người trên 60 tuổi phải tiêm vaccine ngừa COVID-19. Dự luật trên quy định áp dụng nghĩa vụ tiêm chủng bắt buộc đối với những người từ 60 tuổi trở lên kể từ tháng 10 tới và tất cả những người trên 18 tuổi phải được tư vấn tiêm chủng.

Theo một nghiên cứu của các nhà khoa học Thụy Điển được công bố ngày 6/4, cứ 5 nhân viên y tế ở nước này thì có 1 người nhiễm biến thể Omicron không lâu sau khi tiêm mũi vaccine thứ 3. Đây là bằng chứng cho thấy biến thể Omicron có thể "né" được hệ miễn dịch. Tuy nhiên, bác sĩ Charlotte Thalin tham gia nghiên cứu trên cho biết kết quả này không có nghĩa là việc tiêm vaccine không mang lại lợi ích. Bà khẳng định tiêm phòng giúp ngăn bệnh trở nặng trong khi biến thể Omicron có thể gây nguy hiểm cho những người chưa tiêm, người cao tuổi và những người thuộc nhóm có nguy cơ dễ lây nhiễm.

Một nghiên cứu khác công bố cùng ngày cho biết người mắc COVID-19 nhẹ cũng có nguy cơ phát triển các cục máu đông trong vòng 6 tháng kể từ ngày mắc. Các nhà nghiên cứu phát hiện những người mắc COVID-19 trong 6 tháng sau có nguy cơ cao bị tắc mạch phổi – hiện tượng một cục máu đông lọt vào mạch máu trong phổi và ngăn chặn dòng lưu thông bình thường của máu ở vùng đó.

Trong khi nguy cơ gặp biến chứng huyết khối tĩnh mạch sâu – hiện tượng xuất hiện cục máu đông ở chân, cũng kéo dài tới 3 tháng kể từ khi một người mắc COVID-19. Sau khi cân đối một loạt yếu tố nghiên cứu, các nhà khoa học phát hiện người mắc COVID-10 có nguy cơ cao gấp 33 lần bị tắc mạch phổi và gấp 5 lần mắc chứng huyết khối tĩnh mạch sâu so với người không mắc COVID-19. Nguy cơ đặc biệt gia tăng ở nhóm bệnh nhân COVID-19 có triệu chứng nặng, tuy nhiên nghiên cứu cũng chỉ ra những người mắc COVID-19 không phải nhập viện điều trị vẫn có nguy cơ cao mắc các chứng bệnh liên quan đến cục máu đông này.

Theo các nhà khoa học, nguy cơ này ở giai đoạn đầu làn sóng dịch bệnh COVID-19 cao hơn thời gian sau này nhờ chương trình tiêm vaccine đại trà và phương pháp điều trị kịp thời. Với kết quả nghiên cứu trên, các nhà khoa học nhấn mạnh vai trò quan trọng của tiêm vaccine cũng như xác định chiến lược thúc đẩy các phương pháp điều trị ngăn chặn nguy cơ phát triển cục máu đông ở người mắc COVID-19, đặc biệt người có nguy cơ cao. Nghiên cứu này một lần nữa nhắc nhở người mắc COVID-19 cần cẩn trọng những di chứng của bệnh này, ngay cả khi có triệu chứng nhẹ.

Giới chuyên gia Mỹ vừa đưa ra cảnh báo về tình trạng trẻ em nước này rơi vào khủng hoảng sức khỏe tâm thần với hàng loạt các trường hợp bị trầm cảm, lo âu, sợ hãi, biếng ăn, đánh lộn và thậm chí tìm đến tự tử.

Tình trạng trẻ em Mỹ mắc chứng lo âu, trầm cảm đã gia tăng từ vài năm nay nhưng những căng thẳng, bất an trong suốt thời gian đại dịch COVID-19 hoành hành đã khiến tình hình thêm trầm trọng. Đặc biệt, khủng hoảng sức khỏe tâm thần xảy ra với những em vốn đã có tâm lý thiếu ổn định lại bị mất hẳn cơ hội nói chuyện, trao đổi với các chuyên gia tâm lý và không được tham gia các hoạt động ở trường để cân bằng lại tâm lý trong thời gian học trực tuyến gần hai năm qua.

Nhân viên y tế chuyển bệnh nhân COVID-19 tới bệnh viện ở Port Elizabeth, Nam Phi.

Đối với những trẻ em sống trong các gia đình có vấn đề như bố mẹ nghiện rượu hay có tính bạo lực, thì việc phải ở nhà học trực tuyến đã khiến các em dường như không có lối thoát. Những em không có điều kiện kết nối Internet thậm chí còn cảm thấy bị cô lập, lạc lõng, bị bỏ rơi hơn nữa.

Số liệu của Trung tâm Phòng ngừa và kiểm soát dịch bệnh (CDC) Mỹ cho thấy, đầu năm 2021, số ca trẻ em gái phải cấp cứu vì các vấn đề tâm lý, thậm chí tìm đến tự tử, tăng 51%, trong khi số ca trẻ em trai tăng 4% so với 2019, thời điểm trước khi xảy ra đại dịch. Tình trạng trẻ em nhập viện vì rối loạn ăn uống, lo âu, căng thẳng cũng tăng gấp đôi trong cùng thời gian này.

Theo CDC Mỹ, hiện nước này chưa có một hệ thống giám sát toàn diện và riêng biệt về vấn đề sức khỏe tâm thần của trẻ em cho nên các gia đình chính là nơi tốt nhất để quan sát, chăm sóc và hỗ trợ trẻ em khi các con gặp phải các vấn đề về tâm lý, tâm thần sau đại dịch trong bối cảnh đại dịch COVID-19 đã và đang gây ra rất nhiều hệ lụy như hiện nay./.