Chiều 9/4, tại Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã thay mặt Chính phủ trình bày Báo cáo đánh giá bổ sung kết quả thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội (KTXH), ngân sách nhà nước (NSNN) năm 2025; tình hình triển khai Kế hoạch năm 2026 và những nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm cho những tháng còn lại của năm.

Quy mô nền kinh tế Việt Nam đứng thứ 32 thế giới

Về kết quả năm 2025, Thủ tướng khẳng định, trên cơ sở cập nhật tình hình quý IV/2025, các nhận định và kết quả phát triển KTXH năm 2025 đã cơ bản phù hợp, đạt và vượt toàn bộ 15/15 chỉ tiêu chủ yếu, trong đó có một số chỉ tiêu đạt mức tốt hơn so với báo cáo tại Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng trình bày báo cáo tại Quốc hội. Ảnh: Đức Thanh

Kinh tế vĩ mô cơ bản được duy trì ổn định, các cân đối lớn của nền kinh tế được bảo đảm. Nổi bật là tốc độ tăng trưởng GDP năm 2025 đạt 8,02%, thuộc nhóm cao của khu vực và thế giới. Với kết quả này, quy mô nền kinh tế Việt Nam đã đạt 514 tỷ USD, vươn lên vị trí thứ 32 thế giới; GDP bình quân đầu người năm 2025 đạt 5.026 USD, chính thức đưa nước ta bước vào nhóm nước có thu nhập trung bình cao. Bội chi NSNN và nợ công được kiểm soát tốt, trong đó đến hết năm 2025, bội chi NSNN bằng 3,1% GDP và tỷ lệ nợ công bằng 35% GDP, thấp hơn số đã báo cáo Quốc hội.

Lạm phát được kiểm soát tốt, thị trường tiền tệ và mặt bằng lãi suất cơ bản ổn định. Thu NSNN tăng cao so với dự toán, đạt trên 2,65 triệu tỷ đồng, tăng 34,7% so với dự toán và tăng 30% so với cùng kỳ. Lĩnh vực ngoại thương ghi nhận kỷ lục mới khi tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt trên 930 tỷ USD, thặng dư thương mại trên 20 tỷ USD; riêng xuất khẩu gạo đóng góp 8,1 triệu tấn với trị giá 4,1 tỷ USD. Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) thực hiện cũng đạt mức kỷ lục 27,6 tỷ USD.

Thủ tướng chỉ rõ, ba đột phá chiến lược đã được tập trung triển khai quyết liệt, đồng bộ và hiệu quả. Trong năm 2025, Chính phủ đã trình Quốc hội thông qua 99 luật, nghị quyết và ban hành 377 Nghị định. Hệ thống kết cấu hạ tầng phát triển mạnh với tổng vốn đầu tư trên 5,12 triệu tỷ đồng, tổ chức 3 lễ khởi công và khánh thành đồng loạt 564 dự án, công trình trọng điểm trên toàn quốc.

Đến hết năm 2025, cả nước đã hoàn thành 3.345 km đường bộ cao tốc, 1.711 km đường ven biển và cơ bản hoàn thành kết nối thông suốt trục cao tốc Bắc - Nam phía Đông.

Các lĩnh vực văn hóa, xã hội, y tế, giáo dục được quan tâm sâu sắc. Đặc biệt, mục tiêu xóa nhà tạm, nhà dột nát đã được hoàn thành sớm với trên 334 nghìn căn nhà, song song với việc xây dựng trên 102 nghìn căn nhà ở xã hội. Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giảm mạnh, chỉ còn 1,3%. Quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội được tăng cường; chủ quyền quốc gia được giữ vững; công tác đối ngoại và hội nhập quốc tế được đẩy mạnh.

Năm 2026: Cả 3 khu vực kinh tế đều tăng trưởng khá

Bước sang năm 2026, bối cảnh thế giới có nhiều diễn biến hết sức phức tạp, khó lường, gây gián đoạn nguồn cung; giá dầu, khí và chi phí vận tải tăng cao đã tác động tiêu cực đến thương mại, đầu tư quốc tế và ảnh hưởng trực tiếp đến nhiệm vụ phát triển KTXH nước ta.

Với phương châm "Kỷ cương trách nhiệm; chủ động hiệu quả; đổi mới sáng tạo; tăng tốc đột phá; tăng trưởng bền vững", Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo triển khai đồng bộ, quyết liệt các nhiệm vụ. Nhờ đó, lạm phát tiếp tục được kiểm soát, kinh tế vĩ mô ổn định.

Tăng trưởng GDP quý I/2026 ước đạt 7,83%, trong đó có 4 địa phương tăng trưởng trên 10% gồm Hà Tĩnh (12,42%), Ninh Bình (11,63%), Hải Phòng (11,21%) và Hưng Yên (10,43%).

Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) bình quân tăng 3,51%. Thu NSNN 3 tháng đầu năm ước đạt 829,4 nghìn tỷ đồng, bằng 32,8% dự toán năm, tăng 11,4%. Thu hút vốn FDI tăng mạnh, với vốn đăng ký trong quý I/2026 đạt 15,2 tỷ USD (tăng 42,9%) và vốn thực hiện đạt 5,4 tỷ USD (tăng 9,1%). Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt 249,5 tỷ USD, tăng 23%.

Cả 3 khu vực kinh tế đều tăng trưởng khá: nông nghiệp tăng 3,58%; công nghiệp và xây dựng tăng 8,92% (trong đó công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 9,7%); dịch vụ tăng 8,18%. Du lịch tiếp tục đà tăng trưởng mạnh với gần 6,8 triệu lượt khách quốc tế, tăng 12,4%.

Xây dựng kết cấu hạ tầng được triển khai đồng bộ, khánh thành tuyến cao tốc Cần Thơ - Cà Mau, đồng thời chuẩn bị các điều kiện cần thiết để triển khai dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, nhà máy điện hạt nhân và các dự án phục vụ APEC 2027. Nổi bật là việc khởi công nhà máy chế tạo chip bán dẫn đầu tiên tại Việt Nam.

Toàn cảnh phiên họp chiều 9/4. Ảnh: Đức Thanh

Công tác xây dựng thể chế có nhiều đổi mới, ngay trong quý I/2026, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành 112 nghị định. Phân cấp, phân quyền được triển khai đồng bộ gắn với phân bổ nguồn lực; tích cực đôn đốc sắp xếp, xử lý tài sản công, trong đó đã xử lý 25.885 cơ sở nhà đất dôi dư tại 34/34 tỉnh, thành phố. An sinh xã hội được bảo đảm, kinh phí hỗ trợ trong quý I/2026 đạt gần 25 nghìn tỷ đồng, tăng gần 39% so với cùng kỳ. Đã khởi công 121 trường phổ thông dân tộc nội trú tại các xã biên giới; tạo lập 34,3 triệu Sổ sức khỏe điện tử và có 1.228 bệnh viện triển khai bệnh án điện tử.

Bên cạnh những kết quả tích cực, Thủ tướng cũng chỉ ra những hạn chế, thách thức. Cụ thể, kinh tế vĩ mô chịu nhiều tác động bất lợi từ bên ngoài; mục tiêu tăng trưởng 2 con số là thách thức rất lớn. Hoạt động sản xuất kinh doanh ở một số lĩnh vực gặp khó khăn.

Các động lực tăng trưởng truyền thống phát huy hiệu quả dưới mức tiềm năng; sức mua trong nước thấp; xuất khẩu phụ thuộc nhiều vào khu vực FDI. Thị trường bất động sản phục hồi chậm, tiềm ẩn rủi ro. Một số thủ tục hành chính còn rườm rà; năng lực đội ngũ cán bộ ở một số cấp cơ sở còn hạn chế; tình hình an ninh trật tự, tội phạm công nghệ cao, lừa đảo qua mạng diễn biến phức tạp.

“Lựa chọn đúng - Triển khai nhanh - Làm đến nơi, đến chốn - Đo lường bằng kết quả”

Để vượt qua khó khăn và hoàn thành xuất sắc kế hoạch, Thủ tướng Lê Minh Hưng đã nhấn mạnh 12 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm cho những tháng cuối năm 2026.

Thứ nhất là thống nhất tư duy, nhận thức, khát vọng và hành động để thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế "2 con số". Quán triệt sâu sắc chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị Trung ương 2, khóa XIV: "Chúng ta không chấp nhận tăng trưởng thấp. Phải kiên trì mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao, bền vững, thực chất".

Thứ hai là thúc đẩy tăng trưởng gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Kiên quyết không để xảy ra mất ổn định vĩ mô hay khủng hoảng kinh tế. Tập trung bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, đặc biệt là hình thành hệ thống kho dự trữ dầu thô quy mô lớn, duy trì nguồn cung ít nhất 90 ngày. Phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ kết hợp hệ thống lưu trữ năng lượng, yêu cầu Tập đoàn Điện lực Việt Nam có giải pháp giảm tổn thất điện năng xuống dưới 6%. Bảo đảm ổn định thị trường bất động sản, trái phiếu doanh nghiệp, tiền tệ.

Về nguồn lực, phấn đấu thu NSNN tăng 10%; tiết kiệm trên 10% và phấn đấu tiết kiệm thêm trên 5% chi thường xuyên. Đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công, đánh giá hiệu quả đầu tư, giảm tối thiểu 30% số dự án đầu tư sử dụng ngân sách trung ương và địa phương giai đoạn 2026 - 2030 so với giai đoạn trước. Khuyến khích doanh nghiệp FDI giữ lại lợi nhuận chưa chuyển về nước để tái đầu tư; sớm đưa Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam vào hoạt động; ban hành Chiến lược phát triển thị trường thương mại trong nước trong quý II/2026 và Chiến lược xuất nhập khẩu hàng hóa đến năm 2030 trong năm 2026.

Thứ ba là đẩy mạnh cơ cấu lại các ngành, lĩnh vực: Về công nghiệp, tập trung nâng cao hiệu quả các ngành nền tảng như năng lượng, hạt nhân, cơ khí chế tạo, vật liệu mới. Triển khai hiệu quả Chiến lược phát triển ngành công nghiệp bán dẫn và đẩy nhanh khai thác bô-xít. Về nông nghiệp, nghiên cứu đổi mới chính sách về hạn mức đất lúa, hoàn thành kiểm kê đất lúa, đất rừng trong năm 2026 và phấn đấu sớm gỡ cảnh báo "thẻ vàng" (IUU).

Về dịch vụ, triển khai giải pháp thu hút khách quốc tế, hoàn thành việc thí điểm miễn thị thực dài hạn, cấp thị thực nhập cảnh nhiều lần trong quý II/2026, phấn đấu năm 2026 đón 25 triệu lượt khách quốc tế. Hiện đại hóa hệ thống tín dụng, hoàn thành xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém trong quý II/2026. Phát triển các mô hình kinh tế mới như kinh tế số, xanh, tuần hoàn, kinh tế đêm, kinh tế không gian ngầm và vũ trụ; vận hành thí điểm sàn giao dịch dữ liệu, tài sản mã hóa từ quý II/2026.

Thứ tư, tạo đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đẩy mạnh triển khai Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị. Xây dựng cơ sở nghiên cứu chất lượng cao cho ngành công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo. Phát triển hạ tầng số, phủ sóng mạng 5G trên toàn quốc, đưa vào khai thác các tuyến cáp quang biển và Trung tâm dữ liệu quốc gia. Đẩy mạnh phong trào "Bình dân học vụ số" và bảo đảm thực hiện 100% dịch vụ công trực tuyến toàn trình trong quý III/2026, phấn đấu đưa Việt Nam thuộc nhóm 4 nước dẫn đầu ASEAN về Chính phủ điện tử từ năm 2026.

Thứ năm, tập trung hoàn thiện đồng bộ thể chế, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh. Chuyển mạnh tư duy từ "quản lý" sang "kiến tạo phát triển". Trong năm 2026, tổng rà soát hệ thống pháp luật, hoàn thiện pháp luật để xử lý triệt để tài sản công là nhà, đất dôi dư trong quý II/2026. Rà soát, điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất trong quý II/2026, triển khai phân vùng chức năng khu vực biển cho hàng hải, cảng biển, năng lượng ngoài khơi.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn dự phiên họp chiều 9/4. Ảnh: Đức Thanh.

Thứ sáu, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính. Hoàn thành cắt giảm 50% thời gian giải quyết và 50% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính; cắt giảm tối thiểu 30% các ngành nghề kinh doanh có điều kiện và 100% các điều kiện kinh doanh không cần thiết. Đẩy mạnh phòng chống tham nhũng, lãng phí, triệt để thu hồi tiền và tài sản. Tập trung xử lý dứt điểm các dự án vướng mắc kéo dài, dự án tồn đọng, dự án sử dụng đất trong các kết luận thanh tra, kiểm tra, hoàn thành trong quý III/2026.

Thứ bảy, tạo chuyển biến rõ nét về chất lượng giáo dục, đào tạo: Cung cấp một bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông thống nhất toàn quốc từ năm học 2026 - 2027. Có chính sách hỗ trợ tài chính, tín dụng ưu đãi cho giảng viên. Mở rộng học thực hành, trải nghiệm STEM/STEAM; đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học; đưa việc dạy và học rô-bốt, trí tuệ nhân tạo vào chương trình phổ thông. Bảo đảm tiến độ xây dựng trường liên cấp tại các xã biên giới, hoàn thành 108 trường trước ngày 30 tháng 8 năm 2026.

Thứ tám, phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ. Đẩy nhanh tiến độ các tuyến đường sắt đô thị Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, tuyến kết nối với Trung Quốc và đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Bảo đảm tiến độ xây dựng Cảng hàng không quốc tế Gia Bình, mở rộng Cảng hàng không Phú Quốc, Chu Lai, Cà Mau. Phát triển hạ tầng năng lượng, đưa vào vận hành thương mại Nhà máy Nhiệt điện Quảng Trạch I (1.403 MW), hoàn tất thủ tục đầu tư dự án Điện khí LNG Quảng Trạch II, Nghi Sơn, Quỳnh Lập (mỗi dự án 1.500 MW). Chuẩn bị đầu tư dự án Trung tâm nghiên cứu khoa học công nghệ hạt nhân.

Thứ chín, hoàn thiện quy định về tổ chức bộ máy hành chính nhà nước. Tăng cường phân cấp, phân quyền; hoàn thành việc cắt giảm tối thiểu 30% tổng số thủ tục hành chính thuộc lĩnh vực quản lý trong quý II/2026. Xác định năm 2026 là "năm nâng cao chất lượng cán bộ cơ sở", có giải pháp đột phá nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ cấp chiến lược. Kiên quyết thay thế cán bộ yếu kém, đùn đẩy, thiếu trách nhiệm.

Mười, phát triển toàn diện, đồng bộ các lĩnh vực văn hóa, xã hội. Xây dựng Đề án phát triển 5 - 10 thương hiệu quốc gia về công nghiệp văn hóa; xây dựng Đề án "Văn hóa trong tuân thủ pháp luật". Phấn đấu hoàn thành trên 110 nghìn căn nhà ở xã hội trong năm 2026. Từ năm 2026, tổ chức khám sức khỏe định kỳ lọc miễn phí cho người dân ít nhất mỗi năm 1 lần theo nhóm đối tượng và lộ trình ưu tiên…

Mười một, quản lý hiệu quả đất đai, tài nguyên, khoáng sản và bảo vệ môi trường: Xử lý cơ bản tình trạng ô nhiễm không khí, ngập úng tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Hoàn thiện pháp luật về xây dựng Chiến lược quốc gia về đất hiếm, hoàn thành trong quý II/2026; xử lý dứt điểm các dự án khoáng sản do Nhà nước đầu tư chậm tiến độ để sớm khởi công.

Và mười hai, củng cố quốc phòng, an ninh, đối ngoại. Thể chế hóa chủ trương thúc đẩy công nghiệp quốc phòng, công nghiệp dân sinh, công nghiệp lưỡng dụng. Triển khai đồng bộ ngoại giao kinh tế, ngoại giao khoa học công nghệ. Chuẩn bị tốt các điều kiện để tổ chức APEC 2027 tại Việt Nam.