“Trong giai đoạn 2023 - 2025, thị trường bất động sản đã có những pha bứt tốc ngoạn mục trên hành trình ‘vượt vũ môn’. Tuy nhiên những bất ổn địa chính trị thế giới bất ngờ ập đến, cộng thêm mặt bằng lãi suất leo thang khiến quỹ đạo thị trường chệch nhịp” - TS. Nguyễn Minh Phong, nguyên Trưởng phòng nghiên cứu kinh tế, Viện Nghiên cứu phát triển kinh tế - xã hội Hà Nội nói.
Lúc thị trường rơi vào tình cảnh ngặt nghèo nhất, Vinhomes - nhà phát triển bất động sản lớn nhất Việt Nam đã tung ra một siêu chính sách nhằm nỗ lực xoay chuyển cục diện. Lịch sử ngành địa ốc Việt Nam chưa từng chứng kiến một gói vay thương mại nào có lãi suất chỉ 0 - 6%/năm kéo dài tới tận 5 năm.
 |
| Chính sách hỗ trợ lãi suất sẽ được áp dụng với tất cả dự án của Vinhomes trên toàn quốc. |
“Chính sách của Vinhomes đã gây chấn động với cả ngành bất động sản và tài chính - ngân hàng. Trong một thị trường mà rủi ro thường nghiêng về phía người vay, chính sách này đã tạo ra một khoảng đệm an toàn chưa từng có tiền lệ, giúp người mua có thể an tâm về kế hoạch tài chính trong vòng nửa thập kỷ” - vị chuyên gia phân tích.
Theo TS. Nguyễn Minh Phong, chỉ những doanh nghiệp có nội lực mạnh như Vinhomes mới “dám” triển khai một chính sách “bẻ cong” đường đi của lãi suất. Nỗ lực của Vinhomes khiến thị trường lập tức khởi sắc khi khách hàng yên tâm được vay mua nhà với lãi suất thấp trong thời gian dài, bất chấp mọi biến động.
Đồng quan điểm, ông Vũ Đức Thịnh - Giám đốc dự án tại Công ty cổ phần Diamond Land cho biết, ngành bất động sản sẽ khó có một “Vinhomes thứ hai”, đủ tiềm lực và bản lĩnh để tung ra chính sách tương tự. Thực tế, các doanh nghiệp địa ốc hiện đang phải chịu áp lực tứ phía khi giá vật liệu, nhân công, đất đai và chi phí tài chính đều đồng loạt tăng mạnh.
“Mức lãi suất trong mơ thực chất không đến từ ngân hàng mà là phần chi phí do chủ đầu tư trực tiếp chi trả. Đặc biệt, với cơ chế khóa trần lãi suất thả nổi, nếu mặt bằng lãi suất thị trường tăng cao hơn, phần chênh lệch đó sẽ do doanh nghiệp đứng ra bù đắp. Đây là điều không phải chủ đầu tư nào cũng dám làm trong bối cảnh hiện tại” - ông Vũ Đức Thịnh bình luận.
Không chỉ đơn thuần là nơi an cư, thị trường bất động sản đang ngày càng khẳng định vai trò của một mắt xích quan trọng trong nền kinh tế. Theo TS. Vũ Đình Ánh, nguyên Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường - giá cả (Bộ Tài chính), với sức lan tỏa tới hơn 40 ngành nghề liên quan, lĩnh vực này là một trong các động lực quan trọng nhất cho mục tiêu tăng trưởng 2 con số. Vì thế, việc phân bổ nguồn vốn tín dụng tương xứng là điều hợp lý, thay vì bị siết chặt như hiện tại.
Ở góc độ sâu hơn, vị chuyên gia cho rằng, bất động sản cần được nhìn nhận như một dạng tư liệu sản xuất. Đó là những khu công nghiệp tạo ra lợi thế xuất khẩu, là những trung tâm thương mại tấp nập các gian hàng bán lẻ, là những tòa văn phòng - nơi nuôi dưỡng, ươm mầm cho các ý tưởng lớn. Dù giá trị là vậy nhưng ngành địa ốc vẫn chưa được hưởng các cơ chế, ưu đãi tương tự khi doanh nghiệp đầu tư vào máy móc, thiết bị.
 |
| Bất động sản tác động sâu rộng tới hơn 40 lĩnh vực trong nền kinh tế. |
“Chúng ta cần khơi thông dòng vốn cho thị trường. Trong ngắn hạn, cần điều tiết tín dụng theo hướng hợp lý hơn, không nên áp dụng các chính sách mang tính phân biệt đối xử với tín dụng bất động sản, chẳng hạn yêu cầu trích lập dự phòng ở mức quá cao. Còn về dài hạn, cần thúc đẩy mạnh mẽ thị trường trái phiếu để tạo thêm kênh dẫn vốn bền vững” - TS. Vũ Đình Ánh kiến nghị.
Những đề xuất của vị chuyên gia là lời cảnh báo sớm trước khi thị trường trượt tới điểm khó cứu vãn. Thực tế tại Trung Quốc chính là một bài học nhãn tiền. Từ năm 2020, chính sách “ba lằn ranh đỏ” được áp dụng nhằm siết tín dụng địa ốc, đã đẩy nền kinh tế nước này đến bên bờ vực.
Khi một lĩnh vực chiếm tới 1/4 GDP hụt hơi, những rung lắc không còn dừng ở phạm vi riêng lẻ. Bất động sản chững lại kéo theo cả nền kinh tế giảm tốc, như hiệu ứng domino lan rộng sang cả thị trường tài chính, xây dựng đến tiêu dùng, du lịch... Nhiều doanh nghiệp đã phải cắt giảm quy mô nhân sự để cầm cự, khiến tỷ lệ thanh niên thất nghiệp tăng lên con số kỷ lục 18,9%.
Khi giá tài sản đi xuống, “túi tiền” của hàng triệu hộ gia đình cũng dần hao hụt, tâm lý thắt chặt chi tiêu lan ra như một “phản xạ” tự vệ. Từ đó, nền kinh tế bị cuốn vào vòng xoáy giảm phát - một trạng thái còn đáng lo hơn cả lạm phát.
Đến tháng 1/2026, Trung Quốc buộc phải loại bỏ các giới hạn vay nợ đối với các doanh nghiệp bất động sản, đặt dấu chấm hết với các quy định đã châm ngòi cho cuộc khủng hoảng đè nặng lên nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.
Những diễn biến ảm đạm tại quốc gia tỷ dân Dlà một bài học dành cho Việt Nam. Đặt trong bối cảnh đó, chính sách của Vinhomes không chỉ là một giải pháp bán hàng, mà còn là nỗ lực khơi thông dòng vốn, chủ động vực dậy thị trường. Khi ngành bất động sản “vững chân”, nền kinh tế mới có thêm một điểm tựa vững vàng trước những biến động của thời cuộc./.
